T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/76 Esas
KARAR NO: 2022/509
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/01/2016
KARŞI DAVA TARİHİ: 21/03/2016
KARAR TARİHİ: 16/06/2022
Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA / Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;
Davacı Şirket ile davalının, 24.07.2014 tarihinde "... A.Ş. (...) ... İşleri Yapım Sözleşmesi" imzaladıklarını,
Sözleşmede davalı şirketin taşeron, davalı şirketin ise işveren, ihbar edilen ... ise ana müteahhit olarak belirtildiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin ödeme başlıklı 4. Maddesinde; davalının yapacağı ödemelerin, ana müteahhit olan ... den hak edişlerini alması şartına bağlandığından ve davacıya ödeme yapamamasını da alacaklarını tahsil edememesini gerekçe gösterdiğinden, açılan bu davanın asıl müteahhit ... ' ye ihbar edilmesini talep edilmesini zorunlu hale getirdiğini,
Davalı şirketin yükümlülüklerini yerine getirerek sözleşme konusu işi yapmış ve teslim etmiş olduğunu, sözleşme konusu iş haricinde de, davalı tarafından ayrıca verilen aynı fabrikadaki "Tank Etek İzolasyonu, Tank Tamiratı ve Filtre İzolasyonu" işleri de bitirilerek davalıya teslim edildiğini. Davalının da davacı şirketin yapmış olduğu işleri ana müteahhitte teslim ettiğini ve hak edişinin de yapıldığını, teslim edilen işle ilgili davalı şirkete giden davacı şirket görevlilerinin, davalı şirket yetkilis tarafından kabul edilerek; tahsilatların gecikmesinden dolayı ödeme yapamayacakları ve daha önce verilen çeklerin de süre uzatımından sonra ancak yeni ödeme planı yapacakları kendilerine söylendiğini, davalı şirketin ödeme yapmadığını ve davacı şirketin görüşme taleplerine de karşılık dahi vermediğini ve bunun üzerine davalı şirketin onayı alınan 79.827.-Euro bedelli faturayı tanzim ederek iadeli taahhütlü olarak davalı şirkete gönderdiğini ancak davalının bu faturayı, vekili aracılığıyla ve gerekçe göstermeden 20.11.2015 tarih, ... yevmiye numaralı ... Noterliği kanalı ile itiraz ederek iade ettiğini,
Davacı şirketin alacağının itiraz edilen fatura dahi olmak üzere 88.734,47.-Euro cari hesap, sözleşmenin 4. Maddesi son fıkrası gereği hak edişlerden kesilmiş olan 15.000.- Euro teminat kesintisi ve sözleşme konusu haricinde yapılmış olan işlerin bedeli olan, henüz davalı tarafından hak edişi yapılmayan 43.728,10.-Euro olmak üzere toplam 147.629,51.-Euro olduğunu,
147.629 (yüzkırkyedibinaltıyüzyirmidokuz) Euro alacağın fiili ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden faiz, yargılama giderleri ve avukatlık ücretiyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı- Karşı Davalı ... Ticaret A.Ş. vekili karşı davaya cevaplarını sunduğu dilekçesinde ve özetle;
Davalı çalışanı ... 'nun 01.10.2015 tarihli mailinde "tank tamiratı ve filtre izolasyonu bedeli 21.760 Euro olarak belirtilerek 79.827 Euroluk hak edişte açıkça belirtildiği, aynı işin başlama talimatının davalı sorumlu mühendisi ... 'ın 04.06.2015 tarihli mail yazısı ile verilmiş olup buna cevaben işin birim fiyatının 103 Euro/m2 olacağını ... 'nın 05.06. tarihinde bildirdiği, yine buna istinaden ...' nın 21.09/2015 tarihli mail ekinde gönderdiği iki adet proforma faturayı ekte sunduklarını
Davalı şirketin bizzat kendi yaptığı hakedişlere dayanan ve bizzat formatını dizayn ederek bildirdiği faturaya dahi itiraz ederek iade ettiğini, sözleşme dışı yapılan işlerle ilgili ihtarname gönderilerek hakedişin yapılması talep edilmesine rağmen buna yanaşamadığından fatura düzenlemenin mümkün olmadığı, çünkü taraflarca imzalanan sözleşmenin 4ncü maddesinde hakkedişlerden sonra fatura düzenlenmesinin öngörüldüğü, 15.166,94 Euro'nun ödenmesi talebinin de davacı tarafından reddedilerek ödeme yapılmadığı belirtilmiştir
Karşı tarafın gerçek anlamda bir alacağı bulunmuş olsaydı müvekkil şirketin hak edişlerini yapmayacağı gibi ihtarnamelere cevap verirken de bu alacağını talep edecek olduğunu, ancak işin tesliminin yapılmasından altı ay sonra gerçek dışı iddialar ile müvekkilinin alacağını engellemek için dava ikame ettiğini
Taraflar arasındaki sözleşmenin 3. Maddesi 2. Paragrafında işverenin dilediği miktarda işleri dilediği miktarda azaltmakta serbest olduğunun belirttiği, davacının iskele kurma teklifi almasına rağmen işi müvekkil şirkete vermediğini
Karşı tarafın asıl işveren ile imzaladığı tank imalatı sözleşmesinin yalnızca küçük bir bölümüne tekabül eden izolasyon ve boya işleri müvekkil şirket tarafından yapıldığı, müvekkil şirket ile karşı davacı sözleşme imzaladığında zaten tank imalatı için iskelenin kurulmuş olduğu, bu durum sözleşme yapıldığı andaki fotoğraflarda açıkça görüldüğü, kurulu bulunan bu iskelenin asıl işveren (... ) tarafından iş güvenliğine aykırı bulunarak kabul edilmemiş ve başka bir firma ile anlaşarak yeniden iskele kurulduğu, bu anlaşmada bizzat asıl işveren tarafından 3. Bir firma ile yapılmış olduğu, karşı davacı ile bir ilgisi olmadığı, bu iskele ile ilgili karşı davacının ne bir ödeme yaptığı, ne de asıl işverence hak edişlerinden kesinti yapılmış olduğu, zaten bu konuda hiçbir belge ibraz edilmediği,
Bu nedenle 146.440 Euro iskele ile ilgili talep eden karşı davacının bunu dayandırdığı belgelerin dava dosyasına ibraz edilmesini talep ettiklerini; yine koruma önlemi bedeli olarak talep edilen 33.600 Euro bedel de nereye ve kime ödendiğine ilişkin belgenin belirtilmediği gibi fahiş ve mesnetsiz olduğunu
Karşı davacının Süpervizyon, HSE, Kalite, İdari işler, ofis ve ambar kullanım, transport hizmet bedelleri adı altında talep ettiği alacakların hepsinin hayal ürünü hesaplamalara dayandığını, hiçbir belge sunulmadığı gibi taraflarına gönderilen hak ediş incelendiğinde 10.730,83 Euro müvekkil şirketin itirazına rağmen kesintiler başlığı altında müvekkil şirketin hak edişlerinden zaten haksız olarak kesildiğini, buradan da anlaşılacağına göre karşı davanın temelinin asılsız iddialara dayandığı,
Müvekkil şirketin üstlendiği sözleşme konusu iş üç ayda bitirilmesi gerekirken karşı davacının tank ve borularının imalatını geciktirmesi sebebiyle bu tank ve boruların izolasyonunun 1,5 yıl gibi uzun bir sürede ancak yapılabildiği ve bu durumun müvekkili şirketi mağdur ettiğini belirterek müvekkilinin imzaladığı eser sözleşmesi ile üstlendiği yükümlülüklerini yerine getirdiğini ve bu işlerle ilgili olarak asıl işveren geçici kabullerini yaparak karşı davalıya tüm hak edişlerini ödediğini, sözleşmeye göre geçici kabul ve hak edişler yapılan, ödemeleri alınan müvekkilin gerçekleştirdiği işlerin bedelinin ödenmemesi üzerine taraflarınca alacak davasının ikame edildiğini belirterek davalarının kabulünü ve haksız ve gerçeğe aykırı iddialarla açılan karşı davanın reddini talep etmiştir.
CEVAP /Davalı-karşı davacı Müflis ... AŞ vekili 21.03.2016 havale tarihli cevap dilekçesinde ve özetle;
Davacı şirketin dava dilekçesinde 88.734,47.-Euro cari hesap alacağını talep etmiş olmasına karşın, cari hesap alacağına konu alacak kalemlerinden sadece, kabul anlamına gelmemek üzere, 28.10.2015 tarih ve 79.827 Euro bedelli faturadan söz ettiğini ve geriye kalan 8.907,47.-Euro bedelli alacağın ne dayanağına ilişkin açıklama getirdiğini ne de bu hususa ilişkin belge sunduğunu,
Davalı şirket tarafından 79.827.-Euro bedelli faturaya ... .Noterliği'nden davacı şirkete gönderilen 20.10.2015 tarih, ... yevmiye numaralı ihtarname ile itiraz edildiğini ve davacı şirkete iade edildiğini,
Davalı-karşı davacı vekili karşı dava dilekçesinde ve özetle;
Davalı şirket ile davacı-karşı davalı şirket arasındaki sözleşmeye göre belirtilen işin davacı şirketin yapmadığı ve iskelenin temini sorumluluğunun davacı-karşı davalıya ait olmasına rağmen, iskele kurulumu, iskele sökümü, iskele aylık kira bedelinin ana işverence yerine getirilerek davalı şirketin hak edişlerinden düşüldüğünü,
İskelenin kurulumu, sökümü ve aylık kira bedeli hususunda davacı-karşı davalı şirketin ... şantiyesindeki iş dolayısıyla davalı şirkete gönderdiği, olan teklif fiyatlarını kullanarak bu bedeller çıkarılarak toplam 146.440,00 -Euro zararı doğduğunu hesapladığını ve yapılan izolasyon işlerinin koruma önlemleri bedeli olarak 33.600,00 Euro; taşeronun OSGB maliyetine katılmasına rağmen davacı-karşı davalı şirketin 5.401,71.-TL bedelle katılmadığını,
Davalı şirketin yükümlülüğünde bulunmamasına rağmen davacı-karşı davalı şirketin işte oluşturduğu aksaklıklardan ötürü saha içinde bir takım hizmetler vermek zorunda kaldığını, bu süpervizörlük hizmetlerinin hesaplanan bedeli 21.960,00.-TL olduğu, HSE hizmetleri bedelinin 7.625,00.-TL olduğu, kalite hizmetleri bedelinin 11.280,00.- TL olduğunu, idari işler açısından verilen servis bedellerinin 600,00.-TL olduğunu, transport hizmetleri bedelinin 850,00.-TL olduğunu, ofis ve ambar kullanım bedelinin 4.500,00.-TL olduğunu belirterek toplam 46.815,00.-TL davacı-karşı davalıdan tazmini gerektiğini,
Davalı şirketin zararlarının toplam 180.040,00.-Euro ve 52.216,71.-TL olduğunu, taraflar arasındaki sözleşme uyarınca da davalı şirketin uğramış olduğu zararın %15 oranında cezi şart ödemekle yükümlü olduğu bu bedelin de 27.000,00. Euro ve 52.216,71.-TL üzerinden 7.832,50.-TL dahil toplam 207.040,00.-Euro ve 60.049,21.- TL alacağın dava tarihinden itibaren işeyecek avans faizi ile birlikte davacı-karşı davalıdan tahsilini, talep ve dava etmişlerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Esas Davada; davacı ... sözleşme kapsamındaki işi tamamladığını, ilaveten işler yaptığını ancak tüm bu işlerin bedeli olan 88.734,47€ cari hesap alacağı 15.166,94€ teminat iadesi ve sözleşme dışı verilen işle ilgili 43.728,10 Euro olmak üzere toplam 147.629,51 Euro alacağının davalı firma tarafından ödenmediği ve tahsili isteminde bulunmuştur.
Karşı Davada; Karşı Davacı ... İnş. San. ve Tic AŞ karşı davalı ... firmasının 146.440 Euro iskele masrafı, 33.600 Euro boyanın korunması önlemi masrafı ile Süpervizyon, HSE, Kalite, İdari işler, ofis ve ambar kullanım, transport v.b. hizmet bedelleri ve cezai şart kalemi dahil toplam 207.040 Euro, 60.049,21 TL borcu olduğu ve bu miktarın tahsilini istediğini açıklamıştır.
Dosya içine taraflarca bildirilen deliller toplanmıştır.
... Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak dava konusu yerde keşfen bilirkişiler vasıtası ile inceleme yapılarak davacı - karşı davalının üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirip getirmediği, getirmiş ise sözleşme gereği bakiye alacağı olup olmadığı, fazladan talimat ile yaptıkları işler olduğunu beyan etmesi çerçevesinde bu işlerin neler olduğu ve maliyetininin, davalı - karşı davacının da itirazlarının karşılanması istenmiştir. Talimat mahkemesi 27/07/2017 tarihinde mahallinde keşif yapmış ve bilirkişiler ... nun düzenlediği 20/10/2017 tarihli heyet raporunu almıştır.
Taraf şirketlerin 2014-2015-2016 yıllarına ait ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi yönünden YMM bilirkişi ...'ın 19/06/2018 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.
Yerinde incelemeye katılan bilirkişiler ... ilemali raporu sunan bilirkişi ... 'tan oluşan heyete hukukçu bilirkişi ... de katılarak tarafların itirazlarının karşılanması ve rapordaki eksikliklerin giderilmesi konusunda 21/11/2019 tarihli 1. Ek bilirkişi raporu alınmıştır.
Bilirkişi raporu alındıktan sonra davalı/karşı davacı Müflis ... AŞ hakkında ... ATM nin 2018/... esas sayılı dosyasında 14/11/2018 tarihinde iflas kararı verilmiş , ... iflas Müdürlüğü nün 2018/ ... iflas dosyasında adi tasfiye yoluyla tasfiyesine başlanmıştır. İflas kararı 19/02/2020 tarihinde kesinleşmiştir. İflas kararı ve kesinleşmesine ilişkin karar örnekleri dosya içine alınmış, davacı/karşı davalı vekili iflas masasına 06/01/2021 tarihli dilekçesi ile 912.731,00 TL alacak üzerinden kayıt kabul başvurusunda bulunmuştur. İflas masası 28/05/2021 tarihli cevabi yazısında davacının 31 sırada kayıt kabul başvurusunda bulunduğunu, sıra cetveli düzenlenmediğini ve alacağın kabulü yada reddi konusunda karar verilmediğini bildirmiştir.
Davacı alacağının kayıt kabule dönüşmesi nedeniyle davalı nın iflas tarihi olan 14/11/2018 tarihine kadar davacı alacağının tüm faiz ve ekleriyle birlikte belirlenmesi konusunda bilirkişiler ... ve ... ile ikinci raporu sunan Mali Müşavir ...'tan oluşan heyetten 14/09/2021 tarihli 2. Ek bilirkişi raporu alınmıştır.
Alınan 2.Ek rapor hüküm vermeye ve denetlemeye elverişli bulunmamış; davacı alacağının davalı-karşı davacının iflas tarihi itibariyle belirlenmesi ve karşı davacı alacağının belirlenmesi, davacı vekilinin teminatın ödenmediği ve hak edişden karşı davacının cari hesap alacağının kesildiği gibi bilirkişi raporuna yaptığı itirazların değerlendirilmesi bakımından bilirkişiler İnşaat Mühendisi ..., İnşaat Mühendisi ... ve SMM ... 'ün 10/05/2022 tarihli raporu alınmıştır.
Alınan10/05/2022 tarihli bilirkişi raporundaki mali verilere göre;
Davacı ... AŞ nin ticari defterlerinde, davalı ... Ltd. Şti ile olan ticari ilişki kayıtlarının ... Hesabının ... kodlu, ... Verilen Depozitolar ve
Teminatlar Hesabının ... kodlu, ... şüpheli Ticari Alacaklar Hesabının ... kodlu, ... Gelir Tahakkukları Hesabının ... kodlu ve ... Alınan Sipariş Avansları Hesabının ... kodlu ve ... Tahakkukları Hesabının ... kodlu alt hesaplarında takip edildiği, muhasebe kayıtlarının müstenidatı fatura ve belgelere uyumlu olduğu
25/01/2016 dava tarihinde;
120 Hesap-Cari Hesap bakiyesi 28.564,47 TL 8.907,47 Euro
120 Hesap-Davalının kabul etmediği fatura 255.989,22 TL 79.827,00 Euro
126 Hesap-Teminatlar Hesabı 51.889,13 TL 15.166,94 Euro
Toplam 336.442,82TL 103.901,41 Euro
Borç bulunduğu, Davacı ... un davayla talep ettiği 147.629,51 Euro ile dava tarihinde ticari defterlerinde kayıtlı gözüken 103.901,41 Euro arasındaki farkın, davalı tarafından
onaylanmayan hak ediş alacağının ticari defterlerde kayda alınmamasından kaynaklandığı
Onaylanmayan Hakediş tutarı 43.728,10 Euro nun 31/12/2016 tarihinde ticari defterlere 181 Gelir
Tahakkukları Hesabı olarak kaydedildiği, davacı ... AŞ nin ticari defterlerinde davalının iflas tarihi 14/11/2018
tarihinde ise,
120 Hesap-Cari Hesap bakiyesi 61.911,37 TL 8.907,47 Euro
120 Hesap-Davalının kabul etmediği fatura 554.837,56 TL 79.827,00 Euro
126 Hesap-Teminatlar Hesabı 105.417,81 TL 15.166,94 Euro
181 Hesap-Onaylanmayan Hak EdiĢ 303.932,15 TL 43.728,10 Euro
Toplam 1.026.098,91TL 147.629,51 Euro
Davalı borcunun kayıtlı olduğu belirlenmiştir.
Davacı ... AŞ ticari defterlerinin incelenmesinde, davalı şirketin hak edişlerden sözleşme
uyarınca yapmış olduğu teminat kesintilerinin, davalının Cari Hesap borcundan düşülerek ... Hesabının ... kodlu alt hesapta takip edildiği
,davalı şirketin cari hesap borcundan
7.4.2015 tarinde ..7.218,72 Euro
0.7.2015 tarihinde 7.948,22 Euro olmak üzere toplam 15.166,94 Euro düşüldüğü
Davalı şirket, 126 Verilen Depozitolar ve Teminat Hesabından 128 ġüpheli Ticari Alacaklar
hesabına aktarılan (virman edilen) 15.166,94 Euro’yu davacı şirkete ödememiştir. Davalı şirket bu
hesapta 15.166,94 Euro borçlu gözükmektedir.
Zaten, taraf şirketlerin ticari defterlerinin incelenmesine göre düzenlenmiş bilirkişi YMM ... ın raporunda da, davalı kayıtlarındaki davacı şirket cari hesabında da, davalı tarafın
5.166,94 Euro teminat kesintisi yaptığı, cari hesapta davacı tarafı toplam 15.166,94 Euro
borçlandırarak borcunu azalttığı, bu tutarı farklı bir hesaba virman ettiği açıklanmıştır. Sonuç olarak
Cari Hesap bakiyesi 61.911,37 TL 8.907,47 Euro
Davalının kabul etmediği fatura 554.837,56 TL 79.827,00 Euro
Teminatlar Hesabı 105.417,81 TL 15.166,94 Onaylanmayan Hak Ediş 142.886,32 TL 20.558,00 Euro
Davacınında kabul ettiği
Toplam 865.047,06 TL 12.459,41 Euro
Davacı hak edişinden gider tenzilatı 10.087,9 Euro Davacı...Aş alacağı 114.371,44 Euro
Davacı/ karşı davalı ... Aş ticari defterlerinde davalı şirketin iflas tarihi 14/11/2018 itibariyle 114.371,44 Euro alacaklı olduğu belirlenmiştir.
Davacı ... Aş davalı tarafa keşide ettiği ile ihtarname ile 88.734,47 Euro Cari Hesap bakiyesi ve 15.166,94 Teminat Kesintisi yönünden davalı şirketi temerrüte düşürmüştür.Davacı taraf, davalı tarafından onaylanmayan hak edişten davalı tarafı temerrüte düşürmemiştir. 9.327,71 Euro faiz alacağı bilirkişi raporu ile hesaplanmıştır.
Davalı/karşı davacının alacağının bulunmadığı bilirkişi raporu ile belirlenmiş olup karşı davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1-Asıl davanın kısmen kabulü ile;davacı ... Tic AŞ nin 114.371,44 Euro alacak ve 9.327,71 Euro işlemiş faiz olmak üzere toplam 123.699,15 Euro nun davalı müflis ... Tic AŞ nin ... İflas Dairesi nin 2018/... iflas sayılı dosyasında sıra cetveline KAYIT VE KABULÜNE, fazla istemin reddine
2-Davalı-karşı davacı müflis ... Tic AŞ nin karşı davasının REDDİNE
ASIL DAVA YÖNÜNDEN :
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu Genel Tebliği gereğince hesap olunan 80,70-TL karar ve ilam harcının davacı tarafından yatırılan 8.264,27-TL peşin harçtan tahsili ile hazineye irat kaydına,artan 8.183,57 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı ... Sanayi ve Tic AŞ'ye iadesine
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 5.100,00-TL maktu vekalet ücretinin davalı müflis ... Tic AŞ'den alınarak davacı ... Tic AŞ'ne verilmesine,
Red edilen kısım yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 5.100,00-TL maktu vekalet ücretinin davacı ... Tic AŞ'den alınarak davalı davalı müflis ... Tic AŞ'ne verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 8.293,47 TL ilk gider, 24.675,90 yargılama gideri (posta tebligat ücreti, bilirkişi ücreti , müzekkere gideri, keşif ücreti ) olmak üzere toplam 32.969,37 TL'nin kabul nispetine göre 28.969,54 TL sinin davalı müflis ... Tic AŞ'den alınarak davacı davacı ... Sanayi ve Tic AŞ'ne verilmesine,
KARŞI DAVA YÖNÜNDEN :
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu Genel Tebliği gereğince hesap olunan 80,70-TL karar ve ilam harcının davacı müflis ... Tic AŞ tarafından yatırılan 12.447,00-TL peşin harçtan tahsili ile hazineye irat kaydına, artan 12.366,3 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı müflis ... Tic AŞ'ne iadesine
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 53.619,86 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Sanayi ve Tic AŞ 'ne verilmesine,
8-Davacı müflis ... Tic AŞ tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinden bırakılmasına
9-HMK. 333. md. Uyarınca bakiye gider avanslarının kararın kesinleşmesi sonrası talebi halinde yatıran taraflara iadesine,
Davacı-karşı davalı vekili Av. ... yüzüne karşı davalı-karşı davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ... da istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.16/06/2022
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır