T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/297 Esas
KARAR NO: 2021/411
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/05/2019
KARAR TARİHİ: 03/06/2021
Mahkememizde görülen Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA /Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;
Davacı müvekkili şirketin Bursa ilinde tekstil işiyle iştigal ettiğini ve birçok okulla anlaşmalar yaparak bu okulların okul kıyafeti, spor kıyafeti ve kırtasiye ihtiyaçlarım temin ettiğini, müvekkili davacı Şirket ile ... arasında “Okul Kıyafetleri Tedarik Ve Satış Sözleşmesi” ile “Kitap-Kırtasiye Ürünleri Satış Sözleşmesi” imzaladığını,
Davacı şirketin imzalanan bu sözleşmeler gereğince ...ne bağlı ... lisesi kitap kırtasiye malzemesi ile öğrenci kıyafeti verdiğini ve 19/10/2018 tarihli fatura kestiğini ancak ... Anonim Şirketinin bu fatura bedelini ödemediğini, ...nin kendisine bağlı ... lisesinin tamamını ... Noterliğinin 17/10/2018 tarihli ve sırasıyla ... , ve ... yevmiye nolu Devir Sözleşmesi ile tüm alacak ve borçları ile birlikte davalı ... Anonim Şirketi’ ne devrettiğini, davalı şirketin de bugüne kadar davacı müvekkil şirketin alacağını ödemediğini, davalı şirketin okul devir sözleşmeleri gereği borçtan sorumlu olduğunu, Yargıtay 4 HD 03.04.1961 1960/3748 E 1961/2899 K, Yargıtay 9 HD 30.09.2004 2004/5530E 2004/21060 K sayılı kararlarının bu yönde olduğunu, belirterek ;
Davanın kabulüyle, davalıdan 472.897,76 TL alacağın alınarak temerrüd tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davacıya verilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP / Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle;
Müvekkilinin ... Noterliğinin 17/10/2018 tarihli ve sırasıyla ... yevmiye nolu Devir sözleşmeleri ile ... Anadolu lisesini devraldığını, sözleşmelerin sadece belirtilen 3(üç) okulu ilgilendirdiğini, ...e ait diğer okulları için bir anlaşma bulunmadığını, müvekkili şirketin davanın dayandırıldığı sözleşmenin tarafı olmadığını, sözleşmede davacıya ödeme yapacağına dair taahhüdünün de bulunmadığını,
Dava konusu sözleşmenin ...ne bağlı tüm okullar açısından akdedildiğini, bu yönüyle müvekkilinin sözleşmesel borçtan sorumlu olmadığını, Yargıtay 15 HD 17.06.2015 tarih ve 2014/6026 ve 2015/3434 K sayılı kararının kendilerini desteklediğini, sözleşmelerin nispiliği ilkesi gereği sözleşmenin kural olarak o sözleşmede taraf olanları bağladığını, uyuşmazlıklarda sözleşmeyi imzalayanların davanın tarafları olduğunu, Yargıtay kararlarında da açıkça ifade edildiği üzere müvekkil şirketin taraf olmaması nedeniyle davanın husumet yokluğundan reddedilmesi gerektiğini, davacının iddialarının aksine somut olayda şirket devrinin bulunmadığını, davalının delil olarak sunduğu Yargıtay kararlarında şirketi devrinin bulunduğunu, devir sözleşmelerinin incelenmesinden de anlaşılacağı üzere huzurdaki davada ise şirket devrinin söz konusu olmadığının görüleceği, dava konusu ... Okulları Okul Kıyafetleri Tedarik Ve Satış Sözleşmesi incelendiğinde bu sözleşme taraflarının ... ile davacı ... olduğunu ve sözleşmede ...in okul, şirketin Forma olarak ifade edileceğinin belirtildiği, hiçbir şekilde kabul etmemekle birlikte ...in bütün okulları için yapılan anlaşmanın tamamından müvekkil şirketin sorumlu tutulmak istendiğini, davacı tarafından dosyaya tek bir fatura sunulduğu ve fatura tarihinin devir işleminden daha önceki bir tarih olan 19/10/2018 olduğu, faturada yalnızca öğrenci kıyafeti ve kitap kırtasiye gibi kalemler belirtildiği, faturada hangi okula ne kadar mal tedarik edildiğinden, herhangi bir teslim tesellümden bahsedilmediği, bu bağlamda davacının yalnızca fatura sunmak sureti ile alacaklı olduğunu iddia ettiğini, huzurdaki yargılamaya konu sözleşmenin taraflarının davacı şirket ile ... şirketi olduğunu, davanın ... şirketine ihbarı talepleri bulunduğunu, belirterek, husumet yokluğundan usulen veya esastan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava; ticari satımdan kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacının ... Aş ile yaptığı okul kıyafetleri tedarik ve satış sözleşmesi kitap kırtasiye ürünleri satış sözleşmesi gereğini yerine getirmesi sonucu oluşan 472.897,76 TL davacı alacağının 17/10/2018 tarihli devir sözleşmesi nedeniyle devir alan davalı ... Anonim Şirketi nden tahsili istemi konusundadır.
Tarafların bildirmiş olduğu deliller , ticaret sicil kayıtları dosya içine alınmıştır.
Mahkememizce taraf şirketlerin ve ihbar olunan şirketin 2018-2019 yıllarına ait ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılarak alacağın varlığı , miktarı, davalının ticari defterlerinde davacı alacağının dayanağı sözleşme gereğince işlem yapılıp yapılmadığı konusunda bilirkişi ...'in 13/03/2020 tarihli raporu alınmıştır. Alınan bilirkişi raporu mahkememizce istenen hususları karşılamadığından ve denetime elverişli olmadığından 2. Bilirkişi heyet raporu alınmasına karar verilmiştir.
SMM ..., Borçlar Hukuku akademisyen Doç Dr ... ve sektör bilirkişisi MEB müfettişi ... dan oluşan heyetten 19/01/2021 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır. Alınan bilirkişi raporu denetlemeye elverişli bulunmuş ve hükme esas alınmıştır.
Tüm dosya kapsamına göre;
Davacı ... ile ihbar olunan ... arasında ... ... Lisesi nin 2018-2019 eğitim öğretim yılından başlayarak 5 yıl için “Okul Kıyafetleri Tedarik Ve Satış Sözleşmesi” ile “Kitap-Kırtasiye Ürünleri Satış Sözleşmesi” nin bağıtlandığı,
İhbar olunan ... nin ... Anadolu Lisesi ni ... Noterliğinin 17/10/2018 tarih ve ... yevmiye numuralı sözleşmeler ile davalı ... Hizmetleri Anonim Şirketi ne devir ettiği
Davacı ... Şirketinin 19/10/2018 tarih ve ... numaralı,toplam 472.897,76 TL bedelli faturayı önce İhbar olunan ... adına düzenlediği, daha sonra faturadaki ismin üzerine çizerek ... Anonim Şirketi yaptığı ve davalıya tebliğ etmediği, faturanın davalı tarafa tebliğe gönderilmemesi sonucu kabulü yada iadesi işlemlerinin gerçekleşmediği sabittir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu nda;
Borcun üstlenilmesi-Dış üstlenme-Öneri ve kabul
MADDE 196- Borçlunun yerine yenisinin geçmesi ve borcundan kurtarılması, borcu üstlenen ile alacaklı arasında yapılacak sözleşmeyle olur.
İç üstlenme sözleşmesinin, üstlenen veya onun izni ile borçlu tarafından alacaklıya bildirilmesi, dış üstlenme sözleşmesinin yapılmasına ilişkin öneri anlamına gelir. Alacaklının kabulü açık veya örtülü olabilir. Alacaklı, çekince ileri sürmeksizin üstlenenin ifasını kabul eder veya onun borçlu sıfatı ile yaptığı diğer herhangi bir işleme rıza gösterirse,borcun üstlenilmesini kabul etmiş sayılır.
Malvarlığının veya işletmenin devralınması
MADDE 202- Bir malvarlığını veya bir işletmeyi aktif ve pasifleri ile birlikte devralan,bunu alacaklılara bildirdiği veya ticari işletmeler için Ticaret Sicili Gazetesinde, diğerleri için, Türkiye genelinde dağıtımı yapılan gazetelerden birinde yayımlanacak ilanla duyurduğu tarihten başlayarak, onlara karşı malvarlığındaki veya işletmedeki borçlardan sorumlu olur.
Bununla birlikte, iki yıl süreyle önceki borçlu da devralanla birlikte müteselsil borçlu olarak sorumlu kalır. Bu süre, muaccel borçlar için, bildirme veya duyuru tarihinden; daha sonra muaccel olacak borçlar için ise, muacceliyet tarihinden işlemeye başlar.
Borçların bu yoldan üstlenilmesinin sonuçları, dış üstlenme sözleşmesinden doğan sonuçlarla özdeştir.Bildirme veya ilanla duyurma yükümlülüğü devralan tarafından yerine getirilmedikçe,ikinci fıkrada öngörülen iki yıllık süre işlemeye başlamaz. Hükmü mevcuttur.
TBK madde 196 /1 uyarınca sözleşme borçlusu İhbar olunan ... nin yerine yenisi - ... Anonim Şirketi - nin geçmesi için alacaklı ve borcu üstlenenin irade beyanlarının bulunması gerektiği, ancak davacı ... ile davalı devir alan ... A.Ş. arasında borcun üstlenilmesi konusunda yapılmış ve davacı tarafça dosyaya ibraz edilmiş bir sözleşme bulunmadığı,
Türk Borçlar Kanunu nun 202/1 uyarınca işletmenin devri yoluyla borçların devralana geçmesi için yapılan işletme devrinin, deviralan ... A.Ş tarafından davacı ...’ne bildirildiğine dair ihtar belgesi yada ihtar bilgisi nin davacı tarafça ibraz edilemediği,
Veya yapılan işletme devrinin Türkiye genelinde dağıtımı yapılan gazetelerden birinde, ... Müdürlüğü gazetesinde, Türkiye Ticaret Sicil gazetesinde ilanla duyurulmadığı ( 02/04/2021 tarihli ...'nün ... sayılı yazısı ile taraf şirketlerin ticaret sicil dosya kayıtlarından tespit edildiği üzere) anlaşılmıştır.
Bu nedenle davacı tarafın 19/10/2018 tarih ve ... numaralı,toplam 472.897,76 TL bedelli fatura alacağını davalı ... A.Ş den isteyebilmesi için borcun üstlenilmesi, işletmenin devir alınması nın yasal koşullarının gerçekleşmediği tespit edilmiştir.
Davacı alacağının muhatabı sözleşme borçlusu olan ihbar olunan ... olup, davalı ... A.Ş değildir. Davalı tarafın pasif husumet itirazı bu nedenle yerinde bulunmuş, davanın dava şartı yokluğundan usulen reddine karar vermek gerekmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /.
1-Davalının husumet itirazının kabulü ile dava şartı yokluğundan davanın usulen reddine
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan ve hesap olunan 59,30 TL karar harcının davacı tarafından peşin yatırılan 8.075,92 TL harçtan mahsubu ile hazineye gelir kaydına, artan 8.016,62 TL harcın karar kesinleştiğinde yatıran davacı tarafa iadesine
3-Davalı ... AŞ tarafından yapılan 100,00 TL ( tebligat gideri) yargılama giderlerinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 4.080,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... AŞ'ne verilmesine,
5-Artan gider avanslarının HMK 333 gereğince karar kesinleştikten sonra yatıran taraflara iadesine
Davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı , gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul BAM da istinaf yolu açık olmak üzere, verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 03/06/2021
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır