T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/984 Esas
KARAR NO:2021/500
DAVA TARİHİ:22/10/2018
KARŞI DAVA TARİHİ:24/12/2018
KARAR TARİHİ:24/06/2021
Mahkememizde görülen İtirazın İptali ve tazminat davalarının açık yargılaması sonunda
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA /Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;
Müvekkil şirketin davalı şirketten olan fatura alacağının tahsili amacıyla öncelikle .... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ... D. İş sayılı dosyası ile delil tespiti talep edildiğini, müvekkil şirketin imal etmiş olduğu malları haksız ve mesnetsiz olarak kabul etmeyen davalı şirketin kusurlu olduğunu, müvekkil şirketin zarara uğradığı bilirkişi raporuyla tespit edildiğini, Daha sonra müvekkili şirket alacağına kavuşmak maksadıyla .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası ile faturaya dayalı İlamsız İcra Takibi başlatıldığını,
Borçlu haksız ve mesnetsiz olarak 14.07.2018 tarihinde borca itiraz ederek takibin durduğunu, borçlunun itirazları haksız ve kötü niyetli olduğunu, müvekkili şirket üzerine düşen yükümlükleri yerine getirmiş olmasına rağmen, borçlu şirket ödemesi gereken fatura bedellerini haksız ve kötü niyetli hareket ederek ödemediğini,
Davalı yanın müvekkili sırf mağdur etmek amacıyla malların istedikleri kalitede olmadığına belirterek , malları tekrar imal ettirdiğini, .... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ... D. İş sayılı dosyasında yapılan incelemede de malların davalı yanın standartlarına uygun yapıldığı tespit edildiğini, Davalıya fatura gönderildiğini fakat davalı yanca fatura ürünler teslim edilmediği gerekçesi ile iade edildiğini, eksik teslimat yönünden taraflar arasında ürün miktarı yönünden bir yazılı sözleşme bulunmadığını , 1.610 adet ürünün davacı yanca teslim edilmesi gerektiğine yönelik de herhangi bir ihbar bulunmadığını, belirterek ;
Haksız ve kötü niyetli İtirazının İptali ve takibin devamına, borçlu şirket aleyhinde %20 ‘den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına ve %10 idari para cezasına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vakalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
KARŞI DAVAYA CEVAP/Davacı - karşı davalı ... Tic. Teks. San Ltd Şti vekili karşı davaya cevap dilekçesinde ve özetle ;
Davalı - karşı davacının iddialarının asılsız , kötü niyetli ve haksız olduğunu, .... sulh hukuk mahkemesi ... d. İş sayılı delil tespiti dosyasında uzman bilirkişice hazırlanan raporda, "işbu dikili konfeksiyon ürünlerinin halihazır durumları itibari ile gerekli standartlarda ve kalite de olduğu, yaşanan gecikmeden de siparişi veren karşı taraf ... Teks. İhr. Tic. AŞ 'nin sorumlu olduğunun tespit edildiğini,
Müvekkili şirketin malları 13.02.2018 tarihinde hazır ettiğini, bunun karşı tarafa bildirildiğini, karşı tarafın teslim tarihinden 1 hafta sonra etiketlerin değiştirilmesini talep ettiğini, tarafların mail yazışmalarında mevcut olduğunu, malların gerekli olan standartlara uygun teslime hazır hale getirildiğini fakat davalı/karşı davacının bir türlü yapılan malları beğenmeyerek sürekli bazı hususların değiştirilmesini istediğini, bu da teslimi salt davalı tarafın kusurlu davranışları nedeniyle geciktirdiğini, tarafların son mailleşmelerinde müvekkili şirket yetkilisinin 07.03.2018 tarihinde malların 3 haftadır teslim alınmadığını, 3 haftadır malların depoda bekletildiğini belirten bir mail attığını,
Müvekkil şirketin malları delil tespiti yaptığı tarihe kadar bekletmesi, depo kirası vb. Maddi külfet içine gitmesi dahi müvekkilin iyi niyetli olduğunun göstergesi olduğunu
Karşı tarafın dilekçesinde bahsetmiş olduğu proforma kabulü, numuneler, imalat ürün onayı, kalite standartı İmalat planı ve termin/mal teslim vadesi, mal kabulü, eksik fazla ürünler ve ödeme şartları tarafların sözleşmeden doğan sorumluluklarını yerine getirdiklerinde geçerli olacak maddeler olduğunu, taraflar kusurlu davranışları sebebiyle karşı tarafa vermiş oldukları zararları gidermekle mükellef olduğunu,
davacı/karşı davalı tarafı zarara uğratmak maksatlı, kötü niyetli olarak kalite kontrol sürecini ve final kontrolünü olağan dışı tamamen sözleşmeye aykırı olarak 3 hafta gibi bir sürece yayarak müvekkili şirketin sözleşmede belirlenen sürede teslimi geciktirmesi amacıyla bekletmelerinden dolayı sözleşmeden döneceklerini belirttiklerini, bu kötü niyetli kendilerinin belirttiğinin aksine profesyonelce olmayan iş ahlakına aykırı hareketleri bahsi geçen delil tespitinde de belirlendiğini,tüm kusur ve zarar sorumluluğunun kendilerine ait olduğunu belirterek ;Fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla;borçlu davalı/karşı davacının haksız ve kötü niyetli itirazının iptalini ve takibin devamını,borçlu davalı/karşı davacı şirket aleyhinde %20'den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesine,borçlu davalı/karşı davacı şirket aleyhine %10 idari para cezasına hükmedilmesine,borçlu davalı/karşı davacı şirketin aleyhimize açmış olduğu tamamen mesnetsiz, hukuka aykırı davanın reddine,yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.
CEVAP-KARŞI DAVA /Davalı vekili cevap ve karşı dava dilekçesinde ve özetle;
Müvekkili ... A.Ş nin tekstil imalatçısı Davacı/Karşı Davalı ... San. Ltd. Şti.'ne ...'daki alıcı ... 21 adlı şirkete ihraç edilmek üzere 2017 ve 2018 yıllarında, iki seferde, toplam 4 (dört) ayrı Proforma altında 4 (dört) ana tip bayan tekstil ürünleri siparişi verdiğini,
Proformalar altındaki "Önemli Proforma Kabul Şartı" başlıklı maddeye göre İmalatçı ... Ltd. Şti., ... A.Ş. tarafından gönderilen Proforma'ya ve beraberindeki... Formuna (Satın Alma Siparişi Formuna) 3 işgünü içinde itiraz etmezse Proforma'daki hüküm ve koşullar imalatçı için bağlayıcı sözleşme koşulları haline geleceğini, davacının numuneleri onaylaması üzerine üretime başlandığını, imalatçı, üretimi ...'e ait kalite şartnamesi olan Çalışma Koşulları Belgesi şartlarına göre yapmayı kabul ve taahhüt ettiğini,
Ürünlerin Türkiye'deki final kontrolü ... tarafından yapılacağını, nihai kabulun ...'da C21 deposunda gerçekleşeceğini, Ürünler C21 depo tarafından kontrol edildikten sonra herhangi bir reklamasyon sözkonusu olursa, red edilen parçalar imalatçıya proforma da yazılı bedelinin toplamı üzerinden %2 hizmet bedeli hesaplanarak fatura edileceğini, tarafların bu konularda anlaşmasına rağmen uyuşmazlıklar yaşandığını,
Siparişe ilişkin 30/11/2017 ve 01/12/2017 tarihli proformalarda kesin teslim vade tarihinin 05/02/2018 olarak belirlendiğini, üç parti ürünün yaklaşık iki ay içinde üretilmesi, kalite kontrollerinin tamamlanması ve ... A.Ş.'nin İstanbul'daki anlaşmalı ... firması deposuna ...'daki Alıcı C21'e ihracat nakliyesi için teslim edilmesi gerektiğini, Davacı/Karşı Davalı İmalatçı ... Ltd. Şti. Davalı/Karşı Davacı ... A.Ş. tarafından satın alınacak malların ...'daki müşteri Alıcı C21 tarafından incelenip kabul edilmesi şartıyla satın alındığını, ürünlerin Proforma'da belirtilen teslim/termin tarihinin kesin vade olduğunu, ürünlerin sayısı ve kalitesi dahil çeşitli hususlarda çok açık ve net hükümler ve koşullar bulunmasına rağmen 05.02.2018 tarihinde ve gerekli kalitede ve sayıda üretmekte geciktiğini,
İmalatçı ... Ltd. Şti. ihracatçı ... A.Ş. ile arasındaki Proforma hükümlerinde kayıtlı kesin vadeli teslim tarihi belirlenmiş eser sözleşmesi kapsamında imal etmesi gereken ürünleri İhracatçı ... A.Ş.'nin tüm çabalarına rağmen kesin vadelerine yetiştiremediğini, İmalatçı ... Ltd. Şti.'nin yukarıdaki eposta mesajlarında, bir ayın üzerindeki gecikmesinin en azından 15 gününün kendisinden kaynaklandığını kabul ve ikrar ettiğini
İmalatçı ... Ltd. Şti.'nin bu gecikmesine rağmen, tekstil ürünleri tedariği ve ihracatı konusunda uzman bir şirket olan İhracatçı ... A.Ş., ...'daki Alıcı C21 ile olan güçlü ve uzun dönemli ilişkilerini kullanarak, ayrıca İmalatçı ... Ltd.Şti'nin ürünleri yetiştirememesi halinde özellikle Alıcı C21 nezdinde doğacak zararın büyüklüğü karşısında, kendisinden ilk kez mal tedariği yapmaya çalıştığı ... Ltd. Şti.'nin ürünleri zamanında yetiştirmesi için elinden gelen tüm çabayı gösterdiğini, Alıcı C21'den uzatmalar aldığını, Ancak ... Ltd. Şti üç sipariş kaleminin tesliminde yine de gecikince, ... A.Ş. tam sayıda üretilen ve final kontrollerini yapıp onayladığı 4052 sayılı ürünler ile eksik sayıda üretilmiş de olsa final kontrollerini tamamlayıp onayladığı 4046 sayılı ürünlerin karayoluyla derhal sevkini, ... Ltd. Şti. tarafından daha da gecikeceği bildirilen 4054 sayılı ürünlerin ise Uçak Hava Kargosuyla gönderilmesi gerekeceğini bildidiğini. Ayrıca, toplam yaklaşık 1.127 (binyüzyirmiyedi) ABD Doları gibi siparişin büyüklüğüne göre düşük bir tutar olan hava kargo masrafının da imalatçı ... Ltd.Şti.'ne yapılacak ödemeden düşüleceğini, Proforma şartlarına göre bu gecikmeden ötürü indirim talep etme hakkının da saklı olduğunu bildirdiğini,ancak ürünlerin teslim alınmayacağının bildirilmediğini , ... AŞ nin tüm çabalarının samimi olduğunu,
Davacı/Karşı Davalı İmalatçı ErdişLtd. Şti. dava konusu tüm olaylar da yalnızca Sözleşme'ye uymayan, Ahde Vefa Göstermeyen,Türk Ticaret Kanunu'nun 18. Maddesindeki Basiretli Tacir olmak zararı önlemek kurallarına aykırı hareket eden bir tutum göstermemiş, Medeni Kanun'un 2. Maddesinde düzenlenen "Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır. Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz" şeklindeki dürüstlük kurau'na da aykırı kötü niyetli davrandığını, İmalatçı ... Ltd. Şti., haksız, hukuksuz ve kötü niyetli bir tutumla taraflar arasındaki sözleşmeden döndüğünü,
İmalatçı ... Ltd. Şti. hem 1. Sipariş konusu bir kısmı ... A.Ş.'nin final kontrollerinden geçen ürünleri teslim etmeyip, hem de 2. Sipariş konusu tanesi 12,80 Euro'dan 3000 (üçbin) adet toplam 38.400 Euro sipariiş tutarındaki ... marka ürünlerin üretimine devam etmeyince, ihracatçı ... A.Ş. Acilen ... Tekstil isimli bir başka tedarikçiye sipariş ettiğini, ... Tekstil şirketi bu ürünleri daralan zamana rağmen gerekli kalitede üretip malları başarılı şekilde teslim ettiğini, belirterek
Davacı karşı davalının tüm mesnetsiz , delilsiz, hukuksuz ve kötü niyetli iddialarının reddini, davacı/karşı davalı imalatçı ... ltd. şti.’nin tamamen dürüstlük kuralına, basiretli tacir kuralına, türk medeni, borçlar ve ticaret kanunlarına aykırı eylem ve işlemleriyle verdiği zararların tespiti ile
İcra takibine yaptığı itirazın kabulüne ve Davacı/Karşı Davalı İmalatçı ... Ltd. Şti.'nin davasının reddine; kötü niyetli Davacı/Karşı Davalı'nın İcra ve İflas Kanunu'nun 67. maddesi uyarınca en az %20 oranında kötüniyet tazminatına çarptırılmasına;
Karşı dava olarak;
Alıcı C21'in Davalı/Davacı ... A.Ş.'ye yansıttığı iki ayrı zarar faturası için 303.494,32 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek kısa vadeli ticari avans faiziyle tazminine;
Davalı/Davacı ... A.Ş.'nin Müspet Zararı kar mahrumiyeti için 2.202 Euro (Harç hesabı için dava tarihi TCMB 21.12.2018 Döviz alış kuru 6,0342 TL üzerinden 13.287,30 TL) 'nun Davacı/Karşı Davalı ... Ltd. Şti.'nin sözleşmeden dönme beyanı yaptığı 07.03.2018 tarihli e-postasından itibaren işleyen devlet bankalarının yabancı mevduat için ödediği en yüksek faiziyle birlikte tahsil tarihindeki kurdan tazminine
Davacı/Karşı Davalı İmalatçı ... Ltd. Şti.'nin Davalı/Karşı Davacı'nın ticari ilişkilerine verdiği Manevi Zarar için Davacı/Karşı Davalı ... Ltd. Şti.'nin sözleşmeden dönme beyanı yaptığı 07.03.2018 tarihinden itibaren işleyen ticari avans faiziyle birlikte 30.000 (Otuz Bin) TL Manevi Tazminata;
Yargılama giderleri, harç ve masraflar ile vekalet ücretinin de Davacı/Karşı Davalı'ya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı karşı davacı vekili 03/05/2021 tarihli ıslah dilekçesinde ve özetle ;
Davacı/Karşı Davalı'nın haksız davasının reddini, Uyap'a 21.12.2020 tarihinde kaydedilen karşı dava dilekçemiz kapsamında aynen ek bilirkişi raporu'nda belirtildiği miktarda:
1.842 Euro Gelir Kaybı/Kar Mahrumiyeti alacağının Davacı/Karşı Davalı ... Ltd. Şti.'nin sözleşmeden dönme beyanı yaptığı 07.03.2018 tarihli e-posta tarihinden itibaren işleyen devlet bankalarının Euro cinsinden yabancı mevduat için ödediği en yüksek yıllık faiziyle birlikte aynen Euro cinsinden ödenmesine karar verilmesini
49.027,50 Euro maddi zarar alacağının karşı davanın açıldığı 21.12.2018 tarihinden itibaren işleyen devlet bankalarının Euro cinsinden yabancı mevduat için ödediği en yüksek yıllık faiziyle birlikte aynen Euro cinsinden ödenmesine karar verilmesini istemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Asıl dava ... İcra müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında davacının İİK 67 gereğince başlattığı ilamsız icra takibinde itirazın iptali konusundadır. İcra takibinin dayanağı 02/05/2018 tarihli, ... seri ve sıra numaralı KDV dâhil 138.669,93 TL bedelli faturadır.
Karşı dava, davalı-karşı davacının ... marka birinci ürün siparişi için 26.452,50 EURO karşılığı 165.947,11 TL ... marka ikinci ürün siparişi icin 22.575, EURO karşılığı 137.547,21 TL nin dava tarihinden itibaren kısa vadeli ticari avans faizi ile birlikte , davacının sözleşmeden dönmesi sonucu mahrum kalınan 2.202 EURO nun 07/03/2018 tarihinden itibaren devlet bankalarının yabancı mevduat hesabına uyguladığı en yüksek faizi ile ve 30.000 TL manevi tazminatın 07/03/2018 tarihinden itibaren ticari avans faizi ile karşı davalıdan tahsili istemi konusundadır.
Taraflarca bildirilen deliller dosya içine alınmıştır.
Tüm dosya kapsamına göre;
Davalı karşı davacı ... Aş nin davacı-karşı davalı ... Ltd Şti 30/11/2017 ve 01/12/2017 tarihli 4 ayrı sipariş proforma faturası düzenlediği, siparişlerin 05/02/2018 kesin teslim tarihli olduğu
Sipariş proformalardaki "Önemli Proforma Kabul Şartı" başlıklı maddeye göre davacı-karşı davalı ... Ltd. Şti. Nin proforma beraberindeki Purchase Order Formuna (Satın Alma Siparişi Formuna) 3 işgünü içinde itiraz etmediği, böylece proforma daki hüküm ve koşulların taraflar için bağlayıcı sözleşme koşulları haline geldiği tarafların iddia ve savunmaları ile tartışmasızdır.
Proforma/sözleşme koşulları
Proforma'nın Kabulü: Proformalar altındaki "Önemli Proforma Kabul Şartı" başlıklı maddeye göre İmalatçı ... Ltd. Şti., ... A.Ş. tarafından gönderilen Proforma'ya ve beraberindeki Purchase Order Formuna (Satın Alma Siparişi Formuna) 3 işgünü içinde itiraz etmezse Proforma'daki hüküm ve koşullar imalatçı için bağlayıcı sözleşme koşulları haline gelecektir. Kaldı ki, işbu dava konusu iki ayrı siparişe ait dört Proforma'nın İmalatçı ... Ltd.Şti. tarafından zaten açıkça kabul edildiği üretimlere başlandığı tartışmasızdır.
Numuneler: İmalatçı önce her bir tip ürün için 3 (üç) adet olmak üzere numuneler hazırlayacak, bu numuneler ... A.Ş. ile Alıcı C21 tarafından onaylanınca İmalatçı numunelere uygun üretime başlayacaktır. Nitekim, Davacı/Karşı Davalı numuneleri onaylamış ve İmalatçı'ya üretime başlamıştır.
İmalat Ürün Onayı: imalatçı, imalatın başlamasından minimum 2 gün önce ... kalite kontrol ekibine atölye bilgisini vermekle yükümlüdür. Atölye, mutlaka ...'in onaylı atölyeler listesinden seçilmelidir. Dikim başlamadan önce ... kalite kontrol ekibi atölyeyi ürünün detayları ile ilgili bilgilendirip imalatın ilk numunesini kontrol edecektir. Bu aşama da tamamlanmıştır.
Kalite Standardı: imalatçı, üretimi ...'e ait kalite şartnamesi olan EK-8'de sunduğumuz Çalışma Koşulları Belgesi {'Quality Booklet&Working terms and conditions') şartlarına göre yapmayı kabul ve taahhüt etmiştir. Bu belgeye göre, ... tarafından kalite kontrolü tekstil sektöründe uluslararası standart olarak kabul edilen ve herkesçe bilinen, işbu dosyada atanmasını istediğimiz tekstil sektörü bilirkişilerinin de çok iyi bileceği ... 1,5 sfandardına göre yapılacaktır. Şayet imalatı biten ürünlerden seçme metoduyla seçilerek final kontrolü yapılan ürünler iki sefer üst üste kontrolü geçemezlerse, tüm ürünlertek tek %100 kontrole alınacaktır.
İmalat Planı ve Termin/Mal Teslim Vadesi: Termin tarihi sipariş edilen ürünlerin imalatının tamamlanıp, ... tarafından yapılan tüm final kontrollerden geçip, yurtdışına ihraç edilmek üzere ...'in anlaşmalı olduğu nakliyeci ... firmasının İstanbul'daki deposuna teslim tarihidir. Eğer ürünlerin yüklemesi 3 günü aşacak şekilde gecikirse, satmalma şartları otomatik olarak "Tır Nakliyesi"nden "hava kargo"ya değişir ve gecikme kabul görse bile ...'daki Alıcı C21'ın ...'daki deposuna kadar hava kargo bedeli imalatçı tarafından ödenir. Eğer termin gecikmesi 7 günü aşarsa, gecikmenin imalatçı kaynaklı olması olması durumunda; ... ürünleri reddetme ya da indirim oranı pazarlığı yapma hakkına sahiptir. Aynı şekilde proformada kabul edilen şartların herhangi birindeki bir sapma sonucunda satınalmacı (... veya Alıcı C21) siparişi iptal etme hakkına sahiptir.
Mal Kabulü: Ürünlerin Türkiye'deki final kontrolü ... tarafından yapılacaktır. Ancak nihai kabul ...'da C21 deposunda gerçekleşecektir. Ürünler C21 depo tarafından kontrol edildikten sonra herhangi bir reklamasyon (RED) sözkonusu olursa, red edilen parçalar imalatçıya proforma da yazılı bedelinin toplamı üzerinden %2 hizmet bedeli hesaplanarak fatura edilir.
Eksik Fazla Ürünler/Adet Toleransları: ... veya C21 imalatçı'nın varyant/tip başına %15 adetten fazla eksik olursa imal edilen ürünlerin tamamını almayı reddedebilir.
Ödeme Şartları: İmalatçı ... Ltd. Şti. siparişlerin ...'daki Alıcı C21’e ihraç edilmek üzere verildiğini bilmekte olup, ürünler ... A.Ş. kontrollerinden geçikten ve ... firmasının deposuna nakliye için tesliminden sonra ürün bedelinin sadece %20'sinin kendisine ödenmesini, son kontrolün ...'da C21 tarafından yapılıp ürünün dahil olduğu proforma içerisindeki tüm sipariş kalemlerinin tesliminden ve ...'da nihai kabulünden sonra ise ürün bedelinin kalan %80'inin kendisine ödenmesini de açıkça kabul etmiştir. şeklindedir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümünde bu sözleşme koşulları esas alınmıştır.
Mahkememizce davalı -karşı davacı ... Aş nin bildirdiği tanıklar ..., ... ... dinlenmiştir. Tanıklar davacı-karşı davalı ... Ltd Şti tarafından hazırlanan (.... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ... D. İş sayılı dosyasında tespit edilen) ürünlerin tamamının sözleşmenin Numuneler,İmalat Ürün Onayı,Kalite Standardı,Mal Kabulü bölümlerinde açıklanan nitelikleri taşımadığı,eksik ve ayıplı olduğunu beyan etmiştir.
Mahkememizce alınan 23/11/2020 tarihli bilirkişi raporunda (rapor ekinde sunulan 06/03/2020 tarihli numune alım ve inceleme sonuçlarına göre) Tekstil Mühendisi ... ürünler ve numuneler üzerinde ayrıntılı inceleme yaparak tespitlerini yazmıştır. Bu tespitler; " taraflar arasında ... 1,5 standartlarının uygulanacağının sözleşme ile kabul edildiğini, ürünlerdeki hataların fotoğraflarının çekilerek ... standartları prosedürü gereği belgelendiğini ve mail yazışmaları ile bildirildiğini, alınan numunelerin incelenmesi sonucunda raporun 7-8-9-10 sayfasında düzenlenen tablolara göre "aynı bedenlerdeki trikolarda ölçüler arasında farklılıklar olduğu, inspection raporları ölçüleri ile kıyaslandığında sapmalar bulunduğu,ölçüm hataları olduğu, kullanılan kumaşlarda kumaş cinsi aynı olmasına rağmen renkler arasında tuşe farklılıkları bulunduğu,özellikle siyah kumaşın daha yumuşak olması sonucu üretim esnasında taşların basılmasında problem olduğu, incelenen tüm mail yazışmaları sonucu sipariş teslimi esnasında tespit edilen hataların çok fazla olması sebebi ile zamanında siparişin yetiştirilemediği, bu sebeple "uçak kargo" yüklemesinin gündeme geldiği ancak, davacı-karşı davalı ... Ltd Şti nin sözleşme şartları dışına çıkarak uçak kargo yüklemesini kabul etmediği,sözleşmedeki ödeme şeklinide tek taraflı olarak değiştirdiği, ödeme şartları oluşmaz ise yükleme yapmayacağını beyan ettiği" şeklindedir.Mahkememizce bilirkişinin tespitleri denetlemeye elverişli bulunmuş hükme esas alınmıştır. Ancak 23/11/2020 tarihli bilirkişi raporunda davalı -karşı davacı ... Aş nin olası zararını tevsik edici olarak sunulan mali belgelerin tercümesinin olmaması nedeniyle SMM bilirkişi tespit ve sonuçlarının eksik olduğu anlaşılmış hükme esas alınmamıştır. Bu eksiklikler tamamlandıktan sonra 07/04/2021 tarihli 2. Bilirkişi heyet raporu alınmıştır.Bu raporda da sektör bilirkişisi Tekstil Mühendisi ... nun tespitleri kabul edilerek tekrar edilmiş ve rapor düzenlenmiştir.
Asıl Davada;
İlamsız icra takibinin dayanağı olan 02.05.2018 tarih,, ... seri ve sıra numaralı KDV dâhil 138.669,93 TL bedelli faturanın, davacının ticari defterlerine işlendiği, davacı tarafından BS olarak vergi dairesine bildirildiği incelenen ticari defter kayıtları ile tespit edilmiştir.Ancak fatura içeriği olarak açıklama kısmına yazılan ;
“bayan t-shirt - ... - 692 adet
“bayan t-shırt - ... - 901 adet"
"bayan t-shirt - ... - 979 adet"
Ürünlerin alıcıya teslimine dair faturadaki teslim eden ve teslim alan kısımlarının boş olduğu, ürünlerin ve faturanın davalıya teslimine ilişkin imza ve irsaliye bilgilerinin bulunmadığı görülmüştür. Bu ürünlerin .... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ... D. İş sayılı dosyasında tespit edildiği üzere halen davacı-karşı davalıda bulunduğu sabittir
TTK maddi 21/2 Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır.
Hükmü gereğince fatura davalı-karşı davcıya tebliğ edilmediğinden kabul etmediği de açıktır. Faturanın davalı-karşı davacının ticari defter ve kayıtlarına işlenmediği, BA formu ile vergi dairesine bildirilmediği de bilirkişilerce tespit edilmiştir.
Fatura alıcısı davalı-/karşı davacı tarafından kabul edilmeyen, açıklama kısmında içerik olarak yazılan mallar teslim edilmeyen faturaya dayanarak ilamsız icra takibi başlatılmıştır. Bilirkişi incelemesine göre sözleşme koşullarına uymadığı ve kesin teslim tarihi 05/02/2018 de hazır edilmediği tespit edilen fatura içeriği malların bedeli davacı-karşı davalı tarafından istenemeyecektir.
Davalı-karşı davacı icra takibine itirazda haklıdır.Bu nedenle itirazın iptali istemine ilişkin asıl davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Davalı-karşı davacı kötü niyet tazminat talebinde bulunmuş isede İİK 67 gereğince davacı alacağının varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden, belirlenebilir olmadığından istem reddedilmiştir.
Karşı Davada
Karşı davacı manevi zararı için; ticari avans faiziyle birlikte 30.000 TL istemiştir.
Yargıtay 3.HD 2019/5494 - 2020/656 sayılı ve 03/02/2020 tarihli kararında;
" Manevi zarar, kişilik değerlerinde oluşan objektif eksilmedir. Yasalar, manevi tazminat verilebilecek olguları sınırlamış olup bunlar; kişilik değerlerinin zedelenmesi (TMK 24), isme saldırı (TMK 26), nişan bozulması (TMK 121), evlenmenin feshi (TMK 158), bedensel zarar ve ölüme neden olma (TBK 56) durumlarından biri ile kişilik haklarının zedelenmesidir. (TBK 58) Türk Medeni Kanununun 24 ve Türk Borçlar Kanununun 58. maddelerinde belirlenen kişisel çıkarlar, kişilik haklarıdır. Kişilik hakları ise, kişisel varlıkların korunmasıyla ilgilidir. Kişisel varlıklar, bedensel ve ruhsal tamlık ve yaşam ile nesep gibi insanın, insan olmasından güç alan varlıklar ya da kişinin adı, onuru ve sır alanı gibi dolaylı varlıklar olarak iki kesimlidir.
Somut olayda,,davacıların ellerinden çıkan taşınmaz nedeniyle uğradıkları zarar, malvarlığına ilişkin zarar niteliğindedir. Manevi tazminatın koşullarını düzenleyen Türk Borçlar Kanunu’nun 58. maddesine göre, malvarlığına ilişkin zararlar kişilik değerlerine saldırı niteliğinde değerlendirilemez. Bu sebeple mahkemece; manevi tazminata ilişkin talep yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken, davacılar lehine manevi tazminata hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir"
Ancak davalı-karşı davacının ticari ilişkilerine davacı-karşı davalının verdiği zararın tazmini için huzurdaki davada mahrum kalınan karın tazmini talep edilmiştir.TBK 58. maddesine göre, malvarlığına ilişkin zararlar kişilik değerlerine saldırı niteliğinde değerlendirilemez. TBK 58 gereğince mahrum kalınan karın tazmini yoluyla giderilen davacı zararı TBK 58 anlamında; manevi tazminat ile giderilecek kişilik haklarına saldırı oluşturmayacaktır. Bu nedenle davalı-karşı davacının manevi tazminat talebi reddedilmiştir.
Karşı davacının mahrum kaldığı (gelir kaybı) kar için;
Karşı davacı vekili; karşı dava dilekçesinde kar mahrumiyeti için 2.202 Euronun Davacı/Karşı Davalı ... Ltd. Şti.'nin sözleşmeden dönme beyanı yaptığı 07.03.2018 tarihli e-postasından itibaren işleyen devlet bankalarının yabancı mevduat için ödediği en yüksek faiziyle birlikte tahsilini istemiştir.
Karşı davacı vekili 03/05/2021 tarihli ıslah dilekçesinde; 1.842,00 Euro mahrum kaldığı (gelir kaybı) karın Davacı/Karşı Davalı ... Ltd. Şti.'nin sözleşmeden dönme beyanı yaptığı 07.03.2018 tarihli e-posta tarihinden itibaren işleyen devlet bankalarının Euro cinsinden yabancı mevduat için ödediği en yüksek yıllık faiziyle birlikte aynen Euro cinsinden ödenmesini istemiştir.
Alınan 07/04/2021 tarihli bilirkişi raporunda karşı davacının incelenen ticari defter ve kayıtlarından; karşı davacının ürünlerin teslim edilememesi nedeniyle satış yapamadığı için 3.312,00 Euro gelir kaybı/mahrum kaldığı kar olduğu, ancak dava dışı ...Ve Paz. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nden satın aldığı ikame ederek 1.470,00 Euro gelir/kar elde ettiği,
3.312,00 Euro-1.470,00 Euro =1.842,00 Euro tutarında karşı davacının toplam gelir kaybı/mahrum kaldığı kar olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememizce davacı-karşı davalı ... Ltd Şti nin (huzurdaki karşı dava dan önce temerrüde düşürüldüğüne dair ihtar tebliği ibraz edilmediği dikkate alınarak) 1.842,00 Euro mahrum kalınan karı (gelir kaybı) karşı dava tarihi 24/12/2018 den itibaren 3095 sy nın 4/a md gereğince Euro cinsinden yabancı mevduat için uygulanacak en yüksek faizi ile ödemesine karar verilmiştir.
Davacı taraf dava dilekçesi ile 2.202 Euro istediğinden fazla istemin reddine karar verelmiştir.
Karşı davacının zararı için ;
Karşı davacı vekili dilekçesinde; 26.452,50 Euro karşılığı 165.947,11 TL ve 22.575,00 Euro karşılığı 137.547,21 TL zararın ( toplam 303.494,32 TL ) dava tarihinden itibaren işleyecek kısa vadeli ticari avans faiziyle tazminini istenmiştir.
Karşı davacı vekili 03/05/2021 tarihli ıslah dilekçesinde; 49.027,50 Euro maddi zarar alacağının karşı davanın açıldığı 21.12.2018 tarihinden itibaren işleyen devlet bankalarının Euro cinsinden yabancı mevduat için ödediği en yüksek yıllık faiziyle birlikte aynen Euro cinsinden ödenmesini istemiştir.
Alınan 07/04/2021 tarihli bilirkişi raporunda karşı davacının incelenen ticari defter ve kayıtlarından; ... marka birinci ürün siparişi için 26.452,50 Euro ... marka ikinci ürün siparişi icin 22.575, Euro olmak üzere (teslim edilemeyen ürünler) ... (alıcı firma) şirketi tarafından karşı davacıya 2 adet proforma/yansıtma faturası düzenlendiği, bu yansıtma faturaları toplamı;
22.575.00 Euro (165.947,11 TL)+ 26.452.50 Euro ( 137.547,21 TL) = 49.027,50 Euro (303.494,32 TL) karşı davacı zararı olduğu belirlenmiştir. (1 euro= 6.0342TL)
Yargıtay 11 HD nin 2014/13566-15010 ve Yargıtay 23 HD nin 2016/8588-2019/8787 sayılı kararlarında da açıklandığı üzere; dava dilekçesinde TL cinsinden istenen alacak ıslah ile yabancı para cinsinden ( somut olayda Euro) istenemeyecektir.
Karşı davacı vekili dava dilekçesinde karşı davacı zararının TL cinsinden tazminini istemiş olup bu talebi ile bağlıdır, ıslah ile alacağın ve faizin Euro cinsinden tahsili istemi kabul edilmemiştir.
Mahkememizce davacı-karşı davalı ... Ltd Şti nin (huzurdaki karşı dava dan önce temerrüde düşürüldüğüne dair ihtar tebliği ibraz edilmediği dikkate alınarak) karşı dava tarihi 24/12/2018 den itibaren faiz yürütülmesine karar verilmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1-Asıl davada; Sabit olmayan davanın reddine , davalının kötüniyet tazminat
talebinin İİK 67 koşulları oluşmadığından, alacak yargılamayı gerektirdiğinden reddine
2-Karşı davada; Karşı davacının manevi tazminat talebinin reddine
Karşı davacının mahrum kaldığı (gelir kaybı) için; 1.842,00 Euro nun karşı dava tarihi 24/12/2018 den itibaren 3095 sy nın 4/a md gereğince uygulanacak faizi ile davalıdan alınıp davacıya verilmesine fazla istemin reddine
Karşı davacının zararı için ; 26.452,50 Euro karşılığı 165.947,11 TL nin ve 22.575,00 Euro karşılığı 137.547,21 TL nin karşı dava tarihi 24/12/2018 den itibaren kısa vadeli avans faizi ile karşı davalı dan alınarak karşı davacıya verilmesine, karşı davacının alacağın euro olarak tahsili ıslah talebinin ve faiz konusundaki taleplerinin reddine
ASIL DAVA:
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince peşin alınan 1.674,79-TL den 59,30-TL. nispi karar harcının mahsubu ile kalan 1.615,49-TL. harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacı karşı davalı ... Ltd Şti'ne iadesine,
4-Davalı karşı davacı ... Aş kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT 13/4 mad.gereğince 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacı- karşı davalı ... Ltd Şti.'nden tahsili ile Davalı -karşı davacı ... Aş ye verilmesine,
5-Davacı-karşı davalı ... Ltd Şti tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
KARŞI DAVA:
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca reddedilen manevi tazminat miktarı üzerinden alınması gereken 59,30 TL harcın karşı davacı ... Aş tarafından yatırılan 9.192,16-TL Peşin harçtan mahsubuna hazineye gelir kaydına,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca kabul edilen maddi tazminat miktarı üzerinden alınması gereken 21.492,82-TL. Harçtan peşin alınan 9.132,86-TL harcın mahsubu ile bakiye 12.300,66-TL harcın davacı-karşı davalı ... Ltd Şti.'nden tahsili ile hazineye gelir kaydına,
9-Kabul edilen Maddi tazminat üzerinden; karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 30.472,65-TL nispi vekalet ücretinin davacı-karşı davalı ... Ltd Şti nden tahsili ile Davalı- karşı davacı ... Aş ne ödenmesine,
10-Red edilen Maddi tazminat miktarı üzerinden; AAÜT uyarınca 2.172,24-TL nispi vekalet ücretinin Davalı- karşı davacı ... Aş nden tahsili ile davacı karşı davalı ... Ltd Şti.'ne ödenmesine,
11-Red edilen manevi tazminat miktarı üzerinden; AAÜT uyarınca 4.080-TL maktu vekalet ücretinin Davalı karşı davacı ... Aş 'nden tahsili ile davacı karşı davalı ... Ltd Şti ne ödenmesine,
12-Davalı karşı davacı ... Aş nden tarafından yapılan 9.192,16-TL ilk gider, 8.700-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 17.892,16-TL yargılama giderinin red ve kabul durumu nazara alınarak takdiren 14.265,58-TL'sinin davacı karşı davalı ... Ltd Şti nden tahsili Davalı karşı davacı ... Aş ne verilmesine,bakiye kısmın karşı davacı üzerinde bırakılmasına
13-HMK 333. md. uyarınca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran taraflara iadesine,
Davacı-karşı davalı vekili Av.... Davalı-karşı davacı vekili Av. ... , -e duruşma ile bağlanan Av ... yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul BAM da istinaf yolu açık olmak üzere, verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 24/06/2021
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır