T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/561 Esas
KARAR NO: 2021/1003
DAVA: Ticari Şirket (Bilgi Alma Ve İnceleme Hakkı İhlali)
DAVA TARİHİ: 06/09/2021
KARAR TARİHİ: 09/12/2021
Mahkememizde görülen Ticari Şirket davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA / Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle;
Davalı ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketinin ... Müdürlüğü'ne ... numarasıyla kayıtlı, ... kodlu, meslek grubu " ... " olan 28.08.2009 tarihinde kurulmuş bir şirket olduğunu,
Müvekkili ... ...'un, ... şirketinde 2.100.000,00-TL bedelli 2.100.000 adet hisse sahibi şirket ortağı olduğunu, Davalı ... şirketinin Esas Sözleşmesinin altı (6) numaralı maddesine göre şirketin hisse senetlerinin tamamı nama yazılı olduğunu,... Tekstil şirketinin, 2019 ve 2020 yılları hesap dönemleri Olağan Genel Kurul Toplantısının 13.04.2021 tarihinde şirket merkezinde yapılmasına karar verildiğini, toplantı, 2019 ve 2020 yılları finansal belgelerine ilişkin detaylı inceleme gerektirdiğinden 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 420. maddesi gereğince gündemin finansal tablolar ve buna bağlı konuları düzenleyen maddelerinin ertelenmesinin talep ediliğini, bunun üzerine 13.04.2021 tarihinde gündem maddelerinin müzakeresi yapılmayarak ertelendiğini, akabinde ... Gazetesinde ertelenen toplantının 26.05.2021 tarihinde yapılmasına karar verildiğinin ilan edildiğini, ... şirketinin 26.05.2021 tarihinde saat 11.30'da "... Mah. ... Cad. ... Blok No: ... İç Kapı No: ... /İstanbul" adresinde yapılan 2019 ve 2020 yılları Olağan Genel Kurul Toplantısında, '2019 ve 2020 Yılına Ait Bilanço ve Kar/Zarar Hesapları'na ve '2019 ve 2020 yılına ait Yönetim Kurulu Tarafından Verilen Faaliyet Raporu'na ilişkin gündem maddesine ilişkin olarak Yönetim Kuruluna birtakım sorular yöneltildiğini,
Yöneltilen sorulara istinaden Yönetim Kurulu üyesi ... ... vekili ile Yönetim Kurulu Başkanı ve Genel Kurul Toplantı Başkanı ... ... söz alarak;
"Türk Ticaret Kanununun 437. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istenilen bilgiler verildiği takdirde, şirket sırlarının açıklanacağı veya korunması gereken diğer şirket menfaatlerinin tehlikeye gireceği de aşikardır. Bu noktada, TTK'dan kaynaklanan Yönetim Kurulunun dürüstlük ilkesine uygun bilgi ve hesap verme yükümlülüğünün temini adına bu bilgi talebinin yanıtlanması bakımından bir (1) aylık sürede ancak cevap verebiliriz. Soruların niteliği, kapsamı ve detayı bunu gerektirmektedir. Bu husus da TTK'dan kaynaklanan hakkımızdır." şeklinde beyanda bulunduklarını, hissedar olan ... ...'nun vekili tarafından beyanda bulunulmuşsa da aslında yönetim kurulu adına işbu vekilin beyanda bulunma yetkisi bulunmadığını, yönetim kurulu üyesinin şahsen beyanda bulunması gerektiğini, ancak ... ...nun toplantıda vekaleten hissedar olarak temsil edildiğini,
Genel Kurul Toplantısında sorulan sorularına .... Noterliğinin 28.06.2021 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile kısmen cevap verildiğini,
2019 ve 2020 yılına ait Yönetim Kurulu tarafından verilen Faaliyet Raporu'na ilişkin sorularına ;
"Yönetim Kurulu Yıllık Faaliyet Raporları ile ilgili sorularınız Mısır'da kurulu bağlı ortaklıklar ile ilgili olup, detaylı yoruma dayalı cevaplar gerektirdiğinden, ayrıca Mısır'da kurulu şirketlerin yasal kayıtlarının ve söz konusu sorulara ilişkin belge ve kaynakların Arapça olması nedenleriyle, ek olarak sorularda bahsi geçen birtakım değerlemelerin üçüncü kişilerden tedarik edilebileceği göz önünde bulundurularak bir çalışma grubu tesis edilerek tamamlanacak ve cevaplanması mümkün, ticari sır ve şirketi ekonomik olarak zarara uğratmayacak şekilde makul sürede tarafınızca iletilecektir." şeklinde ifadeler ile işbu hususun Mısır'da bulunan bağlı ortaklıklar ile ilgili olduğunu, belgelerin de Arapça olması sebebiyle makul sürede tarafımıza yanıt verileceğini belirtilerek hiçbir yanıt verilmediğini, davalı tarafın .... Noterliğinin ... yevmiye numaralı, 28.06.2021 tarihli ihtarnamesine cevaben keşide edilen ... Noterliğinin 14.07.2021 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile 26.05.2021 tarihli Olağan Genel Kurul Toplantısında Yönetim Kurulu'na yöneltilen tüm sorulara Türk Ticaret Kanununun 437. maddesinin 2. fıkrasında yer alan hükme uygun olarak detaylı, özenli ve gerçeğe uygun şekilde bir (1) aylık süre içerisinde cevap verilmesi talep edildiğini ... Tekstil ve şirket yönetim kurulu tarafından Olağan Genel Kurul toplantısında yöneltilen sorularına ve son ihtarnamede yer alan taleplerine herhangi bir yanıt verilmediğini, Dilekçemiz ekinde mübrez ihtarname ve ihtarnamenin tebliğ şerhlerinden de görüleceği üzere, bir (1) ay süre verdiğimiz ihtarname taraflara 26 ve 27 Temmuz 2021 tarihlerinde tebliğ edilmiş; işbu süre de 27 Ağustos 2021 tarihinde sona erdiğini, belirterek ;
... Bağımsız Denetim ve Danışmanlık Anonim Şirketi eliyle ve/veya Mahkemece tayin edilecek başka bir uzman/uzmanlar eliyle işbu belgelerin karşılaştırmalı olarak incelenerek davanın kabulü ile toplantı tutanağında ve .... Noterliğinin 14.07.2021 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesinde belirtildiği soruların cevaplandırılmasına aksi takdirde 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 437/5. hükmü gereğince şirketin tüm sorularına net ve açık olarak cevap vermesine,yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına,karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP / Davalı vekili 18/10/2021 tarihli cevap dilekçesinde ve özetle;
Usule ilişkin beyanlarında :Davanın süresi içerisinde açılmadığını, davanının öncelikle “hak düşürücü süre” yönünden reddi gerektiğini,
Kanun koyucu, bilgi alma talebi reddedilen ya da yasanın belirttiği şekilde bilgi alamayan pay sahibi ya da pay sahiplerinin, aynı amaçla mahkemeye başvurabilmek için hak düşürücü süreler öngörmüştür. Türk Ticaret Kanunu’nun (TTK) 437/5.maddesinde;
“Bilgi alma veya inceleme istemleri cevapsız bırakılan, haksız olarak reddedilen, ertelenen ve bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi, reddi izleyen on gün içinde, diğer hâllerde de makul bir süre sonra şirketin merkezinin bulunduğu asliye ticaret mahkemesine başvurabilir. Başvuru basit yargılama usulüne göre incelenir. Mahkeme kararı, bilginin genel kurul dışında verilmesi talimatını ve bunun şeklini de içerebilir. Mahkeme kararı kesindir”davacının başvurusu, yasada öngörülen süreler geçirildikten sonra yapıldığını,
davacı tarafın bu kadar çok soru sorması, hakkın kötüye kullanılması olup, şirket sırlarını açığa çıkarabilecek nitelikte ve kendisine şirkete karşı açtığı davada delil yaratma niyeti taşıyor olmasına rağmen müvekkilimizce daha fazla ihtilaf çıkmaması adına davacı tarafın sorduğu sorulara (şirket ticari sırları korunmak suretiyle) oldukça detaylı ve dürüstlük ilkeleri çerçevesinde ... Noterliği’nin 28.6.2021 tarih ve ... yevmive no’lu ihtarnamesiyle cevap verildiğini, müvekkili Şirketin Cevaplarını İçerir İhtarın davacıya 5.7.2021 tarihinde tebliğ edildiğini, yaklaşık 2,5 ay sonra “bilgi alma davası” açmasında, makul sürenin geçirildiğini,
Davacının olağan kurul toplantısında ve 14.7.2021 tarihli ihtarnamede belirtilensoruların cevaplandırılmasına şeklinde belirsiz nitelikte bilgi alma davası açması mümkün olmadığını, davaya konu soruların belirgin ve acık olarak dava dilekçesinde bildirilmesinin zorunlu olduğunu, davanın bu nedenle de reddi gerektiğini,
Esasa ilişkin beyanlarında ;
Her ne kadar davacı tarafın bu kadar çok soru sorması, hakkın kötüye kullanılması niteliğinde ise de müvekkili tarafından daha fazla ihtilaf çıkmaması adına ve tamamen iyiniyetli davacı tarafın sorduğu sorulara mümkün olduğunca detaylı ve dürüstlük ilkeleri çerçevesinde ....Noterliği’nin 28.6.2021 tarih ve ... yevmiye no’lu ihtarnamesiyle cevap verildiğini,
Dava konusu edilen ve bilgi istenilen hususların oldukça kapsamlı ve soyut hususlar olup neredeyse şirketin tüm işlemlerine ilişkin olduğunu, Genel kurul toplantı tutanağı, davacının sorulduğu soruların oldukça uzun ve detaylı olması nedeniyle 26 sayfa olduğunu, bu soruların neredeyse tamamının cevabı zaten tonlantı öncesi pay şahinlerinin incelemesine sunulan fınansal tablolar ve faaliyet raporlarında yer aldığını,
Davacının bir diğer amacı da taraflar arasındaki diğer davalarda kendi lehine delil sağlayabilme olup davacının bu davayı açmasında hukuki yararı olmadığını,
Davacının daha önce çalıştığı Bossa’dan ayrılarak kumaş üretim ve pazarlama işi yapmak için ... ile temasa geçtiğini, ... yetkilisi ... ... ise daha önce hiç kumaş üretimi işi yapmadıklarından, söz konusu yatırımı en iyi şekilde yerine getirecek ve sürdürecek kişi olduğunu düşündüğü, tekstil ve yurt dışında yatırım işinde tecrübeli, alanında uzman ve daha önceleri benzer konularda faaliyet gösteren ve ... ailesi ile tanışıklıkları bulunan kumaş üretim ve pazarlamasında uzman ve deneyimli davacı ... ... ile bu işi yapabilecekleri inancıyla kumaş üretim ve pazarlama işine girdiğini ve Bu doğrultuda ... ... ve davacı arasında 30.06.2009 tarihli ... / ... ... Ortaklığı Genel Prensipleri başlıklı bir sözleşme imzalandığını, Taraflar ayrıca Ortaklık sözleşmesi çerçevesinde bir de 05.04.2010 tarihli “Hisse Rehni Sözleşmesi” imzalandığını,
Üretime başlanması planlanan tarihte yatırım için yapılan nihai masraf tutarından dış kaynaklardan temin edilen kredi düşüldükten sonra ... ...’nun yapmış olduğu harcama tutarının davacının hissesine (% 15) karşılık gelen kısmının davalının borcu olacağı, davalının bu borcu şirketteki hissesine düşecek kar paylarından en geç 01.01.2015 tarihine kadar ödeyeceği, ancak borcun bu tarihe kadar ödenmemesi halinde ödenmeyen kısma denk gelen hisselerinin tamamının davacı tarafından bila bedel olarak müvekkili ... ...’na devredileceği açık ve net olarak kararlaştırıldığını, davacının müvekkili şirket kurulusunda, şirkete sermaye koymadığı, sermayesinin ... ... tarafından ödendiğinin tereddütsüz olduğunu, hisseye bağlı haklarını da rehin sözleşmesi uyarınca rehin alan ... ...’na devrettiğinden artık hisseye bağlı bir hak olan bilgi alma hakkı nedeniyle şirkete dava açması mümkün olmadığını belirterek ;
Haksız ve dayanaksız davanın reddine, vekâlet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava; TTK 437/5 maddesi kapsamında davacı şirket ortağı ... ...'un davalı şirketin 26/05/2021 tarihinde yapılan olağanüstü genel kurul toplantısından önce ve genel kurul gündeminin görüşülmesi sırasında istediği bilgilerin reddedilmesi/ertelenmesi/bilgi alınamaması iddiası ile TTK 437/5 gereğince toplantı tutanağında ve ... Noterliğinin 14.07.2021 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesinde belirtildiği soruların cevaplandırılması istemine ilişkindir.
TTK madde 437-" (2) Pay sahibi genel kurulda, yönetim kurulundan, şirketin işleri; denetçilerden denetimin yapılma şekli ve sonuçları hakkında bilgi isteyebilir. Bilgi verme yükümü, 200 üncü madde çerçevesinde şirketin bağlı şirketlerini de kapsar. Verilecek bilgiler, hesap verme ve dürüstlük ilkeleri bakımından özenli ve gerçeğe uygun olmalıdır. Pay sahiplerinden herhangi birine bu sıfatı dolayısıyla genel kurul dışında bir konuda bilgi verilmişse, diğer bir pay sahibinin istemde bulunması üzerine, aynı bilgi, gündemle ilgili olmasa da aynı kapsam ve ayrıntıda verilir. Bu hâlde yönetim kurulu bu maddenin üçüncü fıkrasına dayanamaz.
(4) Şirketin ticari defterleriyle yazışmalarının, pay sahibinin sorusunu ilgilendiren kısımlarının incelenebilmesi için, genel kurulun açık izni veya yönetim kurulunun bu hususta kararı gerekir. İzin alındığı takdirde inceleme bir uzman aracılığıyla da yapılabilir.
(5) Bilgi alma veya inceleme istemleri cevapsız bırakılan, haksız olarak reddedilen, ertelenen ve bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi, reddi izleyen on gün içinde, diğer hâllerde de makul bir süre sonra şirketin merkezinin bulunduğu asliye ticaret mahkemesine başvurabilir. Başvuru basit yargılama usulüne göre incelenir. Mahkeme kararı, bilginin genel kurul dışında verilmesi talimatını ve bunun şeklini de içerebilir. Mahkeme kararı kesindir." Hükümlerini içermektedir.
Tarafların delilleri toplanmış, davalı şirketin ... dosyası, 26/05/2021 tarihinde yapılan 2019 ve 2020 yıllarına ait yıllık Olağan Genel Kurul Toplantı tutanağı, toplantıya ait hazirun cetveli, davacının genel kurul tutanağına geçirilen ve eklenen bilgi isteği , ... Noterliğinin 08.04.2021 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi; ... şirketinin 13.04.2021 tarihli Toplantı Erteleme Tutanağı , ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi yönetim kurulunca gönderilen .... Noterliğinin 28.06.2021 tarihli, ... yevmiye numaralı cevabi ihtarnamesi , .... Noterliğinin 14.07.2021 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi vd alınmıştır.
26/05/2021 tarihinde yapılan olağanüstü genel kurul toplantısında davacı ... ... vekilinin yönelttiği ve 4 numaralı genel kurul gündeminin görüşülmesi sırasında tutanağa geçen şekilde tarafların yöneltilen soruların cevaplanması konusunda genel kurulu takiben 1 aylık sürede hemfikir oldukları
Davalı şirket vekilleri tarafından ... noterliği nin 28/06/2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtar ile davacı tarafa cevap ve bilgi verildiği, ihtarnamenin davacı ... ... a 05/07/2021 tarihinde tebliğ edildiği taraflar arasında tartışmasızdır.
TTK 437/5 maddesi gereğince " Bilgi alma veya inceleme istemleri cevapsız bırakılan, haksız olarak reddedilen, ertelenen ve bu fıkra anlamında bilgi alamayan pay sahibi, reddi izleyen on gün içinde diğer hâllerde de makul bir süre sonra şirketin merkezinin bulunduğu asliye ticaret mahkemesine başvurabilir.
Hükmü gereğince davacı tarafın cevapların tebliğinden itibaren 10 gün içinde dava açması aranacaktır. Huzurdaki dava 06/09/2021 tarihinde açılmıştır.
Davacı her ne kadar 14.07.2021 tarihli cevabi ihtarname ile yeniden 1 aylık süre verdiğini bundan sonra dava açtığını bildirmiş isede; 6102 sy TTK nun 437 maddesi açık hükmü ve maddenin gerekçesinde davacı şirket ortağının böyle bir hakkı bulunduğu belirtilmemiştir. Yasada belirtilen makul süre olağanüstü genel kurul toplantı tutanağında hemfikir olunan 1 aylık süre sonu olarak uygulanmıştır.
Mahkememizce 05/07/2021 tarihinde yapılan tebliğ ile gerçekleşen cevap sonucu 10 günlük hak düşürücü süre içinde dava açılmadığından, davalı tarafın itirazı kabul edilmiş, davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
H Ü K Ü M /
1- Hak düşürücü süre itirazının kabulu ile davanın reddine
2-Harçlar kanunu hükümlerine göre alınması gereken 59,30 TL harcın davacı tarafından yatırılan 59,30 TL peşin harçtan mahsubu ile hazineye gelir kaydına
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına
4-Davalı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte olan AAÜT gereğince 4.080,00 TL maktu ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya verilmesine
5-Artan avansın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran taraflara iadesine,
TTK 437/5 maddesi gereğince kesin olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.09/12/2021
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır