T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/883 Esas
KARAR NO: 2021/986
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 03/10/2017
KARAR TARİHİ: 29/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirkete ait ... plakalı, 2012 model, ... marka aracın hem genişletilmiş kasko poliçesi, hem de Zorunlu Mali Mesuliyet sigortasının davalı sigorta şirketi tarafından yapıldığını, bu aracın 01.08.2017 tarih ve 12.20 sıralarında Silivri, Çanta mahallesi içinde, Atatürk Bulvarı üzerinde seyri sırasında... sokaktan çıkan traktöre aracın önüyle çarpması sonucunda kaza meydana geldiğini, kaza sonrasında sürücü ...'ın aracı kontrol ettiği sırada fark edemediği bir anda traktör sürücüsünün traktörüne binerek kaçtığını, bu nedenle plakasının alınamadığını, hemen olay yerine trafik çağrıldığını ve durumun Jandarma tarafından tutanakla imza altına alındığını, kaza mahallinde çekilen fotoğrafların sunulduğunu, bu kaza nedeniyle davalı şirkete ihbar yapıldığını, uzunca bir süre beklendikten sonra davalı sigorta şirketinden “araç üzerinde meydana gelen hasarı motorlu kara taşıtları birleşik kasko poliçesi genel şartları gereğince tazmin kapsamına alamadığımızı bilgilerinize sunarız” gerekçesi ile ret edildiğini, davalı şirketin ret gerekçesinin mantıklı bir gerekçesinin bulunmadığını, kazanın alkol nedeniyle ret edilmesinin de mümkün olmadığını, alkol raporunun da sunulduğu beyanla araçta oluşan zarar bedelinin şimdilik 5.000,00 TL'nin, aracın kullanılmamasından dolayı meydana gelen zarar için şimdilik 500,00 TL'nin faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; araç sürücüsü ...'ın alkol ölçümündeki ile başvuru dilekçesindeki imzalarının uyuşmadığını, tanıklarla yapılan görüşmelerde sürücü olduğu iddia edilen...'ın eşgâlini tanımadıklarını, ... 'ın patronu olarak tanıtılan...'ın şüpheli beyanlarının olduğunu, ayrıca araç üzerindeki hasarın beyan edilen şekilde meydana gelemeyeceğinin tespit edildiğini, bu tespitlere göre alkol durumunu gizlemek maksadıyla sürücü değişikliğinin söz konusu olduğu ifade edildiğini beyanla davanın reddini savunmuştur.
DELİLLER VE GEREKÇE: Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle araçta meydana gelen hasarın ve aracın kullanılamamasından kaynaklı zararın kasko sigorta şirketinden tahsili istemine ilişkindir.
Poliçe ve hasar dosyası celp edilmiş araç onarıma ilişkin faturaların ibraz edildiği görülmüştür.
Davacı tanıklarının beyanları tespit edilmiştir.
... İlçe Jandarma Komutanlığına müzekkere yazılmıştır.
Davacı şirketin yargılama sırasında Bakırköy... ATM'nin ... esas sayılı dosyası kapsamında 21/02/2019 tarihinde iflasına karar verildiği anlaşılmakla; İİK'nın 194. maddesi gereğince müflis davacı şirket yönünden 2. alacaklılar toplantısının yapılmasının beklenmesine karar verilmiş, Bakırköy ... İcra Dairesine müteakip aralıklarla yazı yazılarak ...esas sayılı iflas dosyası kapsamında 2. alacaklılar toplantısının yapılıp yapılmadığı hususunda bilgi verilmesi istenilmiş olup 06/10/2021 tarihinde 2.alacaklılar toplantısının gerçekleştiği yanıtının verildiği görülmekle yargılamaya devam edilmiştir.
Mahkememizce dosya kapsamına alınan 06/05/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
"....Sigorta teminatı yönünden inceleme :
Dava konusu trafik kazasında Davacıya ait olan ... plakalı araç 01.08.2017 günü saat 12.30 da ...Çanta Mahallesinde seyir halinde iken önüne çıkan traktöre çarparak hasarlanmış bulunmaktadır.
Kazan sonra traktör sürücüsü olay yerinden kaçarak uzaklaşmış olduğundan plakası alınamamıştır.
Kaza yerine çağrılmış olan Jandarma düzenlemiş bulunduğu trafik kazası tespit tutanağında beyana göre düzenlediği raporda Davacıya ait ...plakalı aracı kullanan sürücü...'ın kazanın meydana gelmesinde tamamen kusurlu bulunduğunu tespit etmiştir.
Kasko Sigortası Genel Şartlarının A/1. maddesine göre gerek hareket gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketle bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması müsademesi devrilmesi düşmesi yuvarlanması gibi kazalar ile üçüncü kişilerin kötü niyet ve muziplikle yaptıkları hareketler aracın yanması çalınması veya çalınmaya teşebbüs sonucu oluşan maddi zararlar kasko sigorta poliçesinin teminatındadır.
Diğer taraftan TTK.” nun 1409 maddesi uyarınca sigortacı geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olduğu gibi kural olarak rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin iddianın sigortacı tarafından kanıtlanması gerekmektedir.
Olayın sigortalının ihbar ettiği şekilde değil de, sigortacının iddia ettiği şekilde gerçekleşmesi halinde ise, bu oluş şeklinin Kasko Sigortası Genel Şartlarının A.5 maddesinde sayılan teminat dışında kalan hallerden olması gerekmektedir.
Türk Ticaret Kanununun 1446. Maddesine göre ” Sigorta ettiren, rizikonun gerçekleştiğini öğrenince durumu gecikmeksizin sigortacıya bildirir. Rizikonun gerçekleştiğine ilişkin bildirimin yapılmaması veya geç yapılması, ödenecek tazminatta veya bedelde artışa neden olmuşsa, kusurun ağırlığına göre, tazminatları veya bedelden indirim yoluna gidilir." Ayrıca yine aynı yasanın 1447. Maddesinde " Sigorta ettiren, rizikonun gerçekleşmesinden sonra, sözleşme uyarınca veya sigortacının istemi üzerine, rizikonun veya tazminatın kapsamının belirlenmesinde gerekli ve sigorta ettirenden beklenebilecek olan her türlü bilgi ile belgeyi sigortacıya makul bir süre içinde sağlamak zorundadır.
Aynca, sigorta ettiren, aldığı bilgi ve belgenin niteliğine göre, rizikonun gerçekleştiği veya diğer ilgili yerlerde sigortacının inceleme yapmasına izin vermekle ve kendisinden beklenen uygun önlemleri almakla yükümlüdür. Bu yükümlülüğün ihlal edilmesi sebebiyle ödenecek tutar artarsa, kusurun ağırlığına göre tazminattan indirim yapılır."
Bu hukuki düzenlemelere göre değerlendirme yapıldığında ;
Davacıya ait ...plakalı aracı kullanan sürücü ...'ın kazanın meydana gelmesine müteakip Jandarmaya haber vermiş kaza yerinde tutanak tutulmuş olup ayrıca alkol muayenesinde yapılmış olduğundan ve dava konusu trafik kazasının kasko poliçesi genel şartlarında sayılmış olan teminat dışında kalan hallerden biri nedeniyle de gerçekleştiğine dair bir delil bulunmadığından dava konusu trafik kazası sonucunda Davacıya ait araçta meydana gelmiş olan hasar Davalı Sigorta Şirketince düzenlenmiş kasko sigorta poliçesi teminatında bulunmaktadır.
SONUÇ :
Yukarıda sunulan nedenlerle ,
01.08.2017 tarihinde meydana gelmiş bulunan trafik kazası sonucunda Davacıya ait ...plakalı araçta oluşan hasar tutarı Davalı Sigorta Şirketince düzenlenmiş kasko sigorta poliçesi teminatındadır.
Dava dosyasında araçta meydana gelen hasarla ilgili olarak fotoğraflar dışında bilgi, hasar tespiti, ekspertiz raporu veya onarım faturası bulunmamakta olup sadece fotoğraflardan hareketle detaylı ve gerçekçi bir hasar tazminatı incelemesi mümkün görülmemiştir..." şeklinde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.
Mahkememizce dosya kapsamına alınan 12/10/2021 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; "....Hasar tutarı yönünden değerlendirme:
Dosyaya sunulmuş olan,...Yetkili Servisi... Motorlu Araçlar Şti.'nce düzenlenmiş olan 09.11.2017 tarihli fatura kapsamı incelenip, kaza fotoğrafları ile karşılaştırıldığında, değişim gören parçaların, kaza neticesi meydana gelmiş olan hasar ile uyumlu oldukları görülmüştür.
Yapılan piyasa araştırması neticesi, faturadaki toplam tamir bedeli olan KDV dahil 14.484,59 TL'nin ve beyan edilmiş olan parça fiyatlarının, kaza tarihi dikkate alındığında piyasa rayiç değerlerini yansıtabileceği kanaati Nihai Takdir Sayın Mahkeme' ye ait olmak üzere edinilmiştir.
Dava konusu meydana gelen kaza sonucu aracın tamir süresinin 4 gün olacağı, kaza tarihi itibarı ile araç mahrumiyetinden dolayı ikame araç maliyetinin günlük 120 TL olmak üzere, 4x120 - 480 TL olacağı kanaati Nihai Takdir Sayın Mahkeme' ye ait olmak üzere edinilmiştir.
DAVALI SİGORTA ŞİRKETİ YÖNÜNDEN DEĞERLENDİRME :
Davalı... Sigorta A.Ş. düzenlemiş olduğu kasko sigorta poliçesi ile Davacıya ait ... plakalı aracı kaza tarihini kapsayacak şekilde 30.03.2017 — 2018 tarihleri arası | için sigortalamıştır.
Kasko Sigortası Genel Şartlarının A/1. maddesine göre gerek hareket gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketle bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması müsademesi devrilmesi düşmesi yuvarlanması gibi kazalar ile üçüncü kişilerin kötü niyet ve muziplikle yaptıkları hareketler aracın yanması çalınması veya çalınmaya teşebbüs sonucu oluşan maddi zararlar kasko sigorta poliçesinin teminatındadır.
Dava konusu olayda da kaza 01.08.2017 tarihinde meydana gelmiş olduğundan trafik kazası sonucunda araçtaki hasar tutarı da sigorta teminatında olup Sigorta Şirketi KDV dahil 14.484,59 TL lık hasardan sorumludur.
Bunun yanı sıra Davacı kaza sonucunda araçta meydana gelmiş hasar nedeniyle aracın tamirde kaldığı süre de kullanamamış bulunduğunu bu nedenle de ikame araç bedeli talep etmiştir. İkame araç, hasarlı aracın tamir süresinin kasko poliçesinde belirtilmiş olan onarım süresini aşması durumunda, sigorta şirketi tarafından, sigortalının aracına muadil bir aracı sigortalıya belirli süreli olarak temin etmesi demektir.
Ancak Sigorta Şirketinin hasarlı araç yerine vereceği ikame araç için sigorta poliçesinde ek teminat vermesi gerekmektedir.
Dava konusu olayda da Davalı Sigorta Şirketi “ikame araç “ adı altında ek teminat vermiştir. Bu ek teminatta hasarlı aracın onarım süresinin 24 saati aşması şartı getirilmiştir. Buna göre Davacıya ait aracın onarımının 4 gün sürecek olması nedeniyle de Davalı Siğorta Şirketi Davacının talep etmiş olduğu ikame araç bedelinden de sorumlu bulunmaktadır.
SONUÇ:
Nihai Takdir Muhterem Mahkemeye ait olmak üzere;
1) Dava konusu araçta meydana gelen hasara ilişkin yapılan tamirin, kaza tarihi itibarı ile işçilik, parça ve KDV dahil 14.484,59 TL olduğu,
2) Dava konusu meydana gelen kaza sonucu aracın tamir süresince kaza tarihi itibarı ile araç mahrumiyetinden dolayı ikame araç maliyetinin toplam 480 TL olacağı,
3) Davalı Sigorta Şirketinin bu iki talepten de sorumlu bulunduğu..." yönünde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.
Davacı vekilinin ıslah dilekçesi ile; hasardan kaynaklı onarım bedeline dayalı 5.000-TL olarak beyan edilen netice-i talebini 9.484,59 TL arttırarak 14.484,59 TL'ye yükselttikleri, ıslah dilekçesinin davalı vekiline tebliğ edildiği, bilirkişi raporlarına ve ıslah dilekçesine herhangi bir itirazın yöneltilmediği anlaşılmıştır.
Huzurdaki dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeniyle davacı şirkete ait araçta meydana gelen hasarın ve aracın kullanılamamasından kaynaklı zararın davalı kasko sigorta şirketinden tahsili istemine ilişkin olup davalı kasko sigorta şirketinin şüpheli hasar savunması kapsamında rizikonun teminat dışında kaldığını beyan ettiği görülmekle dosyada mübrez Kaza Tespit Tutanağı dışında resmi evrakların bulunup bulunmadığının tespiti amacı ile olay yeri itibari ile...İlçe Jandarma Komutanlığına yazı yazılarak kaza nedeni ile resmi tutanakların, soruşturma evraklarının mevcut olup olmadığı sorulmuş ancak kaza nedeni ile herhangi bir işlem yapılmadığı bilgisinin verildiği anlaşılmıştır. Ayrıca davaya konu kazaya ilişkin olarak dosyaya yansıyan herhangi bir soruşturma dosyasının da bulunmadığı anlaşılmıştır.
Mal sigortalarından olan kasko sigortası tarafların karşılıklı idare beyanı ile oluşmakta olup tatbiki gereken 6102 sayılı TTK'nın 1409. maddesine göre sigorta sözleşmesi yapıldıktan sonra sigorta şirketi rizikoyu karşılamak durumundadır. TTK'nın anılı 1409. maddesi hükmüne göre sigorta akdi kurulduktan sonra meydana gelen rizikonun teminat içinde olduğu karine olup, bunun aksinin sigortacı tarafından ispat edilmesi gerekmektedir. Bu kapsamda rizikonun teminat dışı olduğu hususunu ispatla yükümlü olan taraf sigorta şirketi olup somut olayda davalı taraftır.
Anılı yasal düzenleme ışığında toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi neticesinde; dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, gerekçeli hazırlanmakla birlikte taraflarca itiraza uğramayan bilirkişi raporlarının hükme esas alınmaya elverişli olduğu, tanık beyanlarının çelişki arz etmediği, davacı aracı ile 3. kişiye ait araç arasında olay tarihinde kazanın meydana geldiği, davacı şirkete ait aracın kaza sonucu hasarlandığı, fatura/ eksper raporu kapsamında 14.484,59-TL hasar onarım bedelinin kadri maruf görüldüğü, aksinin aynı kuvvette delillerle ispatlanamamış olduğu, soyut gerekçelerle hasarın şüpheli şekilde gerçekleştiğinin kabul edilemeyeceği, rizikonun ihbar edilenden farklı şekilde gerçekleştiğini ispat külfetinin davalı sigortacıya ait olduğu ve sigortacının aksini somut delillerle kanıtlayamadığı anlaşılmıştır. Nitekim kaza tespit tutanakları, aksi sabit oluncaya kadar geçerli resmi delillerden olup aksinin de aynı derecede deliller ile ispatlanması gerekmektedir.( Emsal ilam: Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2020/786 esas, 2021/2254 karar sayılı ilamı) Ancak kaza tespit tutanağında sürücü olarak ... tespit edilmiş ise de tüm dosya kapsamında sürücü değişikliğinin olduğu, Nail Karabaş'ın kazayı üstlendiği iddiasının tutanak ile aynı derecedeki bir delille ispat edilemediği anlaşılmıştır. Tüm bu gerekçeler ışığında; davalı sigorta şirketinin kasko poliçesi kapsamında 14.484,59-TL hasar onarım bedeli ile 480,00-TL ikame araç bedeli olmak üzere toplam 14.964,59-TL maddi tazminattan sorumlu olduğu kanaatine varılması gerekmiştir.
Son olarak temerrüt tarihinin ve faiz türünün belirlenmesi gerekmiş olup Kara Taşıtları Kasko Sigortası Genel Şartları'nın B.3.3.1 maddesine göre sigortacının, hasar miktarına ilişkin belgelerin kendisine verilmesinden itibaren en geç 15 gün içinde gerekli incelemeleri tamamlayıp hasar ve tazminat miktarını tespit edip sigortalıya bildirmesi gerekmektedir. Sigorta alacağı hasara ilişkin belgelerin sigortacıya tesliminden 15 gün sonra muaccel olmakla olayın sigortacıya ihbarı üzerine en geç 15 gün içinde sigorta eksperi tarafından gerçek zararın tespitinden sonra sigorta şirketinin sigorta teminatını ödeme yükümlülüğünün doğduğunun kabulü gerekmekle birlikte dosyaya ibraz edilen başvuru evrakları kapsamında en erkan alınma tarihinin 27/09/2017 olarak göründüğü, 15 günlük sürenin dava tarihinden sonrasına denk geldiği anlaşılmakla; temerrüt tarihinin dava tarihi olan 03/10/2017 olarak tayin edilmesinin gerektiği, davacıya ait aracın hususi vasıfta olmakla yasal faize hükmedilmesinin mümkün olduğu anlaşılmakla; davacı müflis şirket yönünden İİK'nın 192. madde düzenlemesi de gözetilmek sureti ile davanın kısmen kabulü ile, 14.484,59-TL hasar onarım bedeli, 480,00-TL ikame araç bedeli olmak üzere toplam 14.964,59-TL maddi tazminatın dava tarihi olan 03/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsili ile davacı müflis şirketin iflas masasına ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile,
14.484,59-TL hasar onarım bedeli, 480,00-TL ikame araç bedeli olmak üzere toplam 14.964,59-TL maddi tazminatın dava tarihi olan 03/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsili ile davacı müflis şirketin iflas masasına ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine,
2-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 1.022,23 TL karar-ilam harcından, davacı tarafça peşin yatırılan (93,93 TL peşin harç, 162,00 TL ıslah harcı) 255,93 TL harcın mahsubu ile bakiye 766,3 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
3- Davacı tarafça yapılan 1.836,00 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre hesaplanan 1833,3 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı şirketin iflas masasına ödenmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4- Davalı taraf yargılama gideri yapmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
5- Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacı şirketin iflas masasına ödenmesine,
6- Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden, reddedilen talep üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 22,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
7- Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333. maddesi ile Yönetmeliğin 207. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
8- Davacı tarafça yatırılan 93,93 TL peşin harç, 162,00 TL ıslah harcı ve 31,40 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 287,33 TL'nin davalıdan tahsili ile davacı şirketin iflas masasına ödenmesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.29/12/2021
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır