T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1044 Esas
KARAR NO: 2020/545
DAVA: Alacak (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Sebepsiz İktisab Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 06/11/2018
KARAR TARİHİ: 06/10/2020
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Sebepsiz İktisab Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; Müvekkil şirket tarafından iki adet çekin ... San ve Tic. A.Ş. isimli müşterisine teslim edilmek üzere 26/02/2018 tarihinde ... Kargo firmasına teslim edildiğini ancak gönderilen kargo paketinin sevki sırasında ... Kargo firmasına ait aracın camının kırılması suretiyle içindeki paketlerin çalındığını, ... Kargo firmasının iş bu gasp olayını müvekkil şirkete bildirdiğini, bu durum üzerine 02/03/2018 tarihinde ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/... Esas sayılı dosyasından çek iptali davası açıldığını ve ödeme yasağı kararı alındığını, ayrıca müvekkil şirket tarafından hem çek keşidecisine hem de kendinden önceki cirantalara bu durumun bildirildiğini, daha sonra ... A.Ş., .../istanbul Şubesine ait keşidecisi ... San. ve Tic. Ltd. Şti. olan, Seri No: ..., Iban No: ..., Vade Tarihi: 30/06/2018 ve 15.000,00-TL bedelli çekin 02/07/2018 tarihinde ... A.Ş. tarafından ibraz edildiğini ve banka tarafından ''Ödeme Yasağı kararı olduğu için işlem yapılamamıştır'' şerhi düşerek banka çek aslını ... A.Ş.’ye geri verdiğini, bu durum üzerine ödeme yasağı olduğunu öğrendiği halde ... A.Ş. vekili aracılığı ile ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/... D.İş dosyası ile ihtiyati haciz talebinde bulunulduğunu ve ... İcra Müdürlüğü'nün 2018/... Esas sayılı dosya ile icra takibi başlatıldığını, davalıların müvekkil şirket ile hiçbir ilgi ve alacağının olmadığını, çek keşidecisi ... San.ve Tic.Ltd.Şti. yapılmış olan icra takibi sonucu çek bedelini icra tehdidi altında davalı ... Faktoring AŞ.'ye ödemek zorunda kaldığını, müvekkil şirketin mağdur olup zarar gördüğünü ve tüm bu nedenlerle çek bedeli olan 15.000,00-TL'nin fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile dava konusu çekin vade tarihi olan 30/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davalıların malvarlığına tedbir konulmasına, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... A.Ş. vekilinin cevap dilekçesi özetle; ... Hizmetleri ile müvekkil arasında 28/02/2018 tarihli Faktoring Sözleşmesi imzalandığını ve faktoring işlemleri çerçevesinde müşteri tarafından ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. adına düzenlenen 26/02/2018 tarihli ... numaralı 17.700,00-TL'lik faturanın 15.000,00-TL'lik kısmının müvekkile temlik edildiğini, temlike ilişkin olarak ... A.Ş.'ye ait 30/06/2018 tarih ve 15.000,00-TL bedelli çekin müvekkile ciro edildiğini, söz konusu çekin süresinde ibrazı neticesinde çeke dair mahkeme kararı olduğu gerekçesi ile ilgili banka tarafından ödeme yapılamadığını, çekin bu sebeple tahsil edilememesi durumunda çeke konu tutarın tahsili zımnında hamil olarak çekin yasal takibe aktarılmasında müvekkilinin engelleyici herhangi bir düzenleme bulunmadığı gibi çek bedelini ödemeyen davacının müracaat borçluları ile arasındaki def'î ve itirazlarını müvekkiline yöneltmesinin mümkün olmadığını, tedbir mahiyetinde ödeme yasağı kararı verilmesinin yalnız başına davacı tarafın haklı olduğunu göstermediğini, müvekkilinin tabi olduğu 6361 sayılı Kanuna göre faturaya dayalı ticari alacakların faktoring şirketlerince iktisabı mümkün olduğundan müvekkili tarafından tüm işlemlerin usulüne uygun şekilde gerçekleştirildiğini, bu kapsamda müvekkili ile ...'ın arasında herhangi bir ilişkinin bulunmadığının yalan beyandan ibaret olduğunu ve tüm bu nedenlerle davanın reddine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... duruşmadaki beyanında; dava konusu çeki ... 'dan aldığını, ... Merkez karakoluna verdiği ifadesinde şahsın bilgileri olduğunu, bunların kendisi üzerine iş yeri kurduğunu, kendisinin inşaat işi yaptığını, kepçemiz var kamyonumuz var şirket kurarsak daha kolay iş alırsın dediklerini, şirketi üzerine kurduklarını kendisinin 2012 yılından beri Trabzon dışına çıkmadığını, davacı ... şirketiyle bir iş yapmadığını, çeki imzaladı mı hatırlamadığını, dosyada fotokopisi bulunan dava konusu çek davalıya gösterildiğinde, kendisine gösterilen imzanın kendisine ait olmadığını, kaşenin kendisine ait olduğunu ancak kaşenin Temel'de durduğunu söylemiştir.
Dava, çek bedelinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesi istemine ilişkindir.
Taraflarca delil olarak; ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/... Esas sayılı dosyası, ... İcra Müdürlüğü'nün 2018/... Esas sayılı icra dosyası, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/... D.İş sayılı dosyası, ... CBS'nın 2018/12816 soruşturma sayılı dosyası, Faktoring Sözleşmesi, çek sureti, fatura, bilgi ve belgeler, ticari defter kayıtları ve bilirkişi incelemesine dayanılmış olup, gösterilen deliller toplanarak dosya arasına konulmuştur.
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda davacı şirketin davaya konu ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılmak suretiyle dava konusu çekin defter kayıtlarında bulunup bulunmadığı hususunda bilirkişi raporu alınması için Bursa Asliye Ticaret Mahkemelerine talimat yazılmasına karar verilmiş olmakla, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/115 Talimat sayılı dosyasına bilirkişi Yeminli Mali Müşavir ... tarafından sunulan 27/02/2020 tarihli raporu özetle; ''Davacı tarafın ticari defterlerinin usulüne uygun olduğunu, davacının dava konusu keşidecisi ... ... Ltd.Şti.olan 30/06/2018 vadeli ... numaralı 15.000,00-TL bedelli çeki 24/02/2018 tarihinde dava dışı ... Ltd.Şti.nden aldığı, çeki 24/02/2018 tarih ve ... yevmiye maddesi ile ticari defter kayıtlarına işlediği, davacının bu çeki 26/02/2018 tarihinde borçlusu olduğu ... AŞ.ye kargo ile göndermiş olduğunun ve kargodan çalındığının dava dosyasından anlaşıldığı, davacının ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/... D.iş sayılı dosyası ile çekin 3.kişilere ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı aldığı, çekin davalılardan ... tarafından 28/02/2018 tarihli Faktoring Sözleşmesine istinaden ... A.Ş.ye temlik edildiği, çekin ödenmemesi üzerine ... A.Ş.nin tüm cirantalarla ilgili ... İcra Müdürlüğü'nün 2018/... Esas sayılı dosyası ile icra takibine geçtiği, davacı tarafından çekin çalınmış olduğunun anlaşılması üzerine bu çekin şirket ortaklarından ... 'e 26/02/2018 tarih ve 402 yevmiye maddesi ile çıkış kaydının yapıldığı'' kanaatiyle rapor tanzim etmiştir.
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda dava dosyasının faktoring konusunda uzman bilirkişiye tevdi ile yapılan işlemlerin mevzuata uygun olup olmadığı konusunda bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olmakla, bilirkişi Banka E.Müdürü/Müfettişi ... tarafından sunulan 20/03/2020 tarihli raporu özetle; ''Davalılar arasında geçerli bir Faktoring Sözleşmesi imzalandığı ve söz konusu sözleşme kapsamında davalı faktoring şirketince diğer davalı ... ... tarafından hizmet satışına istinaden düzenlenmiş 1 adet fatura temliki ile dava konusu ... seri numaralı 15.000,00-TL bedelli çek karşılığında 13.691,00-TL peşin ödeme yapıldığı, peşin ödeme tutarı ile bu işlemden kaynaklanan faiz ve komisyon tutarı toplamının temlik alınan fatura toplamını geçmediği, işleme alınan faturanın 213 sayılı VUK.nun 203.maddesine göre düzenlendiği, faturalı alacağa istinaden alınan çekteki ciro silsilesinde çeki davalı faktoring şirketine ciro edip veren ...'ın faturada alacaklı gözüken kişi olduğu, bu kişiden önceki cirantanın ise faturadaki borçlu ... Tic.Ltd.Şti.ile aynı kişi olduğu, 17.700,00-TL fatura tutarı ile 15.000,00-TL çek tutarının uyumlu olduğu dikkate alındığında takdiri mahkemeye ait olmak üzere yapılan faktoring işleminde 6361 sayılı Kanunun 9/2.maddesine ve belirtilen Kanuna istinaden BDDK tarafından yayımlanan Faktoring İşlemlerinde Uygulanacak Usul Ve Esaslar Hakkında Yönetmelik hükümlerine uyulduğu, BDDK tarafından yayımlanan Yönetmelik'in 5.(1) c maddesindeki hüküm kapsamında fatura borçlusu yada çek keşidecisi nezdinde davalı faktoring şirketi tarafından istihbarat çalışması yapılmadığı anlaşıldığından, takdiri mahkemeye ait olmak üzere davalı ... Faktoring AŞ.nin %20 oranında müterafik kusurlu olduğu, davalı ... Faktoring AŞ.tarafından ... İcra Müdürlüğü'nün 2018/... Esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibi nedeniyle dava dışı çek keşidecisi tarafından icra dosyasına 16/08/2018 tarihinde çek bedeli ve diğer masrafların ödendiği, mahkeme tarafından davalı faktoring şirketine ilişkin görüş benimsenmesi halinde 15.000,00-TL tutarlı çek bedelinin %20'sini oluşturan 3.000,00-TL'nin 16/08/2018 reddiyat tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davacı tarafından talep edilebileceği'' kanaatiyle rapor tanzim etmiştir.
GEREKÇE :
Tarafların iddiaları ile toplanan delillere ve usulüne uygun olarak alınan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirketin hamili olduğu çekin çalındığı ve sahte ciroyla takibe konulduğu iddiasıyla işbu davayı açtığı, yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu davacı şirketin davalı ... ile ticari ilişkisi ve borcunun bulunmadığının tespit edildiği ayrıca davalı ...'ın da mahkememizdeki beyanında bu durumu doğruladığı anlaşıldığından davalı ... ... yönünden davanın kabulüne, davalı ...Ş.'nin çeki edinme sebebini ispat ettiği ve çekte ciro silsilesinin düzgün olduğu, Türk Ticaret Kanunu'nun 792'nci maddesi göz önünde bulundurulduğunda davalı ...Ş.'nin çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu ispat olunamadığından davalı ...Ş. yönünden davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile,
15.000,00 TL'nin 30/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı ...'dan alınarak davacı tarafa verilmesine,
Davacı tarafın diğer ve fazlaya ilişkin taleplerinin REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu Genel Tebliği gereğince hesap olunan 1.024,65-TL karar ve ilam harcının davacı tarafından peşin yatırılan 256,17-TL harçtan mahsubu ile eksik kalan 768,48-TL harcın davalı ...'dan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından peşin yatırılan 256,17 peşin harcın davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 3.400,00-TL nispi vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 3.400,00-TL nispi vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak davalı ...Ş.'ye verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 1.200,00-TL bilirkişi ücreti ve 378,20-TL posta gideri olmak üzere toplam 1.578,20-TL yargılama giderinin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
7-HMK 333 (1) maddesi uyarınca davacı tarafça yatırılan gider avansından bakiyesinin kararın kesinleşmesi sonrası resen mahkememizce davacıya iadesine,
Dair, hazır olan tarafların yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne hitaben yazılacak dilekçeyle istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 06/10/2020
Katip ...
☪e~imzalıdır.☪
Hakim ...
☪e~imzalıdır.☪