T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/654 Esas
KARAR NO: 2021/856
DAVA: Menfi Tespit (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/12/2019
KARAR TARİHİ: 04/11/2021
Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA / Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;
Müvekkilinin kardeşi ...’a ait işletme olan ...-... Tesisat için 2016 yılında davalı banka tarafından 409.000,00 TL tutarlı ticari kredi tesis edildiğini,
Bu kredinin teminatı olarak müvekkilinin maliki olduğu gayrimenkul üzerine 25.07.2016 tarihinde 800.000,00 TL’lik ipotek tesis edildiğini, söz konusu krediden müvekkilinin şahsen sorumlu olmadığını ve ipoteğin üst sınır ipoteği olarak tesis edildiğini, ... Holding A.Ş. unvanlı holdingin iştiraki olan ... A.Ş.’nin Eskişehir’de inşa edilecek termik santral işini aldığını, söz konusu termik santralin inşasında müvekkili ...’un kardeşinin yüklenici olarak yer aldığını, adı geçen şirketlerin Fetö/PYD ile irtibatı tespit edilerek ...’ye devredildiğini ve şirketlere kayyum atandığını, söz konusu durum nedeniyle müvekkilinin kardeşi ...’a yapılması gereken ödemelerin yapılmadığını,
Müvekkilinin kardeşi ...’un ödeme güçlüğüne düştüğünü, söz konusu durumun davalı bankaya 16.10.2018 tarihinde bildirildiğini ve kredi borçlarının yapılandırıldığını, davalı bankaya yapılan ödemelere rağmen borcun hiç azalmadığını,
Davalı banka tarafından 25.10.2019 tarihinde hesap kat ihtarı gönderildiğini, belirterek; Davalı banka ile akdedilen tüm sözleşmelerdeki genel işlem şartlarının Mahkemece incelenmesi sonucunda asıl borç ve ferilerinin hesaplanmasına, müvekkilinin borçlu olmadığı tutarın gerçek değerinin tespit edilmesine, davalı bankanın çeklerden kaynaklı 32.480,00 TL tutarındaki isteminin haksız olduğunun ayrıca tespit edilmesine, müvekkilinin davayı açmakta uğradığı zararın tazmini amacıyla alacağın yüzde yirmisinden aşağı olmayan bir bedelin davalı bankadan tahsil edilmesine, huzurdaki dava sonuçlanıncaya kadar icranın durdurulmasına, vekalet ücreti dahil tüm yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP / Davalı ... Bankası A.S. Vekili 23.12.2019 Havale Tarihli Cevap Dilekçesinde ve Özetle:
Müvekkili bankanın ... Şubesi ile ... arasında Genel Kredi Sözleşmeleri imzalandığını ve bu sözleşmeler kapsamında dava dışı asıl borçlu lehine krediler tesis edilerek kullandırıldığını,
Davacı borçlunun, bu sözleşmeler kapsamında kullandırılan kredileri müşterek borçlu müteselsil kefil sıfatı ile imzaladığını, ayrıca kullandırılan kredilerin teminatı olarak davacı ... (1/2 hisse) ve ... (1/2 hisse) adına kayıtlı İzmir ili, ... İlçesi, ... Mahallesi, Zemin Kat 3 no’lu bağımsız bölüm mesken niteliğindeki taşınmaz üzerine 800.000,00 bedelli 2. derece limit ipoteği tesis edildiğini, kredi taksitinin vadesinde ödenmemesi üzerine, dava dışı asıl borçlunun yapılandırma talebine istinaden kredinin yapılandırıldığını, fakat yapılandırma taksitlerinin de ödenmediğini, bu nedenle 21.10.2019 tarihinde kredi hesabının kat edildiğini ve borçlulara .... Noterliğinin 21.10.2019 tarih ve ... yevmiye no’lu ihtarnamesinin gönderildiğini,
Huzurdaki davada davacının 3. şahıs lehine ipotek veren konumunda olduğunu, 3. şahıs lehine ipotek veren kişi ...’un, müvekkili banka lehine tesis edilen ipotekli taşınmazla sınırlı olarak sorumlu olduğundan takipte borçlu olarak gösterilemediğini, ipotek takibinde şahsen sorumluluğunun bulunmadığını, belirterek;
Davacı borçlunun huzurdaki davasının öncelikle hukuki yarar yokluğundan dolayı usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, tarafların tacir olduklarını ve sözleşme serbestliği ilkesi gereğince aralarındaki işlem şartlarını serbestçe kararlaştırdıklarını, müvekkili banka ile davacı ipotek borçlusu arasında imzalanan kredi ve ipotek sözleşmelerinde genel işlem şartlarına aykırı bir düzenleme bulunmadığını belirterek ihtiyati tedbir taleplerinin reddine, alacağın % 20’sinden aşağı olmamak üzere yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava İİK 72 gereğince icra takibinden sonra açılan menfi tespit istemine ilişkindir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık 24/09/2021 tarihli celsede; ... İcra müdürlüğünün 2020/... esas sayılı takip dosyasında takibe konan borç nedeniyle ipotek veren üçüncü kişi ipotek borçlusu ... un borçlu olmadığının tespiti ve %20 az olmamak üzere kötü niyet tazminatı istemi konusunda olduğu, takip dosyası alacağının dayanağının genel nakdi ve gayri nakdi kredi sözleşmesi ile bu sözleşme gereğince verilen ipotekler olduğu şeklinde tespit edilmiştir.
Davalı vekilinin hukuki yarar itirazı genel kredi sözleşmesinin teminatı olarak alınan ipotekte, davacı ... un ipotek veren üçüncü kişi olduğundan menfi tespit davası açmakta hukuki yararı vardır.Hukuki yararı olan davada ipotek veren üçüncü kişi olarak aktif husumet ehliyetinin olduğuda kabul edilmiştir.
... un asli müdahale talebi; 24/09/2020 tarihli ön inceleme duruşması 5 numaralı ara kararı ile Genel Kredi sözleşmesi asıl borçlusu olup 3. Kişi sıfatı bulunmayıp HMK 65 koşulları oluşmadığından reddedilmiştir.
Davalı itirazları hükümle birlikte reddedilmiştir.
Takip alacaklısı ... Bankası A.Ş. tarafından alacağın tahsili için, dava dışı takip borçlusu ... aleyhine, .... icra Müdürlüğünün 2020/... E. sayılı dosyası üzerinden 28.01.2020 tarihinde, aşağıda detayı verilen tutarlar üzerinden, ipoteğin Paraya Çevrilmesi Yoluyla Takipte icra Emri ile icra takibi başlatıldığı tespit edilmiştir.
Dosya içine davacı tarafından bildirilen ; İpotek resmi senedi, Kat ihtarı, Karşı ihtar
Davalı tarafından bildirilen; Genel Kredi Sözleşmesi,İhtarname, İpotek Akit Tablosu,Banka faiz genelgesi, Emsal Yargıtay kararları, alınmıştır.
Dosya içine alınan deliller ve banka kayıtları üzerinde , mahkememizce bilirkişi incelemesi yapılmıştır.
Bankacı bilirkişi ... ,E. İcra müdürü ... ve Prof ... 'nin 29/03/2021 tarihli bilirkişi raporu alınmış, mahkememizce rapor denetlemeye elverişli bulunmamıştır.
Bankacı bilirkişi ... , Doç. Dr . ... ve E. İcra Müdürü ... 'nın 27/08/2021 havale tarihli bilirkişi raporu alınmış, alınan rapor denetlemeye ve hüküm kurmaya elverişli bulunmuş, hükme esas alınmıştır.
Tüm dosya kapsamına göre;
Dava dışı ... ile davalı ... Bankası A.Ş. arasında, Sözleşme öncesi Bilgilendirme Formu'nu da içeren 800.000,00 TL tutarlı Genel Kredi Sözleşmesinin 16.06.2016 tarihinde imzalandığı,
Davacı ...’un, 16.06.2016 tarihli Genel Kredi Sözleşmesi’nde 1.000.000,00 TL’lik kefalet imzasının mevcut olduğu ve kefalet sözleşmesinin Müteselsil Kefil bölümünün, 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 583. maddesinde öngörülen şekil şartlarına uygun olarak düzenlendiği,
Davacı ... ile dava dışı asıl borçlu ...’un V2 hisse maliki oldukları aşağıda belirtilen taşınmaz üzerine, davalı banka lehine 800.000,00 TL tutarlı 2. derece ipotek tesis edildiği ve sonrasında ipotek derecesinin 1. derece olduğu, Davalı banka ile dava dışı asıl borçlu ... arasında imzalanan Genel Kredi Sözleşmesine ve yukarıda yer verilen taşınmaz ipoteğine istinaden davalı bankatarafından dava dışı ...’a ticari rotatif krediler, Kredi Kartı ve Çek Karnesi Kredisi kullandırıldığı,
23.11.2018 tarihinde dava dışı asıl borçlu ... tarafından, davalı bankanın ... Şubesi’ne hitaben düzenlenen talimatla, mevcut tüm kredi ve kredi kartları borçlarının 470.700,00 TL olarak %26 faiz oranı ile 48 ay taksitli kredi kullandırılarak taksitlendirilmesinin talep edildiği, böylece borcun ve miktarının kabul edildiği tespit edilmiştir.
Dava dışı asıl borçlunun yazılı talebine istinaden davalı bankaca, adı geçen asıl borçluya 23.11.2018 tarihinde 470.700,00 TL tutarlı, 48 ay vadeli, %26 akdi faiz oranlı, ilk 5 adet taksiti faiz ve BSMV tutarlarından oluşan ve kalan 43 adet taksitin ise 17.383,07 TL olan ... no’lu Taksitli Ticari Kredinin kullandırıldığı, kullandırılan kredi tutarı ile dava dışı ...’a ait ... no’lu Rotatif Kredi anapara borcu, işlemiş faiz ve kredi kartı borçlarının ödendiği, dava dışı borçluya ait ... no’lu Tüzel Kredili Mevduat Hesabı hareketleri ile taksitli ticari krediye ait ödeme planı incelendiğinde, taksit tutarlarının ilk taksitten itibaren gecikmeli ödendiği, 7 no’lu 23.06.2019 tarihli taksitin parçalar halinde 20.09.2019 tarihinde ödendiği ve 21.10.2019 tarihinde kredi hesabının kat edildiği anlaşılmıştır.
Davalı banka ... İcra Müdürlüğünün 2020/... E. Sayılı dosyası üzerinden 28.01.2020 tarihli ödeme emri ile (İpoteğin Paraya Çevrilmesi Yolu İle Takipte) dava dışı borçlu ... aleyhine; ... no.lu ticari krediden kaynaklanan 513.535,23 TL ve ... no.lu tek hesaptan kaynaklanan 20.211,03 TL olmak üzere toplamda 533.746,26 TL banka alacağının asıl alacak kısmına takip tarihinden itibaren temerrüt faizi, faizin % 5’i Gider Vergisi ve icra harç, masraf ve vekalet ücreti ile birlikte tahsili, ile Çek Yasası gereğince iade edilmeyen 16 adet çek bedeli sorumluluğundan kaynaklanan 32.480 TL’nin depo edilmesi istemiştir.
İcra takip tarihi itibarıyla banka alacağı 27/08/2021 havale tarihli bilirkişi raporunda;
... no.lu taksitli kredi açısından, 481.153,15 TL asıl alacak, 48.997,43 TL temerrüt faizi ve 2.449,87 TL de BSMV olmak üzere toplam 532.600,45 TL olarak hesaplanmış, davalı bankanın ise, 481.153,15 TL asıl alacak, 30.840,08 işlemiş faiz ve 1.542,00 TL BSMV toplamı 513.535,23 TL istediği anlaşılmıştır.
... no.lu Kredili Mevduat Hesabı açısından, 19.532,69 TL asıl alacak, (talebi doğrultusunda) 646,04 TL işlemiş faiz ve 32,30 TL’de BSMV toplamı 20.211,13 TL hesaplanmış, davalı bankanın aynı miktarda talepte bulunduğu anlaşılmıştır.
Davalı Banka’nın ödeme emrinde açıkça “Çek taahhütnamesinden kaynaklanan Banka alacaklarından sadece kredi borçlusu ... sorumludur” ifadesi nedeniyle davacı ... un gayrinakdi alacaklar yönünden herhangi bir sorumluluğu yoktur.
Sonuç olarak ; davalı bankanın ... İcra Müdürlüğünün 2020/... E. Sayılı takip dosyasında alacağından daha fazla miktarda talepte bulunmadığı, ... un istenen alacak miktarında borcu olduğu, davacının menfi tespit istiminde haklı olmadığı anlaşılmış, davanın reddine karar vermek gerekmiştir.İİK 72/4 koşulları oluştuğundan davalının kötü niyet tazminat talebi kabul edilmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /.
1-Davalı vekilinin hukuki yarar aktif husumet, dava şartı itirazlarının reddine,
2-Sabit olmayan davanın reddine , davalının kötü niyet tazminat talebinin kabulü ile icra takibinde istenen ve tamamlanan harç miktarı üzerinden esas 533.746,26 TL nin %20 si oranında kötüniyet tazminatının davacıdan alınıp davalıya verilmesine
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesap olunan 59,30-TL karar ve ilam harcının davacı tarafından yatırılan 853,80 TL peşin harç 8.280,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 9.133,88 TL harçtan mahsubu ile artan 9.074,58-TL bakiye harcın kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde davacı tarafa iadesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince red nispetine göre hesaplanan 43.737,31 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Arabulucu Ücret Kararı gereği Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00.-TL'nin davacıdan alınarak Hazineye irat kaydına,
6-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına
7-HMK 333 (1) maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansından bakiyesinin kararın kesinleşmesi sonrası talep halinde mahkememizce taraflara iadesine,
Davacı vekilin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul BAM da istinaf yolu açık olmak üzere, verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
04/11/2021
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır