T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/750 Esas
KARAR NO: 2020/269
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/07/2015
KARAR TARİHİ: 23/06/2020
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; Müvekkil şirketin inşaat malzemeleri satan bayii olup davalı şirket ile Bayilik Sözleşmesi imzaladığını, bu sözleşme gereğince davalı tarafın müvekkil şirketin bayisi olduğu ve sözleşmede belirtilen 14 ile üretmiş olduğu ürünleri teslim ettiğini, davalı şirketin Bayilik Sözleşmesinin 3. maddesi c bendi gereğince müvekkil şirketten illeri tarihli avans çekler aldığını, müvekkil şirket 01.01.2014 - 31.12.2015 tarihleri arasında 27 adet çek verdiğini, müvekkil şirketin bu 22 çek bedeli kadar davalı şirketten ticari mal aldığını ancak davalı şirketin müvekkil şirkete haber vermeden faaliyet gösterdiği ve üretim yaptığı fabrikayı ... isimli firmaya sattığını ve müvekkil şirkete teslim etmesi gereken mallarını teslim etmediğini, davalı tarafın müvekkil şirkete malları teslim etmemesine rağmen elinde bulundurduğu 5 çekten 2 tanesini tahsil ettiğini, kesin teminat mektubunu müvekkil şirkete iade etmediğini ve vadesi gelmeyen 3 adet çeki de tahsil için üçüncü kişilere verdiğini ve yine 5 çek dışında müvekkil şirkete bakiye 5.296,00 TL yi müvekkil şirkete ödemediğini ve tüm bu nedenlerle ... Şubesine ait 25/06/2015 Vade Tarihli 60.000,00 TL Bedeli ... Çek Numaralı Çek ve yine aynı bankaya ait 10/07/2015 Vade Tarihli 40.000,00 TL miktarlı çekler davalı tarafından üçüncü kişilere verilmek suretiyle tahsil edildiğinden bedelinin davalıdan alınıp müvekkil şirkette verilmesine, ... ... Şubesine ait 27/07/2015 Vade Tarihli 40.000,00 TL Bedeli ... Çek Numaralı, 23/07/2015 Vade Tarihli 40.000,00 TL Bedeli ... Çek Numaralı, Bedeli ... Çek Numaralı, 30/07/2015 Vade Tarihli 60.000,00 TL Bedeli ... Çek Numaralı çekler nedeniyle müvekkil şiketin davalı şirkete borçlu olmadığının tespitine ve bu çeklerin tahsilini engellemek amacıyla tedbir kararı verilmesine, davalı şirkette verilen 08. 07. 2014 Tarih ... Ser Numaralı 50. 000,00 TL Bedelli ... A.Ş. tarafından Verilen Kesin Teminat Mektubunun müvekkil şirkette iadesine, taraflar arasındaki cari hesaba göre yukarıdaki kalemler dışında müvekkil şirketin davalı taraftan alacaklı olduğu 5.296,00 TL nin karşı taraftan alınıp müvekkil şirkete verilmesine, davalı aleyhine % 20'dan aşağı olmamak üzere tazminat tayinine tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı tarafa usulüne uygun davetiye tebliğine rağmen duruşmalara katılmadığı ve davanın esasına ilişkin herhangi bir cevap vermediği anlaşıldı.
Dava, davacının davalı tarafa verdiği çeklere ilişkin borçlu olmadığının tespiti ile teminat mektubunun hükümsüzlüğü ve iadesine istemine ilişkindir.
Davacı tarafça delil olarak; Bayilik Sözleşmesi, faturalar, hesap hareketleri, tahsilat makbuzları, teminat mektubu, ihtarname, banka kayıtları, ticari defterler, bilgi ve belgeler ile bilirkişi incelemesine dayanılmış olup, gösterilen deliller toplanarak dosya arasına konulmuştur.
Mahkememizce davacı tarafın ticari defterleri, dava dosyası ve ilgili kayıtları üzerinde inceleme yapılarak tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda bilirkişiden rapor alınması için talimat yazılmasına karar verildiği, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/1 Talimat sayılı dosyasından bilirkişi Mali Müşavir ... tarafından sunulan 07/02/2019 tarihli raporu özetle; ''Taraflar arasında cari hesap çalışması yapıldığı, davalı tarafından gönderilen mallara ilişkin muhtelif tarihli ve bakiyeli faturaların olduğu, davacı tarafından muhtelif tarih ve bakiyeli çekler verilmek üzere davalıya ödemelerin yapıldığı, 2013 yılından devreden davacı borcunun bulunmadığı, 2014 yılından davalıya verilen çekler nedeniyle 31/12/2014 tarihi itibariyle davacının 368.748,62 TL fazla çek ödemesinin olduğu ve 2015 yılına devrettiği, 2015 yılında cari hesap çalışmasının devam ettiği, davacı tarafça çek verilmek ve EFT yapılmak üzere ödemelerin olduğu, 04/09/2015 tarihi itibariyle davacının davalıya fazla ödemelerinden dolayı 245.646,88 TL davacı alacağının olduğu, davacıya ait 2014 yılı yevmiye defterinde 31/12/2014 tarih ... yevmiye maddesi ... yevmiye sayfasında 368.748,62 TL fazla ödemenin ilgili hesaba virman yapıldığı, davacıya ait 2015 yılı yevmiye defterinde ise 31/12/2015 tarih ... yevmiye maddesi ... yevmiye sayfasında 245.646,88 TL davacı fazla ödemesinin olduğu, 169.01.001 verilen sipariş avansları hesabına virman yapıldığı, davacı tarafından 245.296,00 TL çek ve cari hesap alacağı talep edildiği, ayrıca 08/07/2014 tarihli ... seri no.lu 50.000,00 TL bedelli ... Bankası tarafından verilen teminat mektubunun bedelinin davalı tarafından tahsil edildiği dava ve ihtarnamede yer almış ise de teminat mektubuna ilişkin davacının 2014 yasal defter kayıtlarında her hangi bir tahakkuk kaydına rastlanılmadığı, davacı kayıtlarına göre 20/07/2015 dava tarihi itibariyle dava alacağı 245.646,88 TL olup davacı dava dilekçesinde 245.296,00 TL talep ettiği, davacı talebiyle bağlı kalınarak davacının 245.296,00 TL alacağını talep edebileceği'' kanaatiyle rapor tanzim etmiştir.
Mahkememizce davalı tarafın ticaret sicil kaydında yer alan adresinde yerinde inceleme yapılarak bilirkişi rapor alınmasına karar verildiği ancak davalı şirkete ve kayıtlarına ulaşılamadığından bilirkişi ... tarafından rapor hazırlanamadığı anlaşıldı.
Türkiye ... A.Ş.'den çeklerin ödemelerine ilişkin bilgiler sorulmuştur.
GEREKÇE :
Tarafların iddia savunmaları ile toplanan deliller, alınan bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında bayilik sözleşmesi imzalandığı, buna istinaden davacı tarafça çek ve teminat mektubu verildiği, buna istinaden davalı tarafça verilmesi gereken ürünlerin verilmediği, davalı tarafça herhangi bir savunmada bulunulmadığı ve ulaşılamadığından ticari defterlerinin incelenemediği, davacı ticari defterleri ve banka kayıtlarına göre davacı tarafın 245.296,00.-TL çek ve cari hesap alacağı bulunduğu, bu suretle ... Şubesi'ne ait 25/06/2015 vade tarihli 60.000,00 TL bedelli ... çek numaralı ve ... Şubesi'ne ait 10/07/2015 vade tarihli 40.000,00 TL bedelli ... çek numaralı çekler davalı tarafından üçüncü kişilere verilmek suretiyle kullanıldığından işbu çeklerin bedeli toplamı 100.000,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, ... Şubesi'ne ait 27/07/2015 vade tarihli 40.000,00 TL bedelli ... çek numaralı, ... Şubesine ait 23/07/2015 vade tarihli 40.000,00 TL bedelli ... çek numaralı ve ... Şubesi'ne ait 30/07/2015 vade tarihli 60.000,00 TL bedelli ... çek numaralı çekler dolayısıyla davacı şirketin davalı şirkete borçlu olmadığının tespitine, taraflar arasındaki bayilik sözleşmesi fiilen sona erdiğinden ve davalı tarafın davacı taraftan alacağı bulunmadığından ... Bankası A.Ş. tarafından verilen 08/07/2014 tarih, ... seri numaralı 50.000,00 TL bedelli kesin teminat mektubunun davalı şirketten alınarak davacı şirkete verilmesine, cari hesap borcu olarak gözüken 5.296,00 TL davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile,
100.000,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
... Şubesi'ne ait 27/07/2015 vade tarihli 40.000,00 TL bedelli ... çek numaralı, ... Şubesine ait 23/07/2015 vade tarihli 40.000,00 TL bedelli ... çek numaralı ve ... Şubesi'ne ait 30/07/2015 vade tarihli 60.000,00 TL bedelli ... çek numaralı çekler dolayısıyla davacı şirketin davalı şirkete borçlu olmadığının TESPİTİNE,
... Bankası A.Ş tarafından verilen 08/07/2014 tarih, ... seri numaralı 50.000,00 TL bedelli kesin teminat mektubunun davalı şirketten alınarak davacı şirkete verilmesine,
5.296,00 TL davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu Genel Tebliği gereğince hesap olunan 16.756,17-TL karar ve ilam harcının davacı tarafından peşin yatırılan 4.198,05-TL peşin harçtan mahsubu ile eksik kalan 12.558,12-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından peşin yatırılan 4.198,05-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 25.620,72-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 1.450,00-TL bilirkişi ücreti ve 215,20-TL posta gideri olmak üzere toplam 1.665,20-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-HMK 333 (1) maddesi uyarınca davacı tarafça yatırılan gider avansından bakiyesinin kararın kesinleşmesi sonrası resen mahkememizce davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne hitaben yazılacak dilekçeyle istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 23/06/2020
Katip ...
☪e~imzalıdır.☪
Hakim ...
☪e~imzalıdır.☪