T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/659 Esas
KARAR NO: 2020/617
DAVA: Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/07/2016
KARAR TARİHİ: 15/10/2020
Mahkememizde görülen Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA / Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;
Davalı şirketlerin ...'nin (...) ortakları olduğunu, müvekkili ile davalıların ortağı olduğu ... arasında "... Sözleşmesi ... İyileştirmesi İnşaat ve Elektromekanik Sistemleri İşi" nde "... hattın kablo ve döşeme ve dağıtım merkezlerini bağlantı işleri" nin yapılması konusunda 25/06/2013 tarihli altyüklenici sözleşmesinin bağıtlandığını, sözleşmenin 2.3.3.madde hükmü uyarınca (hakedişlerden kesilen) nakdi teminat, ayrıca 2.3.1 madde hükmü uyarınca ... Bankası ... şubesine ait 05/12/2014 tarihli ... nolu, 167.934,49 Euro bedelli kesin ve süresiz teminat mektubu ve 2.3.2 maddesi uyarınca ... Şubesine ait 17/12/2014 tarihli ... nolu 27.080,98 Euro bedelli avans teminat mektubunun davalıya verildiğini
... Bankası ... şubesine ait 05/12/2014 tarihli ... nolu, 167.934,49 Euro bedelli kesin ve süresiz teminat mektubunun kesin kabulün yapılması gereken tarih itibariyle müvekkile iade edilmesi gerektiğini, ancak kesin kabul tutanaklarının davalı tarafca imzalanmadığını ve müvekkilinin teminatlarının iadesinden kaçınıldığını,
Aaynı şekilde ... Şubesine ait 17/12/2014 tarihli ... nolu 27.080,98 Euro bedelli kesin ve süresiz avans teminat mektubunun avans tutarının tamamen ödendiğini, 04/05/2015 tarihinde müvekkile iade edilmesi gerekirken iade edilmediğini ve halen davalının elinde olduğunu, taraflar arasındaki sözleşme çercevesinde teminatların iadesinin şartlarının fazlasıyla oluştuğunu, bütün iş ve işlemlerin eksiksiz şekilde tamamlandığını ve davalıya teslim edildiğini belirterek, telafisi imkansız zararlar doğmasına engel olmak için dava konusu teminat mektuplarının paraya çevrilmemesi hususunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla teminat mektuplarının iadesini, kesin kabul yapılması gereken tarihten iptal edilinceye kadarki süreye ait her ay için işleycek en yüksek banka mevduat faiziyle beraber tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava ... ATM nin 2016/... esas saylı dosyasında açılmış, mahkemenin 10/11/2016 tarih ve 2016/... karar sayılı kararı ile mahkememizin 2015/230 esas sayılı dosyası ile birleştirilmiştir.
CEVAP / Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle;
Davaya konu teminatın yer aldığı sözleşmenin ilgili maddelerinin geçici kabul süreçlerini ayrıntılı olarak hüküm altına aldığını, davacı firmanın TTK.18.maddenin 2.fıkrasının aksine basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğünü ihlal ederek imza ettiği sözleşmesel yükümülüğü bertaraf etmeye çalıştığını, iş bu davayı kötü niyetli olarak açtığını, taraflar arasında imzalanmış sözleşme metninde kesin kabul prosedürü ve eksik işler listesine ilişkin hükümler olduğunun görüleceğini, yükümlülükler yerine getirilmeden ve sözleşmede tanımlanan garanti süresi dolmadan teminat mektubunun iadesinin söz konusu olamayacağını belirterek, davanın reddini, tüm yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, taraflar arasındaki sözleşme gereği verilen teminat mektuplarının iadesi istemine ilişkindir.
Mahkememizin 2015/... esas sayılı dosyasında 12/07/2018 tarihli ara karar ile dava dosyası tefrik edilmiş ve 2018/... esasa kaydedilmiştir.
Mahkememizce davacı tarafın ihtiyati tedbir talebi 30/07/2018 tarihli karar ile kabul edilmiş, davalı tarafın itirazı 06/12/2018 tarihli mürafaa duruşmasında reddedilmiştir. Mahkememiz kararı davalı tarafından istinaf edilmiş, ... BAM ... HD nin 12/03/2019 tarihli kararı ile reddedilmiştir
Tarafların bildirdiği deliller; Altyüklenici Sözleşmesi , teminat mektuplarının suretleri,davacıya yapılan ödemeler, hakediş belgeleri, nakit teminatın %50 si olan 39.382,03 Euro nun ödendiğini gösterir banka yazısı, avans hesabına ilişkin muhasebe belgesi, davacı tarafından kesilen fatura suretleri, ... kayıtları , 07.05.2015 tarihli geçici kabul tutanağı ve teminatın 10 gün içinde iade edilmesi gerekliliğine dair davalı beyanı, davalıya Samsun 6. Noterliği aracılığıyla gönderilen 13.06.2016/... no.lu ihtarname,davacının SGK’ya ve Vergi İdaresine borcu bulunmadığını gösterir belgeler, ... A.Ş. ... Şubesinin 05.12.2014 tarihli ... Numaralı 67.934,49 Euro bedelli kesin ve süresiz teminat mektubunun kesin kabulün yapılması gereken tarihten teminat mektubu iptal edilinceye kadar işlemiş/işleyecek devre komisyon ücreti bedeli miktarlarını gösterir yazı cevabı, ... ... Şubesinin 17.12.2014 tarihli ... No.’lu 27.080,98 Euro bedelli süresiz avans teminat mektubunun, 04.05.2015 tarihinden teminat mektubu iptal edilinceye kadar işlemiş/işleyecek devre komisyon ücreti bedellerine ilişkin yazısı, tarafların ticari defter ve kayıtları, ... ın dava konusu sözleşme kapsamındaki işin kendilerine teslim edildiğine dair yazısı, taraflar arasındaki yazışmalar, ihtarnameler ve mailler, toplanmıştır.
Davalı vekilinin tanık dinletme isteminden 11/07/2019 tarihli celsede vazgeçmesi davacı tarafça kabul edilmiştir. Mahkememizce Finans -YMM bilirkişi ..., Elektrik Yüksek Mühendisi ... Öğretim üyesi ... ,Borçlar hukukçusu Prof Dr ... den oluşan heyetten 13/07/2020 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır. Alınan rapor denetlemeye elverişli bulunmuş ve hükme esas alınmıştır
Tüm dosya kapsamına göre
Taraflar arasında 25/06/2013 tarihli altyüklenici sözleşmesinin bağıtlandığı, sözleşmenin 2.3.3.madde hükmü uyarınca (hakediş teminatı) nakdi teminat, 2.3.1 madde hükmü uyarınca ... A.Ş. ... şubesine ait 05/12/2014 tarihli ... nolu, 167.934,49 Euro bedelli kesin ve süresiz teminat mektubu ve 2.3.2 maddesi uyarınca (avans teminatı ) ... Şubesine ait 17/12/2014 tarihli ... nolu 27.080,98 Euro bedelli avans teminat mektubunun davalıya verildiği, davalının hakedişten kesilen nakit teminatın %50 si 39.382,03 Euroyu davacıya ödediği, davalı tarafın davacının alacağı olarak defterlerine kaydettiği ( bakiye hakediş teminatı ) 35.000,00 Euro alacağı İİK 89/1 kapsamında 3. Kişiye (davacı alacaklısına) ödediği, nakit teminatın dava konusu olmadığı ayrıca davacı tarafından mahkememizce verilen ihtiyati tedbir kararının teminat yatırılmadığı için ... Şubesine ait 17/12/2014 tarihli nolu 27.080,98 Euro bedelli teminat mektubu hakkında uygulanmadığı, davalının bu teminat mektubunu nakde çevirdiği, tarafların beyan dilekçeleri, ticari defter ve kayıtları, icra dairesi kayıtları ile kabulündedir.
Davalı tarafın ibraz ettiği, davacı yana ait "taşeronlara verilen avanslar hesabı" na ait muavin hesap ekstresine göre; davacı yanın dava tarihi itibariyle davalıya 27.080,98 euro avans borcu bulunduğu anlaşılmıştır. Davalı bu avans alacağı karşılığında ... Şubesine ait 17/12/2014 tarihli ... nolu 27.080,98 Euro bedelli teminat mektubunu nakde çevirerek alacağını tahsil etmiştir.
Bu teminat mektubu yönünden davacı tarafın iade isteyemeyeceği, davalı yanında davacı dan isteyebileceği alacağı kalmadığı tespit edilmiş, bu teminat mektubu yönünden davacı taleplerinin reddine karar vermek gerekmiştir.
... ... ... şubesine ait 05/12/2014 tarihli ... nolu, 167.934,49 Euro bedelli kesin ve süresiz teminat mektubunda ise;
Teminat mektubunun iadesi için 25/06/2013 tarihli altyüklenici sözleşmesinin 2.3.2 nolu maddesinde " işin Kesin Kabulünün yapılmasından sonra davacının (altyüklenicinin) bu sözleşme ile üstlenmiş olduğu bütün yükümlülüklerini (borçlarını) yerine getirmiş olması " 15 nolu maddesinde " Geçici Kabul'ün yapıldığı tarihten en az 365 gün (1 yıl) sonra Kesin Kabul yapılacaktır. Davacı (alt yüklenici) sözleşmeye istinaden yaptığı işleri, bu süre (1 yıl) boyunca, garanti vermiştir." Kararlaştırılmıştır. Dosya ya alınan ve incelenen geçici kabul tutanağına göre,geçici kabul 07.05.2015 tarihinde yapılmıştır. Geçici kabulde tespit edilen herhangi bir eksiklik ve/veya ayıp yoktur. Geçici kabulden sonra 1 yıllık garanti süresi içinde de ortaya çıkan herhangi bir ayıp ve eksiklik davalı tarafça kanıtlanamamıştır. Ayrıca davacının, sözleşmeden kaynaklanan tüm yükümlülüklerini yerine getirdiği yapılan işin kullanıma açılması, dava dışı ... ın işi teslim alması ile belirlenmiş, davacının borcunu ihlal ettiği davalı tarafça ispatlanamamıştır. Kaldı ki davalı, davacının yaptığı işte garanti süresi içinde herhangi bir ayıp ve/veya eksiklik ortaya çıktığını da iddia etmemiştir.
Bu nedenlerle geçici kabulden sonra 1 yıllık garanti süresinin dolduğu 07.05.2016 tarihi itibariyle dava konusu teminat mektubunun davacıya iade koşullarının gerçekleştiği, davalının iade borcunun 07.05.2016 tarihi itibariyle muaccel olduğu sabit bulunmuştur.
Dosya içine teminat mektubunun muhatabı ... ... Şubesi nin 30/04/2019 tarihli yazısı ile bildirdiği komisyon ücret tablosuna göre 14/07/2016 dava tarihine kadar davacı tarafından ödenen (06/06/2016 tarihinde) 551,05 euro alacağın istenebileceği, dava tarihinden sonra yapılan ödemelerin muaccel olmadığı ve istenemeyeceği anlaşılmıştır.
... Bankası'na ait 05.12.2014 tarihli 167.934,19 Euro bedelli kesin ve süresiz teminat mektubunun davacıya iadesi ile 551,05 euro komisyon alacağının davacıya ödenmesine karar vermek gerekmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1-Tarafların bilirkişi raporuna karşı itirazların ve yeni rapor alınmasının reddine
2- ... AŞ ... Şubesi ne ait 05/12/2014 tarihli ... numaralı ve 167.934,49 Euro bedelli kesin ve süresiz teminat mektubunun davacıya iadesine,
Bu mektup nedeniyle davacı tarafından dava tarihine kadar dava dışı ... Bankası AŞ ye 06/06/2016 tarihinde ödenen 551,05 Euro devre komisyon ücretinin dava tarihinden itibaren 3095 sy 4-a maddesi gereğince en yüksek banka mevduat faiziyle davalıdan alınıp davacıya verilmesine
Davacının bu mektup nedeniyle ödediği diğer komisyon istemlerinin dava tarihi itibariyle muaccel olmadığından reddine
3-... şubesine ait 07/12/2014 tarih ... numaralı ve 27.080,98 Euro bedelli avans teminat mektubunun iadesi ve bu mektup nedeniyle ödenen /ödenecek olan devre komisyon ücreti alacağı istemlerinin reddine
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 37.102,36 TL karar ve ilam harcından peşin olarak yatırılan 10.703,84 TL harcın düşümü ile bakiye kalan 26.398,52 TL harcın müştereken ve müteselsilen davalılardan tahsili ile hâzineye gelir kaydına
5-Davacı tarafından bu dava sebebi ile yapılan 13.918,54 TL yargılama giderinin red ve kabul nispetine göre 13.485,18 TL'nin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, geri kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
Davalılar tarafından bu dava sebebi ile yapılan 150,00 TL yargılama giderinin red ve kabul nispetine göre 20,41 TL'nin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine, geri kalan kısmın davalılar üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği kabul nispetine göre 44.207,34 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
Davalılar kendini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği red nispetine göre 11.918,19 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine,
7-Artan Gider Avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran taraflara iadesine,
Davacı vekili Av.... Davalılar vekili Av. ... yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul BAM da istinaf yolu açık olmak üzere, verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 15/10/2020
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır