T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/1000 Esas
KARAR NO: 2019/1226
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 06/11/2017
KARAR TARİHİ: 25/12/2019
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ...'nin 2012-2013-2014-2015 ve 2016 yıllarına ait alış ve satış faturaları, masraf belgeleri, tahsilat ve tediye makbuzları, davacı ...Ş.'nin 2013-2014-2015 ve 2016 yıllarına ait alış ve satış faturaları, masraf belgeleri, tahsilat ve tediye makbuzları, davacı ... Ltd. Şti.'nin 2014 ve 2016 yıllarına ait yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defterleri ile 2014 ve 2016 yıllarına ilişkin alış ve satış faturaları, masraf belgeleri, tahsilat ve tediye makbuzları, davacı ...'nun 2012-2013-2015 ve 2016 yıllarına ait işletme defteri;2014 yılına ait yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defterleri; 2012-2013-2014-2015 ve 2016 yıllarına ait alış ve satış faturaları, masraf belgeleri, ödeme kaydedici cihaza ait Z raporları, davacı ...'ın 2013 ve 2014 yıllarına ait yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defterleri, davacı ...'ün 2012-2013-2014-2015 ve 2016 yıllarına ait serbest meslek kazanç defterleri; 2012-2013-2014-2015 ve 2016 yıllarına ait serbest meslek makbuzları ve masraf belgelerine ilişkin zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE: Dava; TTK'nın 82/7 maddesine dayalı zayii belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
Zayii istemine konu ticari defterler ve faturalar yönünden ilgili noterliklere ve ilgili matbaalara yazı yazılarak davacı taraflara ait defter ve fatura bilgileri celp edilmiştir.
...'ye yazı yazılarak yangın raporu dosyaya celp edilmiştir.
TTK'nın 82. maddesinin 7. fıkrası gereğince; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." hükmünü içermektedir.
TTK.nun 82. maddesi uyarınca zayi belgesi düzenlenebilmesi için davacının defter tutmakla veya saklamak ile yükümlü olması, zayi olan belgelerin kullanılmış defter ve belgeler olması, defter ve belgelerin yangın su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sonucu zayi olması ve başvurunun 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde yapılmış olması gerekmektedir.
Anılı kanun maddesi ışığında somut olaya bakıldığında; TTK'nın 82. maddesine göre, bir tacirin tutmakla zorunlu olduğu defter ve faturaların tabii afetler ya da hırsızlık gibi nedenlerle zayi olması durumunda ilgili mahkemede zayii olduğuna ilişkin belge verilmesi için hasımsız dava açılabileceği, ancak bunun için tacirin defterlerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması ve ziyaa uğramanın onun iradesi dışında meydana gelmiş olmasının gerekeceği, somut olayda 22/10/2017 tarihinde meydana gelen yangın olayı nedeniyle bilgileri tespit edilen defter ve faturaların zayii olduğu, davanın kanuni süre içerisinde açıldığı, tüm dosya kapsamından bilgileri tespit edilen defter ve faturaların zayi oluğunun mahkememizce inandırıcı bulunduğu, bu kapsamda mahkememizce icra edilen yargılama ve tüm dosya kapsamından edinilen vicdani kanaat gereğince; noterlik ve matbaa bilgileri tespit ve tetkik edilen defter ve faturaların zayii olduğu subuta ermekle davanın kabulü ile, A- Davacı ...'ın 2013 yılı yevmiye, defteri kebir, envanter defteri, 2014 yılı yevmiye, defteri kebir, envanter defterinin, B- Davacı ...'ün 2012, 2013, 2014, 2015,2016 yıllarına ait serbest meslek kazanç defterinin ve 2012- 2106 yılları arasındaki serbest meslek makbuzlarının, C- Davacı ... Sanayi Ltd Şirketinin 2012- 2013, 2014, 2015, 2016 yıllarına ait alış satış fatura ve makbuzlarının, D- Davacı ... Aş Nin 2013, 2014, 2015 ,2016 yıllarına ait alış satış faturalarının, E- Davacı ... Tekstil Ltd Şirketinin 2014 yılı yevmiye, defteri kebir, envanter defterleri, 2016 yılına ait yevmiye, envanter, defteri kebir ve 2014 ve 2016 yıllarına ait alış satış faturalar ve makbuzlarının, F- Davacı ...'nun 2012 , 2013, 2015, 2016 yıllarına ait işletme defteri, 2014 yılına ait defteri kebir, yevmiye defteri ve envanter defterleri ile 2012-2013, 2014,2015, 2016 yıllarına ait alış ve satış fatura ve makbuzlarının 22 Ekim 2017 tarihinde meydana gelen yangın olayı nedeni ile zayi olduğunun tespitine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
KARAR: Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile,
A- Davacı ...'ın 2013 yılı yevmiye, defteri kebir, envanter defteri, 2014 yılı yevmiye, defteri kebir, envanter defterinin,
B- Davacı ...'ün 2012, 2013, 2014, 2015,2016 yıllarına ait serbest meslek kazanç defterinin ve 2012- 2106 yılları arasındaki serbest meslek makbuzlarının,
C- Davacı ... Sanayi Ltd Şirketinin 2012- 2013, 2014, 2015, 2016 yıllarına ait alış satış fatura ve makbuzlarının,
D- Davacı ... Aş Nin 2013, 2014, 2015 ,2016 yıllarına ait alış satış faturalarının,
E- Davacı ... Tekstil Ltd Şirketinin 2014 yılı yevmiye, defteri kebir, envanter defterleri, 2016 yılına ait yevmiye, envanter, defteri kebir ve 2014 ve 2016 yıllarına ait alış satış faturalar ve makbuzlarının,
F- Davacı ...'nun 2012, 2013, 2015, 2016 yıllarına ait işletme defteri, 2014 yılına ait defteri kebir, yevmiye defteri ve envanter defterleri ile 2012-2013, 2014,2015, 2016 yıllarına ait alış ve satış fatura ve makbuzlarının 22 Ekim 2017 tarihinde meydana gelen yangın olayı nedeni ile zayi olduğunun tespitine,
2-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 44,40-TL ilam harcından peşin alınan 31,40-TL'nin mahsubu ile alınması gereken 13,00-TL harcın davacılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.25/12/2019
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır