T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/604 Esas
KARAR NO: 2024/100
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 15/09/2023
KARAR TARİHİ: 20/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirkete ... nolu poliçe ile trafik sigortalı (ZMM) davalı-sigortalı ... Finansal Kiralama Anonim Şirketi'nin maliki bulunduğu ... plaka no’ lu araç, alkollü sürücü ... ... sevk ve idaresindeyken 26/06/2021 tarihinde yapmış olduğu iki adet kaza neticesinde ... plaka no’ lu araç ile ... plaka no’ lu araç nezdinde hasar meydana geldiğini, kaza sırasında müvekkil şirkete trafik sigortalı bulunan ... plaka no’ lu aracı sevk ve idare eden ... isimli şahsın 1,32 promil alkollü olduğunu,Meydana gelen trafik kazası neticesinde ... plaka no’ lu araç ile ... plaka no’ lu araçta kaza sebebiyle oluşan ve ekspertiz incelemesiyle tespit edilen hasar miktarının sigortalı davalının kusuruna tekabül eden kısmının tamamı olan 45.459,11 -TL müvekkil şirket tarafından karşı tarafa ödendiğini, müvekkil şirket tarafından ilgilisine ödenen toplam 47.118,06-TL’ nin Türk Ticaret Kanununun halefiyet ilkeleri uyarınca rücuen tahsili amacıyla davalı şirket aleyhine ... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... Sayılı dosyası ile yasal takip başlatılmış ise de, davalı şirketin süresi içerisindeki itirazı ile takibin durduğunu, bu nedenle Borçlunun itirazının iptali ile icra-inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket ile dava dışı ... Anonim Şirketi ("... ") arasında 10.06.2020 tarihinde ... numaralı “Finansal Kiralama Sözleşmesi” akdedildiğini ve bu sözleşmeyle kazaya karışan ... plaka numaralı araç ... Turizm'e finansal kiralama yoluyla kiralandığını, 15.06.2022 tarihinde araç ... 'e devredildiğini, Kaza tarihinde aracın dava dışı finansal kiracı ... tarafından işletildiğinden, müvekkil şirketin kazanın meydana gelmesinde hiçbir sorumluluğu bulunmadığını, Bu nedenle davalı müvekkil şirkete husumet yöneltilemeyeceğini belirterek davanın reddine karar verilmesi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
Dosya kapsamına göre ilgili icra dosyası istenmiş, dava dosyasına mevcut olan belgeler incelenmiştir.
Davalı şirket ile dava dışı ... Anonim Şirketi arasında 10.06.2020 tarihinde ... numaralı “Finansal Kiralama Sözleşmesi” akdedilmiş ve bu sözleşmeyle 26/06/2021 tarihli kazaya karışan ... plaka numaralı araç ... Turizm'e finansal kiralama yoluyla kiralanmış olup 15.06.2022 tarihinde araç ... Turizm'e devredilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, rücuen tazminat istemine dayalı alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkin olup, yasal süresinde açılmıştır.
... Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin 05/04/2019 tarih 2017/ ... esas ve 2019/... karar sayılı ilamında; "2918 Sayılı KTK hükümlerine göre trafik kaydı, işleteni kesin olarak gösteren bir karine değilse de, onun kim olduğunu belirleyen güçlü bir kanıt niteliğindedir. Ancak trafik kaydına rağmen işletenliğin üçüncü kişi üzerinde bulunmasını engelleyen bir yasa hükmü de yoktur. KTK'nun 3.maddesinde "işleten: araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görünen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehin gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse bu kimse işleten sayılır." şeklinde tanımlanmıştır. Aynı kanunun 85.maddesinde ise, "bir motorlu aracın işletilmesi, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde, müotorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmüne yer verilmiştir.
Somut olayda, aracın 10.06.2020 tarihinde Finansal Kiralama Sözleşmesi ile dava dışı şirkete verildiği, aracın dava dışı şirkete finansal kiralama yoluyla kiralandığı ve 15.06.2022 tarihinde devredildiği, kazanın ise bu dava dışı şirket elinde iken gerçekleştiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamına göre, somut olaya bakıldığında, aracın davalı finansal kiralama şirketi tarafından aracın uzun süreli kira sözleşmesi ile dava dışı şirkete kiralandığı, finansal kiralama sözleşmesinde kiracıya malı alım hakkı da tanındığı gözetildiğinde 2918 Sayılı Kanunun 3.maddesi gereğince bu sözleşme ile aracın işletenlik sıfatı artık dava dışı kiracı olan ... şirketine geçtiği anlaşılmakla ( araç finansal kiralama sözleşmesi ile finansal kiracıya devredilmiş olup, sözleşme süresi boyunca ve mülkiyet devrine kadar ekonomik mülkiyet kiracıya ait olduğundan ve kaza tarihinde araç dava dışı finansal kiracı ... tarafından işletildiğinden) davalı finansal kiralama şirketinin işletenlik sıfatı bulunmadığından hakkındaki davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesi gerekmiştir. (Yargıtay 17.HD 2014/9628 Esas - 2014/9473 Karar, 2015/1081 Esas - 2017-8061 Karar, 2016/14752 Esas - 2017/8558 Karar, İstanbul BAM 9. H.D. 2021/2430Esas sayılı karar)
Taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmeleri, sözleşme kapsamı ve süreleri, emsal Yargıtay kararları ile tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davalı finansal kiralama şirketinin işletenlik sıfatı bulunmadığından hakkındaki davanın husumet yokluğundan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE,
Davalının icra inkar tazminat talebinin reddine,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 560,07 TL harçtan mahsubu ile bakiye 132,47 TL harcın davacıya karar kesinlestiğinde iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama masraflarının kendi zerinde bırakılmasına,
4-Davalı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden reddedilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsil edilerek davalı tarafa verilmesine,
5-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesinin "...Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır..." hükmü gereği 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydedilmesine
7-HMK. 333. md. uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansı bakiyesinin kararın kesinleşmesinden sonra mahkememizce resen davacıya iadesine,
Dair, hazır olan tarafların yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içinde ... Mahkemesi'ne hitaben yazılacak dilekçeyle istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.20/02/2024
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza
*Bu evrak 5070 Sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*