T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/434 Esas
KARAR NO : 2025/98
DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ : 17/07/2024
KARAR TARİHİ : 06/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA
Davacı vekilinin dava dilekçesi özetle; Müvekkil ile sigortalı davalı ... ... ... anonim şirketi arasında ... poliçe numaralı, karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi akdedilmiştir. anılan poliçe ile ... plaka numaralı araç 28/09/2022 - 28/09/2023 tarihleri arasında sigortalandığını, 08.11.2022 tarihinde, maliki ... ... ... anonim şirketi olan ve sürücüsü olay yerini terk eden ... plakalı aracın % 100 kusuru ile sebebiyet vermiş olduğu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, uzman eksper tarafından ... plakalı araç hasarının niteliğinin ve miktarının tespiti için ekspertiz incelemesi yaptırılmış; tespit edilen 5,809.47 -tl hasar tazminatı zarar görenin kasko sigorta şirketi sompo sigorta anonim şirketi tarafından davalıya .... genel icra dairesi 2023/...E. (.... İcra Müdürlüğü 2023/...E.) sayılı icra takibi başlatılmış olup daha sonra arabuluculuk safahatında feriler ile birlikte delil listemizin ekinde bulunan davalının kazayı kabul beyanı doğrultusunda zarar görene Müvekkil sigorta şirketi tarafından 10.817,86-tl ödendiğini, müvekkil şirket, rücu bedelini icra takibine konu yapmasında hukuka aykırılık bulunmadığını, ... genel icra dairesi 2023/... e. sayılı dosyasına vaki itirazın 10.817,86-tl
alacak açısından iptali ile takibin 28.04.2023 tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yasal faizi ile birlikte devamına, dava dilekçesinin ve eklerinin davalı asile tebliğine, davalının en az %20 icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesine, yargılama gideri ve ücreti vekaletin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
GEREKÇE
Dava, itirazın iptali talebine ilişkindir.
Davanın dayanağı olan icra takibinin incelenmesinde borçlunun süresi içinde verdiği itiraz dilekçesinde , yetkili icra müdürlüğü müvekkil şirketin adresinin bulunduğu yerde bulunan ankara batı icra müdürlüğü olduğunu belirtir şeklinde itiraz ettiği görülmüştür.
İlamsız bir takipte yetkili icra dairesi de İİK 50. maddesinin yollaması ile HMK genel hükümlerine göre belirlenecektir. HMK'nın 6. maddesine göre genel yetkili icra dairesi, davalı gerçek veya tüzel kişinin takibin yapıldığı tarihteki yerleşim yeri icra dairesidir. Takip davacının seçimine göre, hem genel ve hem de özel yetkili mahkemede açılabilir. Takibin konusu ... plakalı aracın % 100 kusuru ile sebebiyet verilen kaza neticesinde, ... Sigorta A.Ş. tarafından ... numaralı hasar dosyası ile kazada zarar görenlere yapılan 10.817,86 tazminatın rücusuna ilişkindir.
Trafik kazası aynı zamanda haksız fiil teşkil eden bir eylem olduğundan, HMK'nın 16. maddesine göre; haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi/icra dairesi de yetkilidir. Aynı Kanun'un sözleşmeden doğan davalarda yetkiyi düzenleyen 10/1. maddesinde ise "sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir" denilmek suretiyle, bu tarz davalar/takipler için özel yetki kuralı getirilmiştir. Anılan bu yasal düzenlemelere göre; sözleşmeden kaynaklanan bir uyuşmazlıkta, hem davalının ikametgah adresi olan yer mahkemesi/icra dairesi genel yetkili; hem de davacının bulunduğu yer mahkemesi/icra dairesi özel yetkili olarak kabul edilmiştir.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 110. maddesinde yer alan ' sigortacının merkez veya şubesinin... bulunduğu yer mahkemelerinin yetkili ' olduğuna dair düzenleme ve ZMSS Genel Şartlarının C.7. maddesinde de tekrar niteliğinde yer alan düzenlemelerin dava konusu rücuen tahsil davasında uygulama yeri bulunmamaktadır. KTK 110/2. maddesindeki kural sigortacının sorumluluğunun söz konusu olduğu durumlar için öngörülmüş olup, bu kural zarar gören yararına getirilmiştir. Davacı olan sigorta şirketinin bu kuraldan yararlanması mümkün değildir. Bu tür uyuşmazlıklarda yetki itirazının, HMK'da düzenlenen ve yukarıda açıklanan yetki kurallarına göre çözümlenmesi gerekir (YHGK., 26.5.1990 gün 319/464 sayılı kararı, Işık Ulaş Sigorta Hukuku S.468).
Somut olayda, Davacının adresi .../İSTANBUL, davalının adresi ise ... /ANKARA, dava konusu kazanın meydana geldiği yer ... dır. Yetki kuralları gereğince davacı vekilinin icra takibini müvekkilinin adresinin bulunduğu İstanbul Adliyesi İcra Dairesinde veya genel yetki kuralı gereğince (HMK.nun 6.maddesi) davalının adresi olan ve hmk madde 16 uyarınca kazanın olduğu yer olan ... Adliyesi İcra Dairesinde başlatması gerekirken yetkisiz Ankara Adliyesi icra dairesinde başlatmıştır. Bu durumda, taraflar arasındaki uyuşmazlığın sigorta sözleşmesinden kaynaklanan rücu davası olduğu, davacının yetkisiz icra dairesinde yaptığı takibe karşı, davalı tarafından süresi içerisinde yetki itirazında bulunulduğu, takip yapılan icra dairesinin yetkili olmadığı anlaşılmakla “Yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir takip olmadığından davanın reddine” karar (06.10.2004 tarih E:2004/19-410 K:2004/471 karar sayılı Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararı) verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir takip olmadığından Davanın USULDEN REDDİNE,
2-Alınması gerekli 615,40-TL karar ve ilam harcının, peşin alınan 427,60-TL harçtan mahsubu ile alınan 187,80-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin KENDİ ÜZERİNDE BIRAKILMASINA,
4-Taraflarca yatırılan avansın kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde ilgili tarafa İADESİNE,
5-Dava şartı arabuluculuk sürecinde Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin, davada haksız çıkan davacıdan 6183 sayılı Kanuna göre tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT gereği 10.817,86 tl vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dair, tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren 2 HAFTA içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya bulundukları yerdeki başka bir mahkeme aracılığıyla mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK. 341.maddesi uyarınca ... BAM. nezdinde İSTİNAF yoluna başvurma hakları bulunduğu hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 06/02/2025
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza
*Bu evrak 5070 Sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*