T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/980 Esas
KARAR NO: 2020/104
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/10/2018
KARAR TARİHİ: 05/02/2020
Mahkememizde görülmekte olan istirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; Müflis şirket ile müvekkilinin 20/01/2010 tarihinde imzaladıkları sözleşme çerçevesinde müflis şirkete ait Bayrampaşa alışveriş merkezinde kurulacak ... buz müzesi soğutma tesisatının yapımı işini müvekkili şirketin üstlendiğini, imzalanan sözleşmenin 10/c maddesi gereğince müflis şirketin müvekkil şirkete avans ödemeleri yapacağını, müvekkili şirketinde yapılan ödemelere karşı, müflis şirkete teminat senetleri vereceğini, müvekkili şirketin vermiş olduğu 22/01/2010 düzenleme tarihli 246.500 Euro bedelli ve 22/01/2010 tarihli 29.000 Ero bedelli 2 adet teminat senedinin zayi edilmesi nedeniyle ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 26/01/2011 tarih ve E.2010/604 K.2011/6 sayılı kararıyla iptaline karar verildiğini, mahkemenin iptal kararı sonrasında iptal edilen 22/01/2010 tarihli 29.000 Euro bedelli senede karşılık müvekkili şirketin 29/01/2011 tarihinde düzenlediği 18/05/2012 tarihli 29.000 Euro bedelli teminat senedinin amacı dışında kullanılmamak üzere müflis şirkete teslim edildiğini, müvekkili şirketin işi bitirip müflis şirkete teslim etmiş olmasına rağmen müflis şirketin ödemediği 21.870 Euro tutarındaki borç için müflis şirket aleyhine ... İcra Dairesinin 2012/3499 E sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, müflis şirketin takibe itiraz ettiğini, müflis şirketin icra dosyasına yaptığı itirazın iptali için ... Asliye Ticaret Mahkemesinde 2012/74 E sayıl dosyasıyla dava açıldığını, müflis şirket vekilinin işlerin eksik yapıldığı, imzalanan sözleşmenin maddi değerinin 290.00 Euro olduğunu sözleşmenin bedelinin %10'u tutarrndaki 29.000 Euro bedelindeki teminat senedi bedelinin müvekkili şirket lehine alacak kaydedildiğini, davacı müvekkili şirketten 7.130 Euro alacaklı olduğu yönündeki savunmayı kabul etmeyerek müflis şirketin itirazını iptal ettiğini ve takibin 21.458,94 Euro üzerinden devamına, ayrıca müflis şirketin %40 icra tazminatı ödemesine karar verdiğini, kararın 03/12/2014 tarihinde kesinleştiğini, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 29/05/2014 tarihli, 2012-74 E, 2014-147 K sayılı kararıyla verilen 29.000 Euro bedelli teminat senedinin geçersiz olduğunu, müvekkili şirkete iade edilmeyen teminat senedi bedelinin İflas Müdürlüğü tarafından müvekkili şirketten talep edilmesi sonrasında, iflas müdürlüğüne yaptıkları; teminat senedinin taraflarına iade edilmesi yönündeki taleplerinin; Müflis şirket yetkilileri vekili Av. ... ’ÜN “ İflas Eden şirketin teminat senedinden dolayı senet keşidecisi şirketten bir alacağı bulunmamaktadır. Aksine ... Ticaret Mahkemesinin 2012/74 Sayılı dosyasından yapılan yargılamadan da anlaşılacağı üzere, İflas eden şirketin senet keşidecisi şirkete cari hesaptan doğan borcu bulunmamaktadır" şeklindeki beyanına rağmen İflas müdürlüğü tarafından 18/10/2017 tarihli kararla ret edildiğini, İflas dairesinin 18/10/2017 tarihli kararının kaldırılması ve teminat senedinin taraflarına verilmesi, talebinin kabul edilmemesi durumunda İflas masasında olan alacaklarıyla takas edilmesi için ... İcra Hukuk Mahkemesinde 2017/1287 E dosyasıyla açtıkları davada, senedin iade edilmesi talebinin bu hususun yargılamayı gerektirmesi nedeniyle kabul edilmediğini, mahsup talebinin kabul edildiğini, ... İcra Hukuk Mahkemesin kararı üzerine, İflas müdürlüğünün takas sonrası kalan bakiyenin 10 gün içerisinde ödenmesi aksi takdirde cebri icra ile tahsil edileceğinin 27/09/2018 tarihli muhtırayla müvekkil şirkete bildirildiğini, müvekkili şirketin cebri icra tehdidiyle talep edilen 18.981,23 TL’yi İflas müdürlüğüne ödemek zorunda kaldığını, İİK Kanunu’nun 229. maddesinin "İflas idaresi, masanın vadesi gelmiş alacaklarını tahsil ve lüzumunda takip veya dava eder" şeklinde olduğunu, bu maddeye göre İflas eden şirketin alacakları varsa bu alacakların tahsili için iflas müdürlüğünün müflis şirket adına takip veya dava açmak zorunda oluğunu, böyle bir takip veya dava açmadan, muhtırayla cebri icra tehdidiyle para talep edemeyeceğini beyanla, kanuna aykırı olarak cebri icra tehdidiyle tahsil ettiği 18.981,23 TL nin istirdadına karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.
... İflas Dairesi Mürdürlüğü’ce sunulan cevap dilekçesi özetle; Müflis ... Gıda San.İç Ve Dış Tic.Ltd.Şti.’nin, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/689 Esas sayılı dosyasından 13/04/2016 günü saat:14:12 den itibaren iflasın açılmasına karar verildiğini, iflas kararının 21.05.2016 tarihinde kesinleştiğini, iflas tasfiye işlemlerinin Müdürlüklerince yürütüldüğünü, 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunun 166 ve devamı maddeleri uyarınca müflisin mal, hak ve alacakları üzerine iflas şerhi konulması hususunda kanunun öngördüğü tüm birimlere ayrı ayrı bildirim yazısı yazıldığını, iflasın açıldığının ilan edildiğini, Müflis ... San.İç Ve Dış Tic.Ltd.Şti. yetkilileri 1- ... (Pasaportno: ...) ile 2- ... - ADINA VEKİLİ AV. ... 'ün Nizamnamenin 39. maddesi gereğince sorgusu yapıldığını, Müflis şirketin iflasın açılmasından önceki 3 yıla ilişkin defterlerinin İİK 310 ve 311 maddeleri kapsamında bilirkişiye tevdi edildiğini ve 11.10.2016 havale tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde, hileli ve taksirli iflas halinin mevcut olmadığı yönünde rapor sunulduğunu, Basit Tasfiye ve sıra cetveli ilanının yapıldığını, davacı ile davalı arasında düzenlenen 29.04.2011 tarih ve 29.000,00 EURO miktarlı 18.05.2012 ödeme tarihli senet aslının İflas masasına teslim edildiğini, söz konusu miktarın iflas masasına ödenmesi hususunda davacı firmaya ve müflis yetkililerine 22.08.2017 tarihinde muhtıra tanzim edilerek tebliğe verildiğini, gönderilen muhtıra üzerine davacı vekili tarafından 05.10.2017 havale tarihli beyanında ekli belgelere dayanılarak bahse konu senedin iadesinin talep edildiğinin anlaşıldığını, davacı vekilinin talebi incelendiği ve 18.10.2017 günlü tensip kararı ile Üçüncü şahıs ... İnş. Tes. Ve Taah. San. Tic.Ltd.Şti. vekili Av. ... tarafından 05.10.2017 tarihli dilekçesi ve eklerinin incelenmesinde; Her ne kadar üçüncü şahıs tarafından borçlu müflis hakkında icra takibi başlatılmış ve takibin ilamda belirtilen miktar üzerinden devamına karar verilmiş ise de; ilam içeriğinde bahse konu senetten bahsedilmediği gibi senedin ödeme tarihinin 18.05.2012 (icra takip tarihinden ve itirazın iptaline konu dava tarihinden sonra) olduğu, iflas kararının ise 13.04.2016 tarihi olduğu ve aradan geçen yaklaşık 4 yıla yakın bir zaman içerisinde taraflar arasında yapılan bir belgenin dosyaya sunulmadığı ve bu hususun yargılamayı gerektirmesi nedeniyle üçüncü şahıs vekilinin talebinin reddine, senet bedelinin dosyaya yatırması için 10 gün kesin süre verilmesine karar verildiğini, Masaya 6. alacak sırasında Alacaklı ... İnş. Tesisat Ve Tahhüt San. Ve Tic. Aş vekili Av. ... tarafından sunulan alacak kayıt dilekçesi ve eklerinin incelenmesinde; talep edilen 134.041,19 TL alacağın dayanağını oluşturan ....İcra Müdürlüğünün 2012/3499 Esas dosyasının dayanağı olan ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2012/74 Esas ve 2014/147 Karar sayılı ilamına göre olduğu anlaşılmakla; talep edilen alacağın 119.552,56 TL'nin KABULÜ ile 4 sıraya alınmasına, geriye kalan 14.488,63 TL vekalet ücreti ve tahsil harcı karşılığı olan tutarın reddine, sıra cetvelinin alacaklıya tebliğ ve ilanına karar verildiğini, ilan edildiğini, davacı vekili tarafından 18.10.2017 tarihli tensip kararlarının şikayet konusu edildiğini, ... İcra Hukuk Mahkemesinin 19.07.2018 tarih ve E.2017/1287 K. 2018/682 sayılı ilamı ile "Alacaklı (davacı)nın takas talebinin kabulü ile iflas masasına kaydını yaptırdığı 119.552,56 TL ile 22.10.2010 tarihli 29.000 Euro (129.050,00 TL) bedelli senedin takasına, fazlaya ilişkin talebinin reddine" karar verildiğini, red kararına konu 9.497,74 TL'nin bahse konu senedin ödeme tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte dosyalarına yatırması hususunda muhtıra tebliğine karar verildiğini, bunun üzerine 18.981,23 TL'nin müdürlükleri emanet hesabına yatırıldığının anlaşılması üzerine; 1- ... İcra Hukuk Mahkemesinin 2017/1287 Esas ve 2018/682 Karar sayılı ilamının kesinleştiğinde; İflas masasına 6 alacak kayıt numarasına gerekli şerhin verilmesine, 2-Alacaklı ... SAN. VE TİC. AŞ 9.497,74 TL'nin bahse konu senedin ödeme tarihinden itibaren işleyecek Reeskont faiziyle birlikte 18.981,23 TL'nin dosyaya yatırması nedeniyle, adı geçene gönderilen muhtıra içeriğine göre ek işlem yapılmasına yer olmadığına 3- ... İcra Hukuk Mahkemesinin 2017/1287 Esas ve 2018/682 Karar sayılı ilamının kesinleştiğinde dosyaya yatırılan 18.981,23 TL'nin yapılacak pay cetvelinde dikkate alınmasına karar verildiğini, İflas masası tarafından yürütülen iş ve işlemlerin 2004 Sayılı İcra ve İflas kanunun iflasa dair hükümleri çerçevesinde kanunun kendisine verdiği yetkileri kullandığını, davacının davasının ... İcra Hukuk Mahkemesinin 2017/1287 Esas ve 2018/682 Karar sayılı dosyasından da dava konusu edildiğini, ancak söz konusu kararın kesinleşip kesinleşmediğine dair dosyalarında herhangi bir bilgi olmadığını beyanla, açılan davanın hem süre yönünden hem de açıklanan sair hususlar nedeniyle reddi talep edilmiştir.
Bilirkişi ... tarafından hazırlanan 19/08/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dava konusu 18.05.2012 vadeli 29.000 Euro tutarlı senedin hangi gerekçe ile geçersiz ve karşılıksız olduğuna dair davacı şirketin kabul edilebilir bir senet, belge ibraz etmediği, dava konusu 29.000 Euro tutarlı senedin 29.01.2011 tanzim, 18.05.2012 vadeli olduğuna göre; .... İcra Müdürlüğünün 2012/3499 E. 02.02.2012 takip ve .... Asliye Ticaret Mahkemesi 2012/74 E. 22.03.2012 itirazın iptali dava tarihinden sonraki vadeyi taşıdığı, ticari defterler üzerinde .... Asliye Ticaret Mahkemesi E.2012/74 dosyada yapılan incelemede 02.02.2012 tarihi itibarı ile, takip-dava konusu bono bedelinin 18.05.2012 vadeli 29.000,00 Euro karşılığı TL. alacağın davalı müflis şirket lehine tespit edilmediğinden, tarafların ticari kayıtları üzerinde inceleme yapılması, dava konusu senetten dolayı davacı şirkettin, davalı müflis şirkete borçlu olup olmadığının irdelenmesinin takdirinin Mahkemeye ait olduğu, İflas tasfiyesinde müflisin mal varlığına iflasla birlikte el konulduğunu, Müflisin 3. Şahıslardaki hak ve alacaklarının iflas masasına teslimi için emir-muhtıra tebliğinin Yasa'dan kaynaklandığı, icabet edilmediği takdirde iflas masasının kararı ve masa adına tutacağı avukat veya idare memurları tarafından o takdirde cebri icra takibi yapılabileceği, Müflisin iflas masasına alacaklı olarak teslim ettiği senet borçlularına, vadeden önce ödeme muhtırası veya bankaya tahsile vermesinin cebri icra içermediği, özgür iradesi ile yapılan ödeme olarak kabul edilmesi gerektiği belirtilmiştir.
GEREKÇE :
Dava; Davacı tarafından, ... İflas Dairesi’nin 27/09/2018 tarih ve 2016/4 İflas sayılı muhtırasının İİK’nun 229. maddesine aykırı olduğu belirtilerek, anılan muhtıra üzerine cebri icra tehdidi altında ödediği 18.981,23 TL’nin istirdatına karar verilmesi talebine ilişkindir.
Davacı tarafından müflis şirket aleyhine 21.870 Euro tutarındaki borcun tahsili istemi ile ....İcra Dairesinin 2012/3499 E sayılı dosyasında başlatılan icra takibine yapılan itiraz üzerine davacı tarafından açılan itirazın iptali sonucunda .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 29/05/2014 tarih ve E.2012/74 2014/147 sayılı karar ile davanın kısmen kabulü ile .... İcra Müdürlüğünün 2012/3499 sayılı dosyasındaki takibin 21.458,94 Euro üzerinden aynı şartlarla devamına karar verilmiştir.
... İflas Dairesi’nin 18/10/2017 tarih ve 2016/4 sayılı kararında, Davacının 05/10/2017 tarihli talebine konu senedin iadesi yönündeki talebinin reddine karar verilmiştir.
Davacı tarafından ... İflas Dairesi’nin 10/10/2017 tarihli kararına karşı şikayet yoluna gidilmiş ve ... İcra Hukuk Dairesi’nin 19/07/2018 tarih ve E.2017/1287 K.2018/682 sayılı kararı ile “…1-Şikayetin KISMEN KABULÜ ile Davacının iflas masasında bulunan teminat senedinin taraflarına iadesine yönelik müdürlük kararı şikayetinin ve zamanaşımı itirazı talebinin REDDİNE,
2-Davacı yanın takas isteminin KABULÜ ile davacının iflas masasına kaydını yaptırdığı 119.552,56 TL ile 22/01/2010 tarihli 29.000 Euro(129.050,00TL) bedelli senedin TAKASINA, fazlaya ilişkin istemin reddine,…” karar verilmiştir.
... İcra Hukuk Mahkemesi’nin 19/07/2018 tarih ve E.2017/1287 K.2018/682 sayılı kararı üzerine, ... İflas Dairesi’nin 27/09/2018 tarih 2016/4 sayılı kararı ile “…1- ... İcra Hukuk Mahkemesinin 2017/1287 Esas ve 2018/682 Karar sayılı ilamının kesinleştiğinde; İflas masasına 6 alacak kayıt numarasına gerekli şerhin verilmesine
2-Masaya 6. alacak sırasında.Alacaklı ... İNŞ. TESİSAT VE TAHHÜT SAN. VE TİC. AŞ Vekili Av. ... Tarafından yazdırılan 119.552,56 TL 'nin 22.10.2010 tarihli 29.000 Euro (129.050,00 TL) bedelli senet bedelinden mahsubu ile bakiye 9.497,74 TL'nin bahse konu senedin ödeme tarihinden itibaren işleyecek Reeskont faiziyle birlikte dosyamıza yatırması hususunda Muhtıra tebliğine
3-Söz konusu miktarın Cebri icra yolu ile tahsil edileceği şerh edilmesine rağmen verilen süre içerisinde ödenmediği takdirde cebri icraya başvurulmasına…” karar verilmiş ve davacıya gönderilen 27/09/2018 tarih ve 2016/4 sayılı muhtıra ile müflis şirket masasında 6.alacak sırasında alacaklı ... İnş. Tesisat Ve Tahhüt San. Ve Tic. AŞ vekili tarafından yazdırılan 119.552,56 TL’nin 22/10/2010 tarihli 29.000 Euro (129.050,00 TL) bedelli senedinden mahsubu ile bakiye 9.497,74 TL'nin bahse konu senedin ödeme tarihinden itibaren işleyecek Reeskont faiziyle birlikte muhtıranın tebliğinden itibaren en geç 10 gün içerisinde dosyaya yatırılması, yatırılmadığı takdirde söz konusu miktarın cebri icra yolu ile tahsil edileceği ihtar edilmiştir.
İcra ve İflas Kanunu’nun “Şikayet ve şartlar” başlıklı 16. maddesinde “(Değişik: 3/7/1940-3890/1 md.) Kanunun hallini mahkemeye bıraktığı hususlar müstesna olmak üzere İcra ve İflas dairelerinin yaptığı muameleler hakkında kanuna muhalif olmasından veya hadiseye uygun bulunmamasından dolayı icra mahkemesine şikayet olunabilir. Şikayet bu muamelelerin öğrenildiği tarihten yedi gün içinde yapılır. Bir hakkın yerine getirilmemesinden veya sebepsiz sürüncemede bırakılmasından dolayı her zaman şikayet olunabilir” hükmü yer almaktadır. Anılan hüküm gereği davacı tarafından ... İflas Dairesi’nin 27/09/2018 tarih ve 2016/4 İflas sayılı muhtırasına karşı şikayet yoluna gidilmesi gerekmekte iken, muhtıraya konu edilen alacağın icra takibi veya dava yolu ile istenmemesinin İİK’nun 229.maddesi hükümlerine aykırı olduğu iddiası ile istirdat davası açılmasında hukuki yarar yoktur.
Diğer yandan, davacı tarafından İflas Masasına kayıtlı olan alacağın, iadesi talep edilen teminat senedi bedelinden takas edilmesi talebinde bulunulmuş ve bu talep ... İcra Hukuk Dairesi’nin 19/07/2018 tarih ve E.2017/1287 K.2018/682 sayılı kararı ile kabul edilerek davacının iflas masasına kaydını yaptırdığı 119.552,56 TL ile 22/01/2010 tarihli 29.000 Euro (129.050,00) bedelli senedin takasına karar verilmiştir.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nda, takas borcun sona erme hallerinden biri olarak düzenlenmiş ve 143. maddesi “Takas, ancak borçlunun takas iradesini alacaklıya bildirmesiyle gerçekleşir. Bu durumda her iki borç, takas edilebilecekleri anda daha az olan borç tutarınca sona erer…” hükmünü içermektedir.
Tüm dosya kapsamı üzerinde yapılan inceleme sonucunda, İstanbul 3. İflas Dairesi’nin 27/09/2018 tarih ve 2016/4 İflas sayılı muhtırasına karşı şikayet yoluna gidilmesi gerekmekte iken istirdat davası açılmasında hukuki yarar olmadığı ve davacının takas beyanı ile iflas masasından alacağının kalmaması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar Kanunu hükümlerine göre alınması gereken 54.40-TL harcın, peşin alınan 324,16 TL harçtan mahsup edilerek bakiye 269,76-TL'nin karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
4-HMK. 333. md. uyarınca taraflarca yatırılan gider avansından bakiyesinin kararın kesinleşmesinden sonra taraflara iadesine,
Mahkememizin bu kararına karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde, Mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ilgili Hukuk Dairesince incelenmek üzere tarafların istinaf yasa yoluna başvuru hakkı bulunduğuna dair, Davacı vekilinin yüzüne, davalının yokluğunda verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 05/02/2020
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza