T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2013/318 Esas
KARAR NO: 2019/515
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/11/2013
KARAR TARİHİ: 20/05/2019
Mahkememizde görülen Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA /Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;
Müvekkili şirket yetkilisi Selahattin Kesgîn in 13.07.2013 günü Silivri... Mahallesinde ... restaurant park yerine bıraktığı... plakalı aracın içinden çek yapraklarının hırsızlandığını, şikayet üzerine açılan Silivri Cumhuriyet Başsavcılığının ... Soruşturma numaralı dosyası derdest olduğunu, çalınan 10 adet çek yaprağı için Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E.sayılı dosyasında açılan kıymetli evrak iptalidavasının devam ettiğini ve ödeme yasağı kararı verildiğini,
Davaya konu çekin iptal talepli davaya müdahale dilekçesi verdiğini, çekin davalıda olduğunun bu şekilde öğrenildiğini,
Çek üzerindeki müvekkili adına olan kaşenin ve ciro imzasının sahte olduğunu, müvekkili şirketin ticari defter ve kayıtları incelendiğinde , takip eden ciranta... Ltd. Şti. İsimli şirketle ticari ilişkinin bulunmadığının görüleceğini, takip eden ciranta ... İnşaat Taşımacılık - ... ile de herhangi bir ticari ilişkileri olmadığını,
Davacı müvekkili şirketin Ambalaj, Ofset Baskılı Kutu ve Koli imalatı yaptığını, yaptığı işlerin karşılığı olarak faturalı ve kayıtlı olarak iptal davasına konu çekleri aldığını, "...Şubesine ait ... numaralı, 17.746-TL bedelli, keşidecisi_... Tic.LtcLSti.“ olan çek keşideci tarafından müvekkili şirket namına yazılarak kayıtlı ve faturalı olarak alındığını, çek hem keşideci şirket ticari defter ve kayıtlarında hem de müvekkili şirket ticari defler ve kayıtlarında mevcut olduğunu,
Davalı ...Ş.'nin uymakla yükümlü bulunduğu kanun ve yönetmeliklere uymadığını, en basit bir araştırmayı dahi yapmadığını, ticaret sicil kayıtlarını incelemediğini,çek sahibi bankayı aramadığını, olmayan bir şirketin imzasına itibar ettiğini, davalının 6361 sayılı kanunun 9/2 ve 9/3 maddesi gereği ağır kusurlu hareket ettiğini belirterek;
Yargılama ile çekin meşru hamili olduklarının, alacaklarının fatura ve defterlerle sabit oluşu ve imzanın müvekkili şirkete ait olmayışı (sahtecilik defi) gözönüne alınarak dava konusu çekin meşru hamilinin müvekkili şirket olduğunun tespiti ve çekin sahtecilik nedeniyle müvekkiline iadesine,
Aksi kanaatte olunması halinde ise işbu çek ile ilgili olarak davalılara borçlu olmadıklarının tespitine, dava konusu çeki dikkatsiz ve özensiz olarak ele geçiren davalılar aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP /Davalı ...Ş. vekili 25/12/2013 tarihli cevap dilekçesinde ve özetle;
Müvekkili şirketin, Türkiye’ de faktoring hizmeti veren sayılı şirketlerden biri olduğunu, ..., ... Şubesi, ... nolu, 17.746 TL bedelli, 04/11/2013 tarihli çekin, ciranta ...İnşaat Taşımacılık - ... tarafından, faktoring sözleşmesi kapsamında müvekkili şirkete verildiğini,
Çekin bankaya ibrazı ile ödemeden men kararını öğrendiklerini, Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi’ nin ... E. sayılı dosyasına ve Silivri Cumhuriyet Başsavcılığı ... soruşturma numaralı dosyasına müdahil olma talebinde bulunulduğunu, müvekkili elindeki çeki tahsil edememekle zarara uğradığını müvekkili şirketin davaya konu çeki ilgili yasal düzenlemeler çerçevesinde keşideci ... ile sözleşme imzalayarak iktisap ettiğini, Ciranta ... ve öncesindeki ciranta ... Teks. Tur. San. ve Tic. Ltd.Şşti. arasında düzenlenmiş olan faturanın, sözleşme ekinde mevcut olduğunu, davacının iddia ettiği üzere 6361 sayılı kanunun 9. Maddesinin 2 ve 3. Fıkralarına aykırı herhangi bir işlem söz konusu olmadığını,davacının çekteki imzanın sahteliği hususunun şu aşamada bilinmediğini belirterek ;
Davacının istirdat ve menfi tespit talebinin reddine, alacağın %20’ sinden aşağı olmamak üzere, davacı aleyhine tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, İİK 72 gereğince menfi tespit ve çekin iadesi istemine ilişkindir.
Davacı tarafın talebi üzerine 02/12/2013 tarihli ihtiyati tedbir kararı ile davaya konu çekin dava sonuna kadar davacı tarafça ödenmemesi konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmiştir.Dosya içine tarafların bildirdiği deliller toplanmıştır.
Davaya konu çekin; 04/11/2013 keşide tarihli , 17.746,00 TL bedelli, ...,...şubesi muhataplı... çek numaralı olduğu, keşidecisinin ... Ltd Şti , keşide yerinin İstanbul, lehdarının davacı ... Ltd.Şti olduğu tespit edilmiştir.Çekin sırasıyla davacı lehdar ... Ltd.Şti den ... Ltd. Şti. ne, ... İnşaat Taşımacılık-...’ün cirosu ile de ... firmasının uhdesine geçtiği anlaşılmıştır.
... Tİc. Ltd Şti nin ticaret sicil kaydı alınmış, çekin keşide tarihi itibariyle davacı şirket yetkilisinin ... olduğu tespit edilmiştir.Şirket yetkilisinin çek tarihindeki emsal imza örnekleri ve ıslak imza örnekleri alınmıştır.
Silivri Cumhuriyet Başsavcılığı ...soruşturma numaralı dosyası uyap üzerinden getirtilmiş, soruşturmanın devam ettiği anlaşılmıştır.
Davalı ... vekili müvekkili ile davalı ... İnşaat Taşımacılık - ... arasında 01/08/2013 tarihinde akdedilen “Faktoring Sözleşmesi ” sözleşmesi ve eklerini ibraz etmiştir. Davalı ... ile davalı ... İnşaat Taşımacılık - ... arasında 26/09/2013 -30/12/2013 tarihleri arasında dört faktoring işleminin yapıldığı, işlemin dayanağının davalı ... tarafından davalı ...Ltd. Şti. adına düzenlenmiş " Nakliye" açıklamalı 23/09/2013 tarih ve... numaralı 20.940,28 TL tutarındaki fatura olduğu, bu fatura karşılığı 17.746,00 TL’sı alacağın davalı ... Factoring A.Ş.’ye temlik edildiği, Tam Factoring A.Ş nin toplam 1.039,14 TL masraf hesaplayarak, 24/09/2013 tarih ve 12468 numaralı fatura ile kalan 16.706,86 TL’yi 24/09/2013 tarihinde davalı ... firmasına ödediği
Dosya içine Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının uyap sistemi üzerinden gönderilen sureti alınmış,davaya konu çek hakkında ödeme yasağı kararı verildiği, davalı ... Factoring in müdahalesi ve çeki ibraz etmesi üzerine , bu çek yönünden davanın reddedildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce ; davaya konu çek üzerindeki davacı şirket kaşesinin ve ciro imzasının sahteliği iddiasının değerlendirilmesi için bilirkişi Jale Bafra'nın 04/03/2019 tarihli raporu alınmıştır.Alınan raporda özetle; ciro imzasının davacı şirket yetkilisi ... e ait olmadığı bildirilmiştir.
Davacı şirket ile çekin üzerinde ciranta olan...Tic Ltd. Şti., ... İnş Taşımacılık, Tam Faktoring AŞ ile keşideci...Tic Ltd. Şti. Arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı ve davalı ... Factoring şirketinin işlemlerinin 6361 sayılı yasa hükümlerine uygun yapılıp yapılmadığı konusunda bilirkişi ... ün 04/06/2018 tarihli raporu alınmıştır.Raporda özetle; "Davacı ticari defterlerinin incelenmesi sonucu; davacı şirket ile çek keşidecisi ...Ltd. Şti. Arasında ticari ilişki bulunduğu, çekin bu ticari ilişki sonucu davacı şirkete geçtiği, davacıdan sonra çekte ciranta olan, ... Ltd. Şti. ile davacı arasında herhangi bir ticari ilişkiye rastlanmadığıDavalı ...nin davalı ... İnşaat Taşımacılık - ... ile 01/08/2013 tarihinde yaptığı Faktoring Sözleşmesi neticesinde, 26/09/2013 -30/12/2013 tarihleri arasında dört faktoring işleminin yapıldığı, işlemin dayanağının davalı ... tarafından davalı ... Ltd. Şti. adına düzenlenmiş " Nakliye" açıklamalı 23/09/2013 tarih ve ... numaralı 20.940,28 TL tutarındaki fatura olduğu , bu fatura karşılığı 17.746,00 TL’sı alacağın davalı ... Factoring A.Ş.’ye temlik edildiği, Tam Factoring A.Ş nin toplam 1.039,14 TL masraf hesaplayarak, 24/09/2013 tarih ve ... numaralı fatura ile kalan 16.706,86 TL’yi 24/09/2013 tarihinde masraflar düşüldükten sonra davalı ... firmasının banka hesabına havale ile nakit ödediği, Davalı ... şirketinin, 6361 sayılı kanunun 9. maddesi ve Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketlerinin Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Yönetmeliği 22/2 . maddesine uygun olarak dava konusu çeki elinde bulundurduğu bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamına göre; davacı ... San. Tİc. Ltd Şti nin davaya konu çekin yasal hamili olduğu, davacı şirketin lehdarı olduğu çek üzerinde bulunan ciro imzasının şirket yetkilisi ... e ait olmadığı , davalı ... ve Tic . Ltd Şti ile davacı şirket arasında ticari ilişki bulunmadığı,davaya konu çekin davacı şirketin iradesi dışında elinden çıktığı,bu nedenle davalı ... Ltd Şti nin çekin yasal hamili olmadığı, davacının kendisinden sonra gelen tüm davalı cirantalara borçlu olmadığı, davalı ... Ltd Şti nin davaya konu çeki kötüniyetli olarak ele geçirdiği bu nedenle bu davalı yönünden kötü niyet tazminatı talebinin kabulü gerektiği anlaşılmıştır.
Davacı çekin iadesini de istemiştir.Ancak çekin son hamili olan Tam Factoring A.Ş nin yaptığı işlemlerin 6361 sayılı yasanın 9. maddesi ve Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketlerinin Kuruluş ve Faaliyet Esasları Hakkında Yönetmeliği nin 22/2 . maddesine uygun olduğu bilirkişi raporu ile tespit edilmiştir. Davalı ... Factoring A.Ş nın kötü niyetli ve ağır kusurlu olduğuda ispat edilememiştir. Bu nedenle davacının iade talebi kabul edilmemiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1-04/11/2013 keşide tarihli , 17.746,00 TL bedelli muhatabı ... şubesi , çek numarası ...olan çek nedeni ile davacı ...Tİc. LTD ŞTİ ‘nin borçlu olmadığının tespitine , davacının çekin iadesi isteminin reddine , davacının kötü niyet tazminat talebinin davalı ...LTD ŞTİ yönünden kabulü ile 17.746,00 TL nin %20 si oranında kötü niyet tazminatının davalıdan alınıp davacıya verilmesine , diger davalılar yönünden reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan 909,13 TL karar harcından davacı tarafından yatırılan 303,10 TL peşin harcın mahsubuna eksik 1.212,23 TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesap oluna 2.725,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan toplam 1.848,40 TL (başvurma harcı, peşin harç, vekalet harcı,davetiye ve müzekkere gideri, bilirkişi ücreti) nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,davalı tarafça yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına
5-HMK nun 333. Maddesi gereğince taraflarca yatırılan gider avansından artan kısımların hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran taraflara iadesine,
Davacı vekilinin ve Davalı ... AŞ vekilinin yüzüne karşı diğer davalı tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul BAM da istinaf yolu açık olmak üzere, verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.20/05/2019
Katip ...
Hakim ...