T.C. İSTANBUL 15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/573
KARAR NO: 2021/1009
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/10/2019
KARAR TARİHİ: 14/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... A.Ş. ihale yolu ile aldığı işte davalı taraf alt taşeron olarak ... Hizmeti Temini İşini yaptığını, müvekkilinin mülkiyetinde olan dorse ve diğer iş makinaları davalı tarafça kullanılarak hizmet ifa etmeye başladığını, müvekkilinin aldığı işin bittiğini, davalı tarafa ihale konusu işte kullanması için ariyet olarak verilen ... plakalı dorse (yarı römork) iade etmesi gerekirken teslim edilmediğini; dorsenin parçalanarak hurda olarak satıldığının öğrenildiğini, üçüncü kişilerden dorse kiraladığını ve 28.320,00 TL (KDV dahil) kiralama bedeli ödediğini beyanla; davanın kabulü ile 24.04.2019 tarihi itibariyle ... plakalı dorsenin değerinin tespit edilerek, bu tarihten itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte ödenmesini, söz konusu dorsenin davalı tarafından müvekkile teslim edilmemesi nedeniyle üçüncü kişiden kiralanan dorse için ödenen 28.320,00 TL kiralama bedelinin ödeme tarihi 30.05.2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte ödenmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin Dilovası ... adresinde nakliye işi ile iştigal ettiğini, Davacı şirketin ... Belediye Başkanlığı’nın iştiraki olan ... A.Ş’nin ( ... ) atık taşıma işini ihale yolu ile aldığını ve ihale kapsamında alınan işin ... yerleşkesinde oluşan çöp suyunun ... Yerleşkesine Nakliyesi işinin de müvekkili tarafından, davacı şirket nam ve hesabına gerçekleştirildiğini, taraflar arasındaki anlaşma gereğince, müvekkilinin Dilovası İzaydaş yerleşkesinde biriken çöp suyunu ... yerleşkesine taşımak sureti ile davacı şirkete hizmet verdiğini, bu hizmetlerinin karşılığı olarak ise müvekkilinin alacağının oluştuğunu, müvekkili tarafından davacı şirkete hizmet verilmiş olması ve bu hizmet karşılığı müvekkilinin alacağı oluşmasına rağmen davacı şirket tarafından, müvekkilinin yaptığı hizmete ilişkin usulüne uygun fatura tanzim edip davacı şirkete faturayı göndermesine rağmen, davacı şirket ödemeleri geciktirip müvekkilinin alacaklarını ödemediğini, kaldı ki kesilen faturanın KDV ve diğer vergileri müvekkili tarafından ödendiğini, müvekkilinin hak ve alacağı tarafların ticari ve resmi kayıtları ile de sabit olup tahsili hususunda davacı şirkete gerek telefon ile arayarak gerekse de posta kanalı ile faturaları ibraz ederek ödeme talep edilmişse de davacı şirket bu taleplerini haksız bir şekilde reddettiğini, müvekkilinin alacaklarını ödememelerine ilişkin de davaya konu ... plakalı dorse plakalı aracın kendilerine teslim edilmediğine ilişkin müvekkilinin alacaklarını ödemediklerini, davacı şirket yetkilisi tarafından müvekkiline bildirildiğini, davacının ileri sürdüğü iddiaların gerçeği yansıtmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Davanın taraflar arasında mevcut hizmet alım sözleşmesi kapsamında davalı kullanımına ariyet olarak tahsis edilen mülkiyeti davacıya ait ... plakalı dorsenin işin bitiminden hemen sonra teslimi gerekmesine rağmen teslim edilmemesi nedeni ile dorse rayiç bedelinin ve 3. Kişilerden kiralanan dorse bedeli nedeni ile uğranılan zararı tazmini istemine ilişkindir.
Mahkememizce dosyanın mali müşavir, makine bilirkişisi ve sözleşme bilirkişisi incelemesine tevdi ile tarafların ibraz ettikleri deliller, gelen yazı cevapları da incelenmek kaydıyla davacı alacağı olup olmadığı, varsa miktarının belirlenmesinin istenmesine karar verildiği, Makine Yüksek Mühendisi Bilirkişi Prof. Dr. ... , Mali Müşavir Bilirkişi ... ve Sözleşme, Borçlar, Sorumluluk, Nitelikli Hesaplama Uzmanı Bilirkişi Prof. Dr. ... tarafından sunulan 17/06/2021 tarihli bilirkişi raporunda; Davacı ile davalı arasında akdedilmiş olan Taşeronluk Sözleşmesinde, davacı tarafından davalıya ariyeten dorse verileceğini düzenleyen bir hüküm bulunmadığı gibi; davacı ile davalı arasında yazılı olarak akdedilmiş bir "ariyet sözleşmesi" de bulunmamaktadır. Ayrıca davacı, davalıya iddia ettiği dorseyi teslim ettiğini ispata yönelik "yazılı delil (teslim tutanağı, sevk irsaliye vb.)" de sunmadığı, "bir malın teslimi işlemi" bir "hukuki işlem" niteliğinde olduğundan (zira içeriğinde "ayni akit" içerdiğinden), yazılı delil (kesin delil) ile ispat edilmesinin gerektiği, bu nedenlerle, davacının bu davadaki iddia ve talebinin yerinde olmadığı, ispata muhtaç olduğu kanaati bildirilmiştir.
Davacı vekili 25/10/2021 tarihli ıslah dilekçesi ile; dava dilekçesinde 28.320-TL kiralama bedeline yönelik taleplerinde herhangi bir değişikliğe gitmediklerini, ancak dorse bedeli alacak taleplerini 90.750-TL olarak ıslah ettiklerini beyan etmiştir.
Dosya kapsamı ile uyumlu bulunarak hükme esas alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde;
Davacı ile idare ( ... A.Ş.) arasında ... Evsel Katı Atık Düzenli Depolama Alanı'nda depolanmış atıklardan kaynaklı geomembranlı çöp suyu havuzunda, rögarda/rögarlarda, saha içerisinde ve diğer tüm çöp suyu toplama noktalarında biriken çöp sularının, ... da bulunan ... Tesisine veya ...Tesisine taşınması için 04.01.2018 tarihinde ... Hizmeti Temini Sözleşmesi imzalanmış olup, ... A.Ş. ile ... firması arasında imzalanan İş Teslim Tutanağından, işe başlama tarihi 05.01.2018 - iş bitim tarihi 05.01.2019 olarak belirtildiği,
İşveren ... San. ve Tic. Ltd. Şti ile ... arasında 04.01.2018 tarihinde imzalanan ... Hizmeti Temini Sözleşmesi ile ... ... km güzergahında 1 yıl süreyle ton üzerinden birim fiyatı 13,75 TL olduğunun belirlendiği görülmüş olup,
Davacı tarafça taraflar arasında mevcut taşeronluk sözleşmesi uyarınca taşıma işinin davalı tarafından yerine getirilmesi için davalı taşerona, ... plakalı dorseyi ariyeten teslim ettiğini; fakat sözleşme sona erdiğine davalının söz konusu dorseyi iade etmediği, dorsenin teslim edilmemesi nedeniyle davacının üçüncü bir kişinden dorse kiralamak ve kira bedeli ödemek zorunda kaldığı iddia olunarak ... plakalı dorse bedelini ve Dorsenin teslim edilmemesi nedeniyle üçüncü bir kişiden kiraladığı dorse için ödemiş olduğu 28.320,00 TL'lik kira bedelini talep etmekte ,davalı ise; davacı tarafından davalıya söz konusu dorsenin teslim edilmediğini ve davalı tarafından kullanılmadığını; kaldı ki taraflar arasındaki taşeronluk sözleşmesinde de davacı tarafından davalıya dorse teslim edileceğini düzenleyen bir hüküm bulunmadığı iddiası ile davanın reddi talep etmektedir.
Davacı ile davalı arasında akdedilmiş olan Taşeronluk Sözleşmesinde, davacı tarafından davalıya ariyeten dorse verileceğini düzenleyen bir hüküm bulunmadığı gibi; davacı ile davalı arasında yazılı olarak akdedilmiş bir "ariyet sözleşmesi" de bulunmamaktadır.
TBK 379. Maddesinde yerini bulan kullanım ödüncüne göre ,ödünç sözleşmeleri bir şekil şartına bağlanmamış olup, ispat hukuku açısından yazılı olması gerekmektedir. Ödünç sözleşmesi uyarınca ödünç alan kendisine belli bir süre kullanması için bedava olarak bırakılan şeyi bir süre kullandıktan sonra geri verme yükümlülüğü altındadır. Ödünç alan/ davalı, taraflar arasında yazılı sözleşme olmaması nedeni ile ödünç konusunu özgülenmiş amaca uygun kullanıp ödünç verene karşı genel ilkeler uyarınca sorumludur.
Davaya konu ... plakalı dorse ... plakalı çekiciye takılı olup, dorsenin davalı tarafından kullanıldığı dorsenin takılı olduğu ... plakalı çekiciye ait akaryakıt faturaları davalı adına kesildiği davalı tarafça davacıya bildirilmesi ile ödendiği, taraflar arasındaki yazışmalar ve araç muayene randevukaydı ile dorsenin davalıya teslim edildiği anlaşılmış, Mahkememizin 14.07.2020 tarihli celsesinde davalı vekili mahkememiz huzurunda verdiği ve zapta geçen beyanı ile ... plakalı dorse muayene başvurusunun davalı tarafından yapıldığı, ...davacı tarafa defalarca dorseyi gelip almaları uyarısında bulunduklarını beyan etmiş olup, tüm bu hususlar bir arada değerlendirildiğinde davacı tarafça ariyete konu ... plakalı dorsenin davalı kullanımına tahsis edildiği ve sonrasında davacıya iade edilmediği kanaatine varılmıştır.
İbraz edilen bilirkişi raporu ile ; ... firması adına tescilli ... plakalı vasıtaya ait tescil belgesinden ... marka, ... tipi, 2012 model, gri(metal)-beyaz renkli, motorsuz 04 sınıfı Yarı Römork (tanker kasa) olduğu, ilk tescil tarihinin 13.06.2012 olduğu, 3 dingilli azami yüklü ağırlığı 33.5 ton olduğu, kamuya açık internet sitelerinde hasarsız (boyasız-değişensiz) oldukları beyan edilen emsallerinin ikinci el piyasa değerinin ilgili filtrelemeler ile (2012 model, 33.5 ton ağırlık ve 3 dingil vb.) pazarlığa açık şekilde www ... com sitesinde asgari 136.500,00 TL olduğu www ... com sitesinde asgari 85.000,00 TL - azami 129.000,00 TL arasında değiştiği segmentine göre makul düzeyde pazarlık payı dikkate alınarak indirim uygulandığında rağbet göreceği peşin rayiç bedelinin günümüzde asgari 85.000,00 TL - azami 136.500,00 TL ve ortalama olarak 110.750,00 TL civarında olduğu, olay üzerinden uzun bir süre geçtiğinden geçmişe yönelik ikinci el piyasa rayiç değer araştırması yapılabilecek veri tabanı günümüzde mevcut değil ise de, günümüz ortalama rayiç değeri (110.750,00 TL) ve dava konusu yarırömork tankerin peşin rayiç değerinin 2019 yılında 90.750,00 TL kabulünün uygun olduğu saptandığı bildirildiği görülmüştür.
Davacının ticari defterlerinde, 30.05.2019 tarihinde "... San.Tic. AŞ." Unvanlı şirkete ... seri-sıra numaralı fatura ile KDV dahil 28.320TL tutarında "arazöz tanker kiralama" bedeli ödediği tespit edilmiştir.
Anılan durum karşısında davaya konu ... plakalı dorseyi davalıya ariyeten teslim ettiği dava dosyasına sunulan deliller, teknik inceleme ve ticari defterler incelemesi sonucu davacının ticari defterlerindeki verilere dava tarihi itibariyle davacının 90.750,00 TL Dorse bedeli 28.320,00TL ikame dorse kiralama bedeli olmak üzere toplam 119.070,00 TL davalıdan alacaklı olduğu kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile 28.320-TL kiralama bedeli 30/10/2019 dava tarihinden, 90.750-TL dorse bedeli alacağının 25/10/2021 ıslah tarihinden itibaren işleyen avans faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 8.133,67-TL nispi karar harcından davacı tarafından peşin yatırılan 2.033,09-TL harcın mahsubu ile bakiye 6.100,58-TL harcının davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesinin "... Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır..." hükmü gereği 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 15.261,65-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 2.077,49-TL ilk gider, 2.250-TL bilirkişi, 222-TL tebligat ve müzekkere gideri olmak üzere toplam 4.549,49-TL Yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-HMK. 333. md. uyarınca davacı tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi sonrası talebi halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/12/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır