T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2013/232 Esas
KARAR NO: 2018/131
DAVA: İtirazın İptali (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/09/2013
KARAR TARİHİ: 20/02/2018
Mahkememizde görülen İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA/Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;
Müvekkilinin davalının ticari müşterisi olduğunu, çek kanunlarındaki değişiklikler nedeni ile çek yapraklarının kullanılamaz hale geldiğini , banka şubesine kullanılmamış çek yapraklarının iade edildiğini,
Davalı bankanın, müvekkil şirket nezdinde 22 adet kullanılmamış çeki olduğunu ibra aşamasında çekler İçin 11.990,- TL blokaj istendiğini, müvekkilinin 24.08.2011 tarihinde bankanın vadesiz hesabına parayı yatırmak zorunda kaldığını, blokajın kaldırılması için yapılan müracaatın reddedilerek sebepsiz zenginleşme yaratıldığını,
Bu nedenle banka aleyhinde 11.990.- TL nin iadesi için, İstanbul 1. İcra Müdürlüğünün 2013/16.387 E. sayılı dosyasında ilamsız icra takibi yapıldığını, icra takibine itiraz edildiğini, 5941 sayılı Çek Kanunu hükümleri nedeniyle , bankanın çekler için sorumluluğunun kalktığını, belirterek ; itirazın iptali ile takibin devamına ve %20 den az olmamak üzere inkar tazminatı ile sorumlu tutulmasına , yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP /Davalı vekili 08.10.2013 tarihli cevap dilekçesinde özetle ;
Genel Kredi Sözleşmeleri uyarınca davacıya nakit ve gayri nakit krediler kullandırıldığını,davacının iade etmediği 22 adet çek yaprağı için banka sorumluluk tutarı olan 11.990.- TL nin davacı tarafından bloke edildiğini,
Davacının müvekkil bankaya iade etmediği 22 adet çekten dolayı gayri nakit borcunun devam ettiğini, bloke tutulan 11.990.- TL nin , çek sorumluluk tutarı her yıl arttığından , bu borcu karşılamaya yetmediğini, 5941 sayılı yasanın 3. Md. (4) fıkrasına göre , banka sorumluluğunun 30.06.2018 tarihinde sona ereceğini, banka yükümlülüğünün devam ettiğini, sözleşmelerin 13/1 maddesi gereğince, bloke nakit için faiz yürütülemeyeceğini ve bankanın parayı dilediği alacağına mahsup edebileceğini, çeklerin arkasının yazılmış olmasının da dikkate alınarak, hatta kararda belirtildiği üzere hiçbir sebep göstermeksizin bankanın, sözleşmenin kendisine verdiği hakka dayanarak ödeme riski altında bulunduğu çek bedellerinin depo edilmesinin borçlu ve kefillerden isteyebileceğini,Davacı tarafın iade etmediği çekleri iade ettiğini iddia ettiğini, bu iddiayı kanıtlayacak hiçbir delil ibraz etmediğini, belirterek davanın reddi ile %20 den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini , yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava; İİK.nun 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ilamsız icra takibine karşı davalının vaki itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir.
İstanbul 1.İcra Müdürlüğünün 2013/16387 esas sayılı dosyası takip dosyası kapsamında davacı tarafın davalı hakkında 24/08/2011 tarihinde 22 adet çek blokajı olarak yatırdıkları 11.990,00 TL asıl alacağın ödetilmesi istemiyle ilamsız takip yoluyla icra takibinde bulunulduğu
Davalı tarafından yasal süresi içinde vaki itirazda bulunulduğu,icra takibinin İİK.nun 62 maddesi uyarınca durduğu saptanmıştır. İcra takibine vaki itirazın davacı tarafa tebliği durumu ve dava tarihine nazaran da, bu itirazın iptali davasının İİK.nun 67. maddesi hükmünde öngörülen ve hak düşürücü nitelikteki bir yıllık süresi içinde açıldığı da tespit olunmuştur.
Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmıştır.Davalı banka tarafından 24.06.2014 tarihli yazı ve 15.07.2015 tarihli yazı ile ...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-... numaralı çeklerin “kullanılmayan çek” konumuna getirildiği, ...-...-... numaralı çeklerin haricen istek üzerine iade edildiğini, ...-...-... numaralı çeklerin ise müşteride olduğu bildirilmiştir.
Taraflar arasındaki çeklerin verilmesine ilişkin ve dosyaya ibraz edilen sözleşmenin 09/12/1993 tarihli olduğu tespit edilmiştir.
Davacı vekili kullanılmamış çek ve koçanların davalı tarafa iadesine ilişkin olarak 10/01/2005 tarihli yazıyı ibraz ederek davalı bankaca bildirilen çeklerden 22 adedinin kullanım sonunda bankaya ibraz edildiğini, üç adedinin ise haricen istek üzerine iade edildiğini bildirmiştir.Davacı vekili ayrıca 03.12.2015 tarihli yazı ile bankaca müşteride olarak bildirilen ...-...-... numaralı kullanılmadan müvekkili tarafından bankaya iade edildiğini gösterir belge sunmuştur.
Mahkememizce dosya içine Banka Müdürü Mustafa Saadet 'in 20/09/2017 tarihli raporu alınmıştır.
Tüm dosya kapsamına göre;
Davacı ile davalı banka arasında 09/12/1993 tarihli ve 1.500.000 TL limitli genel kredi sözleşmesi bulunduğu, davaya konu çek koçanlarınında bu sözleşme gereğince davacıya verildiği, davacıya verilen çek koçanlarından keşide edilen ...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-...-... numaralı çeklerin kullanılmayan çek( kullanıldıktan sonra ibraz edilen) konumuna getirildiği, ...-...-... numaralı çeklerinde kullanılmadan (boş çek) olarak davalı bankaya iade edildiği, davacı da bulunan ve ibraz edilmeyen ...-...-... numaralı üç adet çek bulunduğu, davalı banka tarafından bu nedenle 24/08/2011 tarihinde 22 adet çek blokajı olarak 11.990,00 TL nin davacıdan vadesiz hesapta depo edilmek üzere tahsil edildiği tartışmasızdır.
Yargılamanın devamı sırasında davacı taraf ...-...-... numaralı üç adet çeki davalı bankaya 03.12.2015 tarihinde iade ettiğini gösterir ( davalı bankanın kaşesini taşıyan) yazıyı ibraz etmiştir.Böylece davalı bankanın bildirdiği şekilde iade edilmeyen çek kalmadığı tespit edilmiştir.
Tüm çekler ibraz edildiğinden ve davalı bankaca sözleşmenin 13/1 maddesi gereğince, bloke edilen paranın mahsup edileceği başkaca davacı borcu bildirilmediğinden, davalı tarafından bloke edilen paranın davacıya iadesi koşullarının oluştuğu takdir edilmiştir. Davalı tarafça ve bilirkişi raporunda blokajın 30/06/2018 tarihinde kaldırılacağı açıklandığından, davacının bu konudaki talebi hükümde dikkate alınmıştır. Davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
İcra takibi ile istenen alacağın çek teminat bedeli ve gayrinakdi alacak olduğu gözetilerek İİK.nun 67/2. maddesi hükmü koşulları oluşmadığından, davacının icra inkar tazminat talebi kabul edilmemiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1- ... İcranın ... esas sayılı dosyasında 22 adet çek bedeli teminatı olarak davacıdan alınarak vadesiz hesapta depo edilen 11.990,00 TL asıl alacak üzerinden itirazın iptaline ,takibin devamına,
Vadesiz hesabın blokajının 30/06/2018 tarihinde kaldırılmasına
İstenen çek teminat bedeli ve gayrinakdi alacak olduğundan davacının icra inkar tazminat talebinin reddine
2-Davacı tarafından yatırılan 144,90 TL peşin harcın mahsubuna eksik 674,13 TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına
Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap olunan 2.180,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,davacı tarafından yapılan toplam 855,801 TL (başvurma harcı, peşin harç, vekalet harcı,davetiye ve müzekkere gideri, bilirkişi ücreti) nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,HMK nun 333. Maddesi gereğince davacı tarafça yatırılan gider avansından artan kısmın hüküm kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul BAM da istinaf yolu açık olmak üzere, verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 20/02/2018
Katip ...
Hakim ...