T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/591
KARAR NO: 2021/978
DAVA: Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/09/2021
KARAR TARİHİ: 07/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili aleyhinde davalı tarafından .... İcra Müdürlüğü'nün 2021/... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, Davalı tarafından başlatılan bu icra takibinin hiçbir somut ve hukuki dayanağının olmadığını, icra takibi hakkında .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/... D.İş sayılı dosyası ile İcra ve İflas Kanunu'nun 72/3 hükmü çerçevesinde ihtiyati tedbir kararı verildiğini, bunun üzerine dosya borcunu ödeyerek icra takibini durdurduklarını, borcu ve ödeme planını kabul etmemekle birlikte davalının muaccel olmayan miktarı takibe koyduğunu, davalının icra takibine koyabileceği tutar olsa bile ancak 20.000 TL olabileceğini ancak muaccel olmayan 180.000 TL'yi de takibe koyarak toplamda 200.000 tl mükerrer alacak talep ettiğini beyanla; Davanın kabulü ile müvekkilinin .... İcra Müdürlüğü 2021/... Esas Sayılı Dosyası ile yapılan takip nedeniyle davalıya sözleşmeden, buna dayanılarak başlatılan icra takibinden ve ferilerinden (200.000 TL ve ferilerinden) borçlu olmadığının tespitine, .... İcra Müdürlüğü 2021/... Esas Sayılı Dosyası ile yapılan takibin iptaline, haksız ve kötü niyetli davalı aleyhinde alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/... D.İş dosyası ile verilen İhtiyati Tedbirin Devamına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın iki gerçek kişinin borç sözleşmesinden kaynaklandığını, görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemeleri olduğunu beyanla davanın görevsizlik nedeniyle reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Davanın, taraflar arasında mevcut 30/04/2020 tarihli adi yazılı borç sözleşmesi uyarınca davalının davacıya dayanak gösterilerek başlatılan .... İcra Müdürlüğüne ait 2021/... esas sayılı takip konusu borcun ödenmiş olduğundan bahisle ve davalı alacaklının ayrıca aynı borca istinaden ... İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı dosyası ile de mükerrer tahsilat yapıldığı iddiası ile açılan menfi tespit istemine ilişkindir.
.... İcra Müdürlüğüne ait 2021/... esas sayılı takip konusu borcun dayanağının 30.04.2020 tarihli borç sözleşmesi olarak gösterildiği görülmüştür.
HMK'nun 114/1-c ve 115 maddeleri gereğince görev; kamu düzenine ilişkin dava şartlarından olmakla; mahkememizce davanın her aşamasında reesen nazara alınması gerektiğinden dava dosyası öncelikle görev noktasında incelenmiştir.
Ticari dava ve ticari iş birbirinden farklı iki ayrı kavramdır. Her ticari dava ticari iş olmakla birlikte, her ticari iş ticari dava olmamaktadır. TTK' nun 5(1) maddesi uyarınca ticari davalara bakma görevi Asliye ticaret mahkemesine aittir. Dolayısıyla ticari iş kapsamında olmakla birlikte ticari dava sayılamayan durumlarda ticaret mahkemeleri görevli olmayacak, uyuşmazlığın niteliğine göre diğer mahkemelerin görev hususu değerlendirilecektir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesine göre bir davanın ticari dava sayılması için; uyuşmazlık konusu işin taraflarının yada tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesi ile ilgili olup olmamasına bakılmaksızın, TTK da veya diğer kanunlarda o davaya Asliye Ticaret Mahkemesinin bakacağı yönünde bir düzenleme bulunması, diğer bir deyişle mutlak ticari dava olması gerekmektedir
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/3 fıkrası uyarınca dava tarihi itibariyle Asliye Hukuk Mahkemesi ile Asliye Ticaret Mahkemesi arasındaki ilişki görev ilişkisidir. Somut olayda da uyuşmazlık, adi yazılı borç sözleşmesi ile verilen bedelin iadesi istemi olup taraflar arasında adi ortaklık ilişkisi kurulduğu iddiası mevcut olmadığı, Tarafların her ikisi de gerçek kişi olup tacir olmadıkları gibi eldeki davada Ticaret Kanununda düzenlenen mutlak ticari davalardan değildir. Bu nedenle davaya bakmaya ticaret mahkemesi değil asliye hukuk mahkemesi görevlidir. Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Yukarıda açıklanan gerekçelerle Mahkememizin görevsizliğine karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Mahkememizin 2021/... D.iş sayılı dosyası ile verilen ihtiyati tedbir kararına yönelik itirazın 01/11/2021 tarihinde reddine karar verildiği, yazılan ek kararın tebliğ edilmediği, iş bu kararın bu celse taraf vekillerine tebliğ edildiği, sonrasında tamamlayan davanın mahkememizin iş bu dosyası ile açılıp davalı vekilince yeniden mahkememizce verilen ihtiyati tedbir kararına itiraz ettiği görülmekle iş bu dosya kapsamında ileri sürülen ihtiyati tedbire itirazın mahkememizin 19/10/2021 tarihli ihtiyati tedbire itirazın reddine yönelik değerlendirme kapsamında olup koşullarda bir değişiklik olmadığı, ilk verilen tedbire yönelik itirazın reddine yönelik kararın da henüz yeni tebliğ edilmiş olup istinaf süreci tamamlanmadığı görülmekle yeniden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
2-Davacının açtığı davada, mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmakla; açılan davanın HMK'nun 115/2. Maddasi uyannca aynı kanunun 114/l-(c) maddesinde belirtilen dava şartı noksanlığı nedeniyle usulen REDDİNE, Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
3-6100 Sayılı HMK'nun 20. maddesi gereğince taraflardan birinin görevsizlik kararı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi karannın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE gönderilmesini talep etmelerinin gerektiğinin, aksi taktirde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar serileceğinin İHTARATINA,
4-HMK'nun 20 maddesi uyarınca kararın kesinleşmesini müteakip yasal iki haftalık sürede talepte bulunulduğunda dosyanın görevli Mahkemesi'ne tevzi edilmek üzere İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu'na GÖNDERİLMESİNE,
5-Mahkememizce verilen görevsizlik kararının kesinleşmesinden sonra dava yetkili görevli mahkemede devam edilmemesi ve talep halinde yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK' nun 331/2. maddesi gereğince bir karar verileceğinin İHTARATINA,
6-Harç ve masrafların görevli mahkemede nazara ALINMASINA,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, mahkememizce verilen ihtiyati tedbire itirazın reddine yönelik kararın ve görevsizlik kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf nezdinde ayrı ayrı temyizi kabil olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.07/12/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır