T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/40 Esas
KARAR NO: 2023/647
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 18/01/2023
KARAR TARİHİ: 04/07/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; Müvekkil şirket 19.07.2022 tarihli yetki belgesi ile ''İkinci El Motorlu kara taşıtı ticareti'' ve ikinci el oto alım satımı da yaptığını, 03.11.2022 günü şirket çalışanı ...'e nimetullah duman ismi ile ulaşan şahıs elindeki ...plakalı aracı satmak istediğini beyan ettiğini ve araç sahibi ... ile müvekkil şirket çalışanını irtibatlandırdığını e müvekkil ile satıcı...n aracın 315.000,tl tutar üzerinden satışı konusunda anlaşıldığını, satıcı... in 315.000,00 tl bedel ile anlaşılan tutar hesabına gönderilmesine rağmen, araç satış sözleşmesini imzalamadığını, araç devrinden de vazgeçerek araç bedeli için hesabına gönderilen tutarı tarafımıza iade etmediğini, bu nedenle davalı tarafından istanbul ...icra müdürlüğü'nün ... esas numaralı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin ,takip talebindeki ticari faiz oranları ile 318,175,20 tl üzerinden devamına, uyuşmazlığa konu icra takibinin iptalini, kötü niyetli davalının %20 tazminata mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
GEREKÇE
Dava, İİK. 67 ve devamı maddeleri uyarınca açılan itirazın iptali istemidir.
Davalı tarafın yapılan araştırmalarda herhangi bir tacir kaydının olmadığı, gerçek kişi ticari işletmesinin bulunmadığı, ortak olduğu herhangi bir şirketin de bulunmadığı tespit edilmiştir.
HMK'nun 114/1-c ve 115 maddeleri gereğince görev; kamu düzenine ilişkin dava şartlarından olmakla; mahkememizce davanın her aşamasında reesen nazara alınması gerektiğinden dava dosyası öncelikle görev noktasında incelenmiştir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/3 fıkrası uyarınca dava tarihi itibariyle Asliye Hukuk Mahkemesi ile Asliye Ticaret Mahkemesi arasındaki ilişki görev ilişkisidir.
Görevsizlik kararı kamu düzenine ilişkin olmakla yargılamanın her aşamasında re'sen nazara alınması gerekir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre, bir uyuşmazlığın ticari nitelikte olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.
Nispi ticari davalar, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olması halinde ticari nitelikte sayılan davalardır. TTK'nun 4/1. maddesine göre, her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan ve iki tarafı da tacir olan hukuk davaları ticari dava sayılır. Bu hükme göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de iki tarafın tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir. Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez. TTK, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.
Somut olayda, buna göre davacı tacir ise de davalının tacir sıfatı bulunmadığından mutlak ticari davadan söz edilemeyeceğinden uyuşmazlığın Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.
Davacı taraf, dava dilekçesinde davalının sebepsiz zenginleşeceği olgusuna dayanmıştır. Öte yandan Davalı tarafın tacir sıfattı yoktur. Davalının sıfatı, davacının sebepsiz zenginleşmeye dayanması ve taraflar arasındaki işlemin de tüketici işlemi olarak kabul edilemeyeceği hususları gözetildiğinde, somut davaya bakma görevi asliye hukuk mahkemesine ait olduğundan mahkememizce görevsizlik kararı verilmiştir. (İstanbul BAM 16.HD.2021/269 esas 2021/338 karar ve İstanbul BAM 3.H.D. 2022/2203E., 2023/505K. Sayılı ilamı)
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının açtığı davada, mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmakla; açılan davanın HMK'nun 115/2. maddesi uyarınca aynı kanunun 114/l-(c) maddesinde belirtilen dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden REDDİNE, mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE,
2-6100 Sayılı HMK'nun 20. maddesi gereğince, taraflardan birince süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmesi halinde kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle dava dosyasının görevli ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ'ne gönderilmesini talep etmelerinin gerektiğinin, aksi taktirde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin İHTARATINA,
3-HMK'nun 20 maddesi uyarınca tebliği müteakip yasal iki haftalık sürede talepte bulunulduğunda dosyanın görevli mahkemesi'ne tevzi edilmek üzere İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosu'na GÖNDERİLMESİNE,
4-Davaya yetkili görevli mahkemede devam edilmemesi ve talep halinde yargılama giderlerinin değerlendirilerek HMK'nun 331/2. maddesi gereğince bir karar verileceğinin İHTARATINA,
5-Harç ve masraflar ile ihtiyati tedbir talebinin görevli mahkemede nazara ALINMASINA,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde gerekçeli kararın taraflara tebliği tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne hitaben yazılacak dilekçeyle istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 04/07/2023
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır
*Bu evrak 5070 Sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*