T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/226 Esas
KARAR NO: 2021/258
DAVA: Ticari Şirket (Bilgi Alma Ve İnceleme Hakkı İhlali)
DAVA TARİHİ: 10/04/2020
KARAR TARİHİ: 25/03/2021
Mahkememizde görülen Ticari Şirket davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA / Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;
Davacı ...'nın 27/03/1985 tarihinde tescil edilen Davalı ... Sanayi Anonim Şirketi'nde pay sahibi olduğunu, pay kaydının tespiti için ... Asliye Ticaret Mahkemesi’nde 2019/... E. sayılı dosyasında açılan davanın devam ettiğini, Şirket'in 2019 yılına ait yıllık Olağan Genel Kurul Toplantısının 31/03/2020 tarihinde Şirket Merkezinde gerçekleştiğini, Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi 20/03/2020 tarih ve 10033 sayılı nüshasında ilan edilmiş gündem maddeleri doğrultusunda görüşmelerin yapıldığını, toplantı öncesinde şirket merkezinde incelemeye açılan belgelerin incelendiğini , inceleme sonunda ekonomik koşullarına göre yüksek bulunan giderler ile çelişki tespit edilen hususlar kapsamında sorular sorulduğunu ancak cevaplarının yönetim kurulu faaliyet raporu, bağımsız denetim raporu gibi belgelerde yer aldığı belirtilerek detay verilmediğini,
Genel kurul toplantısı sırasında gündem maddelerinin görüşülmesi esnasında, bilgi talebinde bulunulmuş olmasına rağmen hiçbir sorunun cevaplanmadığını, daha önce de şirketin kasa hareketleri, personel maaş kalemleri, yapılan yatırımlara ilişkin maliyet analizleri ve hesapları, satın almalar, detay mizan talepleri konusunda istenen bilgi alma taleplerinin karşılanmadığını,
31/03/2020 tarihli Genel Kurul toplantısında sorulmuş sorular hakkında herhangi bir gerekçe ileri sürülmeden, sadece söz konusu soruya ilişkin cevapların toplantı öncesi incelemeye sunulan şirket belgelerinde yer aldığı cevabı ile yetinilmesi ve bu şekilde talep ettiğimiz bilgi, belge ve dokümanların müvekkil tarafından incelenmesinin önüne geçilmesi bilgi alma haklının haksız ve hukuka aykırı olarak ihlalini oluşturmuştur. Bu nedenle, .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nde 2019/ ... E. sayılı dava dosyası ile huzurda görülmekte olan dava hakkında birleştirme kararı verilmesini,
TTK m.437/5 kapsamında, bilgi talebinin genel kurul dışında karşılanması ve şirket defter ve yazışmalarının incelenmesini
TTK M.447/l-b hükmüne göre, genel kurulun, pay sahibinin bilgi alma, inceleme ve denetim haklarını kanunen izin verilen ölçü dışında sınırlandıran kararlarının batıl olduğunu, TTK'nin m.447 uyarınca; 3103/2020 tarihli genel kurul kararlarının 2,3, 4 nolu maddeleri ve yönetim kurulu üyelerinin ibrası ile ilgili 5. maddenin batıl olduğunun tespitini,
Solo mali tabloları ile şirket mizam da dâhil olmak üzere tüm ticari defter ve kayıtları üzerinde ise, TTK m.437/4 uyarınca inceleme yetkisi verilmesini, müvekkilin bilgi alma ve inceleme hakkı, davalı şirket tarafından haksız olarak engellendiğinden davalı şirkete müvekkilin genel kurul toplantılarında yönelttiği soruların cevapları ile ilgili tüm bilgi ve belgeler üzerinde bilgi alma ve inceleme hakkını kullanabilmesi için davalı şirkete talimat yazılmasını
Müvekkile davalı şirketin mali tabloları ile şirket mizanı da dahil olmak üzere defter ve kayıtları üzerinde TTK 437/4 maddesi gereğince inceleme yetkisi verilmesini, TTK'nin m.447/l-b uyarınca; 31/03/2020 tarihli genel kurul toplantısının içeriği de dahil hükümsüzlüğünün tespitini , Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP / Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle;
Davacının dava dilekçesinde ileri sürmüş olduğu iddia ve beyanların haksız, mesnetsiz, olduğunu, ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2019/ ... Esas sayılı dosyasıyla yürütülmekte olan pay tespiti davasının iş bu davanın konusu ile ilgisinin bulunmadığını,
Dava dilekçesinde yer alan ve davacı tarafça genel kurulda yöneltilen soruların ticari sır niteliğinde olduğu ve TTK m. 437/3 hükmü ve Yargıtay içtihatları doğrultusunda bilgi alma hakkı dışında kaldığını,
Davalı ... şirketinin 31.03.2020 tarihli genel kurul toplantısından toplantı tarihinden en az 15 gün evvel toplantının yapılacağı şirket merkezinde konsolide finansal tablolar, bağımsız denetçi raporu, yönetim kurulu faaliyet raporu, kar/zarar tablosu ve bilançosunu TTK 437/1 hükmüne uygun olarak pay sahiplerinin incelemesine hazır ettiğini, pay sahiplerinin alabilmeleri için örneklerini çoğalttığını,
... şirketinin 01.01.2019 - 31.12.2019 dönemine ait kar/zarar tablosu, bilançosu, yönetim kurulu faaliyet raporu ve diğer mali tablolarının solo olarak sunulduğu, gündemin 2 inci maddesinde yönetim kurulu faaliyet raporunun okunduğu ve müzakereye açıldığı, gündemin 4 üncü maddesinde bilanço ve kar zarar hesaplarının okunduğu, incelendiği, müzakereye açıldığı ve oylamaya sunulduğunu, Davacının 2 inci ve 4 üncü madde müzakerelerinde hiç bir şekilde gerek yönetim kurulu faaliyet raporunun, gerek bilançonun ve gerekse kar/zarar hesaplarının solo olmadığı şeklinde bir iddia ve itirazın da bulunmadığını, davacının solo evrak olmadığı şeklindeki iddiasının, yalnızca gündemin 3 üncü maddesi kapsamında müzakere edilen bağımsız denetçi raporuyla ilgili olabileceğini, Bağımsız denetçi raporunun, mevzuat uyarınca 660 Sayılı Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartlan Kurulu mevzuatı gereğince zorunlu olan bir durum olduğunu,davacının 14 sorusuna tek tek cevap verildiğini, davacının 31.03.2020 tarihli genel kurul toplantısı tutanağında geçirdiği hususlar hakkında da gerekli cevapların verildiğini,
Davacının 31.03.2020 tarihli olağan genel kurul toplantısının içeriği dahil TTK m.447/l-b maddesi uyarınca hükümsüzlüğün (batı olduğunun) tespiti talebinin de reddi gerektiğini, davacının,birleştirme talebinde bulunduğu dava dosyasında ... şirketinin 2018 faaliyet yılı olağan genel kurul toplantısının hükümsüzlüğünün tespitinin istendiğini,davaların konularının farklı yıllara ilişkin olması nedeniyle kabul edilemeyeceğini ve reddi gerektiğini, davacının haklarını kullanırken MK 2'deki dürüstlük ve iyi niyet kurallarına aykırı davrandığını, haksız, mesnetsiz hukuki yarardan yoksun davanın reddine karar verilmesini , yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Mahkememizce davacı tarafın TTK 447/1-b maddesi gereğince talebi yönünden 08/10/2020 tarihli ön inceleme ara kararı ile dava dosyası tefrik edilmiş ve mahkememizin 2020/... esasına kaydedilmiştir.
Dava, TTK 437/5 maddesi kapsamında davacı şirket ortağı ... nın davalı şirketin 31/03/2020 tarihinde yapılan 2019 yılına ait yıllık Olağan Genel Kurul Toplantı tutanağına geçen 14 ayrı sorusu için TTK437/4 gereğince inceleme yapmasına izin verilmesi istemine ilişkindir.
Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış, davalı şirketin İTO dosyası, 31/03/2020 tarihinde yapılan 2019 yılına ait yıllık Olağan Genel Kurul Toplantı tutanağı, toplantıya ait hazirun cetveli, davacının genel kurul tutanağına geçirilen ve eklenen bilgi isteği, muhalefet şerhine dair tutanak ekleri, davalı şirketin genel kurul yapılmadan önce şirket ortaklarına genel kurul gündemi ile birlikte tebliğ ettiği finansal tablolara ilişkin rapor, bağımsız denetçi raporu vd alınmıştır.
Davacı şirket ortağı ... nın davalı şirket genel kurul toplantısında tutanağa geçen sorularının cevaplanıp cevaplanmadığı yönünden YMM bilirkişi Dr. ... ve ... Mahkemesi Başkanı ... ın düzenlediği 15/01/2021 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.
6102 sayılı TTK.nun 437.maddesi
" (2) Pay sahibi genel kurulda, yönetim kurulundan, şirketin işleri; denetçilerden denetimin yapılma şekli ve sonuçları hakkında bilgi isteyebilir. Bilgi verme yükümü, 200 üncü madde çerçevesinde şirketin bağlı şirketlerini de kapsar. Verilecek bilgiler, hesap verme ve dürüstlük ilkeleri bakımından özenli ve gerçeğe uygun olmalıdır. Pay sahiplerinden herhangi birine bu sıfatı dolayısıyla genel kurul dışında bir konuda bilgi verilmişse, diğer bir pay sahibinin istemde bulunması üzerine, aynı bilgi, gündemle ilgili olmasa da aynı kapsam ve ayrıntıda verilir. Bu hâlde yönetim kurulu bu maddenin üçüncü fıkrasına dayanamaz.
(4) Şirketin ticari defterleriyle yazışmalarının, pay sahibinin sorusunu ilgilendiren kısımlarının incelenebilmesi için, genel kurulun açık izni veya yönetim kurulunun bu hususta kararı gerekir. İzin alındığı takdirde inceleme bir uzman aracılığıyla da yapılabilir.
(5) Bilgi alma veya inceleme istemleri cevapsız bırakılan, haksız olarak reddedilen, ertelenen ve bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi, reddi izleyen on gün içinde, diğer hâllerde de makul bir süre sonra şirketin merkezinin bulunduğu asliye ticaret mahkemesine başvurabilir. Başvuru basit yargılama usulüne göre incelenir. Mahkeme kararı, bilginin genel kurul dışında verilmesi talimatını ve bunun şeklini de içerebilir. Mahkeme kararı kesindir." Hükümlerini içermektedir.
Somut olayda;
... nün ... numarasında kayıtlı davalı ... Sanayi ve Ticaret AŞ nin 2019 yılına ait genel kurul toplantısının 31/03/2020 tarihinde yapıldığı
Davalı şirketin 63.237.033 hisseye isabet eden 63.237.033 TL sermaye değerli olup, ortakları ve hisseleri aşağıda açıklanan şekildedir.
Ortak AdıHisse AdediHisse TutarıYüzdesi
...39.644.08139.644.081,0062,69%
...10.946.82710.946.827,0017,31%
...7.661.6187.661.618,0012,12%
...968.910968.910,001,53%
... 1,000,00%
... A.Ş.4.015.5964.015.596,006,35%
TOPLAM63.237.03363.237.033,00100,00%
Davacı ... nın davalı şirketin azınlık pay sahibi ortağı olduğu ve davalı şirketin 31/03/2020 tarihinde yapılan 2019 yılına ait genel kuruluna vekaleten katıldığı
Genel kurul öncesinde kanunen gönderilmesi gereken bilgi ve belgelerin toplantı daveti ile birlikte şirket ortaklarına gönderildiği ve genel kurul tutanağına yazıldığı,
Davacı ortak ... nın adına vekaletin genel kurula katılan vekilinin genel kurulda yönetim kurulundan TTK 437/2 mad gereğince bilgi istediği, bu bilgilerin tutanağa yazıldığı, davacının inceleme isteminin genel kurul tarafından reddedildiği toplantı tutanağından tespit edilmiştir. Davacı ortak ... vekili bilgi istenen konularda yapılan oylamada muhalefet şerhi koymuş ve olumsuz oy kullanmıştır. Bu şekilde TTK 437 md aranan yasal ön koşulların gerçekleştiği anlaşılmıştır.
Davacının genel kurul tutanağında yer alan soruları ve sorulara verilen cevaplar ile bilirkişi incelemesi sonucu tespit edilen dikkate alınarak;
1. Soru: " Şirketin kasa hareketleri, personel maaş listeleri, zarar kalemleri, yapılan maliyetler ile ilgili maliyet analizleri ve hesapları, satın alma kalemleri ve detay mizanın incelenmek üzere paylaşılması " talep edilmiştir.
Cevap: "Şirketin. 2018-2019 yılı kasa hareketlerinin binlerle ifade edilecek sayıda
olduğu, personel maaş listelerinin KVKK hükümleri uyarınca kişisel veri hükmünde olduğu şirketin maliyet ve mahiyet analizlerinin şirket sırrı niteliğinde olduğu" şeklinde olumsuz cevap verilmiştir.
Türk hukukunda bilgi alma hakkının kullanılması için gereklilik şartına bağlanmadığı TTK.md.437/2 madde gerekçesinde açıkça belirtilmiş ise de; pay sahibine tanınan bilgi alma ve inceleme hakkının genel kurulda cevaplandırabilecek nitelikte ve somut şekilde kullanılması gerekmektedir.Davacı tarafından istenen bilgi ve inceleme talebi somut olmadığı gibi; çok geniş bir araştırma ve inceleme gerektirir niteliktedir.Şirket yetkilisi tarafından verilen cevapta da bu husus açıkça ifade edilmiştirSorulan sorunun içeriği ve verilen cevap itibariyle herhangi bir hak ihlali bulunmadığı anlaşılmış talep reddedilmiştir.
2.Soru: "...şirketin geçmiş yıllardaki zararının bu denli yüksek olması sebebiyle hissedarlara kar dağıtımı yapılmasının önüne geçildiği açıkça ortada olup geçmiş dönem zararlarının giderilmesi hakkında şirketimizin bir yol planı olup olmadığını sormak isteriz. Ayrıca bu zararlara ilişkin alt kınlımlı dökümlerin paylaşılmasını talep ediyoruz"
Cevap: "... şirketinin 01.01.2018 _ 31.12.2018 dönemindeki zararı yani 2018 yılı zararı 14.982.990,87.-TL olup bu tutar Muhasebe Uygulama Genel Tebliği uyarınca 2019 yılı dönemine aktarılırken Geçmiş Yıllar Zararları olarak muhasebe kaydına alınmaktadır. 2018 yılı öncesi geçmiş yıllar zararı 71.900.920,32-TL olup, 2018 dönem zararı 14.982.990.87.-TL gerçekleştiğinden 2019 yılı itibariyle Geçmiş Yıl Zararları toplamı 86.883.911,19.-TL baliğ olmuştur. Kısaca davacının iddiastmn aksine 14.982.990.87.-TL 2019 yılı değil. 2018 yılı zararıdır. Bu işlem muhasebe tekniği gereği 2019 yılı itibariyle yevmiye kaydını içermek zorundadır. Ote yandan 2018 yılı öncesi geçmiş yıllar zararı olan 71.900.920,32.-TL davacnın yönetim kurulu başkan vekili olarak görev yaptığı yıllarda ortaya çıkan zararlar olup, davacı yönetim kurulu başkan vekili sıfatıyla 2018 öncesi tüm geçmiş yıl zararlarına vakıftır."
Şirket yetkilisi tarafından verilen cevap, yasa hükümlerine uygun ve yeterli bir cevap niteliğindedir. Bu sebeple, hak ihlali bulunmadığı anlaşılmış talep reddedilmiştir.
3. Soru ; "2018 yılına ilişkin hazırlanmış Yönetim Kurulu Faaliyet Raporunda üst düzey yöneticilere yapılan ücret ödemesi brüt olarak 544.255,20.- TL iken, 2019 yılına ilişkin Faaliyet Raporunda söz konusu meblağın artış gösterdiği ve 822.690,00.- TL'ye yük¬seldiği görülmüştür. Söz konusu ücret ödemesi kimlere yapılmıştır? Bu kişilerin görev¬leri nelerdir? Bunlara ilişkin alt kırılımlı dökümlerin tarafımızla paylaşılmasını talep ediyoruz. Ayrıca bir önceki sene ile karşılaştırmalı olarak ele alındığında meydana gelen artışın gerekçelerinin neler olduğu hakkında tarafımıza bilgi verilmesini talep ediyoruz."
Cevap : "Sorular ile ilgili tüm detaylar yönetim kurulu faaliyet raporunun f inansal durum bölümünde ve bağımsız denetim raporunda yer almaktadır. Raporların aynı bölümlerinde kullanılan kredilere ait geri ödemelere ilişkin bilgilerde yer almaktadır. Davacı tarafından sorulan detaylı soruya verilen cevap tüm bu hususların yönetim kurulu faaliyet raporu ve bağımsız denetim raporunda yer aldığı ve o belgelerden anlaşılabilecektir."
Yukarıda konsolide raporlarda kime ne miktar ödeme yapıldığına ilişkin detay mevcut olmadığından, şirket yetkilisi tarafından verilen cevap yetersiz ve bilgi vermekten uzak bir cevap niteliğindedir.Bu soru yönünden hak ihlali olduğu kabul edilmiştir.
4-Soru : “Faaliyet Raporunda dönem içerisinde 13.980.000.-TL ve 14.545.000 Euro kredi kullanılmış olduğu görülmüş olup söz konusu kredilerin kullanım nedenlerine ilişkin tarafımıza bilgi verilmesi, Bu hususta kullanılan kredilere ilişkin tasdikli kredi hesap hareketleri ve faiz oranlarını gösterir tevsik edici belgelerin tarafımızla paylaşılması ve bu hususta .... 31/12/2019 ve 2018 tarihli Bağımsız Denetimden Geçmiş Finansal Durum Tablolarında EURO, TL ve ABD Doları cinsinden kullanılan kredilere ilişkin yer verilmiş finansal borç tutarları kapsamında finansal borç tutan olarak gösterilen kredilerin tamamına ilişkin tasdikli kredi hesap hareketleri ve faiz oranlarını gösterir tevsik edici belgelerin ayrıca tarafımıza ibraz edilmesi talebi..."
Cevap: "Sorular ile ilgili tüm detaylar yönetim kurulu faaliyet raporunun finansal durum bölümünde ve bağımsız denetim raporunda yer almaktadır. Raporların aynı bölümlerinde kullanılan kredilere ait geri ödemelere ilişkin bilgilerde yer almaktadır."
İstenen tüm bilgiler, Yönetim Kurulu (YK ) yıllık faaliyet raporunda ver aldığından, verilen cevap yeterli olup, hak ihlal bulunmadığı anlaşılmış talep reddedilmiştir.
5. Soru: "Faaliyet Raporunda 36.000.000- TL meblağlı bir Finansal Kredi Sözleşmesi ak- dedildiği ifade edilmiş olup, burada belirtilen finansal kiralamanın konusu nedir? Fi¬nansal Kiralama Sözleşmesinin karşı tarafı kimdir? Gider olarak belirtilen36.000.000.-TL aylık mıdır? Yıllık mıdır? FinonsaI kiralama sözleşmesinin tasdik edil¬miş bir örneğinin tarafımızla paylaşılması..."
Cevap: “Sorular de dgdi tüm detaylar yönetim kurulu faaliyet raporunun finansal durum bölümünde ve bağımsız denetim raporunda yer almaktadır. Raporların aynı bölümlerinde kullanılan kredilere ait geri ödemelere dişkin bilgilerde yer almaktadır."
Bağımsız denetim raporu ile YK yıllık faaliyet raporunda detay ver almadığı anlaşıldığından , verilen cevap yetersiz ve bilgi vermekten uzak bir cevap niteliğinde olup Bu soru yönünden hak ihlali olduğu kabul edilmiştir.
Soru: "Karşılaştırmalı İşletme Gelir Tablosuna babldığında Diğer Faaliyetler içeri ğinde yer alan Olağan Giderlerde Şirketin mevcut Kambiyo Zararının 3.955.907,14.-TL olduğu görülmektedir. Keza finansman gideri olarak totalde 49.812.014,05.-TLharcamada bulunulduğu, yapılan finansman giderlerinde ise kısa vadeli borçlanma giderinin 15.325.592,15.-TL iken uzun vadeli borçlanma giderinin ise 34.486.421,90.-TL olduğu görülmektedir. Söz konusu gider kalemlerine ilişkin meblağlar oldukça yüksek olduğu ve buna ilişkin alt kırtlımlar hakkında bilgi sahibi olunması incelemeye açılan belgeler içeriğinden mümkün olmadığından belirtilen zarar ve gider kalemlerine ilişkin alt brrhmtı dökümlerin tarafımıza paylaşılması..."
Cevap: "Sorular ile ilgili tüm detaylar yönetim kurulu faaliyet raporunun finansal durum bölümünde ve bağımsız denetim raporunda yer almaktadır.Raporların aynı bölümlerinde kullanılan kredilere ait geri ödemelere ilişkin bilgilerde yer almaktadır."
Yönetim Kurulu yıllık faaliyet raporunun 5. Finansal durum bölümünde 13.980.000.00.-TL He 1.390.000.00.- € ve 1.231.000.00.-USP kredi faizi ödendiği ve solo bağımsız denetimden geçmiş mali tablolarda finansman gelir ve gidelerinin dağrlmu 14 nolu dipnotta ver aldığı anlaşıldığından, şirket yetkilisi tarafından verilen cevap yeterli olup hak ihlal bulunmadığı anlaşılmış talep reddedilmiştir.
7 Soru: “.... 31.12.2019 ve 2018 Tarihli Bağımsız De¬netimden Geçmiş Finansal Durum Tablosunda yer alan Varlıklar başlıklı bölümünde ilişbli Taraftardan Diğer Alacabar tutarına, 43.555.698.-TL. olarak yer verilmiştir. Söz konusu alacağın sebebinin ne olduğu hakkında tarafımıza bilgi verilmesi ve ilgili ala¬cağın tam alt bnmının dökümlerinin tarafımızla paylaşılması talep edilmiştir. Ayrıca söz konusu alacağın hala tahsil edilmemesinin gerekçesi nedir? Zira finansal tabloda görülen meblağ oldukça fazla bir tutar olup, tahsilde meydana gelen bu gecikme Şir¬ketin ve ...'nın zararına sebep olur niteliktedir."
Cevap; "Şirketin vadeli satışlardan kaynaklanan alacaktandır. Vadeleri gelince tahsil edilmektedir. Bu hususlara ilişkin detaylı bilgiler Yönetim Kurulu faaliyet ra¬poru ve bağımsız denetim raporunda yer almaktadır."
Alacağın kaynağı ve tahsil edilememe sebebi yönünden herhangi bir cevap verilmediğinden, verilen cevap yetersiz ve bilgi vermekten uzaktır.Bu soru yönünden hak ihlali olduğu kabul edilmiştir.
8 Soru:"... ilişkili Olmayan Taraflardan Ticari Atacaklar tutarının ise 2018 yıtı cari hesap dönemi itibariyle 12.065.062.-TL iken, söz konusu alacak tutarının 2019 yılı cari hesap dönemi itibariyle 15.166.421 TL 'ye yükseldiği görülmüştür. 2019 cari hesap yılı itibariyle belirtilen ticari alacak tutanma tahsil edilmediği, aksine bu alacak tutarında bir artış meydana geldiği açıkça ortada olduğundan meydana gelen artışa ilişkin gerekçeler hakkında tarafımızın bilgilendirilmesi, aynca bu hususta İlişkili Olmayan Taraflardan Ticari Alacaklar tutarına ilişkin alt kırılımlı dökümlerin tarafımızla paylaşılmasını isteriz"
Cevap:" Şirketin vadeli satışlardan kaynaklanan atacaktandır. Vadeleri gelince tahsil edilmektedir. Bu hususlara ilişkin detaylı bilgiler Yönetim Kurulu faaliyet raporu ve bağımsız denetim raporunda yer almaktadır."
Yönetim Kurulu faaliyet raporu ve bağımsız denetim raporundaki bilgiler itibariyle. Verilen cevap yeterli olup hak ihlali bulunmadığı anlaşılmış talep reddedilmiştir.
9 Soru : “Finansal Durum Tablosunda, Şirketin Maddi Duran Varlıklarının 31.12.2018 cari dönemi itibariyle 197.833.038.-TL.- olduğu görülmekte iken söz konusu varlıkların 31.12.2019 cari dönemi itibariyle 337.299.320 TL'ye ulaştığı, yani söz konusu şirket varlıklarında %70 artış gerçekleştiği görülmektedir. Söz konusu artışın gerekçesi belirlenemediği gibi, hangi maddi varlıkların Davalı Şirket bünyesine katıldığı ve genel itibariyle Davalı Şirket'in Maddi Duran Varlıklarının alt katılımlarının nelerden oluştuğu hakkında tarafımıza bilgi verilmesi..."
Cevap: "Türk muhasebe hukukuna ve mevzuatına vakıf olunmadığı anlaşılmaktadır. Maddi duran varlıklar şirketin ağır sanayi üretimini yaptığı fabrika binası, arsası, makineleri gibi şirketin fiili varlığını oluşturan maddi varlıklardır. Satılması halinde şirket varlığını sürdüremez."
Mali inceleme bölümünde de belirtildiği üzere: yönetim kurulu yıllık faaliyet raporu ve raporun ekindeki solo bağımsız denetimden gecmiş mali tablolarda maddi duran varlık değerlemesine ait detay bilgiler mevcut olmadığı için şirket yetkilisi tarafından verilen cevabın yetersiz ve bilgi vermekten uzak olduğu, bu soru yönünden hak ihlali olduğu kabul edilmiştir.
10.Soru: "Şirket duran maddi varlıklar yönünden 139.466.282.-TL harcama yapabil¬mekte iken, geçmiş dönemlere ilişkin zararı neden kapatmamaktadır? Şirket faal, üretken bir şirket olmasına rağmen geçmiş dönemlere ilişkin zararın kapatılmayarak giderek artmasının bir neticesi olarak Hissedarlar, kar payı elde etme haklarından yoksun bırakılmakta olup bu şekliyle belirtilen kalem yönünden meydana gelen artı-şın hissedarların ve dolayısıyla Müvekkil ...1hın temettü hakkından yoksun bırakılması amacını taşıdığı izlenimini yarattığı, gerek kar payı dağıtımı yönünden açıklamalar, gerek ise söz konusu olağanüstü artış hakkında tarafımıza bilgi verilmesi..."
Cevap : "Türk muhasebe hukukuna ve mevzuatına vakıf olunmadığı anlaşılmaktadır. Maddi duran varlıklar şirketin ağır sanayi üretimini yaptığı fabrika binası, arsası, makineleri gibi şirketin fiili varlığını oluşturan maddi varlıklardır. Satılması halinde şirket varlığını sürdüremez."
Geçmiş dönem zararlarının maddi duran varlıkların satılması yolu ile karşılanması şirket yönetim tarzına ve uygulamasına uygun bir davranış niteliğinde görülmediğinden, verilen cevap yeterli ve yasa hükümlerine uygun düşmektedir ve hak ihlali söz konusu değildir.
11.Soru : “Finansal Durum Tablosunda Uzun Vadeli Yükümlülükler içerisinde Ertelenmiş Gelirlerin 14.850.500.-TL olduğu görülmektedir. Söz konusu gelirlerin Şirket içerisine nüfusu ne gerekçeler ile ertelenmiştir? Bahsedilen gelirlerin alt kınlımın dökümlerinin tarafımızla paylaşılması..."
Cevap:bu soruya cevap verilmemiştir.
Genel Kurul ( GK) toplantı tutanağında bu soruya ilişkin bir cevap yer almamaktadır. Davacı pay sahibinin GK toplantısındaki sorusu cevapsız bırakıldığından, bu soru yönünden hak ihlali olduğu kabul edilmiştir.
12.Soru: "Genel Yönetim Giderleri içerisinde Personel Giderlerinin 5.357.569 TL olduğu görülmüş olup söz konusu giderler kimler için yapılmaktadır? Personel gideri olarak ifade edilen nedir? Buna ilişkin detay mizan inceleme talebimiz vardır."
Cevap:"2019 genel yönetim giderleri hesabındaki artış, personel ücretlerinde mey¬dana gelen olağan ücret artışları He diğer yönetim giderlerindeki olağan artışlar¬dan kaynaklanmaktadır.Detayları yönetim kurulu faaliyet raporu ve bağımsız denetim raporunda bulanmaktadır."
Bağımsız denetimden geçmiş kar - zarar ve kapsamlı gelir tablosunun genel yönetim giderleri kısmında 2018 yılında 5.098.661.-TL He 2019 yrtmda 5.357.569.-TL personel giderleri raporlandığı anlaşıldığından, şirket yetkilisi tarafından verilen cevap yeterli ve yasa hükümlerine uygun düşmektedir ve hak ihlali söz konusu değildir.
13.Soru: "Faaliyet Raporunda Ar-Ge faaliyetlerinin yapılmadığı ifade edilmiş ise de Ba¬ğımsız Denetçi Raporu'nda Ar-Ge giderine yer verildiği görülmektedir. Söz konusu hu¬sus belgeler arasında çelişki yaratır vaziyette olmakla birlikte, Bağımsız Denetçi Ra¬porunun bir bölümünde yapılan Ar-Ge giderinin 799.829.-TL olduğu ifade edilmekte iken başka bir kısmında söz konusu meblağın 774.158 olarak yer aldığı görülmüştür. Söz konusu hususun netleştirilmesi ile birlikte yapılan araştırma geliştirme faaliyeti var ise buna ilişkin tevsik edici sözleşme, fatura, gider makbuzu vb. evrakların incelememize açılması “
Cevap: "Bağımsız denetçi raporunda yer alan ar-ge giderleri, raporun konsolide dü¬zenlenmesi nedeniyle raporda yer almış olup, söz konusu ar-ge giderleri şirketin bağlı ortakhğı olan ... AŞ'nin bünyesinde gerçekleştirilen ar- ge çalışmalarına ait giderlerdir."
Davalı şirkete ait 2019 yılı yönetim kurutu faaliyet raporu He bağımsız denetimden geçmiş 2019 vıtı solo mali tablo¬larda AR - 6E çalışmaları He ilgili bilgi bulunmamakta ancak bağımsız denetimden geçmiş 2019 yth konsolide mali tablolarda 2019 yılında 774.158.-TL ve 2018 yılında ise 587.648.-TL AR - GE giderleri raportandıgı ve davalı şirketin bu giderlerinin ne kadan gerçekleştirdiği tespit edilemediği için şirket yetkilisi tarafından verilen cevabın yeterli ve eksiksiz olduğu söylenemez, bu soru yönünden hak ihlali olduğu kabul edilmiştir.
14.Soru: "... Şirketi yönünden 31.12.2019 ve 2018 Tarihli Bağımsız Denetimden Geçmiş Finansal Durum Tablolan incelememize sunulmuş ise de, Bağımsız Denetim Raporu bağlı şirketleri içerisine alacak şekilde düzenlenmiş olduğundan yeterli karşılaştırma yaparak Şirketin yukarıda da belirtmiş olduğumuz, tespit edebildiğimiz hu- suslanna ilişkin yeterli bilgi sahibi olamamaktayız. Bu nedenle biraz önce yukarıda da belirttiğimiz ve muhalefet şerhi düştüğümüz hususlar tekrar edilerek bir kısmı belirtilmiş çelişkilerin giderilmesi, bu hususta Şirket kayıtlanma özel denetime tabi tutulması ve biz hissedarlar ile yetkilendirecekleri uzman denetimine açılması talebi."
Cevap:"Bağımsız denetçi raporunda yer akın ar-ge giderleri, raporun konsolide düzenlenmesi nedeniyle raporda yer almış olup, söz konusu ar-ge giderleri şirketin bağlı ortaklığı olan ... San. ve Dış Tic. AŞ'nin bünyesinde gerçekleştirilen ar-ge çatışmalanna ait giderlerdir."
Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartlan Kurumu (KGK) tarafından yayımlanan Türkiye Denetim Stan¬dartlarının bir parçası olan Bağımsız Denetim Standartlarına (BDS'tere) uygun ha¬zırlanmış olduğu ve yönetim kurulu faaliyet raporu ekinde bağımsız denetimden geçmiş solo mali tablolar mevcut olduğu için davacının bu sorusu yönünden şirket yetkilisi tarafından verilen cevap yeterli ve yasa hükümlerine uygun düşmektedir ve hak ihlali söz konusu değildir.
Sonuç olarak mahkememizce; Davacının 31.03.2020 tarihli Genel Kurul toplantısında bilgi alma hakkı çerçevesinde sorduğu 3-5-7-9-11 ve 13. sıradaki sorulara şirket yetkilileri tarafından verilen cevapların eksik ve yetersiz olması sebebiyle; bu sorular yönünden bilgi alma hakkının ihlal edilmiş olduğu sabit bulunmuştur.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporu ile davacı ... nın yapılan genel kurul toplantısında TTK 437/2 gereğince talep ettiği bilgilerin verilmediği, bu bilgilerin TTK 437/3 anlamına ticari sır kapsamında olmadığı, davacının uzman aracılığıyla inceleme istemininde genel kurul tarafından reddedilmiş olduğu tespit edilmiş olmakla davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /.
1- TTK 437 md gereğince davanın kabulüne
... nün ... numarasında kayıtlı ... SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ nin 2019 yılına ait 31/03/2020 tarihli Genel Kurul Toplantısında davacı ... (T.C. Kimlik No: ... ) tarafından bilgi alma hakkı gereğince talep edilen ve cevaplanmayan, 13/01/2021 tarihli bilirkişi raporunda 3-5-7-9-11-13 numara olarak belirlenen;
3-2018 yılına ilişkin hazırlanmış Yönetim Kurulu Faaliyet Raporunda üst düzey yöneticilere yapılan ücret ödemesi brüt olarak 544.255,20.-TL iken, 2019 yılına ilişkin Faaliyet Raporunda söz konusu meblağın artış gösterdiği ve 822.690,00 TL’ye yükseldiği görülmüştür. Söz konusu ücret ödemesi kimlere yapılmıştır? Bu kişilerin görevleri nelerdir? Bunlara ilişkin alt kırılımlı dökümlerin tarafımızla paylaşılmasını talep edilmiştir. Ayrıca bir önceki sene ile karşılaştırmalı olarak ele alındığında meydana gelen artışın gerekçelerinin neler olduğu
5-İlişkili Olmayan Taraflardan Ticari Alacaklar tutarının ise 2018 yılı cari hesap dönemi itibariyle 12.065.062.-TL iken, söz konusu alacak tutarının 2019 yılı cari hesap dönemi itibariyle 15.166.421 TL’ye yükseldiği görülmüştür. 2019 cari hesap yılı itibariyle belirtilen ticari alacak tutarının tahsil edilmediği, aksine bu alacak tutarında bir artış meydana geldiği açıkça ortada olduğundan meydana gelen artışa ilişkin gerekçeler hakkında bilgilendirme,ayrıca İlişkili Olmayan Taraflardan Ticari Alacaklar tutarına ilişkin alt kırılımlı dökümlerin paylaşılması
7-.... 31.12.2019 ve 2018 Tarihli Bağımsız Denetimden Geçmiş Finansal Durum Tablosunda yer alan Varlıklar başlıklı bölümünde İlişkili Taraflardan Diğer Alacaklar tutarına, 43.555.698 TL.olarak yer verilmiştir. Söz konusu alacağın sebebinin ne olduğu hakkında bilgi verilmesi ve ilgili alacağın tam alt kırılımlı dökümlerinin paylaşılması,Ayrıca söz konusu alacağın hala tahsil edilmemesinin gerekçesi nedir?
9-Finansal Durum Tablosunda, Şirketin Maddi Duran Varlıklarının 31.12.2018 cari dönemi itibariyle 197.833.038 TL.- olduğu görülmekte iken söz konusu varlıkların 31.12.2019 cari dönemi itibariyle 337.299.320 TL’ye ulaştığı, yani söz konusu şirket varlıklarında %70 artış gerçekleştiği görülmektedir. Söz konusu artışın gerekçesi, ne gibi maddi varlıkların Davalı Şirket bünyesine katıldığı ve genel itibariyle Davalı Şirket’in Maddi Duran Varlıklarının alt kırılımlarının nelerden oluştuğu hakkında bilgi verilmesi
11-Finansal Durum Tablosunda Uzun Vadeli Yükümlülükler içerisinde Ertelenmiş Gelirlerin 14.850.500 TL olduğu görülmektedir. Söz konusu gelirlerin Şirket içerisine nüfusu ne gerekçeler ile ertelenmiştir? Bahsedilen gelirlerin alt kırılımlı dökümlerinin tarafımızla paylaşılması talebi davalı şirket’e toplantı esnasında iletilmiştir.
13-Faaliyet Raporunda Ar-Ge faaliyetlerinin yapılmadığı ifade edilmiş ise de Bağımsız Denetçi Raporu’nda Ar-Ge giderine yer verildiği görülmektedir. Söz konusu husus belgeler arasında çelişki yaratır vaziyette olmakla birlikte, Bağımsız Denetçi Raporu’nun bir bölümünde yapılan Ar-Ge giderinin 799.829.-TL olduğu ifade edilmektedir.Başka bir kısmında söz konusu meblağın 774.158 olarak yer aldığı görülmüştür. Söz konusu hususun netleştirilmesi ile birlikte yapılan araştırma geliştirme faaliyeti var ise buna ilişkin tevsik edici sözleşme, fatura, gider makbuzu vb. evrakların incelemeye açılması
başlıkları altındaki konularda davalı şirketten TTK 437/4 maddesi gereğince davalı şirketin solo mali tabloları ile şirket mizanı da dahil olmak üzere defter ve kayıtları üzerinde inceleme yaparak bilgi alma hakkını kullanmasına,belirlenen davalı kayıtlarının davalı şirket merkezinde bir oda tahsis edilerek incelenmek üzere inceleme tarihinde hazır edilmesine, bu konuda davalı şirkete müzekkere yazılarak ihtaratta bulunulmasına
İncelemenin mahkememiz gerekçeli kararının davalı tarafa tebliğinden itibaren 20 gün sonraki ilk Pazartesi günü başlayıp 10 iş günü devam ederek sonlanmasına
Davacı ortak adına incelemenin bizzat kendisi ve eşliğindeki bir kişi yada yetki vereceği iki kişi tarafından yapılmasına
2-Harçlar kanunu hükümlerine göre alınması gereken 59,30 TL harçtan peşin alınan 54,40 TL harcın mahsubuna eksik 4,9 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına
3-Davacı tarafından yapılan 54,40 TL peşin harç gideri, 54,40 TL başvuru harcı, 6.000 TL bilirkişi ücreti,180,5 teb.müz.gideri toplamı 6.289,3 TL yargılama giderinin kabul nispetine göre 3.144,65 TL 'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereğince 4.080,00 TL maktu ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,reddedilen istem yönünden davalı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT gereğince 4.080,00 TL maktu ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine
5-Artan avansın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran taraflara iadesine,
Davacı vekili ve davalı vekillerinin yüzüne karşı yüzlerine karşı TTK 437/5 maddesi gereğince kesin olmak üzere karar verildi. 25/03/2021
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır