T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/300 Esas
KARAR NO: 2022/1000
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 17/05/2019
KARAR TARİHİ: 21/12/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; Davacı müvekkilinin ... Köprüsü ve ... Otoyolunun işletmecisi olduğunu, davalı borçlu ...'un sahibi olduğu ...,...,...,...,... ve... plakalı araçların 22/02/2017-11/09/2018 tarihleri arasında ücret ödemeksizin ihlalli geçişler yaptığını, ihlalli geçiş yapan araç sahiplerinin 6001 sayılı Kanun'un 30/7.maddesi gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş gün süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkanı olduğunu, ancak bu ücretlerin davalı tarafından ödenmediğini, bu alacakların tahsili için davalı aleyhinde İstanbul ...İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyası ile 27/09/2018 takip başlattıklarını, 6001 sayılı Yasa'nın 30/5.maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsilinin istendiğini, ödeme emrinin borçluya 04/10/2018 tarihinde tebliğ edilmesinden sonra davalı borçlunun borca, işlemiş ve işleyecek faize, faiz oranına ve diğer fer'ilerine itiraz ederek takibi durdurduğunu, itirazın iptaline ilişkin işbu davaya açmadan önce 06/03/2019 tarihinde arabuluculuk başvurusunda bulunduklarını ancak 17/04/2019 tarihinde anlaşmaya varılamadığını, borçlunun itirazının haksız olduğunu, davalının plaka numarası yazılı araçları ile 22/02/2017-11/09/2018 tarihleri arasında...,...,...,...,... ve başka istasyonlardan ücret ödemeksizin ihlalli geçiş yaptığını, davalı borçlu şirkete ait araçların otoyolu kullandığı zamanlarda HGS hesaplarının müsait olmadığını, davalının HGS hesabını müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmak yükümlülüğünde olduğunu, KGM'nin ve müvekkili şirketin yapılan ilanlarla vatandaşı bilgilendirdiğini, ihlalli geçişlerin borçlunun kendi kusuru ile meydana geldiğini, müvekkili şirket tarafından davalı borçlu şirkete ait plakala tanımlı HGS hesabına ilişkin provizyon sorgusu kontrolü yapıldığını ve geçişlere ilişkin provizyon sorgusunda "Banka tarafı temeout oldu, iptal ürün, provizyon istek talebinde veri, kayıt bulunamadı, OGS'de tanımlı olmayan plaka, kayıt bulunamadığı, ürün kara listede, orijinal referans no bulunamıyor, provizyon iptal edilmiş, referans no tekrar geldi, talimat onayı verilmemiş, ürün bakiyesi yetersiz" şeklinde sonuçlar verildiğini, hesabı müsait olmayan ve geçişe ilişkin banka provizyon sorgusu olumsuz dönen davalının OGS/HGS etiketinden geçiş ücreti çekilmediğini, ücreti ödenmeyen geçişler için davalı araç sahibi adına geçiş ücreti ve ceza bedelinin tahakkuk ettirildiğini, alacak taleplerinin mevzuata uygun olduğunu, ihlalli geçiş yapan araç sahiplerinin bir çok kanaldan sorgulama yaparak takibe başlanmadan önce borçlarını ödeme imkanları olduğunu, ayrıca ihlalli geçiş yapan araç sahiplerinin ... Bankası,... Bankasın resmi internet sitesinden de ödeme imkanı yapabilme imkanları olduğunu, müvekkili şirketin 6001 sayılı Yasa ve başkaca mevzuat gereğince ihlalli geçiş yapan araç sahiplerine herhangi bir bildirim yapma yükümlülüğünün olmadığını, davalı borçlu taraf faize, faiz oranına ve borcun fer'ilerine de itiraz etmiş ise de, bu itirazının yersiz olduğunu, davalı borçlu şirketin mesleği ve işi gereğince ücretli otoyolu kullandığını, araçların ticari amaçla kullanıldığını, bu işin TTK'nun 3.maddesine göre ticari iş sayıldığını, takipte o tarihte yürürlükte bulunan %19,5 ve değişen oranlarda ticari faiz talep ettiklerini, faize ilişkin taleplerinin Yargıtay içtihatlarına da uygun olduğunu, İİK'nun 67/2.maddesi gereğince davalı aleyhinde en az %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesini, 25/05/2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı Kanun'un 18.maddesi ile ceza tutarının dört katı olduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla takip tarihi itibariyle alacaklarının 61.463,00-TL olduğunu talep ederek borçlu itirazını iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekilinin cevap dilekçesi özetle; Davacının alacak iddiasının haksız ve gerçeğe uygun olmadığını ve kabul etmediklerini, müvekkilinin tüm ihlalli geçişlere ait ücretlerini ihlalli geçiş tarihinden itibaren 13.günde yatırmış olmasına rağmen, paranın HGS hesaplarına 16.günde geçtiğini, müvekkilinin mesleki amaçla kullanmakta olduğu araçlarla ilgili olarak sürekli olarak kullandığı ...Köprüsü ve ... Otoyolu’nun geçiş ücretlerini yıllardır düzenli olarak, sistemli bir şekilde, geciktirmeden ve otomatik olarak ödemekte olduğunu, hiç bir sorun olmadan tüm geçiş ücretlerini tam zamanında ödeyerek işlerini yürütmesine rağmen, iş yoğunluğu sebebiyle nadir de olsa bazı gecikmeler yaşanabildiğini, ceza ödememek için yasanın tanıdığı 15 günlük süre içerisinde ödemelerini kontrollü bir şekilde yaptığını, ihlalli geçiş yaptığı iddia edilen araçların 22.02.2017-11.09.2018 tarihleri arasında ...Köprüsü ve ... Otoyolu’ndan geçişlerinde geçiş ücretlerinin normal zamanda otomatik olarak çekilmesine rağmen bu tarihler arasındaki bazı zamanlarda farkında olmadan hesapta yeterli miktarda bakiye bulunmadığı için otomatik olarak çekilemediğini, ancak, müvekkilinin bunun takibini düzenli olarak yürüttüğü için fark ettiği anda davacı şirket tarafından herhangi bir beyan veya bildirimde bulunmamasına rağmen ekte sunulan ödeme dekontlardan da görüleceği üzere ihlalin gerçekleştiği günü takip eden 13.günde banka hesabına hemen bakiye yüklemesi yaptığını, ancak 13.günde banka hesabına yatırdığı paranın aynı gün HGS hesabına geçmesi beklenirken banka hesabındaki paranın, geçiş ücretlerinin çekildiği hesaba 16. günde geçirilebildiğini öğrendiğini, müvekkilinin gerekli özen ve dikkate gösterdiğini, PTT sorgulamaları incelendiğinde, dava dilekçesinde geçiş bedeli ödenmeden geçildiği iddia edilen 22.02.2017-11.09.2018 tarih aralığında araçlarla ilgili her ödemenin ekte belirtilen gerçek geçiş ve ödeme tarihleri olan 03.11.2017-10.07.2018 tarihleri arasında ve ayrıntılı olarak belirtilen saatlerde tam olarak yapıldığını, müvekkilinin gerekli özen ve dikkate gösterdiğini, tanının süre içesinde ödemeyi yaptığı için sorumluluğunun bulunmadığını, bu nedenle, gecikmeden dolayı cezai yaptırım uygulanmaması gerektiğini, dava dilekçesinde hangi aracın hangi tarih ve saatlerde geçiş ücreti ödenmediğinin açıkça belirtilmediğini, dilekçesi müvekkiline ait ihlalli geçiş yaptığı iddia edilen 7 araç olup, ihlalli geçişin de geniş bir tarih aralığını içerdiğini, bu nedenle, hangi geçişten dolayı ihlalli geçiş yaptığı ve ücret ödemesinin yapılıp yapılmadığını anlayamadığını; dava dilekçesinde ihlalli geçiş yapıldığı iddia edilen ...plakalı aracın müvekkiline ait olmadığını, dava dilekçesinde geçiş ücreti ödemeden geçtiği iddia edilen ...plakalı aracın geçiş ücretinin...tan,... plakalı aracın geçiş ücretinin ise ... plakalı “Çekici” olarak adlandırılan araçlar üzerinden çekildiğini, geçiş ücreti ödemeden geçtiği iddia edilen ... ve ... plakalı araçlarda geçiş ücretinin çekilebilmesi için gerekli olan etiket bulunmadığı için bu araçların “Çekici” diye tanımlanan araçlara tanımlı olup, bu araçların ilgili köprü ve yollardan geçiş ücretleri... ve...plakalı çekici araçlardan çekildiğini, bunun davacı tarafça yanlış değerlendirildiğini, ilgili araçların geçişlerinin ihlalli geçiş olarak kayda alınmasının hatalı olduğunu, icra inkar tazminatına hükmedilmesini gerektirecek şartların oluşmadığını, ihtiyati haciz konulması şartlarının da oluşmadığını, bu nedenle, davanın reddi ile davacının takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir.
23.10.2022 tarihli bilirkişi ..., ... ve...'ın heyet raporu özetle; Geçiş ücretinin çekiciye tanımlı römork (dorse) plakasına tahakkuk ettirilmiş olması halinde dahi, ücretin hem çekiciye, hem de römork (...) plakasına tahakkuk ettirilmeyip, tek bir ücret tahakkuk ettirilmiş olduğunun tüm geçişlere ait kayıtların tek tek karşılaştırılıp kontrol edilmek suretiyle anlaşılmış olduğunu, davalı adına kayıtlı ... -... plakalı çekici ve römorkun ücretsiz geçişinden dolayı davalının davacıya 4 kat cezası ile birlikte ücretsiz geçiş borcunun toplam 29.520,50 TL ve bu alacağın 3095 sayılı Yasa'nın 2/2.maddesi gereğince, avans faiz oranları üzerinden hesaplanan işlemiş faiz borcu toplamının takip tarihi itibariyle 2.573,54-TL olmak üzere toplam 32.094,04 TL; ... - ... plakalı çekici ve römorkun ücretsiz geçişinden dolayı davalının davacıya dört kat cezası ile birlikte ücretsiz geçiş borcunun 23.841,00-TL ve bu alacağın 3095 sayılı Yasa'nın 2/2.maddesi gereğince, avans faiz oranları üzerinden hesaplanan işlemiş faiz borcu toplamının takip tarihi itibariyle 1.924,95-TL olmak üzere toplam 25.765,95-TL; ... plakalı çekicinin ücretsiz geçişinden dolayı davalının dört kat cezası ile birlikte ücretsiz geçiş borcu toplamının 678,75-TL ve bu alacağın 3095 sayılı Yasa'nın 2/2.maddesi gereğince, avans faiz oranları üzerinden hesaplanan işlemiş faiz borcu toplamının takip tarihi itibariyle 37,53-TL olmak üzere toplam 716,28-TL olarak hesaplanmış olduğunu, her ne kadar ...plakalı çekiciye ait ücretsiz geçişlerden dolayı davacı davalıdan alacak talebinde bulunmuş ise de, 06/01/2015 tarihinde davalı ... adına kayıtlı iken kayıp, çalıntı plaka nedeniyle söz konusu çekicinin 09/07/2015 tarihinde davalı ...'ın kendisi adına kayıtlı ...plakalı çekiciye nakil işleminin yapılmış olması, takip konusu ücretsiz geçişlere ait alacakların ise, plakanın davalı adına kayıtlı olmadığı 22/02/2017-11/09/2018 tarihleri arasındaki döneme ait olması nedeniyle, söz konusu çekiciye ait ihlalli geçiş ücreti ile faizini davacının davalıdan talep etme hakkının bulunmadığını kanaat getirildiğini; bu nedenle, yukarıdaki cetvelde ayrıntılı olarak gösterilen 7,75-TL ücretsiz geçişe ait ücret ile bu alacağın 1,34-TL işlemiş temerrüt faizi olmak üzere toplam 9.09-TL'nin alacaklının borçludan olan alacağına dahil edilemediğini, buna göre, davacı alacaklının davalı borçlu ...'dan takip tarihi itibariyle (29.520,50 TL + 2.573,54 TL + 23.841,00 TL + 1.924,95 TL + 678,75 TL + 37,53 TL=) 58.576,27 TL ile 4.536,02 TL'nin 816,48 TL miktarında %18 oranındaki KDV olmak üzere toplam olarak (58.576,27 TL + 816,48 TL=) 59.392,75-TL alacak talebinde bulunabileceğinin anlaşıldığını; bu nedenle, takdiri ve hukuki değerlendirmesi Mahkememize ait olmak üzere, borçlunun itirazının 54.040,25-TL asıl alacak, 4.536,02-TL işlemiş faiz, 816,48-TL %18 faizin KDV'si olmak üzere toplam 59.392,75 TL üzerinden iptal edilmesi gerekeceğini, davalının ihlalli geçiş ücretlerini ihlali geçişi izleyen 13.günde HGS hesabına yatırdığı, ancak yatırılan paranın 16.günde hesaba geçtiği yönündeki iddiasının gerektiğinde teyidi mahkememize ait olmak üzere, geçiş yapmadan önce sürücü/araç sahibinin HGS ve OGS hesaplarında yeteri kadar bakiyeyi bulundurmak, yeterli bakiye olmaması veya sair bir sebepten dolayı otomatik sistem tarafından ücretin hesaptan çekilememesi halinde, sürücü/araç sahibinin ihlali geçişi izleyen günden itibaren en geç on beş gün içinde tahakkuk eden geçiş ücretini HGS veya OGS hesabına para yüklemek suretiyle değil de, ödeme sistemlerini kullanarak ücretsiz geçişe ait geçiş ücretini manuel olarak yatırmakla yükümlü olduğunu; ücretsiz geçişin gerçekleşmesinden sonra sürücü/araç sahibinin HGS/OGS hesaplarında bakiye bulundurulması halinde dahi, otomotik sistem tarafından ihlali geçişe ait ücretin çekilemediğinin anlaşıldığını, itirazın iptaline karar verilecek asıl alacak üzerinden takip tarihinden itibaren işleyecek faizin %19,50 ve değişen oranlarda 3095 sayılı Yasa 'nın 2/2.maddesi gereğince, Merkez Bankasının kısa vadeli krediler için öngördüğü değişen oranlardaki avans faiz oranları üzerinden ve ayrıca faizin KDV'sinin icra müdürlüğünce hesaplanması gerekeceğini görüş ve beyan etmişlerdir.
GEREKÇE:
Dava, işletmesi davacıya ait otoyol ve köprülerin kullanılmasından kaynaklı alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup, yasal süresinde açılmıştır.
Mahkememizce dosyanın taraf iddia ve savunmaları, bu kapsamda davacının davaya konu takip dosyası kapsamında davalıdan alacağı olup olmadığı ve varsa miktarının tespiti için bilirkişi heyetine tevdine karar verildiği, bilirkişi raporunda; davacının davalıdan (29.520,50 TL + 2.573,54 TL + 23.841,00 TL + 1.924,95 TL + 678,75 TL + 37,53 TL=) 58.576,27 TL ile 4.536,02 TL'nin 816,48 TL miktarında %18 oranındaki KDV olmak üzere toplam olarak (58.576,27 TL + 816,48 TL=) 59.392,75-TL alacak talebinde bulunabileceği belirtilmiştir.
Dosya kapsamı ile uyumlu bulunarak hükme esas alınan bilirkişi heyet raporu ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davacının davalı borçlu ...'un sahibi olduğu...,...,...,... ve... plakalı araçlarının 22/02/2017-11/09/2018 tarihleri arasında ücret ödemeksizin ihlalli geçişler yaptığını iddia ettiği, ihlalli geçiş yaptığı iddia edilen araçlardan 41 BM 685 plakalı aracın 09/07/2015 tarihinde ... plakalı araca NAKİL olarak gittiği trafik müdürlüğünce bildirildiğinden takip ve davanın konusu alacağın da nakil tarihinden sonraki 22/02/2017-11/09/2018 tarihleri arasındaki günlere ait olması nedeniyle ... plakalı araca ait ihlalli geçişlerin dikkate alınamayacağı, davalı adına kayıtlı ... - ... plakalı çekici ve römorkun ücretsiz geçişinden dolayı davalının davacıya 4 kat cezası ile birlikte ücretsiz geçiş borcunun toplam 29.520,50 TL ve bu alacağın 3095 sayılı Yasa'nın 2/2.maddesi gereğince, avans faiz oranları üzerinden hesaplanan işlemiş faiz borcu toplamının takip tarihi itibariyle 2.573,54-TL olmak üzere toplam 32.094,04 TL;... - ... plakalı çekici ve römorkun ücretsiz geçişinden dolayı davalının davacıya dört kat cezası ile birlikte ücretsiz geçiş borcunun 23.841,00-TL ve bu alacağın 3095 sayılı Yasa'nın 2/2.maddesi gereğince, avans faiz oranları üzerinden hesaplanan işlemiş faiz borcu toplamının takip tarihi itibariyle 1.924,95-TL olmak üzere toplam 25.765,95-TL; ... plakalı çekicinin ücretsiz geçişinden dolayı davalının dört kat cezası ile birlikte ücretsiz geçiş borcu toplamının 678,75-TL ve bu alacağın 3095 sayılı Yasa'nın 2/2.maddesi gereğince, avans faiz oranları üzerinden hesaplanan işlemiş faiz borcu toplamının takip tarihi itibariyle 37,53-TL olmak üzere toplam 716,28-TL olarak bilirkişi heyetince hesaplanmış olduğu, davalının ödeme belgesi sunmadığı anlaşıldığından, bilirkişi heyet raporundaki miktar üzerinden davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Anılan durum karşısında takip konusu alacağın likit ve hesap edilebilir nitelikte olması nedeniyle davalı-borçlunun İİK'nın 67/2. maddesine göre hükmolunan asıl alacağın %20'si oranı üzerinden hesaplanan icra inkar tazminatından da sorumlu olması gerektiği hususu da göz önünde bulundurularak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, davalının İstanbul ... İcra Dairesinin...Esas sayılı dosyasına yaptığı itiraz KISMEN İPTALİNE, takibin 54.040,25-Tl asıl alacak, 4.536,02-TL işlemiş faiz, 816,48-TL KDV olmak üzere toplam 59.392,75-TL üzerinden DEVAMINA,
2-Asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu Genel Tebliği gereğince hesap olunan 4.057,12-TL karar ve ilam harcının davacı tarafından peşin yatırılan 742,33-TL harçtan mahsubu ile eksik kalan 3.314,79-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesinin "...Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır..." hükmü gereği 1.320,00-TL'sı arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydedilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 9.502,84-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Red edilen kısım yönünden avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 2.070,25-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 786,73-TL ilk gider, 300,50-TL tebligat ve müzekkere gideri, 7.700,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.787,23-TL. yargılama giderinin red ve kabul durumu nazara alınarak takdiren 8.517,75-TL sinin davalıdan tahsili davacıya verilmesine,
8-HMK. 333. md. uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiyesinin kararın kesinleşmesi sonrası davacıya iadesine,
Mahkememizin bu kararına karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde, Mahkememize ve Mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle İstanbul BAM ilgili Hukuk Dairesince incelenmek üzere istinaf yoluna başvuru hakkı bulunduğuna dair verilen karar, hazır olan davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 21/12/2022
Katip ...
(e-imza)
Hakim ...
(e-imza)