T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/3 Esas
KARAR NO: 2021/120
DAVA: Finansal Kiralama Sözleşmesinin Feshi, Borçlu Olunmadığının Tespiti Ve Ödenen Paranın İadesi
DAVA TARİHİ: 03/11/2016
KARAR TARİHİ: 16/02/2021
Mahkememizde görülmekte olan Finansal Kiralama Sözleşmesinin Feshi, Borçlu Olunmadığının Tespiti Ve Ödenen Paranın İadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; ... Mah. ... Cad. No: ... /Kastamonu adresinde faaliyet gösteren ... isimli işyerinin ...'ye ait olduğunu, bu işletmede kullanılmak üzere ... A.Ş. Leasing Programı aracılığıyla finansal kiralama yöntemiyle ... Makina (...) isimli firmadan 27/01/2016'da yufka açma makinesi kiraladıklarını, sözleşme kefilinin ... olduğunu, kiralanmasından kısa bir süre sonra 15/02/2016 tarihinde stop hatası verdiğini ve bir daha kullanılamadığını, ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2016/... D.iş dosyasında bu durumun tespit edildiğinden bahisle sözleşme gereğince ödenmesi gerekli dava tarihinden sonraki taksitlerin ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, sözleşmenin feshedilmesine, ödenmesi gerekli olan 40.905,26 TL'lik kısmın borçlu olunmadığının tespitine ve kiralama bedeli olarak ödenen 37.110,27 TL'nin davalılardan tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... A.Ş. vekilinin cevap dilekçesi özetle; Öncelikle sözleşme uyarınca yetkili mahkemenin İstanbul Adliyesi Ticaret Mahkemeleri olduğunu ve yetkisizlik kararı verilmesi gerektiğini, dava konusu alacak belirli olduğundan davacının kısmi dava olarak açamayacağını, davacının davasının tespit davası mı eda davası mı olduğunun belli olmadığından davanın hangi dava olarak devam edileceğinin belirlenmesi gerektiğini, 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu’nun 24. maddesinin 6. fıkrası gereği ile taraflar arasında imzalanan finansal kiralama sözleşmesini davacı yanın finansal kiralamaya konu malın teslimine ilişkin imzalamış olduğu teslim tesellüm belgesindeki beyanları esas alındığında imzalan finansal kiralama sözleşmesinin ödemelerine ilişkin verilen tedbir kararı usule ve yasaya aykırı olduğunu, sözleşmeye konu malın süresi içinde teslim edilmediğini, teslim ile birlikte davacı kiracının müvekkil şirkete teslim yükümlülüğünden dolayı gayrı kabili rücu ibra ettiğini ve yine müvekkil şirketin teslimle ilgili bir yükümlülüğünün kalmadığını, kiralama bedellerinin ödenmesinde herhangi bir sakınca bulunmadığını, bu konudaki her türlü sorumluluğun tarafına ait olduğu tüm bu hususlar la ilgili olarak müvekkil şirketin her hangi bir yükümlülüğünün ve sorumluluğunun kalmadığını gayrikabili rücu kabul, beyan ve ikrar ettiğini, ayıplı mal sorumluluğunun makineyi satan ... ile davacıların sorunu olduğunu, davacı yan ile yapılan sözleşmenin öne sürdüğü şekilde Borçlar Kanunu kapsamında bir kira sözleşmesi olmayıp ayrı bir kanunda düzenlendiğini, davacıların kendi edimlerinden kaçınarak huzurdaki davayı açtıklarını ve tüm bu nedenlerle verilen tedbir kararının kaldırılmasına, davanın reddine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...'nin cevap dilekçesi özetle; Sipariş üzerine davacılara makineyi kurduklarını, kurduklarında çalıştırıp yufkayı çıkardıklarını, bu tarz makinelerde kullanılan una göre makine ayarı yapıldığını, yufka kalınlığına göre de makine ayarı yapılabildiğini, davacının kurulum sonrasında istediği kalınlıktaki yufkayı göstermesi neticesinde makine ayarını buna istinaden yaptıklarını, davacının şikayet ettiği kalınlık ya da yufka yapısının bizatihi kendi istediği yapıda olduğunu, yufka kalınlıklarının yöreden yöreye değiştiğini, bu makinelerin ise ayar gerektiren makineler olduğunu, ayarından anlamayan bir bilirkişi neticesinde gerçekleştirilen keşfi kabul etmediğini, makineden anlayan uzman biri geldiği takdirde ununa ve kalınlığına göre ayar yapıldıktan sonra makinenin sağlıklı bir şekilde çalıştığının görüleceğinden bahisle davanın reddine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, taraflar arasında mevcut finansal kiralama sözleşmesi uyarınca kiraya verilen yufka açma makinesinin ayıplı olduğu iddiasıyla finansal kiralama sözleşmesinin feshi, borçlu olunmadığının tespiti ve ödenen paranın iadesi istemlerine ilişkindir.
... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 27/12/2016 tarihli tensip kararı ile görevsizlik kararı verildiği, 2016/... Esas 2016/... Karar sayılı dosyanın süresinde davacılarca talep edilerek kesinleştirilip ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2017/... sayılı esasına kaydedildiği ve ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 15/11/2017 tarih ve 2017/... Esas 2017/... Karar sayılı yetkisizlik kararıyla dosyanın 02/01/2018 tarihinde mahkememize tevzi edilerek 2018/3 sayılı esasına kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur.
... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2017/... Esas sayılı dosyasından 03/03/2017 tarihli tensip tutanağı 8. ara kararı uyarınca %10 üzerinden teminat yatırılması durumunda ihtiyati tedbir talebinin kabulüne dair ara karar kurulduğu ve yatırılan teminattan sonra ... A.Ş.'ye müzekkere yazılarak tedbir konulduğu ve 15/11/2017 tarihli 1.ön inceleme celsesi ara kararı uyarınca tensip tutanağı ara kararı uyarınca konulan tedbirin kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Taraflarca delil olarak; finansal kiralama sözleşmesi, ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2016/... D.iş sayılı dosyası, banka kayıtları, ihtarname, taahhütname, faturalar, bilgi ve belgeler, ticari defter ve kayıtlar ile bilirkişi incelemesine dayanılmış olup gösterilen deliller toplanarak dosya arasına konulmuştur.
Mahkememizce ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2016/... D.iş sayılı dosyasının incelenmesinde; teknik bilirkişiler ve mahkeme heyetiyle 17/06/2016 tarihinde mahallinde tespit keşfi yapıldığı, Elektrik Mühendisi bilirkişi ... ... ile Makine Yüksek Mühendisi bilirkişi ... tarafından hazırlanan 30/06/2016 tarihli bilirkişi heyet raporu özetle; ''İncelenen yufka açma makinesinin çalışmasına engel teşkil edecek herhangi bir elektrik ve mekanik kusurun olmadığı, makinenin gerekli program ayarları heyetlerince yapıldığı ve çalışma hızı test için kullanılan hamurun topaklanmadan düz ve seri bir şekilde üretilecek hale gelene kadar birkaç kademede ayarlandığı, yufka açma makinesinde üretilen serilmiş hamurun gerdirme kısmına geldiğinde giriş kısmı ve ona yakın yerlerden kayış kısmı üzerinden yırtılarak aşağı düştüğünün gözlemlendiği, gözlenen kusur nedeni ile yufka açma makinesinin amacına uygun kullanılmasının mümkün olmadığı, ince şeritli kayışların serilmiş hamuru taşımadığı bu nedenle hamurun yırtıldığı, belirtilen bu kusurların ve ayarların makine üreticisi tarafından düzeltilecek/düzeltilmesi gerekli işlemler olduğu'' kanaatiyle rapor tanzim etmişlerdir.
Taraflar arasında; 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu çerçevesinde ...'nce ... tescil numarası ile tescil edilen ... sözleşme numaralı 30/10/2015 tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedilmiş olduğu, dava konusu emtianın tamamının davacılara kiralanarak davalı tarafça teslim edildiği hususlarında herhangi bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Davacı asil ...'nün 07/06/2018 tarihli dilekçesiyle davalı ... A.Ş. yönünden davasından feragat ettiği görülmüştür.
Davacı asil ...'nün 08/06/2018 tarihli dilekçesiyle davalı ... A.Ş. yönünden davasından feragat ettiği görülmüştür.
Davalı ... A.Ş. vekilinin 08/02/2021 tarihli dilekçesiyle davacıların 07/06/2018 ve 08/06/2018 tarihli dilekçeleri ile müvekkil şirket aleyhine açılmış olan davadan feragat ettiklerinin bildirdiklerinden müvekkil şirket bakımından davanın konusuz kaldığına ilişkin karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda toplanan deliller ile birlikte tespit dosyasıda dikkate alınarak dava konusu yufka açma makinesinin ayıplı olup olmadığının ve davacı tarafın taleplerinin yerinde olup olmadığı hususunda dosya üzerinden yapılacak incelemeyle bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup, ... Makine Fakültesi Öğr.Üyesi Makine Yüksek Mühendisi bilirkişi Prof.Dr. ... tarafından hazırlanan 09/05/2019 tarihli bilirkişi raporu özetle; ''Dosya içeriğinde yapılan inceleme ve dosya içeriğinde bulunan ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2016/... D.iş sayılı dosyasına mahkeme heyetiyle birlikte 17/06/2016 tarihinde yapılan keşif sonrasında 30/06/2016 tarihli olarak hazırlanan bilirkişi raporu da dikkate alındığında davalı ... firması tarafından imal edilen davaya konu yufka açma makinesinin gizli ayıplı imalat olduğu'' kanaatiyle rapor tanzim etmiştir.
Davalıların işbu rapora itirazları ve davalı ...'nin tarafların katılımıyla makine üzerinde mahallinde keşif yapılması talebi üzerine ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne talimat yazılmış, talimat mahkemesince refakata alınan Makine Mühendisi ... ve Gıda Mühendisi ... eşliğinde tarafların da katılımıyla makine üzerinde keşif yapılmış, alınan 13/12/2019 tarihli raporda özetle; "makinenin uzun süredir çalışmaz bir vaziyette durmasına karşın çalışmasına engel teşkil edecek herhangi bir elektrik ve mekanik kusurunun bulunmadığı, makinenin bakım ve temizliğinin yapılmasının elzem olduğu, makinenin tam manasıyla test edilebilmesi için bakımlarının yapılması, taşıyıcı bantlarının temiz ve küfsüz olarak bulunmasının daha iyi gözlem ve test kabiliyeti sunacağını, incelemede yufkanın gerdirmesi esnasında yırtıldığı, yırtılmanın sebebinin makinenin temiz ve bakımlarının tam olmamasından kaynaklanabileceği, hamurun gerekli sertlikte yoğurulması, yufka kalınlığı, sürekli ve kesintisiz yufka üretimi için makine kullanmakta ustalık gerektiğini, makinede tam randımanlı üretim yapılabilmesi için hamuru oluşturan un, su, tuz ve benzeri oranlarının iyi ayarlanması gerektiği, çıkan hamurun çok cıvık olmasının hamurun bantlara yapışmasına, aşırı sert olmasının hamurda kırılmalara sebebiyet verdiğini, bu yüzden makineye uygun üretim yapılabilmesi için hamurun ona göre hazırlanması gerektiği, aynı zamanda makinenin kullanımının da ustalık gerektirdiği, makinenin ... ekranda silindirlerin, bantların, gerdirme ünitesinin hız ve devir ayarlarının seri üretime uygun şekilde yapılması gerektiğini, işyeri sahibinin makineye uygun hamuru hazırlamada, makine kullanımında, makine temizliği ve bakımında yetersiz olduğu" kanaatiyle rapor tanzim etmişlerdir.
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda toplanan deliller ile birlikte finansal kiralama konusunda uzman bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup, Banka Emekli Müdürü Bankacı bilirkişi ... tarafından hazırlanan 28/12/2020 tarihli bilirkişi raporu özetle; ''Davacı ile ... A.Ş. arasında Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiği, feragat nedeniyle dava dışı kalan finansal kiralama şirketinin bildirim yazısına göre kararlaştırılan finansal kiralama borcu fazlasıyla 82.205,28 TL olarak ödenmiş olduğu, farklı bilirkişilerden alınan üç adet bilirkişi raporunun ikisinde finansal kiralamaya konu makinenin açık yada gizli ayıplı olduğu kanaati bildirildiği, mahkemece de kiralanan makinenin ayıplı olduğu kanaatine varılması halinde davacıların davalı ... firmasına zararlarının tazmini için rücu edebilecekleri kanaati edinildiği, mahkemece raporun benimsenmesi halinde 82.205,28 TL'nin dava tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 2/2 maddesi hükmü uyarınca değişen oranlarda işleyecek ticari avans faizi ile birlikte istenilebileceği, davacı ise davasında 37.110,27 TL istirdadını talep etmiş olduğu'' kanaatiyle rapor tanzim etmiştir.
Davacılar vekilinin; 01/02/2021 tarihli bedel arttırım talepli ıslah dilekçesi sunarak dava değerini toplam 82.205,28-TL'ye çıkarttıklarını beyan etmiş olup, ıslah harcını süresi içerisinde yatırdığı ve ıslah dilekçesinin davalılara usulüne uygun olarak tebliğ edildiği anlaşıldı.
GEREKÇE :
Tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda yapılan yargılama, toplanan deliller, keşif ve bilirkişi raporları ile dosya kapsamındaki tüm belge ve bilgiler birlikte değerlendirildiğinde; dava, finansal kiralama sözleşmesi uyarınca kiraya verilen yufka açma makinesinin ayıplı olduğu iddiasıyla finansal kiralama sözleşmesinin feshi, borçlu olunmadığının tespiti ve ödenen paranın iadesi istemlerine ilişkindir. Dava konusu yufka makinesi üzerinde ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2016/... D.iş sayılı dosyasıyla yapılan tespite davalı taraf katılmadığından bu tespit sonucu alınan rapora itibar edilmemiş, yine mahkememizce dosya üzerinden yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu alınan raporda bilirkişi tarafından makine bizzat incelenmediğinden ve davalı tarafça da bu hususa itiraz edildiğinden işbu bilirkişi raporuna da itibar edilmemiş, tarafların katıldığı ve ayrıca heyette gıda mühendisi de bulunan ... Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yoluyla yaptırılan keşif sonucu aldırılan, bilirkişiler Makine Mühendisi ... ve Gıda Mühendisi ... tarafından dosyaya sunulan 13/12/2019 tarihli raporun hüküm kurmaya en elverişli rapor olduğu kanaatine varılmış, bu rapora göre yufka açma makinesinde objektif bir kusur bulunmadığı, makinenin kullanılması, bakım ve temizliği ile hamurun hazırlanması usullerini davacı tarafın tam bilmemesinden kaynaklı subjektif kusurlarından dolayı yufka açma makinesini çalıştıramadığı tespit edilmiş, bu tespit mahkememizce de yerinde görüldüğünden davalı ...Ş. yönünden davanın feragat nedeniyle ve davalı ... yönünden davanın esastan reddine karar verilmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı ...Ş. yönünden davanın FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE,
2-Davalı ... yönünden davanın REDDİNE,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu Genel Tebliği gereğince hesap olunan 59,30-TL karar ve ilam harcının davacı tarafından yatırılan 29,20-TL peşin harç ve 1.403,86-TL ıslah harcı toplamı 1.433,06-TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 1.373,76-TL harcın kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde davacı tarafa iadesine,
4-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 11.486,69-TL vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak davalı ...'ye verilmesine,
5-Davalı ...Ş. yönünden talep olmadığından lehine vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
6-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı ... tarafından yapılan 1.000,00-TL yargılama giderinin davacı taraftan alınarak davalı ...'ye verilmesine,
8-HMK.nun 333 (1) maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiyesinin kararın kesinleşmesi sonrası resen mahkememizce davacı tarafa iadesine,
Dair, hazır olan tarafların yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne hitaben yazılacak dilekçeyle istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.16/02/2021
Katip ...
☪e~imzalıdır.☪
Hakim ...
☪e~imzalıdır.☪