T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/854
KARAR NO: 2019/965
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/08/2016
KARAR TARİHİ: 22/10/2019
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;
Müvekkili şirket eski çalışanlarından ... isimli şahsın, davaya konu çekle birlikte onlarca çeki müvekkili şirket kasasından aldığını, müşterilerden teslim aldığı bir kısım çekleri de müvekkili şirkete teslim etmeyerek muhtemelen 3. kişilere verdiğinin anlaşılması üzerine ilgili şahıs hakkında 03.11.2015 tarihinde ... Polis Merkez Amirliğine şikayette bulunulduğunu, ilgili şahıs hakkında, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası ile dava açıldığını, şirket bünyesinde yapılan araştırmalarda şikayete konu çekler dışında birçok müşteri çekinin ve şirket çekinin de kayıp/çalıntı olduğunun anlaşıldığını, davaya konu çekin de bankaya ibraz edildiğini, olaya karışan tüm kişiler hakkında ... Cumhuriyet Başsavcılığımın ... Soruşturma Numaralı dosyası ile şikayette bulunulduğunu, çalınan çeklerin tamamının davalı ... Oto Ltd. Şti.ne verilmiş olduğu, bu şirket tarafından da ciro edilerek 3. kişilere geçmiş olduklarının görüldüğünü, alacaklı olan bu şirketin, dolandırıcılık ve sahtecilik eylemlerinde şirketten para çıkması sağlanarak şirketin dolandırılmasında adeta içinin boşaltılmasında kullanılan bir şirket olduğunu, 3 Kasım 2015’te vakıf olunan bu olaylar öncesinde de bu şirkete yüklü miktarda haksız kazanç sağlandığı gibi, 3 Kasım 2015’ten sonra vade tarihli olan, sahte imzalarla şirkete hiç getirilmeden piyasaya sürülen müşteri çeklerinin, şirket kasasından alınarak piyasaya sürülen müşteri çeklerinin, yine sahte yazı ve imzalarla doldurularak piyasaya sürülen şirket çeklerinin, sahte imza ve yazılarla şirket adına düzenlenen birçok bononun piyasaya sürülmesinde aracı olarak kullanılan şirket olduğunun tespit edildiğini, davaya konu Türkiye ... A.Ş. .../İstanbul Şubesi, ... seri no.lu, 1.266,52 TL bedelli çeki cirolayan ...’ın ise kim olduğu ve diğer kişilerle nasıl bir ilişki içerisinde olduğu bilinememekle birlikte, 03.11.2015 tarihinden önceki dönemlerde, bu şahsın bazı müşteri çeklerini ciroladığı ve bankadan tahsil ettiğinin tespit edildiğini, Tüm bu nedenlerle, davalı şirket, ciranta ..., ... ve ilgili tüm kişiler hakkında ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... no ile soruşturma başlatıldığını, Vukuu bulan bu hırsızlık vakasının ardından çekin kötü niyetli 3. kişilerin eline geçeceği düşünülerek, hem keşidecinin hem de müvekkili şirketin zarara uğramaması adına ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... E. sayılı davası ile çeklerin iptali ve ödeme yasağı konulmasının talep edildiğini, mahkeme tarafından çeklere ödeme yasağı konulduğunu, Mahkeme’nin 24.02.2016 tarihinde verdiği karar ile henüz ibraz edilmemiş olan dava konusu çekin de içinde bulunduğu bir kısım çekler bakımından, yargılamanın daha sağlıklı yürütülebilmesi için usul ekonomisi yönünden işbu davayı, dava konusu çek ve birtakım çekler yönünden tefrik ettiğini, ödeme yasağı halen devam eden çek hakkındaki iptal davasının, ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin V E. sayılı dosya ile görülmeye devam ettiğini, Söz konusu çekin, hırsızlık mahsulü olduğu ve adli işlemlere konu olduğu bir yana, çekin arkasında yer alan müvekkili şirket cirosundan sonra çekin davalı şirkete geçtiği, bu şirket tarafından da ciro edilmek sureti ile diğer davalıya geçtiğinin görüldüğünü, davaya konu çekin 03.03.2016 tarihinde ... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası ile icra takibe konulduğunu ve müvekkili şirkete ödeme emri tebliğ edildiğini, ilgili icra takibine, yetkisizlik, çekin hırsızlık mahsulü olduğu, alacaklıya bir borcun bulunmadığı ve takip dayanağı çekin hakkında adli soruşturma yürütülen çeklerden olduğu gerekçeleri ile İstanbul İcra Hukuk Mahkemesinde itiraz edildiğini, bu nedenlerle müvekkili şirketin davalılara borçlu olmadığının tespiti ile; davalıya bir bedel ödenmesi halinde bu bedelin ve dava konusu çekin istirdadı ile müvekkili şirkete iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalılar cevap dilekçesi sunmamışlardır.
GEREKÇE:
Dava, davacının rızası dışında elinden çıkan çeklerin iadesi talebidir.
Dava konusu çek, Türkiye ... A.Ş .../İstanbul Şubesine ait ... seri nolu 1.266,52-TL bedelli ... tarafından keşide edilmiş çekdir.
Mahkememizce Dava, cevap, ibraz edilen deliller tarafların ticari defter kayıt ve belgeleri, icra dosyası ve tüm dosya kapsamı üzerinde bilirkişi incelemesi yapılarak rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verildiği, Yeminli Mali Müşavir Bilirkişi ... tarafından sunulan 02/05/2019 tarihli bilirkişi raporunda; Takip ve dava konusu; ... Şb. ... sayılı çekin dava dışı ... tarafından “Hamiline” keşide edildiği, çekte davacı şirketten sonra davalı şirket cirosunun bulunduğu, davalı ... tarafından bankaya ibraz edildiği, ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... E. sayılı kararı ile ödeme yasağı konulduğundan çek hakkında işlem yapılamadığı, emsal gösterilen dava dosyalarına sunulan bilirkişi raporlarına göre; davacı şirket defter ve kayıtlarında davalı şirketin 15.10.2015 tarihi itibariyle 512.729,84 TL borcunun gözüktüğü, borcun 2016 yılına devrettiği, davacı şirket ile birlikte davalı şirket defterlerinin de incelenmesi sonucu düzenlenen 28.10.2016 tarihli rapora göre; davalı şirket kayıtlarında ise davacı şirketin 451.121,09 TL alacağının gözüktüğü, duruşmalara katılan davalı ...’ın; “Ben taraflar ile ticari ilişki içinde değilim, ... isimli kişi bana cirolayarak bir çek verdi bedelini kendisine getirmemi istedi, ben de çeki ibraz edip bedelini bu şahsa verdim, benim taraflar ile ticari ilişkim ve ilgim mevcut değildir, çeklerin çalıntı olduğunu bilmiyordum” şeklinde beyanda bulunduğu, dosyada mevcut Firma Sicil Bilgilerine göre; ... ’un davalı şirket ortağı ve münferit imza yetkilisi olduğu, davacı vekilince 22.07.2016 tarihinde verilen dilekçeye göre; dava dışı ..., ..., davalı ... Oto Ltd. Şti. ve davalı ... ile birlikte muhtelif 3. kişiler hakkında ... Cumhuriyet Başsavcılığının ... E. sayılı dosyası ile soruşturma başlatıldığı kanaati bildirilmiştir.
Dosya kapsamı ile uyumlu bulunarak hükme esas alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde;
Davacı şirket çalışanlanı ... isimli şahsın, davaya konu çekle birlikte birçok çeki davacı şirket kasasından çalındığı müşterilerden teslim aldığı bir kısım çekleri de davacı şirkete teslim etmeyerek 3. kişilere verdiği, ... Asliye Ceza Mahkemesi’nin 23.11.2015 tarih, ... E sayılı dosyası ile ... hakkında “Hizmet Nedeniyle Güveni Kötüye Kullanma Suçu” kamu davası açıldığı, ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... E. Sayılı Dosyası ile, davaya konu edilen ... Şb. ... sayılı ve 1.266,52 TL bedelli çekin de yer aldığı bir çok ek hakkında zayi sebebi ile iptal davası açılmış olup, Mahkemece ödemeden Men kararı verildiği dava konusu çeke ilişkin ise tefrik karı verilerek verilen süre içerisinde iş bu istirdat davası açıldığı görülmüştür.
... İcra Hukuk Mahkemesi’nin ... E. Sayılı Dosyası: Davacı vekilince verilen 19.01.2017 tarihli dilekçe ekinde yer alan belgelerden; ... tarafından ... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası ile takibe konu edilen çeklerdeki imzaya itiraz nedeniyle 15.11.2015 tarihinde davacı tarafça açılan dava dosyasına; davacı şirketçe ... Oto’ya, bu şirket tarafından da ... ’e ciro edilen çekteki imzaların davacı şirket yetkililerine ait olmadığı yönünde bilirkişi raporunun alındığı, Mahkeme’nin 06.09.2016 tarihinde “ ...imza yönünden Mahkememizce yargılamaya devam edilerek mevcut bilirkişi raporu gözetilerek imzaya itirazın kabulü ile takibin durdurulmasına...” gerekçesi ile takibin davacı yönünden durdurulmasına karar verildiği görülmüştür.
Takip ve dava konusu; ... Şb. ... sayılı çekin dava dışı ... tarafından “Hamiline” keşide edildiği, çekte davacı şirketten sonra davalı şirket cirosunun bulunduğu, davalı ... tarafından bankaya ibraz edildiği, ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... E. sayılı kararı ile ödeme yasağı konulduğundan çek hakkında işlem yapılamadığı, Emsal gösterilen dava dosyalarına sunulan bilirkişi raporlarına göre; davacı şirket defter ve kayıtlarında davalı şirketin 15.10.2015 tarihi itibariyle 512.729,84 TL borcunun gözüktüğü, borcun 2016 yılına devrettiği, davacı şirket ile birlikte davalı şirket defterlerinin de incelenmesi sonucu düzenlenen 28.10.2016 tarihli rapora göre; davalı şirket kayıtlarında ise davacı şirketin 451.121,09 TL alacağının gözüktüğü anlaşılmıştır.
Dava istirdat istemi olup,TTK. m. 687/1maddesi uyarınca kambiyo senetleri temel ilişkiden bağımsız olup borçlunun temel ilişkiden doğan defi ve savunmalarını senedi ciro ile devralan hamile karşı ileri sürememekte olup istisnasını “hâmilin poliçeyi (çeki) iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olması” şeklinde ifade etmekte olduğu, davacı vekili tarafından mahkememizin 22.10.2019 tarihli celsede ki beyanın da davaya konu çek üzerindeki davacıya ait şirket kaşesi üzerindeki imzaya yönelik itirazları olmadığı beyan olunmuş olup
Somut olayda dava konusu çekin çalıntı olduğuna ilişkin bir iddianın da kişisel bir defi olup ciro silsilesi dikkate alındığında, dava konusu çek doğrudan davacıdan davalıya geçmiş olduğu, imza inkarı da mevcut bulunmadığı bu durumda taraflar arasındaki temel ilişkiden kaynaklanan def ilerin ileri sürülmesinin mümkün olduğu, davacı tarafça davalı çeke ciro yoluyla hamil olan davalıların TTK. nun 599. maddesi uyarınca kötü niyetli hamil olduğu açıkça ortaya konulmamış olduğundan davanın reddi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince davacıdan alınması gereken 44,40-TL karar harcının davacıdan peşin alınan 29,2-TL harçtan mahsubu ile bakiye 15,20-TL harcın davacıdan tahsiline,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-HMK 333. md. uyarınca davacı tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi sonrası talebi halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı asilin yüzüne karşı, kesin olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.22/10/2019
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır