T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/382 Esas
KARAR NO: 2019/699
DAVA: Alacak (Vade Farkından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/04/2017
KARAR TARİHİ: 04/07/2019
Mahkememizde görülen Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA / Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;
Davacı şirketin, eski ortakları ... ve ... tarafından internet bankacılığı aracılığı ile ...bank ... Şubesindeki şirket hesabından 230.000,00 USD nin ...'ün ...bank ... Şubesindeki hesabına davacı şirket bilgisi dışında 24.03.2004 tarihinde havale edildiğini,yapılan suç duyurusunda sonucu açılan ... 4.Ağır Ceza Mahkemesinin 2010/220 E- 2011/220 sayılı kararı ile sanıklar hakkında mahkumiyet ve davalı Bankanın (...) ... Şubesindeki hesabında bulunan ve üzerine ihtiyati tedbir konulan 230.000 USD nin işlemiş ve işleyecek faizi ile birlikte davacı şirkete ödenmesine karar verildiğini, Yargıtay inceleme aşamasında ceza zamanaşımı nedeniyle düşme kararı verildiğini ,
Bu aşamadan sonra ... 4.Ağır Ceza Mahkemesinin 26.11.2015 tarih 2014/328E - 2015/329 K sayılı kararı ile davalı bankanın ... Şubesindeki ... hesabında bulunan 230.000,00 USD üzerindeki ihtiyati tedbir kararının kaldırılarak işlemiş ve işleyecek yasal faizi ile birlikte davacı şirkete ödenmesine karar verildiğini, kararın Yargıtay 11.Ceza Dairesinin 06.06.2016 tarih 2016/5428 E, 2016/5229 K sayılı kararı ile onanarak kesinleştiğini
Paranın ödenmesi için yapılan görüşmelerden sonuç alınamaması üzerine ... Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye no.lu ihtarnamesinin keşide edilerek davalıya 18.08.2016 tarihinde tebliğ edildiğini, davalı banka tarafından 09.09.2016 tarihinde 230.000 USD ile bu paranın 24.03.2004 tarihinden ödeme gününe kadar olan 4546 gün için yıllık %1,20 oranı üzerinden hesaplanan 29.219,00 USD faizin( toplam 259.219,00 USD ) davacı hesabına havale edildiğini , yapılan ödemenin "Faiz ve Fazlaya İlişkin hakkımız saklıdır" şerhi ile alındığını
3095 sayılı yasanın "Yabancı para borcunda faiz" başlıklı 4/a maddesi gereğince davalının eksik faiz ödemesi yaptığını , davacı şirketin zarara uğradığını belirterek;
tespit edilecek faiz farkının belirlenerek ödeme tarihinden itibaren işleyecek USD uygulanan yasal faizi ile birlikte ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenilmesine karar verilmesi talep edilmiştir.
CEVAP /Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle ;
Bankanın dava konusu olayda müvekkili bankanın pasif husumet ehliyeti bulunmadığından davanın usulen reddi gerektiğini,
Davacının belirsiz alacak davası açmasında hukuki yararı olmadığını, kaldı ki dava dilekçesinde faizin başlangıç tarihi, nasıl hesaplanması gerektiği davacı tarafından gösterilmiş olup, bu açıklama kapsamında davanın başında hesaplama yapmasının mümkün olduğunu, iddia edilen alacağın ve faizin belirlenebilir olduğunu,
... 4.Ağır Ceza Mahkemesinin 26.11.2015 tarih 2014/328 E, 2015/329 K sayılı kararı ile hesap üzerindeki ihtiyati tedbirin kaldırılması ve 230.000 USD nin davacı şirkete iadesine karar verildiğini ancak uygulanacak faiz konusunda yapılan görüşmeler sonucunda bilgi alamadıklarını,
Müvekkili bankanın ödeme tarihindeki USD faiz oranı %1,20 üzerinden işlem yapıldığını, suç tarihi 24.03.2004 den ödeme gününe kadar olan 4546 gün %1,20 faiz oranı üzerinden hesaplama yapılarak 29.219,00 USD net faiz tutarı eklenerek 259.219,00 USD nin davacının Ziraat Bankası Hopa Şubesindeki hesabına yatırıldığını, iddia edildiği üzere davalı Bankanın kazanç sağlama niyetinin bulunmadığını, sorumluluğun hesapta kalan para ile sınırlı olduğunu, davacının bankanın ödediği bedel ve faiz dışında fazlaca hakları varsa, bunun şahıslara yöneltilmesi gerektiğini, bankanın ödeme yapmakla sorumluluğunun sona erdiğini belirterek; öncelikle davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden reddi, aksi halde davanın esastan reddi, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafta bırakılmasına karar verilmesi talep edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava alacak istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacı şirkete ait olduğu tespit edilen 230.000 USD paranın bulunduğu davalı banka hesabından davacı şirkete geri ödenmesi nedeniyle davacı zararının olup olmadığı, varsa miktarı ve tahsili istemi konusundadır.
Mahkememizce tarafların bildirdikleri deliller toplanmıştır.
... 4.Ağır Ceza Mahkemesi, 26.11.2015 tarih 2014/328 E ve 2015/329 K sayılı dosyasının incelenmesinde; Davacı ...Tic. Ltd. Şti. ... ...bank Şubesi nezdinde ki ... no.lu vadesiz ve ... no.lu döviz tevdiat hesabındaki 230.000 USD'nin, şirketin eski ortakları ... ve ...' ın internet yolu ile ...'ün ...bank ... Şubesindeki ... no.lu hesabına havale yapıldığı, paranın buradan davalı Banka'nın ... Şubesi nezdinde ki ... hesabına, aktarıldığı bu hesaptanda davalı bankada bulunan ... ın eşi adına olan hesaba virman yapıldığı, paranın son olarak bu hesapta olduğu sırada üzerine ... 4.Ağır Ceza Mahkemesi 2004/304 esas sayılı dosyasında ihtiyati tedbir konulduğu anlaşılmıştır.
Ceza dava dosyasında yapılan yargılama sırasında verilen "... Bank'ın ... adına olan ... hesabında iken virman yolu ile ... no.lu eşine ait hesaba intikal ettirilen paranın 230.000,00 USD kısmı ile buna işlemiş ve işleyecek faizlerinin hesap sahiplerine veya 3.kişilere ödenmemesi yönünde..." şeklindeki 14.09.2005 tarihli ihtiyati tedbir kararının davalı bankaya ve vekiline tebliğ edildiği
... 4.Ağır Ceza Mahkemesi, 26.11.2015 tarih 2014/328 E ve 2015/329 K sayılı kararı ile ; 14.09.2005 tarihli ara kararı ile paranın 230.000 USD lık kısmı ile bunun işlemiş ve işleyecek faizinin hesap sahiplerine veya 3.kişilere ödenmemesi yönündeki ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına, hesaptaki 230.000,00 USD ile işlemiş ve işleyecek olan yasal faizlerinin Katılan ... Ltd. Şti.ne iadesine, ihtiyati tedbir kararının, mahkeme kararının kesinleşinceye kadar devamına " karar verildiği, kararın Yargıtay 11.Ceza Dairesinin 2016/5428 E, 2016/5229 K ve 06.06.2016 onama kararı kesinleştiği, mahkeme kararının ... Bank ... Şubesine 19.07.2016 tarihli bir müzekkere ile bildirildiği tespit edilmiştir.
Getirtilen banka kayıtlarından; tebliğ edilen karar çerçevesinde davalı ... Şubesi tarafından 09.09.2016 tarihinde ... Tic.Ltd.Şti.nin ... Bankası ... Şubesindeki hesabına 259.219,00 USD ın transfer edildiği ve suç tarihi 24.03.2004 tarihinden ödeme gününe kadar olan 4546 günlük %1,20 faiz oranı üzerinden hesaplanan 29.219,00 USD net faizin 230.000 USD ye eklendiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce devlet bankaları olan ...bank, ... Bankası ve ... Bankasının 24.03.2004 tarihinden 09.09.2016 tarihine kadar olan faiz oranları getirtilmiştir.
Bankacı bilirkişi ... tarafından davalı banka kayıtları üzerinde yerinde inceleme yapılarak 07/01/2019 tarihli rapor düzenlenmiştir.
Davacı vekili 28/03/2019 tarihli artırım dilekçesi ve harç dekontu ibraz ederek, dava değerini 69.469,29 USD ye artırmıştır.
Tüm dosya kapsamına göre;
Davalı bankanın pasif husumet itirazı ve ihbar talebi, davaya konu para davalı banka hesabında bulunduğu, davalı bankanın ceza yargılamasının sürdüğü 24.03.2004 tarihinden 09.09.2016 tarihine kadar parayı elinde bulundurduğu dikkate alınarak kabul edilmemiştir.
Davalı bankanın davanın belirsiz alacak olarak açılamayacağı itirazıda, devlet bankalarınca uygulanan USD mevduat faiz oranları farklı olduğundan, istenebilecek miktarın belirlenmesi yargılamayı gerektirip, HMK 107 gereğince açılabilecek davalardan olduğundan kabul edilmemiştir.
Mahkememiz dosyasında alınan bilirkişi ... un 07/01/2019 tarihli raporu karara esas alınmış, bilirkişi raporunda ayrıntısı ile açıklandığı üzere; " Kanuni faiz ve temerrüt faizi 3095 sayılı yasa ile düzenlenmiştir. Bu itibarla tedbir konulan hesaptaki paranın normal koşullar içinde oluşturulup hesaba aktarılan bir para olmadığı, yargılama sonucunda da bu paranın sahibine işlemiş ve işleyecek yasal faizi ile birlikte iadesine ceza mahkemesince karar verildiğine göre, paranın hesapta kaldığı süre içerisinde uğranılacak bir zarar veya kaybın önlenmesi bakımından kümülatif olarak nemalandırılması gerektiği, 3095 sayılı yasanın 4/a maddesinde "sözleşmede daha yüksek akdi veya temerrüt faizi kararlaştırılmadığı hallerde, yabancı para borcunun faizinde Devlet Bankaları'nın o yabancı para cinsinden açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanır" hükmünü içermekte olduğu ve benzer uygulamalardaki Yargıtay kararlarında bu hususun esas alındığı göz önünde bulundurularak, tedbir kararı verilen 230.000 USD için faiz hesaplamasının yasa kapsamında yapılabileceği değerlendirilmektedir. Bu nedenle dosyaya celbedilen üç kamu bankası tarafından bir yıl vadeli döviz tevdiat hesaplarına fiilen uygulanan faiz oranları incelendiğinde,
-... Bankası T.A.O tarafından bildirilen faiz oranlarının 2011 tarihinden olmak üzere yıl sonunda bir yıl vadeli hesaplara uygulanan en yüksek faiz oranları,
-... Bankası A.Ş. tarafından suçun işlendiği 24.03.2004 tarihi baz alınarak buna göre bir yıl vadeli hesaplara uygulanan en yüksek faiz oranları,
-... Bankası A.Ş. tarafından yapılan bilgilendirmede ise, 2011 yılına kadar dönemde 1 yıl vadeli mevduata faiz oranı %0 olarak bildirildiği veya faiz belirlenmediği, diğer yıllara dair en yüksek faiz oranlarının,bildirildiği görülmüş, davalı bankaca faiz hesabında suç tarihi baz alınarak hesaplama yapılması, bu konuda taraflar arasında bir ihtilaf olmadığı dikkate alınarak suç tarihi 24.03.2004 tarihinden davacı şirkete ödemenin yapıldığı 09.09.2016 tarihine kadar kümülatif olarak yapılan hesaplamada; Stopaj (vergi) düşüldükten sonra 98.688,29 USD net faiz hesaplandığı, bu faizden daha önce ödenen net 29.219 USD tutarındaki faiz mahsup edildiğinde 69.469,29 USD tutarında bir zararın yada eksik ödemenin söz konusu olduğu, paranın suçun işlenmesinden sonra ödemenin yapıldığı 09.09.2016 tarihine kadar davalı banka nezdinde kaldığı dikkate alınarak bu tutardan davalı bankanın sorumlu olduğu kanaatine varıldığı, bu tutara 09.09.2016 tarihinden ödemenin yapılacağı tarihe kadar yine 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi kapsamında işleyecek faizin istenebileceği " tespit edilmiştir.
Davalı bankanın davacı şirkete ait 230.000 USD yi 24.03.2004 tarihinden 09.09.2016 tarihleri arasında elinde bulundurduğu, paranın işlemiş faiziyle birlikte davacı şirkete ödenmesine dair ... 4.Ağır Ceza Mahkemesinin 26.11.2015 tarih 2014/328 E -2015/329 K sayılı kesinleşmiş kararının verildiği, kesinleşmiş mahkeme kararı gereğince davalı bankanın 3095 sayılı yasının 4/a maddesi gereğince hesaplama yaparak ödemesi gereken 98.688,29 USD işlemiş faizden 29.219 USD ödeme yaptığı, davacı şirketin, yapılan ödemeyi "Faiz ve Fazlaya İlişkin hakkımız saklıdır" şerhi koyarak aldığı, bu nedenle bakiye 69.469,29 USD faiz alacağını istemek hakkının bulunduğu anlaşılmıştır.
69.469,29 USD faiz alacağının 09/09/2016 ödeme tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1-69.469,29 USD nin 09/09/2016 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasının 4/a maddesi gereğince işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine
2-Harçlar kanunu hükümlerine göre alınması gereken 25.050,01 TL harçtan peşin alınan 6.559,00 TL harcın mahsubu ile eksik 18.491,01 TL'sının davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan toplam 7.514,90 TL yargılama giderinin (189,00 TL peşin harç, 31,40 TL başvuru harcı, 6.370,00 TL tamamlama harcı, 750,00 TL bilirkişi ücreti 174,50 TL tebligat müzekkere gideri olmak üzere ) davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı tarafından yapılan yargılama giderlerini kendi üzerinde bırakılmasına
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince 27.952,64 TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Bakiye gider avansının hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran taraflara iadesine,
Davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul BAM da istinaf yolu açık olmak üzere, verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
04/07/2019
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...