T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2013/112 Esas
KARAR NO: 2018/212
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/04/2013
KARAR TARİHİ: 13/03/2018
Mahkememizde görülen İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA /Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;
Davacının davalı ... AŞ.den ... 16. Noterliği’nin ... tarih ... yevmiye no’lu araç satış sözleşmesi ile ... (yeni plaka ...) plaka no’lu ... marka ... tipli, 2007 model beyaz renkli ... motor ve ... şasi no’lu aracı 182.000 TL.ye satın aldığını, araç şirket genel müdürü tarafından özel amaçla kullanılıyor iken,
16.11.2012 tarihinde ... Mali Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü Ekiplerince ... 11. Sulh Ceza Mahkemesinin ... tarihli, ... değ. İş sayılı kararı gerekçe gösterilerek araca el konulduğunu; kolluk yetkililerince 5607 sayılı kaçakçılıkla mücadele kanunu gerekçe gösterilerek ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... sor. No’lu dosyayı ve ... 11. Sulh Ceza Mahkemesi’nin ... tarihli, ... sayılı değ.iş dosyası gereğince el konulduğu bilgisinin kendilerine verildiğini; satıcı davalı ... Aş.ye durumun şifahi olarak bildirilmesinin ardından derhal ... 11. Noterliği’nin ... tarih ... yevmiye no’lu ihtarnamesi ile araca el konulduğunun ihbar edilerek satış sözleşmesinden doğan sorumluluklarının hatırlatıldığını Davalının ... 16. Noterliği’nin ... tarihli ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile olumsuz cevap verdiğini; başlatılan icra takibine davalılar tarafından itiraz edildiğini,
Davalıların aracın hukuki/gizli ayıplı olması ve zapt edilmesi sebebiyle satıcı ve ithalatçı sıfatıyla müteselsilen sorumluluğunun bulunduğunu, araç satış bedelinin reeskont/avans faiziyle birlikte davacıya iade edilmesinin gerektiğini, davacının ithalat işlemlerindeki usulsüzlüğü bilmesinin mümkün olmadığını; satıcı ve ithalatçının ise basiretli davranmaları dikkate alınarak ayıp ve zapt hususunun kötüniyetle gizlediklerini belirterek;
davalıların itirazın iptali ile takibin devamına ve %20 den az olmamak üzere inkar tazminatı ile sorumlu tutulmasına , yargılama gideri ile birlikte vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP /
Davalı ... AŞ. 03.06.2013 havale tarihli dilekçesinde özetle;
... Mahkemelerinin yetkili olduğunu; davacının hukuki dayanak olarak belirttiği zapta/ayıba karşı tekeffül hükümleri gereği talebinin zamanaşımına uğradığını; BK. m. 231 gereğince bu talepler için 2 yıllık zamanaşımı süresi öngörüldüğünü; aracın satım tarihi olan ...nazara alındığında BK m. 231 uyarınca talebin zamanaşımı nedeniyle reddinin gerektiğini;
Davacının aracın el konulmasına sebep olarak gösterdiği hususların hiçbirisinin davalı firma ile ilgisi bulunmadığını; iyiniyeti sabit davalının sorumluluğuna gidilemeyeceğini; davalının bahse konu aracı ... Grubuna bağlı ... Tic. Ltd. Şti. isimli firmadan 21.05.2007 tarihinde 150.030,00 TL. bedelle satın aldığını
Bahse konu ... Ltd şti tarafından Türkiye ye ithal edildiğini , davalının ithalat işlemine hiçbir dahiliyetinin bulunmadığını; davacının somut gerçeği göz ardı ettiğini; davalının aracın kanuni maliki olduğunu; davalının bu aracı direk alım-satım için değil, firma sahibi olan ... bizatihi endi kullanımı için satın aldığını; aracın tescilini de huzurda davalı olan ... AŞ. adına gerçekleştirildiğini; aracın binek kullanım için aldıklarının, bunun kanıtının ekte sunulan araç üzerine çekilen kredi kayıtları ve davalı üzerinde aracın 3 sene kalmasının, üç sene binmesinin ve daha sonra satması olduğunu; davalının ithalata ilişkin somut durumu bilmesinin söz konusu olmadığını; davalının olsa olsa mağdurlardan biri olduğunu; davalının sebep olduğu ayıp ya da zapt durumu da söz olmadığını; davacının arabanın fiyatı ile ilgili Sayın Mahkemeyi yanıltma peşinde olduğunu; davacının aracı 91.000 USD. bedele aldığını satıldığını, kur üzerinden 138.624 TL. yaptığını; davacının polis tutanağında bu hususu ikrar ettiğini; banka kayıtlarının ortada olduğunu; davacı tarafın 91.000 USD. havale ettiğini; davalının alım-satım arasında zarar göstermemek adına fatura bedelinin yüksek tutulduğunu; bu durum davacının da menfaatine olduğu için de itiraz etmediğini; ceza davasının hangi aşamada olduğunun bilinmediğini; davacının aracını geri alacağım ya da davalı firmanın aklanacağını; davacının davalıyı temerrüde düşürmesinin söz konusu olmadığını; davanın 257.097,44 TL. bedel üzerinden açıldığını; davacının ... tarihinden itibaren avans faizi olmak üzerinden toplam 75.097,44 TL. faiz talep ettiğini; ancak dava dilekçesinde 16.11.2012 tarihinden itibaren işletilmesini talep ettiğini; bu tarihten itibaren işleyen faizin takip talebinde yazılan meblağın çok aşağısında kalacağını, takibe itirazın tamamen haklı olduğunu; davalının araca el koyma olayını 16.11.2012 tarihinde değil, ihtarla olduğunu; faiz talebinin oransal anlamda haksız olup reddinin gerektiğini beyan etmiştir.
Davalı ... Tic. Limt Şti. 17.09.2013 tarihli cevap dilekçesinde özetle;
Diğer Davalının aracı dava dışı üçüncü kişiden almış olduğundan, davalının pasif husumet ehliyetinin bulunmadığını; dava konusu aracın başa bir tüzel kişi tarafından davalıya satıldığını; davalının cevap dilekçesinde bu hususun sunulan fatura ile belirtildiğini; faturanın ... Tic. Limt. Şti. tarafından satıldığını gösterdiğini; aracı satan ... Lti.nin, ... ile davalının farklı iki tüzel kişilik olduğunu; davanın zamanaşımı süresi geçtikten sonra açıldığını; davanın ... Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiğini; kanun hükmünde satıcının zaptan sorumlu olduğunun düzenlendiğini; davacının davalıdan satın almadığını; sözleşmenin feshinin taraflar arasında hüküm ifade edeceğini; davacının soruşturma kapsamında davalı şirketlerle aynı konumda şüpheli sıfatıyla soruşturulduğunu; soruşturmanın devam ettiğini; trafik siciline ürtıyaıı tedbir konulmasının nedeninin ancak davacının kendisinin sebep olabileceğini; keza kendisinin şüpheli olduğu soruşturmadan dolayı aracına el koyulma kararı verildiğini; davalının soruşturma kapsamında iddia edilen suçları kesinlikte işlemediğini, bütün yasal yükümlülüklerini yerine getirdiğini; davalının sorumlu tutulması halinde hiçbir mahkeme kararı bulunmaksızın müvekkilin cezalandırılması anlamına geleceğini; davacının ... tarihi ile araca el konulması ve trafik siciline ihtiyati tedbir konulması tarihi arasında aracı kullandığını, ... tarihinden itibaren faiz istenmesinin sebepsiz zenginleşme teşkil ettiğini; bunun kabulü halinde yararlandığı dönemin ve kullanımdan dolayı araç bedelindeki düşüklüğün dikkate alınması gerektiğini; araca ilişkin işlem yapılmasının davacıdan kaynaklanması nedeniyle ayıp ve zaptın meydana gelmediğini; satım sözleşmesinden doğan hak ve alacakların sözlşeme tarafları arasında hüküm ifade ettiğini; satım sözleşmesinin tarafının ... Aş. olduğunu; satın alınanın başkasına devri halinde sözleşmeden dönme hakkının bulunmadığını ancak bedelin indirilmesinin talep edilebileceğini(BK m. 203- TBK. m. 228); Aracın ... Şti tarafından ... Aş.ye satıldığını; ... Aş.nin de aracı dava dışı üçüncü kişilere sattığını; ikinci el araç piyasasında aracın birkaç kez el değiştirdiğini; nihayetinde ... Şti.nin satıcı olduğu nihai satımın yapıldığını; sözleşmenin hak yükümlülüklerinin sadece taraflar arasında ileri sürülebileceğini; eşyanın el değiştirmesi nedeniyle sadece bedel indiriminin talep edilebileceğini ifade etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, İİK.nun 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ilamsız icra takibine karşı davalının vaki itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir.
Tarafların bildirdiği deliller toplanmıştır.
... 21.İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası takip dosyası kapsamında davacı tarafın davalı hakkında; “... Borçlulardan alınan ... (Eski ...) Plakalı Beyaz ... Motor ve ... Şasi nolu 2007 model ... marka aracın ithalat işlemlerindeki usulsüzlük kapsamında Savcılık tarafından el konulması sebebiyle 182.000,00 TL ödenen araç bedelinin ... tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile alacağını ileri sürerek 05.02.2013 tarihinde 182.000,00 TL araç bedeli 75.097,44 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 257.097,44 TL alacağın ödetilmesi istemiyle ilamsız takip yoluyla icra takibinde bulunulduğu
Davalı tarafından yasal süresi içinde vaki itirazda bulunulduğu,icra takibinin İİK.nun 62 maddesi uyarınca durduğu saptanmıştır. İcra takibine vaki itirazın davacı tarafa tebliği durumu ve dava tarihine nazaran da, bu itirazın iptali davasının İİK.nun 67. maddesi hükmünde öngörülen ve hak düşürücü nitelikteki bir yıllık süresi içinde açıldığı da tespit olunmuştur.
Dava konusu araca ait ... 16. Noterliğinin ... tarihli ... yevmiye numaralı “Araç Satış Sözleşmesi” incelendiğinde,Satıcısı davalı ... San. ve Tic. A.Ş., alıcısı davacı ... Taş. Paz. İnş. Tic. Ltd. Şti. olan,.. şasi no’lu, ... Motor no’lu, ... plakalı 2007 model ... ... (Jeep) marka ve modelli, 199.750,00 TL Kasko Değeri olan, 182.000,00 (KDV Dahil Fatura Bedelli) araca ait, “Araç Satış Sözleşmesi” nin ... tarihinde akdedildiği görülmüştür.
Dava dosyasındaki dava konusu fatura incelendiğinde, Davalı ... San. ve Tic. A.Ş. tarafından davacı ... Taş. Paz. İnş. Tic. Ltd. Şti. adına ... tarihinde dava konusu araç satış faturasında aracın bedelinin KDV dahil 182.000,00 TL olduğu görülmüştür.
... Cumhuriyet Başsavcılığı ... soruşturma numaralı ... esas nolu ... iddianame nolu soruşturma dosyasında ;Kaçak eşya niteliğinde olan araçları ithalatçı ... ve ... Ticaret Limited Şirketi'nin ithal etmiş oduğu araçları satın alan ve satan yukarıda açık kimlik ve adres bilgileri yazılı şüpheliler hakkında,kovuşturmaya yer olmadığına, dair karar verildiği ayrıca ... ve ... Otomotiv Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi yetkili müdürü ..., çalışanları , ... ve ... ile ... ve ... Ticaret Ltd. Şti. ortak ve yetkilisi ... hakkında 5607 Sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Yasası'nın 3/2. Maddesinde düzenlenen eşyayı sahte belge kullanmak suretiyle gümrük vergileri kısmen veya tamamen ödenmeksizin ülkeye sokmak suçunu işlediklerine ve/veya suça katıldıkları iddiası ile cezalandırılması istemi ile ... 1. Ağır Ceza Mahkemesi'ne kamu davası açıldığı" görülmüştür.
İncelenen ... 1.Ağır Ceza Mahkemesi nin ... esas sayılı dava dosyasında yargılamanın devam ettiği anlaşılmıştır.
Mahkememiz tarafından Yeminli mali müşavir ... , Yrd. Doç.Dr. ... ve ...'in 29.01.2015 tarihli raporu alınmıştır.Raporda özetle;
"16.11.2012 tarihinde ... plakalı araca el koyulması ile hukuki ayıp ortaya çıkmıştır. Ayıbın ortaya çıktığı bu tarihte TBK 231 gereğince 2 yıllık zamanaşımı süresi dolmuştur. Bu nedenle satıcı ... Tic. A.Ş. ’nin ayıba karşı tekeffülden sorumlu olamayacağı
TBK 231 deki ayıba karşı tekeffül ile TBK. 112 deki zapta karşı tekeffül (BK. m. 96)yarışan hükümlerden olup, davacı alıcının,davalı satıcıdan TBK m. 112 gereğince zararın tazminini talep edebileceği,
İstenecek zararın müsbet zarar olup, borcun gereği gibi ifa edilmemesi nedeniyle uğranıldığı, talebin zamanaşımı süresi nin TBK m. 146 gereğince 10 yıl olacağı,bu konuda takdirin mahkemeye ait olduğu
Alıcının ithalatçıya (... Otomotiv Umited Şirketine) karşı ayıba karşı tekeffül nedeniyle başvurmasının ancak tüketici işlemlerinde kabul edildiğini,bunun için taraflardan birinin tüketici diğerinin ise satıcı olması gerekeceğini, ithalatçının sorumluluğunun haksız fil olup, bu konuda ceza mahkemesi kararının bekletici mesele yapılabileceğini, bu konuda takdirin mahkemeye ait olduğunu"
Mahkemenin zararın tazmini yönünde karar vermesi halinde; Araca el konulma tarihinden takip tarihine kadar hesaplanan ticari temerrüt faizinin 6.382,47 TL olarak hesaplandığını,"bildirmişlerdir.
-Bilirkişi heyeti tarafından alınan 02/10/2015 tarihli ek raporda ve özetle ;" Davacı şirketin takip tarihi itibariyle 182.000,00 TL araç bedeli ile Araca mahkeme kararı ile el konulma tarihinden takip tarihine kadar hesaplanan 6.382,47 TL ticari temerrüt faizi olmak üzere toplam,(182.000,00 TL + 6.382,47 TL=) 188.382,47 TL talep edebileceği,Sonuç ve kanaatine vanldığı" bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamına göre;
Dava , gizli hukuki ayıp nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.
... plakalı araç davacı şirket adına kayıtlıdır.Aracın şirket tarafından kullanılmıs nedeniyle davacı yönünden ticari iş niteliğinde olduğu
... Oto San Tic AŞ aracı davacıya satmıştır.Davalı şirketin iştigal konusu gereğince, ... plakalı aracın davacıya satışı davalı yönünden ticari iş niteliğindedir. Aktif husumet ehliyeti ve davalı sıfatı vardır
Müflis ... Ticaret Ltd şti (eski unvanı ...) ... plakalı aracın ithalatçısı dır. Davacı ile doğrudan ticari ilişkisi yoktur.
Dava dosyasında mahkememiz; davacı ve davalı açısından ticari iş olan satış sözleşmesi nedeniyle görevlidir.
Taraflar arasında tüketici ilişkisi yoktur.Tüketici yasası hükümleri uygulanmayacaktır.Bu nedenle davacının ... plakalı aracın ithalatçısı olan Müflis ... Ticaret Ltd şti (eski unvanı ... ) ye gizli ayıp nedeniyle başvuramayacağı sabit görülmüştür.Bu davalı yönünden davacının aktif husumet ehliyeti yoktur.Bu nedenle davalı Müflis ... Ticaret Ltd şti (eski unvanı ... ) yönünden dava husumet yokluğu nedeniyle reddedilmiştir.
Davacının icra takibinin dayanağı gizli hukuki ayıp nedeniyle ortaya çıkan zapttır. TBK 112 madddesi gereğince zapta karşı tekeffül hükümleri uygulanacaktır.Zaptta karşı tekeffülde TBK 146 mad gereğince zamanaşımı süresi 10 yıl olup, davalının zamanaşımı def'i yerinde değildir,zamanaşımı süresi dolmadığından def'i reddedilmiştir.
Davacının davalı ... Oto San Tic AŞ ye araç bedeli olarak ... tarihli fatura ile KDV dahil 182.000,00 TL ödediği taraflar arasında tartışmasızdır. İcra takip dosyasında davacı araç bedeli olarak ödediği 182.000,00 TL ile işlemiş faiz talebinde bulunmuştur.İcra takibinden önce davalı ... Oto San Tic AŞ davacıya gönderdiği ... 16. Noterliği’nin ... tarihli ... yevmiye sayılı ihtara cevabı ile temerrüde düşmüştür.Bu nedenle bilirkişilerce hesaplanan 6.382,47 TL işlemiş faizinde araç bedeli ile birlikte davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiştir.
Davacının icra inkar tazminatı talebi İİK 67/2 koşulları oluşmadığından ve alacak yargılamayı gerektirdiğinden reddedilmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1-Davalı muflis ... ticaret LTD ŞTİ (eski unvanı ... ) yönünden davanın husumet yokluğu nedeni ile dava şartı yokluğundan usulen reddine
2-Davalı ... Oto San Tic AŞ nin icra takip dosyasına yaptığı yetki itirazının birlikte takip yapılan diğer davalının ticaret şirket merkezi ... icra daireleri yetki sınırı içinde olduğundan reddine
Davalı ... Oto San Tic AŞ yönünden zamanaşımı definin zabta karşı tekeffül hükümleri gereğince 10 yıllık süre dolmadığından reddine
Davalı ... Oto San Tic AŞ yönünden ise ... 21 icra müd ... Esas sayılı takip dosyasında 182.000,00 TL asıl alacak 6.382,47 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 188.382,47 TL üzerinden itirazın iptaline takibin devamına fazla istemin reddine
Davacının icra inkar tazminatı talebinin yasal koşullar oluşmadığından ve alacak yargılamayı gerektirdiğinden reddine
3-Davacı tarafından yatırılan 3.105,20 TL peşin harcın mahsubuna eksik 9.763,20 TL karar harcının davalı ... Oto San Tic AŞ tahsili ile hazineye gelir kaydına
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap olunan 17.252,95 TL nispi vekalet ücretinin davalı ... Oto San Tic AŞ alınarak davacıya verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap olunan 7.908,65 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... Oto San Tic AŞ ye verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap olunan 2.180,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı muflis ... ticaret LTD ŞTİ (eski unvanı ... ) ye verilmesine
5-Davacı tarafından yapılan toplam 4.871,45 TL (başvurma harcı, peşin harç, vekalet harcı,davetiye ve müzekkere gideri, bilirkişi ücreti) nin kabul oranına göre 3.565,90 TL sinin davalı ... Oto San Tic AŞ den alınarak davacıya verilmesine,davalı ... Oto San Tic AŞ tarafça yapılan 34 TL yargılama giderinin red oranına göre 9,11 TL sinin davacıdan alınarak yatıran davalı tarafa verilmesine
Davalı muflis ... ticaret LTD ŞTİ (eski unvanı ... ) tarafından yapılan 30 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak yatıran davalı tarafa verilmesine
HMK nun 333. Maddesi gereğince taraflarca yatırılan gider avansından artan kısımların hüküm kesinleştiğinde yatıran taraflara iadesine,
Davacı vekili Av. ... Muflis ... (eski unvanı ... ) iflas masası vekili Av. ... davalı ... vekilinin yüzlerine karşı , gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul BAM da istinaf yolu açık olmak üzere, verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 13/03/2018
Katip ...
Hakim ...