T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/1098 Esas
KARAR NO:2020/751
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:20/11/2018
KARAR TARİHİ:20/11/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde, "...Müvekkil .... A.Ş., 6446 sayılı kanuna göre kurulmuş bir tedarik şirketidir. Müvekkil şirket ile davalı arasında 01.08.2017 tedarik başlangıç tarihli 12 aylık Elektrik Tedarik Sözleşmesi imzalanmış, sözleşme feshedilmediği için 7.1. maddesine göre kendiliğinden 1'er yıllık sureler halinde yenilenmiştir. Davalı takip borçlusu 01.08.2018-01.08.2019 tarihleri arasında kapsayacak sözleşmeyi-borç ilişkisini süresi içerisi feshetmediği için sözleşme kendiliğinden bu tarihler için de geçerli hale gelmiştir. Bu sözleşmeye göre müvekkil tedarik şirketi, davalı şirkete elektrik satışı yapacak, davalı da kullanım miktarına göre müvekkil şirket tarafından keşide edilecek faturaları ödeyecektir. Sözleşme ile belirlenen şartlara göre müvekkil şirket her faturada güncel ulusal tarife üzerinden %13 indirimli olarak fatura keşide edecektir. Ancak davalı şirket fatura bedellerini son ödeme tarihinde ödememiş, borcunu zamanında ifa etmeyerek sözleşme hükümlerini ihlal etmiştir. Sözleşme madde 3.1'de aynen "....Abone işbu sözleşme süresi boyunca herhangi bir faturasını son ödeme tarihinden önce kısmen veya tamamen ödememişse veya sözleşmenin herhangi bir hükmünü ihlal etmişse, TEDARİKÇİ, içinde bulunulan aydan itibaren ayrıca bildirme gerek olmaksızın perakende satış tarifesi üzerinden indirimsiz faturalandırma hakkında sahiptir." hükmü taraflarca kararlaştırılmıştır. Sözleşme hükümlerine aykırı davranarak ödemelerini vadesinde yapmayan aboneye kararlaştırılan hükme uygun olarak indirimsiz faturalandırma yapılmıştır. Dilekçe ekinde paylaşılmış olan müvekkil şirket sistem kaydında da davalı takip borçlusunun geç ödemeleri tespit edilebilir niteliktedir. Davalı takip borçlusunun kullanmış olduğu elektrikten dolayı ... sıra numaralı, 03.09.2018 keşide tarihli, 10.09.2018 vade tarihli 993,23 TL bedelli fatura keşide edilerek gönderilmiştir. Ancak takip konusu fatura borcu davalı şirket tarafından ifa edilmemiştir. Her ne kadar davalı vekili tarafından takibe itiraz dilekçesinde 10.09.2018 tarihinde 993,23 TLlik bir ödeme yapıldığı belirtilmiş olsa da davalı tarafından 9.8.2018 tarihinde 741,01 TL ve 10.9.2018 tarihinde 993,23 TL ödeme yapılmış ancak bu bedeller davalının ... no'lu faturasına tahsilat olarak girilmiş ve 676,54 TL'si güvence bedeline sayılmıştır. Zira davalı, taraflar arasında akdedilen sözleşmeden dolayı teminat ödemekle yükümlü olup, davalının faturalarında da belirtildiği gibi taksitler halinde talep edilmiştir. Müvekkil tarafından da yapılan ödemeler yok sayılmamakta, sözleşmenin 4.3.maddesi kapsamında borçlarından mahsup edilmektedir. Sözleşmenin anılan maddesinde aynen "Tedarikçi, Abonenin ödemelerini ve teminatını istediği yöntem ve sıralama ile ödenmemiş faturalara veya varsa icradaki dosyalara tahsil etme hakkına sahiptir." hükmü taraflarca kararlaştırılmıştır. İşbu durum bilirkişi tarafından yapılacak incelemede zaten tespit edilecektir. Faturada yer alan YEK BEDELİ ise davalının tüketimleri ile ...'ın müvekkil şirkete bildirmiş olduğu birim fiyatların çarpılması sonucu hesaplanan bir kalemdir. Müvekkil tedarik şirketi davalının tüketiminden dolayı fazladan maliyete katlanmak zorunda olmadığı için işbu anılan dava konusu faturadaki bedeli, davalının toplam tüketimiyle birim fiyatları çarparak hesaplamış ve bu sonuçlara uygun olarak faturayı keşide etmiştir. İşbu bedelin davalı tarafından ödeneceği ayrıca taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 5.maddesinde düzenlenmiştir. Zira sözleşmenin anılan maddesinde aynen "Bu sözleşme ile yapılan elektrik satışı nedeni ile ilgili yürürlükte olan ve ileride getirilebilecek olan her türlü vergi, damga vergisi, fon,yeni fatura kalemleri, Abone sayaç tüketimleri üzerinden hesaplanarak toplu bir şekilde ... uzlaştırmasında açıklanan yekdem bedeli, (...) ve sair bedeller abone tarafından ödenecektir," hükmü kararlaştırılmıştır. Yine aynı sözleşmenin 3.1. maddesinde "Tedarikçi, elektrik satışından kaynaklı olarak kendisine yansıtılan reaktif/kapasitif, güç/aşım bedelini, sayaç bedelini, mevzuat gereği ... tarafından yansıtılan piyasa maliyetlerini (sıfır bakiye, yek bedeli, piyasa işletim ücreti, dengesizlik, ödenmeyen alacak, fark fonu vb yeni gelecek bedelleri) ayrıca bildirime gerek olmaksızın aboneye faturalama hakkına sahiptir." hükmü de mevcuttur. Bununla birlikte sözleşme uygulama ve taahhüt protokolünün 4. Maddesi incelendiğinde de tarifeye YEK bedelinin dahil edilmiş olduğu açık bir şekilde görülecektir. Buna ilişkin davalının tüketimlerini ve birim fiyatları gösterir tablo da dilekçemiz ekinde sunulmuştur. Anılan bedelin birim fiyatlarına ...'ın sitesinden dahi ulaşılması mümkündür. (...) Fatura bedelinin davalı tarafından ödenmemiş olması üzerine .... icra Müdürlüğü'nün ...E. sayılı dosyası üzerinden takip başlatılmıştır. Belirtilen takibe yukarıdaki faturayla birlikte sözleşmenin 4.2. maddesine göre icra cezai şartı da uygulanmıştır. Anılan maddede aynen "abonenin sözleşme hükümleri veya borçtan dolayı icra takibine sebebiyet vermesi halinde icralık her faturanın %12'si icra ceza bedeli talep edilecektir" hükmü yer almaktadır. Bu maddeye göre ... sıra numaralı, 03.09.2018 keşide tarihli, 10.09.2018 vade tarihli 993,23 TL bedeli: faturanın %12'si hesaplanarak 119,19 TL takibe eklenmiştir. Müvekkil tarafından icra takibine geçilen tüm alacak HUKUKA UYGUN, LİKİT v€ TARAFLAR ARASI SÖZLEŞMEYE UYGUN olup, davalının icra takibine itirazı açıkça haksız düşmektedir..." beyanları ile itirazın iptali ile takibin devamına ve "40'tan aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi talep ve dava edilmiştir.
Davalı vekilinin cevap dilekçesi özetle; "...Tedarik sözleşmesinde davaya konu olan güvence bedeline ait bir madde yer almamaktadır. ... Enerji 10. faturadan sonra faturaya güvence bedelini, bildirim yapmadan yansıtmıştır. Yapılan görüşmelerde ... Bey ile telefon kayıtları ... Enerjide mevcuttur. Bahsedilen görüşmelerde güvence bedelinin faturaya prosedorün gereği yansıltıdığı ve bizleri ilgilendirmediği söylenmiştir. Bahsettiğimiz faturadan sonraki tarihlerde ise tüm faturalarımızda güvence bedelsiz tahsil edilmiştir. Ek olarak ... A.Ş'den konuya dair herhangi itiraz gelmemiştir. ... Enerjinin tarafımıza bildirimi 25 Haziran 2018 günü olmuştur. ... gerçekleşen telefon konuşmasında konu olan güvence bedelinin ödenmesi gerektiğini ve prosedorün değiştiği tarafımıza aktarılmıştı. Barış bey ile yapılan telefon konuşmalarının ses kayıtları mevcuttur. ... Enerji tek taraflı olarak, borcumuzun olmadığı halde sözleşmeyi fesh edip firmamızı zor durumda bırakmıştır. ... Enerji güvence bedelini ödemediğimizi söylüyor, bu durumda firmamıza ait sözleşmeyi otomatik olarak uzatmaları kendileriyle çelişen bir durum olduğu aşikardır. ... Enerjinin firmamıza gösterdiği tutumu tüm müşterilerine karşı yaptığına dair yorum ve şikayetleri internet ortamında yer almaktadır. Firmamız, bu durumdan dolayı maddi zarar görmüştür. Başka bir elektrik dağıtıcı firmasına geçiş yaptığımız için 4755 TL zarara uğramıştır. Zararımızın ... enerji tarafından karşılanmasını talep ederiz. ... enerji, faturalarımızı geç ödediğimize dair bir iddia da bulunmuştur, bu faturalara gecikme bedeli yansıtılmıştır ve tarafımızca ödemesi yapılmıştır. ... Enerji indirimlerimizi tebligat yapmadan iptal etmiş, firmamıza ortalama 8000 TL zarara uğratmıştır. Zararımızın karşılanmasını talep ederiz ... Enerji muhasebe bölümünde çalışan ... ile gerçekleşen telefon konuşmalarının dinlenmesini ve şahit olarak konuyla ilgili ifade vermesini..." talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava; İİK.nun 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ilamsız icra takibine karşı davalının vaki itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir.
Dosyaya getirtilen .... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından davalı aleyhine 09/10/2018 tarihinde 7 örnek nolu ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin 12/10/2018 tarihinde tebliğ edildiği, davalının 17/10/2018 tarihinde, borca ve fer'ilerine itiraz ettiği, itirazın ve 19/11/2018 tarihinde açılan davanın süresinde olduğu görülmüştür.
Mahkememizce bilirkişi olarak görevlendirilen ... tarafından sunulan 25/11/2019 tarihli bilirkişi raporunda; "...Davacı ... ... A.Ş. ile davalı ... Şti. ... arasında 01.07.2017 sözleşme başlangıç tarihli, 01.08.2017 tedarik başlangıç tarihli; Tedarik başlangıç tarihinden 12 ay sonra bitiş tarihli (Sözleşme uyarınca kendiliğinden uzaması halinde bir önceki sözleşme bitiş tarihinin birinci yıl dönümü) Elektrik Enerjisi Satış Sözleşmesi imzalanmıştır. Takibe konu Asıl Alacak tutarı davalı adına tahakkuk ettirilmiş olan 03/09/2018 tarihli normal fatura tahakkukudur. Takibe konu asıl alacak tutarı içerisinde fatura dahilinde yer alan güvence bedeli yer almamaktadır. (Takibe konu asıl alacak tutarı içerisinde Güvence bedeli yer almasa da davacı vekilinin davalı tarafça yapılan bir kısım ödemelerin güvence bedeline sayıldığına ilişkin beyanı kapsamında değerlendirme yapma gereği hasıl olmuş yukarıda ayrı bir başlık açılarak mevzuat kapsamında yapılan değerlendirmelerde davacı tarafça güvence bedeli talep edilebileceği görüş ve kanaatine varılmıştır). Dava konusu fatura için yukarıda ayrı başlık halinde yapılan değerlendirmeler kapsamında faturanın mahalde tüketilebilecek elektrik miktarı ile uyumlu olduğu, faturanın EPDK nın sair hükümlerine uygun olarak tahakkuk ettirilmiş olduğu tespit edilmiştir. Fatura tarihi itibariyle EPDK onaylı ... ulusal tarife TİCARETHANE birim fiyatı 0,285193 TL./kwh olup sözleşme ile davacı tedarikçi şirket tarafından taahhüt edilen %13 indirim oranının davalı faturasına yansıtılmadtğı tespit edilmiştir. Dava konusu fatura içeriğinde davalının geçmişe yönelik 1.552,20 TL. ödenmemiş fatura borcu bulunduğu anlaşılmaktadır. Sözleşme madde 3.1 içeriğinde; "....Abone işbu sözleşme süresi boyunca herhangi bir faturasını son ödeme tarihinden önce kısmen veya tamamen ödememişse veya sözleşmenin herhangi bir hükmünü ihlal etmişse, TEDARİKÇİ, içinde bulunulan aydan itibaren ayrıca bildirme gerek olmaksızın perakende satış tarifesi üzerinden indirimsiz faturalandırma hakkında sahiptir." Şeklinde hüküm bulunmaktadır. DAVACI VEKİLİNCE DAVA KONUSU FATURA İÇERİĞİNE SÖZLEŞME İLE BELİRLENEN %13 İNDİRİM ORANININ UYGULANMAMA NEDENİ davalı tarafça ödenmemiş geçmiş dönem faturaları gösterilmekte olup yapılan uygulama sözleşme hükmüne uygundur. Davalı tarafça 10/09/2018 tarihinde yapılan 993,23 TL. tutarındaki ödemenin sözleşme madde 4.3 "Tedarikçi, Abonenin ödemelerini ve teminatını istediği yöntem ve sıralama ile ödenmemiş faturalara veya varsa icradaki dosyalara tahsil etme hakkına sahiptir." hükmü gereği takibe konu faturadan önce ödenmemiş borç bulunduğu da sabit olduğundan davalının geçmiş borçlarına sözleşme hükümlerine uygun şekilde karşılık getirmiştir. Yine yukarıda ayrı başlık altında detaylandırıldığı üzere; Taraflar arasında imza edilen Sözleşme madde 4.2 gereği "Tedarikçi, vadesinde ödenmeyen fatura tutarına aylık yüzde 5(beş) gecikme zammı yansıtacaktır." "Abone'nin sözleşme hükümleri veya borçtan dolayı icra takibine sebebiyet vermesi halinde, icralık her faturanın yüzde on ikisi (%12'si) kadar icra ceza bedeli talep edilecektir." Hükümleri gereği, davacı tedarikçi şirketçe 119,19 TL. (icra cezai şart) ve 40,00 TL. (Gecikme zammı) bedellerinin talep edilebileceği ... 1,152,41TL. tutar üzerinden takibin davalı ... Şti. ... ve Ortakları adına devam etmesi gerektiği..." belirtilmiştir.
Mahkememizce davacı tarafa yazılan müzekkere ile dava konusu alacağa dayanak aboneliğe ilişkin dosya istenmiş ve davacı tarafından müzekkereye cevap verilmiş olup, yapılan inceleme sonucunda taraflar arasında 01/07/2017 tarihinde Elektrik Enerjisi Satış Sözleşmesi imzalandığı, icra takibine dayanak 10/09/2018 tarih ve ... numaralı fatura düzenlendiği ve faturada mal hizmet toplam tutarı (841,72-TL'sı) ile KDV'si (151,51-TL'sı) olarak 993,23-TL'sı ile 776,12-TL'sı güvence bedelinin belirtildiği görülmüştür.
Dosyaya getirtilen .... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde icra takibine 993,22TL'sı fatura bedeli ile icra cezai şart ve işlemiş faizinin konu edildiği anlaşılmıştır.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 101.maddesinde “Birden çok borcu bulunan borçlu, ödeme gününde bu borçlardan hangisini ödemek istediğini alacaklıya bildirebilir.
Borçlu bildirimde bulunmazsa, yapılan ödeme, kendisi tarafından derhâl itiraz edilmiş olmadıkça, alacaklının makbuzda gösterdiği borç için yapılmış sayılır.”hükmü düzenlenmiştir.
Dosyaya davalı tarafından sunulan 10/09/2018 tarihli ödeme belgelerinden fatura no: ... fatura tutarı: 993,23 açıklaması ile ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.
Tarafların iddiaları ile toplanan deliller ve bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Taraflar arasında 01/07/2017 tarihinde Elektrik Enerjisi Satış Sözleşmesi imzalandığı, icra takibine dayanak 10/09/2018 tarih ve ... numaralı fatura düzenlendiği ve faturada mal hizmet toplam tutarı (841,72-TL'sı) ile KDV'si (151,51-TL'sı) olarak 993,23-TL'sı ile 776,12-TL'sı güvence bedelinin belirtildiği, .... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasına ise 993,22TL'sı fatura bedeli ile icra cezai şart ve işlemiş faizinin konu edildiği, ancak davalı tarafından 10/09/2018 tarihli ödeme belgelerinden 993,23-TL'sının ödendiği anlaşılmakla, davacının davalıdan icra takibi tarihi itibariyle icra takibine konu 993,22-TL'sı alacağının olmadığı ve dolayısıyla icra cezai şart ve işlemiş faiz alacağının oluşmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince peşin alınan 35,90-TL. nin 54,40-TL. nispi karar harcından mahsubu ile kalan 18,50-TL harcın davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-HMK. 333. md. uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiyesinin kararın kesinleşmesi sonrası davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne, davalı yanın yokluğunda davanın miktarı ve niteliği itibariyle kesin olmak üzere verilen karar verildi. 20/11/2020
Katip ...
(e-imza)
Hakim ...
(e-imza)