T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/844
KARAR NO: 2021/992
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 28/09/2017
KARAR TARİHİ: 07/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalılardan ... Sigorta A.Ş'ye ... ZMM Sigorta Poliçesi, ... kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı ve davalılardan ... A.Ş'ye ait ... Şasi ... Motor Nolu ... plakalı aracın diğer davalı sürücü ... ...'in sevk ve idaresinde iken 08/12/2015 günü müvekkili ... ...'in sevk ve idaresinde olan ... plakalı ticari taksiye önden çarpması sonucu yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonrası düzenlenen kasa tespit tutanağına göre davalı ... ...'in tam kusurlu, müvekkilinin ise kusursuz olduğunun belirlendiğini, kaza sonucu müvekkilinin yaralandığını ve malul kaldığını, davalılardan ... Sigorta A.Ş'ye kazadan sonra 20/05/2017 tarihinde başvurduklarını ancak başvurularının red edildiğini beyanla; davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000-TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, müvekkilinin uğradığı manevi zararlar ile ilgili olarak 40.000-TL manevi tazminatın davalılar ... ... ve Davalı ... Sigorta A.Ş'den kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı ... ... vekili cevap dilekçesinde özetle; talep edilen zarar miktarının fahiş olduğunu, kazadaki kusur oranlarının belirlenerek bu oranlara göre tazminat hesaplanması gerektiğini, Kara Yolları Trafik Yönetmeliğinin 150.maddesine göre ticari taksilerde şoför ve yolcuların emniyet kemeri takmalarının mecburi olduğunu, davacının kemer takmayarak zararın artmasına neden olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın ... sayılı Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesiyle müvekkil şirkete sigortalı olduğunu, tedavi ve bakıcı giderlerinde müvekkil şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, davacının maluliyet oranının ve kazadaki kusur oranlarının belirlenmesi gerektiğini belirterek davanın müvekkil şirket yönünden reddini talep etmiştir.
Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; esasa ilişkin olarak özetle, dava konusu aracın uzun dönem kiraladığını belirterek kazadan doğan sorumluluğun aracı 36 ay kiralayan ... Ltd. şti’ ne ait olduğunu belirterek davanın müvekkil şirket yönünden reddini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava, 08/12/2015 tarihinde saat 03:10 sıralarında, İstanbul İli, ... İlçesi, ... nolu trafik ışıklarına yaklaşık 150 metre mesafede ... ... yönetiminde ters yönde seyir halinde olan ... plakalı aracın ön kısmı ile sürücü ... ... yönetiminde seyir halinde olan ... plakalı araca çarpması sonucu yaralanan davacının davalılardan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Kazaya ilişkin soruşturma dosyası, Adli Tıp Raporu, sigorta poliçesi, trafik kayıtları ve sair tüm evrak getirtilerek dosya arasında alınmıştır.
Dava konusu kaza ile ilgili yürütülen soruşturma neticesinde ceza davası açıldığı, bir örneği UYAP üzerinden alınan ... Asliye Ceza Mahkemesinin 27/04/2017 tarih 2016/... e. 2017/... karar sayılı kararında;
"Sanığın taksirle birden fazla kişinin yaralanmasına neden olmak fiili yönünden eylemine uyan 5237 sayılı TCK nun 89/4 maddesi gereğince suçun işlenmesindeki özellikler sanığa atfı kabil taksirin kapsamı, meydana gelen zarar, bu zararın önem ve derecesi göz önüne alınarak takdiren 10 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına,
Sanığın eylemini 5237 sayılı TCK nun 22/3 maddesi anlamında bilinçli taksirin etkisi altında işlediği anlaşıldığından taksirin derecesi, olayın özellikleri göz önüne alınarak tayin olunan cezası takdiren 1/3 oranında arttırılarak 13 AY 10 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına" dair karar verildiği görülmüştür.
Davacının maluliyet oranının tespiti için dosya ... Adli Tıp Kurumuna gönderilmiş, İstanbul Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Kurulu 29/01/2018 tarih ... karar sayılı maluliyet raporunda;
"Mevcut belgelere göre; ... oğlu 07/07/1982 doğumlu ... ...’in 08/12/2015 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının 11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümleri kapsamında fonksiyonel araz bırakmadan iyileşmiş olduğu, sürekli maluliyet tayinine mahal olmadığı, iyileşme süresinin 08/12/2015 tarihinden itibaren 9(dokuz) aya kadar uzayabileceği " kanaati bildirilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmaları, sunulan deliller tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek, olaydaki tarafların kusur oranlarının tespiti konusunda rapor düzenlenmek üzere dosya bilirkişiye tevdi edilmiş ... Makine Fakültesi Makine Müh. Böl. Otomotiv Anabilim Dalı Başkanı Makine Yüksek Mühendisi Bilirkişi Prof. Dr. ... , Tazminat Hesap Uzmanı Bilirkişi Yük. Müh. ... ve Sigorta Uzmanı Bilirkişi ... tarafından sunulan 20/05/2020 tarihli bilirkişi raporunda; Mevcut bilgiler ışığında bölünmüş yolun tek yönlü platformunda uzun süre yüksek hızla ters yönde seyreden ... plakalı aracın sürücü ... ...'in trafik kurallarına aykırı ve tedbirsiz davranışlarıyla olayda %100 oranında asli ve tam kusurlu, kaza şartında trafik kurallarına uygun seyir halinde olduğu anlaşılan ve beklenmedik şekilde ters üzerlerine yönelen araç karşısında etkili tedbir alamsı beklenemeyecek olan, ... plakalı aracın sürücüsü ... ...' in kusursuz olduğu, yapılan hesaplamalar ile Davacının geçici iş göremezlik maddi zararının 11.627,79 TL olduğu, Temerrüt başlangıcının davalı ... Sigorta yönünden 12.07.2016 tarihi, diğer davalılar yönünden 08.12.2015 kaza tarihi ve faiz nev’inin yasal faiz olduğu kanaati bildirilmiştir.
Davacı vekilinin beyan dilekçesi nazara alınarak ve AYM iptal kararı da gözetilerek dosyanın rapor hazırlayan bilirkişi heyetine tevdi ile ek rapor tanziminin istenmesine karar verildiği, bilirkişi heyeti tarafından sunulan 07/09/2021 tarihli bilirkişi ek raporunda; ... plakalı aracın sürücüsü ... ...' in 100% oranında kusurlu, ... plakalı aracın sürücüsü ... ' ın kusursuz olduğu, Davacının gecici iş göremezlik maddi zararının 11.627,79 TL olduğu, Temerrüt başlangıcının davalı ... Sigorta yönünden 12.07.2016 tarihi, diğer davalılar yönünden 08.12.2015 kaza tarihi ve faiz nev’inin yasal faiz olduğu kanaati bildirilmiştir.
Davacı vekili 15/11/2021 tarihli talep arttırım dilekçesi ile; geçici iş görmezlik tazminat taleplerini 11.627,79-TL'ye yükselttiklerini beyan etmiştir.
Dosya kapsamı ile uyumlu bulunarak hükme esas alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde;
08/12/2015 tarihli Yaralamalı Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağında, kazanın oluşumunda ... plakalı aracın sürücüsü ... ...’ in şerit izleme ve değiştirme kuralını ihlal ettiği, ... plakalı aracın sürücü ... ...’ in kural ihlali olmadığı belirtilerek tutanağın Kaza Yeri Krokisinde, ... plakalı araç bölünmüş yolun ... plakalı aracın seyir yönüne ayrılmış platformunun sol şeridi içinde ters yönde seyir ile ... plakalı araca önden çarpması le meydana geldiği,
... Ağır Ceza Mahkemesinin 2016/... Esas sayılı dosyasına sunulan keşfe ve olaya ait görüntülerinde incelemesine dayalı 02/01/2017 tarihli Bilirkişi raporunda, görüntülerden ... plakalı aracın sürücüsü ... ...’ in uzun süre ters yönde yüksek hızla seyrettiğinin tespit edildiği de belirtilerek, kaza oluşumunda sürücüsü ... ...’ in asli tam kusurlu olduğu ,dosyaya sunulan belgeler kapsamında olayın, 08/12/2015 tarihli Yaralamalı Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağında yer aldığı şekilde meydana geldiği, 2918 sayılı K.T.K. 85 madde "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve mütesellilen sorumlu olurlar." Amir hükmü kapsamında ... plaka sayılı araç sürücüsü kazada %100 oranında kusurlu olup davalı sürücünün kusuru oranında davalı sigortacı, araç sürücü ve araç maliki meydana gelen zarardan zarardan sorumlu olacaktır.
2918 sayılı K.T.K. Poliçe Genel Şartları l.md. "Sigortacı, bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı K.T.K.'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, Zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.”
2918 sayılı yasanın 3. maddesinde "işleten: araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görünen veya aracın uzun süre kiralama, ariyet veya rehin gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır." şeklinde tanımlanmıştır. Bu yasal düzenlemeden de anlaşılacağı üzere araç malikleri sahip oldukları bir aracı herhangi bir nedenle yararlanması için başka bir kişiye diğer bir ifadeyle aracın fiili tasarrufunu bir üçüncü kişiye devredebilir. Bu durumda üçüncü kişinin işleten sıfatını kazanacağı ortadadır.
Somut olayda; kazaya karışan ... plaka sayılı aracın malikinin kaza tarihinde davalı ... A.Ş ait olduğu, ancak bu aracın 09/16/2015 tarihinde 36 ay süre ile dava dışı ... A.Ş' ye kiralandığı, davalı ... A.Ş'nin araç kiralama işiyle de uğraştığı, bu nedenle 2918 sayılı KTK 3. Maddesi uyarınca işleten sıfatının bulunmadığı anlaşılmış bu kapsamda bu davalı lehine vekalet ücret takdirine de yer olmadığı kanaatine varılmıştır. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 17/11/2015 tarih 2015/11658 E 2015/12308 K)
ATK ... İhtisas Kurulunun 17.04.2019/7694 K. sayılı raporu ile davacıda sürekli malûliyet tayinine mahal olmadığı, tıbbi iyileşme (%100 iş göremez sayılan süre) süresinin 08.12.2015 tarihinden itibaren (9) aya kadar uzayabileceği anlaşılmakla aktüer bilirkişi tarafından davalının %100 kusur oranına göre hesap edilen geçici iş göremezlik maddi zararının 11.627,79 TL olduğu, temerrüt başlangıcının davalı ... Sigorta yönünden 12.07.2016 tarihi, diğer davalılar yönünden 08.12.2015 kaza tarihi ve faiz nev’inin yasal faiz olduğu kanaatine varılmıştır.
Davacının manevi tazminat talebi yönünden ;6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 56/1. maddesine göre, hakimin olayın özelliklerini göz önünde tutarak manevi tazminat adı ile hak sahibi yararına takdir edeceği para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer işlevi olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, malvarlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinilmemiştir. O halde, tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir.
Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerektiği kadar olmalıdır. 22/06/1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde, takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar, her olaya göre değişebileceğinden; hakim, bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
Dava konusu olayda, kazanın meydana geldiği tarih, kusur durumu , tarafların ekonomik ve sosyal durumları, olay tarihindeki paranın alım gücü nazara alınarak kısmen kabulüne karar vermek gerektiği kanaatine varılmış ... plakalı aracın sigortalısı ... 17/06/2015-01/04/2016 tarihleri arasında ... nolu ZMMM ile şahıs başına 290.000,00 TL limitle , ve ... nolu Genişletilmiş Kasko Sigorta poliçesi ile 10.000 TL limitle manevi tazminat taleplerini sigorta güvencesi altına alındığı da nazara alınarak hükmolunan ve limit altında kalan maddi ve manevi tazminat tan davalı ... Sigorta yönünden 12.07.2016 tarihi, diğer davalı sürücü ... ... yönünden 08.12.2015 kaza tarihinden itibaren işleyen yasal faizle birlikte sorumlu oldukları kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı ... aleyhine açılan maddi manevi tazminat talepli davanın REDDİNE,
2-Diğer davalılar aleyhine açılan maddi tazminat istemli Davanın KISMEN KABULÜ ile davacının geçici iş görmezlik talebinin kabulü ile 11.627,79-TL'nin davalı ... Sigorta yönünden 12/07/2016, diğer davalı ... ... yönünden 08/12/2015 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine fazlaya ilişkin istemin reddine,
3-Davalılar ... ve ... aleyhine açılan manevi tazminat isteminin KISMEN KABULÜ ile 5.000-TL manevi tazminatın sigorta yönünden 12/07/2016, davalı ... yönünden 08/12/2015 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazla ve diğer istemlerin reddine,
4-Maddi tazminat talebi yönünden Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 794,29-TL Harç peşin alınmış olduğundan bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5-Manevi tazminat talebi yönünden Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 341,55-TL Harçtan peşin alınan 95,93-TL. harcın mahsubu ile bakiye 245,62-TL harcın davalılar ... ... ve ... Sigorta'dan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
6-Maddi tazminat talebi yönünden Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 5.100-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... ... ve ... Sigorta'dan tahsili ile davacıya ödenmesine,
7-Maddi ve manevi tazminat talebinin Red edilen kısmı yönünden davalı ... AŞ lehine vekalet ücret takdirine yer olmadığına
8-Manevi tazminat talebi yönünden Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 5.000-TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... ... ve ... Sigorta'dan tahsili ile davacıya ödenmesine,
9-Maddi tazminat talebinin Red edilen kısmı yönünden avukatlık asgari ücret tarifesi 10/2 ( Davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına bu Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez.) uyarınca 5.000-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılar ... ... ve ... Sigorta'ya ödenmesine,
10-Davacı tarafından yapılan 921,62-TL ilk gider, 635-TL tebligat ve müzekkere gideri, 562-TL Adli Tıp Fatura gideri ile 3.450-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.568,62-TL yargılama giderinin red ve kabul durumu nazara alınarak takdiren 2.488,41-TL sinin davalıdan tahsili davacıya verilmesine,
11-Davalı ... A.Ş tarafından yapılan 100-TL tebligat ve müzekkere giderinin davacıdan tahsili ile davalı ...'ya verilmesine.
12-HMK 333. md. uyarınca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi sonrası talebi halinde yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.07/12/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır