T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/815 Esas
KARAR NO: 2019/240
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/09/2017
KARAR TARİHİ: 26/03/2019
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili banka adına ve onu temsilen ... Şubesi ile davalı arasında, 01/06/2015 tarihinde ''Maaş Ödemeleri Protokolü'' akdedildiğini, Protokol’ün 8.1. ve 8.2 maddesi uyarınca;‘‘Kuruluş’un toplam 105 adet personeline işbu protokol kapsamında yapılacak ödemelerin tamamının Bankanın Elektronik Transfer Sistemi üzerinden yapılması karşılığında banka tarafından nakdi olarak ödenmek üzere KDV dahil 30.000 TL’lik bir bütçe ayrılmıştır. Bu tutar, banka tarafından Kuruluş’un işbu protokol dolayısıyla açılan vadesiz mevduat hesabına, banka tarafından, protokolün imzasını takip eden ilk maaş ödemesinden sonra alacak kaydedilecektir.”
“Kuruluş’un Bankanın Elektronik Transfer Sistemi üzerinden işbu protokolün imzalanmasından sonra yaptığı ilk maaş ödemesinde personel sayısının 105 adedin altında gerçekleşmesi halinde kuruluş banka tarafından ayrılan bütçenin eksik gerçekleşen oranda düşülerek ödenmesini kabul eder.” denildiği aynı maddenin devamında; “Kuruluş’un işbu sözleşme hükümlerini yerine getirmemesi, sözleşmeye aykırı harekette bulunulması ve kuruluş personel sayısının 89 kişinin altına inmesi halinde veya protokolü çalışmaz duruma düşürdüğü takdirde banka tarafından kuruluş’a yapılan ödemenin tamamı protokol imza tarihinde geçerli olan merkez bankası avans işlemlerinde uygulanan faiz oranı ile hesaplanacak faiz tutarıyla birlikte kuruluş tarafından bankaya derhal, nakden ve defaten geri ödenecektir.” şartının öngörüldüğünü protokol süresince davalı firma tarafından protokol çerçevesinde akdi yükümlülükler yerine getirilmediğini, davalı şirket tarafından Nisan 2017, Mayıs 2017 ve Haziran 2017 aylarında taahhüt edilen 89 kişinin altında ödeme yapıldığını, Nisan ayında 6, Mayıs ayında 3 ve Haziran ayında 1 personel için müvekkil banka aracılığıyla maaş ödemesi gerçekleştirildiğini, personel sayısı, taahhüt ettiği asgari sayının (89) altına düşen davalı firma, protokol ile üstlendiği yükümlülükleri yerine getirmediğini, bu nedenle sözleşmenin 8. maddesine göre davacı müvekkili tarafından promosyon olarak davalı firmaya ödenen 30.000,00 TL’nin, protokolün imzalanma tarihinde geçerli olan Merkez Bankası avans işlemlerinde uygulanan faiz oranı ile hesaplanacak faiz tutarı ile birlikte davalı firma tarafından derhal, nakden ve defaten davacı müvekkilinin bankaya ödenmesi gerektiğini, davacı müvekkili banka tarafından, ... Noterliği’nin 25.07.2017 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarın keşide edildiği tarih itibariyle hesaplanan tutarın ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren 3 gün içinde ödenmesi ihtar edilmiş ise de, davalı ... Tic. Ltd. Şti. tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığı, bu nedenle huzurdaki davanın açılması zarureti doğduğunu, taraflar arasında akdedilen 01.06.2015 tarihli ‘... Maaş Ödemeleri Protokolü’nü ihlal eden davalının Protokol’ün 8. Maddesi uyarınca ödemekle yükümlü olduğu tutar olan 30.000,00 TL’nin ödeme yapıldığı tarihten itibaren işleyecek protokol imza tarihinde geçerli olan T.C. Merkez Bankası avans işlemlerinde uygulanan faiz oranı ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davacı arasında, 01/06/2015 tarihli, ... Maaş Ödemeleri Protokolü imzalandığını, ilgili protokole göre davacı bankanın ... Şubesi vasıtasıyla davacının, maaş ödemeleri isimli hizmeti ile müvekkilinin çalışanlarının maaşlarının üç yıl süreyle davacı tarafından ödenmesi ile davacı tarafından taahhüt edilen hizmetin müvekkilinin tarafından kabulü halinde davacının müvekkiline vereceği promosyon ile sair hizmetlere ilişkin hususların düzenlendiğini, müvekkil şirketinin, .../Ankara adresinde olduğunu, davacıya ait ... Şubesi de müvekkil şirkete çok yakın olduğnu, müvekkil şirket çalışanları da kolayca davacı banka ATM’sine ve banka şubesine ulaşabileceğinden ayrıca müvekkilinin davacı bankanın ... Şubesi’ne dahi gitmeden; davacıya ait kurumsal internet bankacılığı üzerinden çalışanlara ait maaş dosyasını göndererek ve havale yolu ile çalışanlarının maaşlarını kısa bir zamanda ve pratik bir şekilde ödeyebileceğini, davacı tarafından ilgili protokol ile garanti ve taahhüt edildiği için müvekkilinin, davacı ile çalışmayı kabul ettiğini, Protokolün 3. maddesinde; personele ait banka hesaplarının alacağını, banka kartlarının verileceğini, ptorotolü imzalayacak tarafın davacı ... AŞ'nin .../Ankara şubesi olduğu açık bir şekilde belirttiğini, müvekkil şirketin ilgili protokolü imzaladığı ... şubesi 02/12/2016 tarihinde kapatıldığını, müvekkilin kurumsal banka hesapları İstanbul/... şubesine, çalışanlarına ait maaş hesapları ise Ankara/... şubesine devredildiğini, davacı banka bu işlemleri yerine getirirken hiçbir şekilde müvekkiline bilgi vermediğini müvekkilinin onayını almadan hesap aktarım işlemlerini yaptığını, ... şubesi kapandığı için müvekkilinin ve çalışanlarının sorularını ve ihtiyaçlarını karşılayabilecek ve protokol uyarınca müvekkiline hizmet verebilecek muhatabanın kalmadığını, protokolün 2. 3.ve 5. maddeleri gereğince müvekkil şirket çalışanlarına davacı tarafından maaş ödemelerinin yapılabilmesi için müvekkilinin davacıya ait kurumsal internet bankacılığını kullanması veya ıslak imzalı talimatı, davacının ... şubesine teslim etmesinin zorunlu olduğunu, ... şubesi 02/12/16 tarihinde kapandıktan bir gün sonra, müvekkili şirketin protokol uyarınca çalışanlarının maaş ödemelerini yaptığını ve diğer tüm kurumsal bankacılık faaliyetlerini gerçekleştirdiği kurumsal internet bankacılığı da davacı tarafından 03/12/2016 tarihinde kapatıldığını,
Davacı tarafın beyanlarının aksine, ilgili protokole uymayan ve protokol şartlarını yerine getirmeyen yalnızca davacı olduğunu, müvekkilinin söz verdiği şekilde 105 çalışanın maaşlarını davacı bankanın ... şubesi vasıtasıyla ve internet bankacılığı üzerinden ödediğini, davacı ilgili protokol ile üstlendiği taahhütleri ve hizmetleri yerine getirmediği için ilgili protokolün akdedilmesinden 21 ay sonra, 2017 mart ayında protokol çalışamaz hale geldiğini ve kendiliğinden geçerliliğini yitirdiğini, davacı ...Ş.'nin dava dilekçesinde ve delil listesinde mahkemenize sunmaktan imtina ettiğini, müvekkilinin tarafından davacıya ... Noterliği'nden gönderilen 04/08/2017 tarihli, ... yevmiye nolu ihtarnamede, davacının edimlerini ve taahhütlerini yerine getirmediğini, davacının protokole aykırı davrandığını, protokolü çalışamaz hale getirdiği davacıya bildirildiğini, davacı tarafından protokol şartları yerine getirilmediği için mağdur olan, zarara uğrayanın müvekilinin olduğunu, protokolü ihlal eden ve protokolü çalışamaz hale düşüren davacı olmasına rağmen müvekkili şirketten alacaklı olduğu iddiasıyla promosyon bedelini isteyebilmesi mümkün olmadığını, davacıdan kaynaklanan aksaklıklar ve kusurlu davranışlar nedeniyle, davacı taraf hem müvekkilinin tüm iyi niyetli çabalarına ve taleplerine kayıtsız kaldığını, hem de taahhüt ettiği hizmetleri vermediği için müvekkilinin mağdur ederek zarara uğrattığını, davaya konu protokol, davacı tarafından ihlal edildiğini, ve işleyemez hale getirildiğini davacının müvekkili şirketten bir alacak talep edebilmesi kanunen mümkün olmadığını, bu sebeple davanın reddini ve yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; alacak istemine ilişkindir.
Dosya kapsamına alınan 03/07/2018 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle; Davacı ... AŞ ile davalı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Arasında 01/06/2015 tarihinde 3 yıl süreli ''Maaş Ödemeleri Protokolü'' yapıldığını, bu protokole göre; davalının tüm çalışanlarının maaşları davacı bankanın ... şubesine yapılacağını, bunun karşılığında davacı banka davalıya 30.000 TL ödeyecek olup davalının bu sözleşme hükümlerine yerine getirmediğini, vazgeçmesi veya çalışan sayısının 89 kişinin altına düşmesi halinde almış olduğu parayı imza tarihinde geçerli olan TCMB avans faiz oranından hesaplanacak faiz ile birlikte iade edileceğini, davacı banka tarafından protokolde belirlenen 30.000 TL ile ilgili olarak davalı tarafından düzenlenen 12/08/2015 tarihli 30.000 TL e-fatura, 20/08/2015 tarihinde davalının banka hesabına ödendiğini, Temmuz 2015 döneminden itibaren protokol gereği davalı tarafın çalışanlarının bordro listelerini bankaya sunmaya başladığını, maaş ödemeleri davalının hesabından çalışanlara ödenmeye başladığını, ve Nisan 2017 dönemine kadar devam ettiğini, Nisan 2017 döneminde 6 kişi, Mayıs ayında 3 kişi ve Haziran ayında 1 kişi için maaş ödemesi yapıldığını, protokol gereği 89 kişinin altına düşülmüş olduğundan davacı tarafından yine protokol gereği 30.000 TL talep edildiğini, bu konu ile ilgili davacı tarafından davalıya ... Noterliğinden 25/07/2017 tarihli ihtarname çekildiğini, davalı tarafın ... bankasının ... şubesine yakın olduğu için protokolü imzaladığını, bankanın bu şubesi ve ATM'leri kolaylıkla kullanabildiğini, protokolün ilgili maddelerinde davalının muhatap yerinin ... şubesi olduğunu bildirildiğini, prototokole taraf olarak ... şubesi yazıldığını, davacı banka 02/12/2016 tarihinde ... şubesini kapattığını, davalının kurumsal banka hesapları .../İstanbul şubesine, çalışanlara ait maaş hesapları ise ... (Ankara) şubesine devredildiğini, davalının 03/12/2016 tarihinde kurumsal internet bankacılğının kapatılması ile birlikte çalışması zorlukla yürümeye başladığını, ve mart 2017 döneminden sonra da çalışmadığını, protokolün uygulanamaz hale gelmesi davalının keyfi davranışı veya kusuru değil davacının banka şubesini kapatması ile ortaya çıktığını, protokolün davalının kusur ve isteği ile değil bankanın ... şubesini kapatması ile uygulanamaz hale düştüğünden davalıya kusur atfedilemeyeceğini,
Davacının da kusurlu olmadığı sonucuna varılması halinde davalının protokolün uygulanamadığı dönemler için aldığın geri vermekle yükümlü olacağını, bu durumda ise iade edilmesi gereken tutar aşağıdaki şekilde hesaplanması gerektiğini;
İade edilecek tutar= 3 yıl için alınan tutar - protokolün uygulandığı süreye isabet eden tutar
İade edilecek tutar= 30.000,00 TL - (30.000,00 *21/36)
İade edilecek tutar= 30.000,00 TL 17.500,00
İade edilecek tutar= 12.500,00 TL
Bu tutar için istenebilecek faiz temerrüt tarihi olan 10/08/2017 tarihinden itibaren söz konusu olabileceğini, davalı ... San. Ve Tic. Ltd Şti'nin protokolü davacı bankanın ... şubesi ile yapıldığını, bankanın ... şubesini kapatması ile davalının zorluk yaşadığını ve protokolü uygulayamaz hale geldiğini, protokolün uygulanmamasından davalının kusuru ve isteği olmadığını, protokolün uygulanmamasından davacının da kusurlu olmadığı , protokolün uygulanmadığı döneme ait tutarın iade edilmesi gerektiğini, bu tutar 12.500 TL olup temerrüt tarihinin ise 10/08/2017 olduğu" yönünde mütalaada bulunmuştur.
Taraflar arasında imzalanan maaş ödeme protokolünde davalı tarafça taahhüt edilen asgari sayının altında Nisan, Mayıs ve Haziran 2017 tarihlerinde 1 personelin maaş ödemesinin yapıldığı, protokolün 8.3 maddesinin koşulları oluştuğundan davalı tarafa yapılan promosyon ödemesinin belirlenecek faiz oranı ile davacı bankaya geri ödenmesinin gerektiğinin iddia edildiği uyuşmazlıkta, mahkememizce icra edilen yargılama ve tüm dosya kapsamından edinilen vicdani kanaat gereğince; davaya konu protokolde taraf olarak davacı bankanın .../Ankara şubesinin yer aldığının anlaşıldığı, bu şubenin protokolün imzalanmasından sonra protokolün uygulanacağı dönem içinde 02.12.2016 tarihinde kapatıldığı, banka şubesinin kapatılmasından önce taahhüt edilen sayının altına düşülmediği halde şubenin kapatılmasından sonra taahhüt edilen sayının altına düşüldüğünün somut davada fark edildiği, şubenin yakınlığı sebebiyle davalı tarafın davacı banka ile maaş protokolünün imzalandığını beyan ettiği, ayrıca protokolün ödeme bilgilerinin bankaya iletilmesi hususunun düzenlendiği 4. maddesinde; davalının maaş dosyalarını davacı bankanın kurumsal internet bankacılığı aracılığıyla sisteme yüklemesi halinde bankanın maaş ödeme hizmetinden yararlanacağının düzenlendiği ancak yine davacı bankanın kurumsal internet bankacılığı sisteminin 03.12.2016 tarihinde kapatıldığı, tüm bu hususların değerlendirilmesi neticesinde protokolün uygulanmasının davacı bankanın ilgili şubesinin ve kurumsal internet bankacılığı sisteminin kapatılması yoluyla davalı taraf adına zorlaştırıldığının anlaşıldığı, protokolün uygulanamamasına davacı banka tarafından sebep olunduğu, davalı tarafa yapılan promosyon ödemesinin geri verilmesi talebinin TMK’nun 2. maddesi "Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır." düzenlemesi gereğince dürüstlük kuralı ile bağdaşmayacağı düşüncesi ile davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİ İLE,
2-Alınması gereken 44,40-TL ret harcından peşin alınan 512,33 TL harcın mahsubu ile artan 467,93 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davalı tarafça yapılan toplam 6,35-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
5-Yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre 3.600,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine;
6-Tarafların yatırmış olduğu gider avansından kullanılmayan kısmının, hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgili taraflara iadesine; iade giderinin ilgili tarafça yatırılan avanstan karşılanmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.26/03/2019
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza