T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
(Yargılama yapmaya ve hüküm vermeye yetkili Mahkememizin verdiği)
ESAS NO:2016/471
KARAR NO:2018/780
DAVA:Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:25/04/2016
KARAR TARİHİ:11/09/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... yerleşik sigorta şirketi olan davacı müvekkilinin, sigortalısı ... .... A.Ş. (... A.Ş.)'ye ait olup, ...'te düzenlenen ... fuarı'na gönderilen jeneratörler için ... no.lu nakliyat ... Sigorta poliçesi uyarınca jeneratörlerin fuara gidişi, fuardan dönüşü, yüklenmesi, boşaltılması ve sergilenmesi için sigorta güvencesi verdiği, (1) no.lu davalının, davacı müvekkilinin sigortalısı ... A.Ş. ile akdettiği 01.04.2015 tarihli fuar lojistik hizmet sözleşmesi uyarınca davaya konu jeneratörlerin ... fuarına götürülmesi, sergilenmesi ve fuar bitiminde geri getirilmesi işini yüklendiği, (2) no.lu davalı olan ...'...'ın fuarcı; (3) no.lu davalı olan ...'nun ise (1) no.lu davalı olan ... .... Şti. 'nden aldığı talimat uyarınca davaya konu jeneratörleri ... Gümrüğü'nden teslim alarak fuara götürme ve fuardan alarak ... Gümrüğü 'ne geri getirmeyi üstlendiği, ... Fuarı 'nın 25.04.2015 sona ermesine rağmen davaya konu ... ...Jeneratör Set ile ... ... Jeneratör Set 'in, davacı müvekkilinin sigortalısı ... A.Ş. 'ye iade edilmediği, davalıların davaya konu jeneratörleri muhafaza ve iade borçlarını yerine getirmemiş olmaları nedeniyle ... A.Ş. 'nin 17.150,00 AVRO zarara uğradığı, davacı müvekkilinin, sigorta poliçesinde öngörülen tenzili muafiyet düşüldükten sonra sigortalısı ... A.Ş.'ye 15.06.2015 tarihinde 16.301,48 Avro (karşılığı 49.615,18 TL) ödediği ve sigortalısının zarar sorumlularına karşı haiz olduğu 16.301,48 Avro alacağı devir aldığı, (3) no.lu davalının, davaya konu jeneratörlerin 26.04.2015-27.04.2015 tarihleri arasında hırsızlığa maruz kaldığı yönünde ... Karakolu 'nda ifade verdiği, hususlarını beyanla; 16.301,48 Avro'nun sigorta tazminatının ödendiği 15.06.2015 tarihinden itibaren işletilecek devlet bankalarının Avro cinsinden döviz mevduat hesaplarına uyguladıkları en yüksek faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... ... Şirketi vekil 27.05.2016 h. tarihli davaya cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin uluslararası fuarlara katılan firmalara uluslararası taşımacılık hizmeti verdiği, müvekkili şirket ile dava dışı ... A.Ş. arasında imzalanan 01.04.2015 tarihli "Fuar Lojistik Hizmet Sözleşmesi" ile ... A.Ş.'ye verilecek hizmetin "fiyata dahil hizmetlerimiz" alt başlıklı kısmında detaylandırıldığı, davalı müvekkilinin, ... isimli davalı ile anlaşarak, ... A.Ş. 'nin alt taşıma işini davalı ... ...'ya verdiği, dava dışı ... A.Ş. 'nin fuar alanında çalınan ve davaya konu edilen 2 jenaratörü nedeniyle davalı müvekkilinin hiçbir kusurunun bulunmadığı, bu haksız fiilden (hırsızlık eyleminden) dolayı davalı müvekkilinin sorumluluğuna gidilemeyeceği, dosyada mevcut ... Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 03.06.2015 tarihli Ekspertiz Raporu 'nda hasarın sebebinin hırsızlık olduğu, fuar ana organizatörü olan diğer davalı ...'...'a rücu imkânı olduğunun tespitine yer verildiği, davanın ... / ... 'te açılması gerektiği halde kolaya gidilerek, ... 'de yerleşik davalı müvekkili aleyhinde dava ikame edildiği, davaya konu zararın, davalı müvekkili ile diğer davalı ... ...'nun kusuruyla meydana gelmediği, ... A.Ş.'nin ... Polis Merkezinde verdiği şikayet beyanında 26.04.2015 günü saat 08:00'den 27.04.2015 günü saat 19:00 arasında fuar alanında bulunan jeneratörlerin çalındığı iddiası ve şikayetinin bulunduğu, ... A.Ş. 'nin çalındığı ifade edilen mallarının fuar bitiminde davalı müvekkili tarafından teslim alınmadan hırsızlığın meydana geldiği, 01.04.2015 tarihli Fuar Lojistik Hizmet Sözleşmesinin "Genel Şartlar ve Nakliye Şekil ve Şartları" başlıklı kısmında "Paketlenmeden ve yetkililerimize bilgi verilmeden stantta terk edilen malların hasar ve kaybından ... Ltd. Şti. 'nin sorumlu olmayacağı" hususunun açık şekilde hüküm altına alındığı ve malların davalı müvekkiline teslim edildiğini gösterir hiçbir delil sunulmadığı, esasında, davaya konu jeneratörler teslim alınmak üzere fuar alanına gidildiğinde 2 adedinin yerinde olmadığı görüldüğünden hırsızlık şikayetinin yapıldığı, malların, davalı müvekkiline paketli ve ambalajlı halde teslim edilmemesi nedeniyle davalı müvekkilinin ... 'ye geri taşıma sorumluluğunun da başlamadığı; bahsi geçen Ekspertiz Raporu 'nda da "malların ambalajlı olmadığı" tespitinin yapıldığı, aleyhe kabul anlamına gelmemek kaydıyla; CMR hükümlerine tabi taşımalarda taşıyıcının taşımasını üstlendiği malları alıcısına tam ve sağlam olarak teslim etmek zorunda olduğu; ancak kayıp, hasar ve gecikmenin taşıyıcının kaçamayacağı bir olaydan doğmuşsa sorumluluğun söz konusu olmayacağı, aleyhe kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davalı müvekkilinin sorumluluğunun, sözleşme bedeli olan 10.750-Euro ile sınırlı olduğu; bu yönden de haksız davanın reddinin gerektiği hususlarını beyanla; öncelikle davanın husumetten reddini, esasen davacının haksız ve dayanaksız davasının reddine karar verilmesini savunmuştur.
Mahkememizce usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen diğer davalılar davaya yanıt vermemişlerdir.
TAHKİKAT, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Mahkememizce delillerin ibrazını müteakip celbi gerekli delillerde celp edilerek dosyamız arasına katılmıştır.
Mahkememizce tarafların ticari defter ve belgeleri ile dosya üzerinde, iddia ve savunma doğrultusunda işletme iktisatçısı Prof. Dr. ... ile sektör bilirkişisi ..., elektrik mühendisi Prof. Dr. ..., sigortacı ... marifetiyle inceleme icra edilerek konuya ilişkin 16/10/2017 tarihli rapor teminle dosyamız arasına alınmıştır.
Bilirkişiler anılı raporlarında özetle;
"Davacı tarafça dava konusu alacağının dayanakları arasında yer alan ve dava dışı ... ... Tic. A.Ş. ile (1) no.lu davalı olan ... ve Dış Ticaret Ltd. Şti. arasında imzalandığı anlaşılan 01.04.2015 tarihli "Fuar Lojistik Hizmet Sözleşmesi" başlıklı 4 sayfalık sözleşme özetle aşağıda aktarıldığı gibidir: Fuar Adı & Yeri: ... .../... Fuar Tarihi: ... ... Hacim & Ağırlık: Komple Tır, Mal Bed: 222.350 € Gümrük Beyan: Tamamı Geçici (Tek beyannamede) ... / ... 'de ... tarihleri arasında düzenlenecek olan ... Fuarı'na götürülecek ve fuar bitiminde geri getirilecek olan yukarıda detayları belirtilen malzemelerle ilgili; Teklif Bedeli: 10.750 €... Aracımızın ... 'te Olma Tarihi: 15 Nisan 2015 / Stand Teslimi: 17 Nisan 2015 fc Fiyata Dahil Hizmetlerimiz; ... (Istanbul-Depo dolum) - ... (...) karayolu nakliyesi, TL dahil ... geçici gümrük giriş işlemlerinin yapılması, Mallarınızın uzun yol aracından standınıza teslim edilmesi (8 tonluk forklift ile max. 2 saat çalışma), Fuar bitiminde mallarınızın standınızdan alınarak araca yüklenmesi (8 tonluk forklift ile max. 2 saat çalışma) ... geçici gümrük çıkış işlemlerinin yapılması, ... (...) - ... (... Antrepo) karayolu nakliyesi, Acentelik, haberleşme ve dokümantasyon masrafları, ... risk sigorta teminatı (Mal bedeli üzerinden %0,40), ... geçici gümrük giriş banka teminatı masrafları, Bondfee dahil, Fuar alanındaki normal mesai saatlerinde verilen hizmetler dahildir.
Fiyata Dahil Olmayan Hizmetler; ... çıkış ve giriş gümrük işlemleri, Ürünlerin spesifik niteliklerinden kaynaklanabilen ve bu nedenle gereksinim duyulabilen sertifika, özel kontrol testleri özel doküman ve belge masrafları ve bunlarla ilgili çıkabilecek ekstra vergi ve harçlar. (Gümrük memur ücreti ve analiz tetkik masrafları dahildir) Malların kati gönderiminde ve satışında oluşabilecek ... gümrük vergileri, Fuar alanında normal mesai saatleri dışında gerçekleşen hizmetler için fazla mesai ücreti ... acente komisyonu ile birlikte tahsil edilir. Boş kap depolama hariç, Fuar öncesi ve sonrası depolama hariç, Stand tesliminden sonra talep edilen hizmetler (ambalaj malzemesi, montaj / demontaj, forklift, vinç ve işçi bedelleri) ekstra faturalandırılacaktır.
Genel Şartlar; Malların teslimi ve evrak çalışmaları operasyon yetkilimiz tarafından tarafınıza bildirilecektir. Fatura bedelinin % 60 yükleme günü, % 40 fuar bitiminde tahsil edilir. Sandıklar kilitli ise anahtarlar sandık üzerinde gönderilmelidir. Fuara gelen firma yetkilileriniz yedeklerini de yanında getirmelidir. Kati statüde gönderilen veya fuarda satışı bildirilen mallar, fuar sonunda paketlenmeli, üzerine alıcı firma detayları yazılmalı ve yetkililerimize bilgi verilmelidir. Paketlenmeden ve yetkililerimize bilgi verilmeden stantta terk edilen malların hasar ve kaybından firmamız sorumluluk kabul etmeyecektir. Gönderilen malların çeki listesi ve irsaliyede yazılı ürünlerin olup olmadığının sorumluluğu katılımcı firmaya aittir. ... Katılımcı, Taşıyıcı ... ve fuar organizatörünün, taşınacak mallarda olabilecek kurallara aykırılıklardan sorumlu olmayacağını peşinen kabul etmiştir. Katılımcı, Yüklenen ürünlerin tüm sorumluluğun kendisinde olduğunu peşinen kabul eder.
Fuar öncesi dolu ve fuar sonrası boş sandık, koli, palet vb ambalajların Katılımcı standına mümkün olan en yakın noktaya teslimi sonrası, malzemeleri ambalajından çıkartma, standa yerleştirme, yer ve pozisyon değiştirme, kaldırma, indirme, montaj/demontaj v.b. işlemleri Katılımcıya aittir ve ücrete dahil hizmetler kapsamında değildir. Tüm bu işlemler için gerekli olabilecek vinç, forklift, transpalet, işçi hizmetleri ek ücrete tabidir. Ayrıca tarifelendirilip, faturalandırılacaktır. Fuar bitiminde, malların ... ye dönmesini ve gümrük işlemlerinin tamamlanmasını takiben mallar, Katılımcı yetkilisine imza karşılığı teslim edilecektir. Sigorta Şirketinin Katılımcı 'nın riskini tazmin etmemesi sebebi ... için de risk tazmin etmeme anlamına gelir. Malların sigorta kapsamı faturada beyan edilen mal bedeli ile sınırlıdır. Malların sigorta kapsamından tam olarak yararlanabilmesi ancak standartlara uygun ambalaj malzemesi kullanımı ile mümkündür. Ambalaj malzemesinin yukarıda belirtilen şartlara uygun olması gerekir. Mallar geri teslim alınırken gerekli kontrollerin yapılması, muhtemel hasar, kayıp vb. durumlarda sigortadan yararlanabilmesi için yasal süresinde yasal tespitlerin yapılması ve ...'e yazılı bilgi verilmesi gerekmektedir. Aksi takdirde gecikmiş başvurular sigorta kapsamı dışında kalmaktadır. Sigorta şirketinin Katılımcının riskini tazmin etmemesi sebebi ... için de riski tazmin etmeme anlamına gelir. Davacı tarafça dava konusu alacağının dayanakları arasında yer alan ve Sigorta Eksperi Adnan Çalık tarafından düzenlendiği anlaşılan 03.06.2015 tarihli "Ekspertiz Raporu" başlıklı 5 sayfalık rapor özetle aşağıda aktarıldığı gibidir:
Talimat veren: zürich sigorta a.ş. talimat tarihi: 30.04.2015 Poliçe No/poliçe Türü: .../nakliyat Emtea Sigorta Poliçesi Sigortalı: ... ... Tic. A.ş. Sigorta Ettiren: ... .... Şti. Belge Tamamlanma Tarihi: 03.06.2015 hasar tutarı: 17,150.00 EUR (KDVhariç) sovtaj/muafiyet/eksik sigorta tenzilli hasar tutarı: 16.301.4s EUR (KDVhariç, %10 ilaveli) Teminat durumu: Teminat kapsamında olduğu kanaatine varılmıştır. Rücu durumu: Rücu imkanı olduğu kanaatine varılmıştır. Teminat Limiti: 233,047.40 EUR/256,352.14 EUR (% 10 ilaveli) Muafiyet: %1, Poliçe yükleme tarihi: 08.04.2015 Poliçe teklif tarihi: 13.04.2015 Gümrük beyan tarihi: 09.04.2015-çıkış (TR) Hasar tarihi: 26.04.2015 Hasar ihbar tarihi: 30.04.2015 Ekspertiz talep tarihi: 30.04.2015 Proforma fatura tutarı: 233,047.40 € (KDVhariç) Malın cinsi: 4 adet jeneratör Eksik malın miktarı: 2 adet jeneratör Mal sahibi firma: ... ... tic. a.ş. nakliyeci: ... .... şti. alt nakliyeci: .... loj. .... şti kiralık araç: .... nakliyat tic. ltd. Şti. Hasar oluş beyanı: ... tarihleri arasında ... organize edilen "..." fuarına gönderilen 4 adet jeneratörden 2 adedi fuar alanından çalınmıştır. Rücu durumu: Hırsızlık sonrası tutanak tutulmuştur. Fuar organizatörüne rücu imkanı olduğu kanaatine ulaşılmıştır. ... tarihleri arasında ... tarafından ...'nın ... şehrinde organize edilen "..." fuarına gönderilen 4 adet jeneratörden 2 adedinin fuar alanından çalındığı tespit edilmiştir. İlgili firmadan alınan bilgilere göre; 26.04.2015 tarihinde ... salonunda ... |... ...") geri yükleme için bekleyen 4 adet jeneratörleri yüklenmek üzere 27.04.2015 tarihinde ... şirketi tarafından salona gidildiğinde stantta sadece 2 jeneratörün olduğu görülmüştür. Bunun üzerine polis merkezine gidilerek suç duyurusunda bulunulmuştur. Söz konusu çalınan 2 adet jeneratörün fatura bedeli 17,500.00 EUR olduğu tespit edilmiştir. Çalınan malzemelerin iş bu rapor tarihine kadar bulunamadığı beyan edilmiştir. Fuarda kalan diğer malzemelerin ise henüz ... 'ye geri getirilmediği ve gümrükte beklediği beyan edilmiştir. ... yetkilisi ile yapılan görüşmede 4 adet jeneratörün ... 'ya giriş yaptığı, hırsızlık hadisesi sonrası 2 adet jeneratörün çıkış yapması durumunda gümrük işlemlerinde çalınan 2 jeneratörün çıkış yapılamayacağından dolayı ... gümrüğünce 3.430,00 € bir maliyet oluşacağı bildirilmiştir. Tazmin işlemlerinde bu hususunda dikkate alınarak tazmin işleminin yapılması rica edilmiştir. Tablodaki tutarlara KDV dahil değildir. Zarar/ziyan tutarı Ek-2'de sunulan faturası baz alınarak hesaplanmıştır. Poliçede %1 muafiyet kaydı görülmüştür. Sigorta ettiren firma ... çalınan malların ... Gümrüğünden çıkış yapılamadığından 3,430.00 EUR ceza ödendiğini bildirerek bu bedeli de talep etmiştir. Ayrıca 200 EUR diğer masraflar için talep etmiştir. Poliçe mal faturası bedeli kadar bedelle düzenlenmiş olup ayrıca % 10 ilave verilmiştir. Hesaplamada çalınan mal bedeli kadar bedel dikkate alınmış ve diğer giderler için %10 ilave yapılmıştır. Bu nedenle sigortalının hasardan kaynaklandığını belirterek bildirmiş olduğu 3,630.00 EUR ek talep dikkate alınmamış ve bu husus sigortacının takdirine bırakılmıştır. Sigortalının, ... 'da düzenlenen fuarda sergilenmek üzere gönderilen 4 adet dizel jeneratör setinden 2 setin fuar salonundan çalındığı bildirilerek meydana gelen zarar/ziyanın tespit edilmesi ve zararlarının tazmin edilmesi talebinde bulunması üzerine konu hakkında ekspertiz çalışması tarafımızca yapılmıştır. Yapılan ekspertiz çalışması neticesinde muafiyet tutarı tenzilli zarar/ziyan tutarı 16,301.48 EUR (%10 ilaveli) olarak tespit edilmiştir. Hırsızlık sonrası polise suç duyurusunda bulunulmuştur. Söz konusu hasarın iş bu rapora konu poliçe kapsamında değerlendirilebileceği kanaatine varılmıştır. Nihai değerlendirme sigortacının takdirindedir.
... .... Şti.'nin "Sigorta Ettiren", dava dışı ... ... Tic. A.Ş.'nin "Sigortalı" olarak göründüğü 11-3-4018 Acente ve ... Poliçe No.lu "Nakliyat Emtea Sigorta Poliçesi"nde yükleme tarihi 08.04.2015, döviz bedeli (%110) 256.352,14 €, döviz kuru 2,7889, net ve brüt prim 384,53 €'dur.
Davacı tarafça ibraz edilen ticari defterler ve onay durumları aşağıdaki tabloda listelenen defterlerin TTK hükümlerine uygun bulundukları anlaşılmakla, davacı şirket lehine delil kabiliyetleri Sayın Mahkemenin takdirindedir. Davacı şirketçe ibraz edilen ticari defler kayıtları üzerinde, dava konusu uyuşmazlık çerçevesinde yaptığımız tespitler aşağıda maddeler halinde aktarıldığı gibidir: Davacı şirketçe dava konusu hasar ödemesinin 15.06.2015 tarihli ve ... sayılı yevmiye kaydında yer aldığı görülmektedir. Davacı şirketin ... Bankası hesabından ödendiği anlaşılan hasar bedelinin TL karşılığının 49.615,18 TL olarak kayıtlara geçtiği anlaşılmaktadır. Sunulan deliller arasında yer alan ... Bankası dekontuna göre de havale bedelinin 49.615,18 TL olarak yer aldığı görülmekte, dekonttaki açıklama da "406783-1 nolu dosya tazminat ödemesi" şeklinde yer almaktadır.
Somut olayda, davacının nakliyat emtia sigortası poliçesi kapsamında 15.06.2015 tarihinde ... Bankası aracılığı ile yaptığı ödeme 49.615,18 TL miktarındadır. Bu miktar dosyada mevcut hasar ekspertiz raporuna göre 17.150 EURO kıymetinde olmasına karşın sigorta sözleşmesi ve poliçesi gereği düşülen muafiyet ve yapılan artırım gözetilerek 16.301,48 EURO tazminat karşılığı TL miktarına işaret etmektedir. Gerçekleşen zarar 17.150 EURO olmasına karşın, sigortacı ödemesi ve rücuu bu miktarın altında kaldığı için davacının tüm ödemesini TTK m.1472 kapsamında rücu davası konusu edebileceği değerlendirilmektedir.
Somutolayda davacının sigortalısı ... ... Tic. A.Ş. ile davalı ... arasında yazılı ve taraflar arası hak ve yükümlülükleri belirleyen sözleşem hükümlerine göre ihtilafın halli gerekir. Sözleşme maddeleri yukarıda incelenmiş olup; "Genel Şartlar ve Nakliye Şekil ve Şartlan" başlıklı kısmında "Paketlenmeden ve yetkililerimize bilgi verilmeden stantta terk edilen malların hasar ve kaybından ... Ltd. Şti.'nin sorumlu olmayacağı" hususunun açık şekilde hüküm altına alındığı; "Fiyata Dahil Hizmetlerimiz -... (İstanbul-Depo dolum) - ... (...) karayolu nakliyesi-Tl dahil-... geçici gümrük giriş işlemlerinin yapılması-Mallarınızın uzun yol aracından standınıza teslim edilmesi (8 tonluk forklift ile max. 2 saat çalışma)-Fuar bitiminde mallarınızın standınızdan alınarak araca yüklenmesi (8 tonluk forklift ile max. 2 saat çalışma) - Stand tesliminden sonra talep edilen hizmetler (ambalaj malzemesi, montaj / demontaj, forklift, vinç ve işçi bedelleri) ekstra faturalandırılacaktır. ...Kati statüde gönderilen veya fuarda satışı bildirilen mallar, fuar sonunda paketlenmen, üzerine alıcı firma detayları yazılmalı ve yetkililerimize bilgi verilmelidir. Paketlenmeden ve yetkililerimize bilgi verilmeden stantta terk edilen malların hasar ve kaybından firmamız sorumluluk kabul etmeyecektir." Bu hükümlere göre; davalı ... firması fuar sahasına taşıma ve fuar sahasından geri taşımayı taahhüt etmiştir. Yani fuar organizasyonlarında fuar taşımayı organize eden taşıyıcılar ve somut olayda da ... firması fuar alanında yükü gönderen-... firmasının kontrolüne terk etmekte; daha sonra onlardan teslim alarak geri taşımayı üstlenmektedir.
Somut olayda, varma yerine ulaşan ve fuarda sergilenen toplam dört (4) adet jeneratör emtiasından iki (2) adedi hırsızlık neticesi zayi olmuştur. İki (2) adet jeneratör hırsızlık neticesi zayi olduğu esnada halen fuar alanındadır ve davalı ... firmasına taşınmak üzere teslim edilmiş değildir. Fuar alanında malı sergileyen ... firması, sergileme işi bittikten sonra gereği gibi davalı ... firmasına teslim etmemiştir. Yani fuar alanında HIRSIZLIK gerçekleşmiştir. Bu hırsızlıktan taşıyıcı sorumlu tutulamaz. Zira bir teslimle başlayıp bir teslimle sona eren fuar taşıma süreci, fuarın sonunda geri taşımak için teslim sabit olmadığı için davalı taşıyıcı ... firmasının sorumluluk alanında değildir. ... firmasının yapacağı taşıyıcı veya organizatör sorumluluk sigortası aksine sözleşme yapılmadığı sürece genel şartlar kapsamında somut olayda meydana gelen hırsızlık için teminat vermiş olmaz. Zira sorumluluk için, ... firmasının veya alt taşıyıcısının tasarruf alanında olayın vuku bulması gerekir.
Hırsızlık vuku bulan fuar alanı davalı ...'... firmasının sorumluluk alanındadır ve burada hırsızlık ile ilgili gerekli risklerin bertaraf edilmesi ve güvenliğin sağlanamamasından bu davalı sorumlu olmak gerekir. BU fuar organizatörü ile doğrudan sözleşme yapan ... firmasıdır ve ... firması doalysı ile davacı karşısında asıl sorumluluk bu firmaya aittir. Diğer davalı ... ... firması ise davalı ... firmasının ... içinde alt taşıyıcısı konumundadır. Bu yönüyle yükü teslim almadığı bir aşamadan dolayı sorumlu olmayacağı açıktır.
Bilirkişi görev tanımı doğrultusunda, dava dosyası içeriği deliller, iddia ve savunmalar ile davacı şirketçe sunulan ticari defter kayıtlan üzerinde yapılan incelemeler sonucunda;
Davacının banka ödeme dekontu ve dosyada mevcut sigorta ekspertiz raporu ile uyumlu toplam 49.615,18 TL tazminat ödemesi bakımından rücuen tazmin talebine hakkı olduğu, somut olayda meydana gelen zararın hırsızlık kaynaklı ve iki (2) adet jeneratör emtiasının fuar alanından çalınmasının sonucu olduğu, bu iki emtia bakımından tespit edilen 17.150 EURO zararın somut olaya uygun kadri marufunda miktara işaret ettiği, gerçekleşen ve rayiçlerine uygun olduğu teyit edilen zarar 17.150 EURO olmasına karşın; davacı ödemesinin daha düşük olan ve sigorta ekspertiz raporu ile teyit edilen 16.301,48 EURO tazminat karşılığı 49.615,18 TL miktarında olduğu gözetilerek, davacı ödemesi içinde bedel artış farkı varsa da tamamını rücu edebileceği, zira sorumlu olunan toplam doğrudan zararın altında kaldığı, fuar taşımalarında fuara teslim edilene kadar ve fuar bitiminde fuardan teslim alındıktan itibaren fuar taşıyıcısının sorumluluk sürecinin başlayacağı; somut olayda, hırsızlık vuku bulduğunda fuar taşıyıcısı davalı ... firmasının ve alt taşıyıcısı ... firmasının fuardan geri eşya taşıması için yükü henüz teslim almadığı gözetilerek sorumluluk süreçlerinin başlamadığı, taraflar arası sözleşme ile açıkça fuarda sahipsiz bırakma ve sonuçlarından sigortalı ... firmasının sorumlu olacağının düzenlendiği, burada satılan veya satılmayan fuar eşyası bakımından farklılık olmayacağı, somut olayda vaki hırsızlık zararından fuar alanını sigortalı ... firmasına tahsis eden ve güvenliğini ve gözetimini üstlenen ...'... firmasının sorumlu olması gerektiği,'' şeklinde beyan ve mütalaada bulunmuşlardır.
Dava; dava dışı sigortalı ... firması ile aktedilen emtia sigorta poliçesi kapsamında dava dışı sigortalıya ait ürünlerin ... 'de yapılan 2 nolu davalı ...'...'ın düzenlediği ... fuarında sergilenmesi maksadıyla taşıma işinin (1) no.lu davalı olan ... .... Şti. alt taşımanın ise (3) no.lu davalı olan ... tarafından üstlenildiği ve fuarda sergilenen jeneratör ürünlerinden bir kısmının fuar alanında hırsızlanması nedeniyle oluşan sigorta hasarının dava dışı sigortalıya ödenmek suretiyle karşılandığından bahisle oluşan zararın davalıların sorumluluğuna istinaden davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili istemine ilişkindir.
Davalı ... vekili, hırsızlığın müvekkilinin sorumluluk alanında gerçekleşmediğinden bahisle zarardan sorumlu tutulamayacağından bahisle davanın reddini savunmuş, diğer davalılar davaya yanıt vermemiştir.
Dava dışı sigortalı ... firması ile aktedilen emtia sigorta poliçesi kapsamında dava dışı sigortalıya ait ürünlerin ... 'de yapılan 2 nolu davalı ...'...'ın düzenlediği ... ... fuarında sergilenmesi maksadıyla taşıma işinin (1) no.lu davalı olan ... .... Şti. , alt taşımanın ise (3) no.lu davalı olan ... tarafından üstlenildiği ve fuarda sergilenen jeneratör ürünlerinden bir kısmının fuar alanında hırsızlandığı,oluşan zararın davacı ... şirketi tarafından dava dışı sigortalıya ödendiği dosya kapsamıyla sabit olup ihtilafsızdır.
Yanlar arasındaki ihtilaf; meydana gelen zarardan davalıların sorumlu tutulup tutulamayacağı hususlarına ilişkindir.
Davalı ...'...'ın ...'te ... fuarının düzenleyicisi olup; fuara katılan firmaların fuar alanında sergilediği ürünlerin fuar alanı dahilindeki güvenliğini sağlamak sözleşmesel yükümlülüğü olup, bu anlamda hırsızlığı fuar alanında meydana ... emniyeti tutanaklarından anlaşılmakla meydana gelen zarardan sorumludur.
Davalılardan ... .... Şti. taşıma işini üstlenmiş olup,diğer davalı ... ise;alt taşıyıcılık görevini ifa etmiştir.
Mübrez raporlada ifade edildiği üzere ... arasında sözleşme gereğince; "Genel Şartlar ve Nakliye Şekil ve Şartları" başlıklı kısmında "Paketlenmeden ve yetkililerimize bilgi verilmeden stantta terk edilen malların hasar ve kaybından ... Ltd. Şti.'nin sorumlu olmayacağı" hususunun açık şekilde hüküm altına alındığı; "Fiyata Dahil Hizmetlerimiz -... (...l-Depo dolum) - ... (...) karayolu nakliyesi-Tl dahil-... geçici gümrük giriş işlemlerinin yapılması-Mallarınızın uzun yol aracından standınıza teslim edilmesi (8 tonluk forklift ile max. 2 saat çalışma)-Fuar bitiminde mallarınızın standınızdan alınarak araca yüklenmesi (8 tonluk forklift ile max. 2 saat çalışma) - Stand tesliminden sonra talep edilen hizmetler (ambalaj malzemesi, montaj / demontaj, forklift, vinç ve işçi bedelleri) ekstra faturalandırılacaktır. ...Kati statüde gönderilen veya fuarda satışı bildirilen mallar, fuar sonunda paketlenmeli, üzerine alıcı firma detayları yazılmalı ve yetkililerimize bilgi verilmelidir. Paketlenmeden ve yetkililerimize bilgi verilmeden stantta terk edilen malların hasar ve kaybından firmamız sorumluluk kabul etmeyecektir." Bu hükümlere göre; davalı ... firması fuar sahasına taşıma ve fuar sahasından geri taşımayı taahhüt etmiştir. Yani fuar organizasyonlarında fuar taşımayı organize eden taşıyıcılar ve somut olayda da ... firması fuar alanında yükü gönderen-... firmasının kontrolüne terk etmekte; daha sonra onlardan teslim alarak geri taşımayı üstlenmektedir.Hırsızlık vuku bulan fuar alanı davalı ...'... firmasının sorumluluk alanındadır ve burada hırsızlık ile ilgili gerekli risklerin bertaraf edilmesi ve güvenliğin sağlanamamasından bu davalı sorumlu olmak gerekir. Bu fuar organizatörü ile doğrudan sözleşme yapan ... firmasıdır ve ... firması dolayısı ile davacı karşısında asıl sorumluluk bu firmaya aittir. Diğer davalı ... firması ise davalı ... firmasının ... içinde alt taşıyıcısı konumundadır. Bu yönüyle yükü teslim almadığı bir aşamadan dolayı sorumlu olmayacağı açıktır. İzah edilen nedenlerle, davacı vekilinin taraflar arasındaki sözleşmenin özünde vedia saklama sözleşmesi olduğunu,adı geçenlerin yükümlülüklerinin mesai içini ve mesai dışını da kapsadığını, ayrıca adı geçen davalıların yapmayı üstlendikleri nakliyat sigortasının sergilemeyi ve dolayısıyla sorumluluklarının fuar alanında kapsadığına ilişkin iddiası taraflar arasındaki sözleşme fuar lojistik sözleşmesi olarak düzenlenmiş olması, sözleşmenin sergi alanına kadar taşıma ve sergi alanından yine Türkiyeye taşımayı kapsaması, ürünün sergi alanında dava dışı sigortalıya teslim edilmiş olması nedeniyle sigortalının zilyedinde iken meydana gelen çalınmadan taşıyıcı sorumlu tutulamaz. Taraflar arasındaki sözleşme taşıma sözleşmesi olup aynı zamanda saklama sözleşmesi niteliği yoktur. Ayrıca sözleşmede 1 ve 3 nolu davalının sorumluluğu kaldıran hükümde nazara alındığında mahkememizce yerinde görülmemiştir.
Dava konusu zarar, Euro cinsinden meydana gelmiş olup davacı ... şirketinin ödeme tarihindeki Euro kuru üzerinden dava dışı sigortalıyı ödeme yapmış olması, halefiyet prensibi gereğince davalılardan Euro cinsinden talepte bulunmasına engel teşkil etmez. Bu sebeple hüküm Euro üzerinden kurulmuştur.
İzah edilen nedenlerle mahkememizce icra edilen yargılama ve tekmil dosya mündericatından edinilen vicdani kanaat gereğince; davanın 2 nolu davalı ...'... yönünden kabulü ile 16.301,48Euro'nun ödeme tarihi olan 15.06.2015 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesinden itibaren işleyecek yasal faizi ile adı geçen davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, davalılar ... ... Şirketi, ... şirketi yönünden yerinde görülmeyen davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması cihetine gidilmiştir.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:gerekçesi gerekçeli kararda açıklanacağı üzere;
1-Davanın 2 nolu davalı ...'... yönünden kabulü ile 16.301,48Euro'nun ödeme tarihi olan 15.06.2015 tarihinden itibaren ... sayılı yasanın 4/a maddesinden itibaren işleyecek yasal faizi ile adı geçen davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Davalılar ... ... Şirketi, ... şirketi yönünden yerinde görülmeyen davanın reddine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 3.562,90 TL. Karar harcından, peşin alınan 890,74 TL.nin mahsubu ile, bakiye 2.672,22 TL.nin davalı ...'...'tan alınarak, hazineye irad kaydına,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirmiş bulunduğundan, yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.gereğince hesaplanan 6.087,38 TL. Vekalet ücretinin, davalı ...'...'dan alınarak, davacıya verilmesine,
5-Davalılar ... ... Şirketi, ... kendilerini vekille temsil ettirmiş bulunduklarından, yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.gereğince hesaplanan 6.087,38 TL. Vekalet ücretinin davacıdan alınarak, bu davalılara verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 2.789,25 TL. Yargılama gideri ile, 924,24 TL. Harçlar toplamının davalı ...'...'dan alınarak, davacıya verilmesine,
Dair davacı vekili ile davalılar ... ... Şirketi ve ... vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzereoy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.11/09/2018
Katip ...
Hakim ...