T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/207 Esas
KARAR NO: 2022/856
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/03/2020
KARAR TARİHİ: 09/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un "Geçiş Ücretini Ödememe ve Güvenliğin İhlali" başlıklı 30. maddesinin 5. fikrası "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir." hükmünü haizdir olduğunu, işletme hakkı davacı şirkette bulunan köprü ve otoyollarından geçişler, mezkûr madde gereği ücretlendirilmekte, ücret ödemeden yapılan geçişlerde, geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında ceza tutarı. Uygulanmaktadır olduğunu Bununla birlikte aynı kanunun 30. maddesinin 7. fıkrası "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fikrası ile beşinci fikrasında belirtilen cezalar uygulanmaz." hükmünü haiz olduğunu. Anılan madde gereği davacı vekili tarafından Mahkemeye sunulan dava dilekçesi ile diğer dilek ve beyanlarda otoyol ve köprüden çıkış yapılan tarihi izleyen 15 gün içinde ödeme yapılması durumunda belirtilen oranda ceza uygulanmamakta olduğunu Davalıya ait muhtelif plakalı araçlar ile 13 kez geçiş ücreti ödemeksizin ihlâlli geçiş yaptığını. Bedeli ödenmeden yapılan geçiş ücretleri 15 günlük sürede de ödenmediği için davalı hakkında 08/09/2017 tarihinde 15.783,90,TL tutarında Bakırköy ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasıyla takip başlatıldığını, davalı 21.09.2017 tarihli dilekçesiyle ödeme emrine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini, itiraz dilekçesi kendilerine tebliğ edilmemiş, Davalının itiraz dilekçesindeki "Benim alacaklıya böyle bir borcum yoktur. Borca ve faize fer'îleri ile birlikte itiraz ediyorum... " şeklindeki beyanını kabul etmelerinin mümkün olmadığını, dava konusu geçiş ücretlerinin ödenmediği davacı şirket kayıtlarının tetkikiyle sabit olduğunu, davalının müvekkil şirket tarafından işletilen köprü ve/veya otoyolunu geçiş ücretini ödemeden kullanmış olmasına rağmen borca itiraz etmesi açıkça kötü niyetli davrandığının göstediğini, bu sebeple davalının haksız ve hukukî dayanaktan yoksun itirazın iptali gerektiğini. TMK'nın 6. ve HMK'nın 190. maddeleri uyarınca herkes ileri sürdüğü iddiaları ispatla mükellef olduğunu, izah edilen sebeplerden ötürü, haksız ve kötü niyetli itirazın iptali ile takibin devamına ve alacak üzerinden asgari %20 oranında icra inkâr ve kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, tüm yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekilinin cevap dilekçesi özetle; Davacı tarafça iddia edildiği üzere takibe ve davaya konu edilen ve iddia edilen geçişlerin usule uygun olmasına rağmen araçlar bağlı HGS etiketinde ve banka hesabında bakiye bulunmaması sebebiyle çekim yapılmadığı ve geçişlerin kaçak şekilde gerçekleştiği iddia edilmişse de bu iddiaların asılsız olduğunu, davanın zaman aşımına uğramış olduğunu, kaçak olarak gerçekleştiği iddia edilen geçişler esnasında ilgili araçlara bağlı HGS hesaplarında yeterli bakiyenin mevcut olduğunu davacının sistemsel eksiklikleri nedeniyle hesaptan çekimlerin gerçekleşmediğini, davacının 4 kat ceza talebi hukuka ve hakkaniyete aykırı olup TBK genel işlem şartları hükümleri uyarınca iptal edilerek kabul edilmemesi gerektiğini, davacı tarafından ihtarname gönderildiği iddia edilsede usulüne uygun bir tebliğat bulunmadığı söz konusu bildirimin herhanbi bir geçerliliğinin olmadığını, davacı tarafında icra inkar tazminatı talep edilmiş olsa da alacağın likit alacak olmaması sebebiyle talebin red edilmesi gerektiğini, buna karşılık haksız ve hukuka aykırı olarak başlatılmış icra takibi sebebiyle %20 den aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesini talep etmiştir.
18.05.2021 tarihli bilirkişi ...ve ...'ın raporu özetle; ... ve... plakalı araçların yaptığı geçişlerde geçiş ücretinin ödendiği mükerrer olarak tekrar talep edildiği ekstrelerin incelenmesi ile anlaşılmış olup davalı firmaya herhangi bir ödeme yükümlülüğünün verilmemesinin gerektiğini, ayrıntılı tabloda belirtildiği üzere ... ve ... plakalı araçların geçişler sırasında herhangi bir bakiye bilgisine rastlanılmadığını, davalının bu geçişlerle ilgili toplam 1.151,00-TL ödeme yükümlülüğünün bulunduğunu, ... plakalı araç ile yapılan 2 geçişin aynı saatte olduğu ve hangi geçişin yapıldığı konusunun fotoğraf ve ekstre incelemesinden anlaşılamadığını, geçişlerden bir tanesinin cezalı şekli ile davalı tarafından ödenmesi sorumluluğunun bulunduğunu, hangi geçişin ödenmesi gerektiğinin sayın mahkeme tarafından belirlenmesinin gerektiğini, diğer 7 araç ile yapılan geçişlerle ilgili HGS hesap bakiyelerinde yeterli miktarın olmasına rağmen geçiş ücretinin tahsil edilemediğini, davalı firmanın geçiş ücretini ödeme sorumluluğunun olduğu ancak cezalı ödenip ödenmeyeceği konusunda kararın sayın mahkeme tarafından verilmesinin gerektiğini görüş ve beyan etmişlerdir.
10.02.2022 tarihli bilirkişi ...'ın raporu özetle; İlçe Emniyet Müdürlüklerinden istenen...tescil kayıtlarından edindiği bilgiye göre; ...,...,...,...,...,..., plakalı araçların Ş adına tescil edilmiş olduğu ve sahipliğinin halen devam ettiğini, ...A.Ş. belge ve kayıtlar üzerindeki değerlendirme sonucuna göre,...A.Ş ait ...,...,...,...,...,..., plakalı araçların ait 13 adet ihlalli geçiş işlemi olduğunu, ... plakalı araça ait 20/06/2017 tarihindeki 134,20-TL geçiş hesap hareketinde tahsil ve geçiş ücreti iptal şeklinde borç ve alacak kayıt olarak yer almak olup geçiş ücretinin gerçekleşmediğini, ... plakalı araça ait 24/06/2017 tarihindeki 134,20-TL geçiş hesap hareketinde tahsil ve geçiş ücreti iptal şeklinde borç ve alacak kayıt olarak yer almak olup geçiş ücretinin gerçekleşmediğini, ... plakalı araça ait 25/06/2017 tarihindeki 134,20-TL geçiş hesap hareketinde tahsil ve geçiş ücreti iptal şeklinde borç ve alacak kayıt olarak yer almak olup geçiş ücretinin gerçekleşmediğini, işbu davanın açıldığı 18/03/2020 tarihinde, dava konusu ihlalli geçişlere ait geçiş ücreti ve ceza tutarı henüz tahsil edilemediği için, davacı tarafça, 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı Torba Kanun'un 19. Maddesi ile 6001 Sayılı Kanun'a eklenen Geçici 3. Maddesi dikkate alınarak, icra takibinde yer alan ceza tutarı, 15.783,90TL yerine geçiş ücretinin 4 katına olarak toplam "7.174,50TL Dava Esas Değeri" üzerinden huzurdaki davanın açıldığını, bu durumda 25.05.2018 tarihinde yürürlüğe giren 7144 sayılı Torba Kanun'un 19. Maddesi ile 6001 Sayılı Kanun'a eklenen Geçici 3. Maddesi dikkate alınarak hesaplamalar yapılmış olup davalının davacının işletmesinde bulunan köprü ve otoyolları kullandığı ve hesap hareketleri incelendiğinde ödeme yapılmadığı nihai kararın mahkememize ait olmak üzere davalı ...A.Ş 7.316,04-TL borçtan sorumlu olduğunu görüş ve beyan etmiştir.
23.06.2022 tarihli bilirkişi ..., ... ve ...'ın raporu özetle; Davacı şirketin internet sitesinde de belirtildiği üzere İstanbul-Bursa-İzmir otoyolu geçişlerinde geçiş ücretlerinin mevcut Karayolları Genel Müdürlüğü sisteminden farklı olarak OGS/HGS hesaplarından anlık bakiye sorgusu yapılarak tahsil edildiğini, eğer geçiş anında hesapta geçiş bedelini karşılayacak tutarda para varsa ancak o zaman HGS/OGS ile geçiş yapılabileceğinin açıkça belirtildiğini, geçiş ihlalli yapılmış ise geçişe müteakip 15 gün içerisinde davacı şirketin... ve...hesaplarına geçiş bedelleri cezasız ödenebildiğini, çıkış gişelerinin bariyerli olduğunu, ihlalli geçiş bildirim formu araç sürücüsüne tebliğ edilemeden bariyerin açılmayacağını, bu nedenle olay günü itibariyle araç sürücüsüne ihlalli geçişi bildiriminin yapılmış olduğuna kanaat getirildiğini, davacı vekilince sunulan fotoğraf ile ihlalli geçişin belgelendiğini, davacı şirketin Karayolları Genel Müdürlüğü ile imzalamış olduğu 27 Eylül 2010 tarihli uygulama sözleşmesi çerçevesinde davalı şirkete takibe konu asıl alacak bedeli tahakkuk ettirilmiş olup, "Yönetmelik ve Kanun Maddeleri" başlık altında yapılan değerlendirmeler doğrultusunda,
Takibe konu 13 adet İhlalli Geçiş için,
Geçiş ücreti; 1.434,90 TL
Ceza Ücreti;+ 5.739,60 TL (7144 sayılı Torba Kanun gereği geçiş ücretinin 4 katı)
Toplam7.174,50 TL takip alacağının hesap edildiğini, her ne kadar ihlalli geçişler esnasında araçların HGS bakiyelerinde gişe geçiş bedellerini karşılar yeter bakiye bulunmakta ise de; gişelerdeki HGS/OGS tahsilatı hususunda davacı tarafa herhangi bir kanuni yükümlülük, yasal düzenleme ve protokol ile sorumluluk yüklenmediğinden, HGS/OGS prokolleri araç sahibi ile banka ve PTT arasında yapıldığından ayrıca ihllalli geçişi takip eden 15 gün içerisinde davalı tarafça geçiş bedelleri de ödenebileceğinden, takibin geçiş ücreti (1.434,90 TL) + ceza geçiş ücreti (5.739,60 TL) = 7.174,50 TL üzerinden davalı ... A.Ş. adına devam edebileceğini görüş ve beyan etmişlerdir.
GEREKÇE:
Dava, işletmesi davacıya ait otoyol ve köprülerin kullanılmasından kaynaklı alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup, yasal süresinde açılmıştır.
Mahkememizce dosyanın taraf iddia ve savunmaları, bu kapsamda davacının davaya konu takip dosyası kapsamında davalıdan alacağı olup olmadığı ve varsa miktarının tespiti için bilirkişiye tevdine karar verildiği, bilirkişi raporunda; davalıya ait ...,...,...,...,... plakalı araçların 13 adet ihlalli geçiş işleminden ödeme alınamadığı, araçların geçişlerinden, 1.434,90-TL geçiş ücreti ile 5.739,60-TL ceza tutarı olmak üzere toplam 7.174,50-TL istenebileceği belirtilmiştir.
Dosya kapsamı ile uyumlu bulunarak hükme esas alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; Davalının davacıya; yapılan hesaplamalar ile yukarıda plakası belirtilen araçların ihlalli geçişi nedeniyle toplam 7.174,50-TL borcunun bulunduğu, davalının ödeme belgesi sunmadığı anlaşıldığından, davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
Anılan durum karşısında takip konusu alacağın likit ve hesap edilebilir nitelikte olması nedeniyle davalı-borçlunun İİK'nın 67/2. maddesine göre hükmolunan asıl alacağın %20'si oranı üzerinden hesaplanan icra inkar tazminatından da sorumlu olması gerektiği hususu da göz önünde bulundurularak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile, davalının İstanbul ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın İPTALİNE, takibin 1.434,90-TL geçiş ücreti ile 5.739,60-TL ceza tutarı olmak üzere toplam 7.174,50-TL üzerinden devamına,
2-Asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu Genel Tebliği gereğince hesap olunan 490,09-TL karar ve ilam harcının davacı tarafından peşin yatırılan 54,40-TL harçtan mahsubu ile eksik kalan 435,69-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesinin "...Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır..." hükmü gereği 1.320,00-TL'sı arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydedilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 7.174,50-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 10,80-TL ilk gider, 4.500,00-TL bilirkişi ücreti ve 383,50-TL posta gideri olmak üzere toplam 4.992,30-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-HMK. 333. md. uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiyesinin davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı davanın miktarı ve niteliği itibariyle kesin olmak üzere karar verildi.
09/11/2022
Katip
(e-imza)
Hakim
(e-imza)