T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/1189 Esas
KARAR NO:2021/641
DAVA:Alacak (Ticari Nitelikteki Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:13/12/2018
KARAR TARİHİ:08/09/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Vekalet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; Müvekkili Şirketin 1988 yılında kurulduğunu, ... sektöründe faaliyet gösterdiğini, müvekkili ile davalılar arasında 01.03.2018-31.12.2018 tarihleri arasında geçerli olmak üzere davalılar tarafından müvekkiline medya planlama ve satın alma hizmetinin verilmesi ve tarafların bu kapsamdaki hak ve yükümlülüklerinin belirlenmesi konulu "Reklam Hizmetleri Sözleşmesi" ("Sözleşme") akdedildiğini, Sözleşme'ye göre Davalıların ... ...'in medya planlamasını yapacağını bu planlama doğrultusunda reklam veya benzeri yayınların yayınlanacağı mecraların (tabela, levha.vs) Müvekkili yararına kiralanması veya satın alınması işlerini yerine getireceğini, reklam veya benzeri yayın içeriği konusunda herhangi bir hizmet vermeyeceğini, taraflar arasında imza edilen sözleşme konusu hizmetlerin yerine getirilmesi için davalıların müvekkilinden yazılı bir yetki belgesi almakta olduğunu, bu belge ile medya planlamasını yaparak reklam veya benzeri yayınların yayınlanacağı mecralarda kiralamalar veya satın almalar yaptığını, davalıların müvekkili şirketten aldığı yazılı yetki belge ile müvekkilinin yararına vekaleten iş yapmakta olduğunu, taraflar arasındaki ilişkinin vekalet ilişkisi olduğunu, taraflar arasında akdedilen Sözleşmenin vekalet sözleşmesinin unsurlarını taşıdığını, davalıların akdedilen sözleşme ile üstlendikleri edimleri hiç ve/veya gereği gibi yerine getirmediğini sadakat ve özen yükümlülüğünü ihlal ettiğini, davalıların müvekkili yararına medya planlaması yaparak reklam veya benzeri yayınların yayınlanacağı mecraların (tabela, levha.vs) müvekkili yararına kiralanması veya satın alınması konusunda anlaştığını, bu doğrultuda davalıların 25.04.2018 tarihinde Yol Panoları ile Duvar Çalışması adı altında 1.148.000,00-TL'lik bütçesi olan planlama yaptığını, bu planlamanın müvekkiline 25.04.2018'de saat 17:43'de bildirildiğini, müvekkil şirket yetkilisi tarafından aynı tarihte saat 18:48'de onaylandığını, müvekkilinin henüz ticari ilişki başlayalı 2 ay olmadan söz konusu kiralamaların emsallerinden daha aşağı kalitede, konum bakımından ayıplı ve özellikle emsal bedellerin 2 katı daha fazla rakama kiralandığını tespit ettiğini, derhal davalılardan hesap vermelerini istediğini, davalı basiretli bir tacir gibi davranmadığını, ... üreticisi müvekkilinin kendi alanı dışındaki Medya Sektöründeki planlamayı onayladığından bahisle emsallerinin 2 katı tutarındaki kiralamalarla haksız zenginleşmenin hukuki olduğu gerekçesiyle hesap verme yükümlülüğü kapsamındaki taleplerinin karşılıksız bırakıldığını, davalıların eylemleri nedeniyle sözleşmenin feshedildiğini, 02 Temmuz 2018 tarihinde müvekkilinin şimdiye kadar olan kullanım için davalıdan bütçe çıkarmasını istediğini, artık kendileriyle çalışılmayacağının bildirildiğini, davalılar tarafından müvekkiline 06 Temmuz 2018 tarihinde gönderilen mail ile; - Yol Panolarının 1 yıllık Bütçesi olarak bildirilen 693.000,00 TL + KDV toplam bütçe 2 aylık kullanımı için bedelinin 209.326,00 TL + KDV olduğunu, - Duvar Giydirmenin 8 aylık Bütçesi olarak bildirilen 455.000 TL + KDV toplam bütçenin 2 aylık kullanımı için bedelinin 174.900,00 TL + KDV olarak belirtildiği, davalıların piyasanın 2-4 katı tutarındaki kiralamalarının tespiti yapılıp 1 yıllık ve 8 aylık kullanım 1.148.000TL+KDV, sadece şimdiye kadar olan 2 aylık kısmı için talep bulunduğunda dahi 384.226 TL + KDV olarak yıllık avantajdan bağımsız aylık birim fiyat gerekçesiyle revize edildiğini, müvekkili tarafından söz konusu revizelerde süre kısaltması ile rakamlar arasında orantı olmadığı belirtildiğini ancak davalılar tarafından herhangi bir düzeltme yoluna gidilmediğini, müvekkili tarafından ihtirazı kayıt ile 12.10.2018 vade tarihli 200.600,00 TL, 12.10.2018 vade tarihli 236.000,00 TL ve 12.10.2018 vade tarihli 210.483,00 TL olmak üzere toplam 647.083,00 TL tutarında çek verildiğini ve ... 14. Noterliğinin 30.07.2018 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile taraflarca münakit 01.03.2018 tarihli Reklam Hizmetleri Sözleşmesini feshettiğini ve ödenen bedelin iadesi talep edildiğini, Davalıların müvekkili şirketin tüm iyi niyetli çağrılarına bir yanıt vermediğini, gönderilen ihtarnameye davalılar tarafından keşide edilen ... 28. Noterliği 06.08.2018 T... Yevmiye numaralı ihtarnamesi cevaben bildirildiğini ancak talepleri karşılayacak bir yanıt verilmediğini, müvekkilinin davalıların görevini kötüye kullanmak suretiyle gerçekleştirdiği işlemlerden sorumlu tutulamayacağını, Davalıların kendi belirlediği mecralar ile emsallerinin 2 katı tutarında kiralamalar yaptığını, belirlediği mecraların emsallerinin 2 katı faturaları davalılara kesmekte, davalıların da müvekkili şirkete fatura ettiğini, Bu nedenlerle emsallerinin 2 katı faturalar kesen mecraların, kendi alanlarındaki yerlerin gerçek fiyatlarını bilmediği veya davalılarla işbirliği içerisinde olmadığının söylenemeyeceğini, davalıların müvekkili ile imza ettikleri sözleşme ve bu sözleşme uyarınca oluşturulan bütçe doğrultusunda emsallerinin 3-4 katı tutarda kiralamalar yapmak suretiyle müvekkilinin menfaatlerine aykırı, kendisine ve üçüncü kişilere maddi menfaat sağlayan işlemler yaptığını, bu işlemlerden dolayı müvekkili ... ...'in tatmin edici hesap verilmediği ve aykırılığın düzeltilmediği kullanılan miktar bakımından bir revize talebini yine fahiş miktarlarla karşıladığı tespit olunduğundan müvekkili tarafından feshedilen sözleşme ve müvekkilinin iradesine aykırı kiralamalardan müvekkilinin sorumlu olmadığını belirterek müvekkilinin uğradığı zararın tespitini, şimdilik 25.000,00 TL'nin yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tazminine, yargılama gideri ve ücreti vekaletin davalılardan tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin cevap dilekçesi özetle; Dava dilekçesinde taraflar arasındaki ilişki salt vekâlet ilişkisi olarak nitelendirilmişse de müvekkilleri ile davacı arasında kurulan sözleşmenin karma bir akit olduğunu, davacıya medya planlama ve satın alma hizmeti olarak iki ayrı hizmet verildiğini, Davacıya doğru iletişim araçları kullanılarak hedef kitleye etkili biçimde ulaşması, reklam kampanyasını ne zaman ve nerede kullanılması gerektiğini, reklam mesajını, doğru tüketiciye nasıl ulaştırabileceği hususunda hizmet verildiğini, ... sektöründeki rakip firmaların hangi mecraları kullanarak, nasıl reklamlar yaptığına ilişkin verilerin paylaşıldığını, sunumlar, toplantılar yapıldığını, dava dilekçesinde belirtilenin aksine davacıya salt duvar ve yol panolarının kiralanması için hizmet verilmediğini, taraflar arasındaki ilişkinin vekâlet ilişkisi olarak nitelendirilemeyeceğini, müvekkilleri ile davacı arasında kurulan sözleşmenin karma bir akit olduğunu, davacıya medya planlama ve satın alma hizmeti olarak iki ayrı hizmet verildiğini, müvekkilleri tarafından davacının hedef kitlesinin analiz edildiğini, ... sektöründeki diğer rakip markaların hangi mecraları kullandığının ne kadar bütçe ayırdıkları vb. bilgileri paylaşmış olduğunu, strateji süreci sonucunda kullanılmasına karar verilen yol ve duvar panoları mecraları doğrultusunda mecra performanslarını takip ederek erişim ve bütçe hedeflerini belirlediğini, davacıdan gelen onay doğrultusunda, mecra bazında satın almalar için pazarlıklar sonucu alınan fiyat tekliflerinin davacıya iletilmiş ve onayına sunulmuş olduğunu, davacının onayına müteakip, mecraların satın alınmasını gerçekleştirdiğini, Mecralar satın alındıktan sonra reklamların ilgili mecralarda yayınlanma sürecinin müvekkilleri tarafından bizzat takip edildiğini, düzenli olarak kontrollerinin yapıldığını, dava dilekçesinde davacının sayın mahkemeyi yanıltıcı şekilde "Davalılar bütçe doğrultusunda kiralama yapmaları ile işi bitmektedir." beyanda bulunduğunu, müvekkillerinin verdiği hizmetin baştan sona belirli süreçleri, teknik analizleri, planları stratejileri içermekte olduğunu, müvekkillerinin verdiği hizmetin bütçe doğrultusunda kiralama yapmaktan ibaret olmadığını, müvekkilleri tarafından medya ve satın alma sürecinde davacıya analiz, planlama vb. hizmetlerin verildiğini gösterir delillerin cevap dilekçesi ekinde sunulduğunu, davacının talimatı ve yazılı onayı sonrası yol panoları ve duvarda yayınlanacak olan reklamlar için ilgili mecraların satın alındığını, satın alınan mecraların davacının müşteri kitlesinin sıklıkla kullandığı en işlek otoyol ve yollardan seçilmiş olduğunu, panonun konumu, ebadı, ayak yüksekliği gibi detayların tek tek incelenip, görünürlüğü en iyi olan ve en iyi erişim alınabilecek noktaların seçildiğini, ilgili yollarda, bu standartlarda, kalitede ve bu ödeme seçenekleri içeren alternatiflerin davacının iddia ettiği fiyatlarda bulunması mümkün olmadığını, taraflar arasındaki hizmet ilişkisi olduğunu, serbest piyasa ekonomisi içerisinde tacir olan davacının aldığı hizmetin fahiş olduğu iddiasında bulunamayacağımı, taraf arasında vekâlet ilişkisi bulunmadığını, bir an için vekalet ilişkisi olarak değerlendirilse bile müvekkillerin özen yükümlülüğüne aykırı davranmadığını, davacının talepleri ve onayları doğrultusunda hareket ettiğini, duvar ve yol panoların davacının talep ettiği önemli, işlek çevreyolları ve otoyollarda bulunduğu ve çift yüz, yükseklik, alan, açı, temizlik, montaj, baskı, amortisman, sigorta vb. standartlarının bulunduğunu, davacının müvekkillerin özen yükümlüğüne aykırı davrandığını ispatlaması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce bilirkişi olarak görevlendirilen Ticaret Hukukunda Nitelikli Hesaplamalar, Dr. Öğr. Üyesi ..., Reklamcılık Uzmanı ... Mali Müşavir ... tarafından sunulan 06/01/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Açık hava reklamcılığı ve medya satın alma sektöründe reklam için kiraya verilecek mecraların fiyatı noktasında belirli bir standart bulunmadığı, Reklam mecralarının özelliklerine göre fiyatlandırmanın değiştiği, benzer konumda olan pano veya duvar fiyatlarında dahi raporumuz içinde sayılan kriterlere göre farklılık olduğu, davalıların kiralamasını gerçekleştirdiği yol reklam panosu kira bedellerinin iddia edildiği gibi 2-4 kat fahiş olduğunu söylemenin mümkün olmadığı, ...'de ... ... çıkışında e-5 konumunda yer alan duvarın kira bedelinin duvarın bulunduğu yerin ... kalbi sayılabilecek bir konumda olması dikkate alındığında fahiş olmadığı, tarafların ibraz olunan e-defterlerinin, e-defter Beratlarının süresinde oluşturulduğu olduğu, her iki taraf ticari defterlerinin de sahibi lehinde delil vasfına haiz olduğu, tarafların ticari defter kayıtlarının birbiri ile tam olarak mutabık olduğu taraf ticari defter kayıtlarının birbirini teyid ettiği, taraflar arasındaki sözleşmenin münfesih olması sonucu, davacının 13.07.2018 tarihinde "..." numaralı 817.740,00TL tutarlı faturaya istinaden 581.740,00 TL tutarlı iade faturası düzenlediği ve 817.740,00TL tutarlı faturadan bakiye 236.000,00 TL borcu kaldığı, 1 yıllık süre için kiralanan yol panolarına istinaden düzenlenen faturadan bakiye 236.000,00TL için davacının 18.07.2018 tarihinde 12.10.2018 vade tarihli 236.000,00 TL tutarlı çek ile davalıya ödeme yaptığı, taraflar arasındaki sözleşmenin münfesih olması sonucu, davacının 13.07.2018 tarihinde "..." numaralı 536.900,00TL tutarlı faturaya istinaden 336.300,00TL tutarlı iade faturası düzenlediği ve 536.900,00TL tutarlı faturadan bakiye 200.600,00TL borcu kaldığı, 8 aylık süre için duvar kullanım bedeline istinaden faturadan bakiye 200.600,00TL için 18.07.2018 tarihinde davacının 12.10.2018 vade tarihli 200.600,00TL tutarlı çek ile davalıya ödeme yaptığı, böylece davacının, KDV dahil (1 yıllık) 817.740,00TL bütçeli yol panoları kirasına istinaden 2 ay için 236.000,00TL ve KDV dahil (8 aylık) 536.900,00TL bütçeli duvar kullanımına istinaden 2 ay için 200.600,00TL ödediği, dava tarihi itibariyle tarafların ticari defterlerindeki kaydi verilere göre davacının borç/alacağı olmadığı, davacı vekili davalılardan başka firmaların reklam fiyat tekliflerini sunmuş ise de duvar pano gibi Açıkhava reklam mecralarının her birerlerinin farklı evsafta olmaları, reklam alanlarının mülkiyetlerinin farklı kişilerde olması, her bir reklam alanının kendi nevi şahsına münhasır olması ve mevsimsel olarak bile reklam mecralarının arz-talep fiyatlarında farklılıklar olabileceği ve sair nedenlerle, kıyas yoluyla hesaplamaya gidilemeyeceği, davacıya yeniden fatura keserek yansıtılan rakamlar açısından, alış ve çıkış faturalarındaki rakamlar arasında bir tutarsızlık olmadığı dahası ifade edilen rakamların fahiş olarak değerlendirilemeyeceği tespitlerinden hareketle davalının basiretli tacir gibi davranma yükümlüğüne aykırı davranmadığı," sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
02/06/2021 tarihli ek rapor özetle; "Raporumuz içerisinde yapılan açıklamalar ışığında, dosyaya mübrez belge, bilgi ile sınırlı olarak yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler sonucu bilirkişi görüşü; davacının bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde tarif ettiği şekilde bir emsal bedel araştırması yapmanın açık hava reklam mecralarının her birerlerinin farklı evsafta olduğu için mümkün olmadığı, heyetimizin reklamcılık konusunda uzman üyesinin sektörel bilgisi ve tecrübesi kapsamında değerlendirme yapıldığında gerek ...’de ... ... çıkışında e-5 konumunda bulunan duvar gerekse otoyol kenarındaki reklam panolarına ait reklam kira bedellerinin fahiş olmadığı, dolayısıyla kök raporumuzdaki görüş ve kanaatlerimizde herhangi bir değişiklik olmadığı" belirtilmiştir.
GEREKÇE:
Dava, taraflar arasında akdedilen 01.03.2018 tarihli reklam hizmetleri sözleşmesine davalıların aykırı davrandığının tespiti ve davacının uğradığı zararın tazminine ilişkindir.
Anılan sözleşmeye aykırılık bulunup bulunmadığı, aykırılık varsa davacının zararı olup olmadığına dair bilirkişi heyetinden rapor alınmış alınan raporda; dava tarihi itibariyle tarafların ticari defterlerindeki kaydi verilere göre davacının borç/alacağı olmadığı, davacı vekili davalılardan başka firmaların reklam fiyat tekliflerini sunmuş ise de duvar pano gibi açık hava reklam mecralarının her birinin farklı evsafta olmaları, reklam alanlarının mülkiyetlerinin farklı kişilerde olması, her bir reklam alanının kendi nevi şahsına münhasır olması ve mevsimsel olarak bile reklam mecralarının arz-talep fiyatlarında farklılıklar olabileceği nedenlerle, kıyas yoluyla hesaplamaya gidilemeyeceği, davacıya yeniden fatura keserek yansıtılan rakamlar açısından, alış ve çıkış faturalarındaki rakamlar arasında bir tutarsızlık olmadığı dahası ifade edilen rakamların fahiş olarak değerlendirilemeyeceği, davalının basiretli tacir gibi davranma yükümlüğüne aykırı davranmadığı kanaati belirtilmiş, rapor dosya kapsamına uygun görülmüş, davacının sözleşmeye aykırı davranıldığını ve maddi tazminata uğradığını ispat edemediği anlaşıldığından, davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince peşin alınan 426,94-TL'nin 59,30-TL nispi karar harcından mahsubu ile arta kalan 367,64 -TL harcın talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalılar vekili lehine karar tarihindeki avukatlık asgari ücret tarifesi üzerinden hesap olunan 4.080-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-HMK. 333. md. uyarınca yatırılan gider avansından bakiyesinin kararın kesinleşmesinden sonrası yatırana iadesine,
Mahkememizin bu kararına karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde, Mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesince incelenmek üzere tarafların istinaf yasa yoluna başvuru hakkı bulunduğuna dair, Davacı ile davalı vekilinin yüzüne karar verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 08/09/2021
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır