T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/1138 Esas
KARAR NO:2020/369
DAVA:Tazminat
DAVA TARİHİ: 22/03/2018
KARAR TARİHİ: 15/09/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili ... 10. Tüketici Mahkemesi'ne vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; ... ... Tic.Ltd.Şti.'nin malik ve işleteni olduğu ... plakalı aracın davalı şirketçe Kasko sigortası ile sigortalanmış olduğunu, bu aracın kaza nedeniyle 24/10/2017 tarihinde hasarlandığını, kazanın oluşumunda davacının kusurlu olmadığını, meydana gelen kaza tutarının KDV dahil 20.253,06-TL olduğunu, davalı tarafça edimlerin yerine getirilmediğini, hasar alan parçaların tespiti ile hasar bedelinin tespiti için ekspertiz raporu alınmak zorunda kalındığını ve bunun için 250-TL ödendiğini, alacağın davacı tarafından temlik alındığını bildirerek; şimdilik 7.000-TL hasar bedeli ve 250-TL ekspertiz ücretinin poliçe limitleri dahilinde davalıdan temerrüt tarihi olan 17/02/2018 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının müvekkil şirketten alacağı bulunduğu iddia edilen ... İthalat... Ltd. Şti.'nin alacağını temlik yoluyla kendisine devrettiğini iddia ettiğini, ancak temlik alacağı sebebiyle aktif husumet ehliyetinin bulunduğunu ispat etmesi gerektiğini, müvekkiline kaza tarihinden 4 ay sonra bildirimde bulunduklarını, tazminat miktarının ve eksper ücretine ilişkin talebin de kabulünün mümkün olmadığını, hasar sonrasında müvekkil şirket tarafından ekspertiz incelemesi yapılmasına olanak tanınmadan araç onarıldığından müvekkilinin temerrüde düştüğünden bahsedilemeyeceğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.
TAHKİKAT, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce delillerin ibrazını müteakip celbi gerekli deliller de celp edilerek dosyamız arasına katılmıştır.
Mahkememizce dosya üzerinde tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda makine mühendisi bilirkişisi Sezgin Saraçoğlu ile sigortacı bilirkişi ... marifetiyle inceleme icra edilerek konuya ilişkin 25/06/2019 tarihli rapor teminle dosyamız arasına katılmıştır.
Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler anılı raporlarında,
"Olayla ilgili olarak araç maliki ... Ltd. Şirketi tarafından yazılı beyanda bulunulmuştur. Beyana göre, 24/10/2017 günü saat 10.30 sıralarında ... İthalat... Ltd. Şti. Adına kayıtlı ... plakalı otomobil .... Sitesinde bulunan fabrikanın karşısına park edilmiş, akşam saatlerinde aracın yanına gidildiğinde sağ ön kısmı hasarlı olarak görülmüş, bu duruma sinirlenen sürücü araca binip geri manevra ile park yerinden çıkmak isterken aracın arkasındaki beton duba ve tabela direğine aracın sağ arka kısmını çarpmış olay hasarla sonuçlanmıştır.
Olayla ilgili olarak sürücü beyanı dışında bilgi ve belge yoktur. Araçtaki hasarla ilgili olarak eksper ... tarafından kasko ekspertiz rapor tanzim olunmuş, raporda " Hasarın Oluş Şekli ve Nedeni" başlığı altında hasarla ilgili beyan incelenmiş, hasarınbeyan edildiği gibi meydana gelebileceği kanaatine varılmıştır. Kasko ekspertiz raporunda eşdeğer parçalar üzerinden hesaplama yapılmış ve toplam olarak KDV hariç 7.438,00 TL onarım gideri hesaplanmıştır.
Sigorta eksperi ... tarafından da kasko ekspertiz raporu tanzim olunmuş ve raporda orijinal parçalar üzerinden onarım gideri hesaplanmış ve 9.386,63 TL parça bedel üzerinden %36 indirim yapılarak 6.007,44 TL parça gideri bulunmuş, bu miktara 2.500 TL işçilik gideri ilave edilerek toplam olarak KDV hariç 8.507,44 TL onarım gideri hesaplanmıştır.
Sigorta eksperi ... tarafından ... ... sistemine göre yapılan hesaplamada ise 10.996,95 TL parça bedeli ve 6.166,66 işçilik olmak üzere toplam olarak KDV hariç 17.163,61 TL ve KDV dahil 20.253,06 TL onarım gideri hesaplanmıştır. İbraz olunan ... oto. Faturası da ... sistemine göre yapılan hesaplama ile tamamen uyumludur.
Ek son yapılan hesaplamadaki ve gerekse faturadaki parça fiyatları orijinal parça fiyatları olup piyasa fiyatları ile uyumludur. Ancak eksper ... tarafından yapılan hesaplamada uygulamanan %36 parça bedeli iskontosu %10 ve işçilik iskontosu ile % 5 seviyesindedir.
... tarafından yapılan ve faturada da aynısı alınan onarım giderleri ise, piyasa fiyatlarına göre çok yüksektir. İskontosuz toplam parça bedeli 10.781,32 TL olup %10 iskontolu parça bedeli ise 9.703,18 TL olur.
Tarafımdan piyasa şartlarına uygun olarak kabul edilen işçilikler toplam 3.210 TL.'dir.
%5 iskontolu işçilik gideri ise 3.049,50 TL bulunur.
Toplam onarım gideri iskontosuz 13.991,32 TL ve KDV ilaveli bedel 16.509,75 TL olur.
Toplam onarım gideri iskontolu 12.752,68 TL ve KDV ilaveli bedel ise 15.048,16 TL olur.
... İlçe Trafik Büro Amirliği'nden verilen 02/07/2014 tarihli araç tescil belgesine göre, dava dışı malik ve sigortalı ... İthalat ... Tic. San. Ltd. Şti.'ne ait olduğu tespit edilen ... plakalı ... model ... marka ... ... tipi hususi araç, davalı ...Ş. Tarafından, dava konusu 24.10.2017 kaza tarihini de kapsayan 06.01.2018 tarihleri arasında geçerli olan ... nolu maksimum kasko sigorta poliçesi ile 220.338,00 TL üzerinden sigortalı edilmiştir.
... Sigortanın poliçede tanımlanmış olduğu ... Anlaşmalı Marka Yetkili Servislerinin dışında ... yetkili servis sistemine üye olmayan bir başka marka yetkili servisinde onarım yapılması durumunda, her bir hasarda eksperce belirlenecek hasar tutarının %20'si oranında tenzili muafiyet uygulanacaktır. Bu durumda orijinal parça tedariğinin ... tarafından sağlanabileceği sigortalı tarafından peşinen kabul edilmiştir.
Sigortalı isterse öncede sigortacının onayını ve parça tedariğinin sigortacı tarafından sigortacı tarafından yapılabileceğini peşinen kabul etmek kaydıyla başka servislerden de hizmet alabilir. Ancak aracın ... yetkili servis sistemine üye olmayan bir marka yetkili servisine çekilmesi durumunda, ekspertizle tespit edilen hasarın %20'si kadar muafiyet tenzil edilir.
Heyetimizce ... plakalı araçta iskontolu ve KDV dahil 15.048,16 TL hasar tespit edilmiştir.
Dava konusu somut olayda; dava dışı malik ve sigortalı ...... Ltd. Şti.'ne ait ... plakalı araç, ... yetkili servis sistemine üye olmayan bir başka servis tarafından tamir edilmiştir.
Bu nedenle; Servis muafiyet uygulamaları ve anlaşmalı servisler klozunun 2. Paragrafı gereğince, heyetimizce tespit edilen 15.048,16 TL hasar bedelinden %20 oranındaki 3.009,63 TL muafiyetin tenzil edilmesi gerektiği ve davacının talep edebileceği gerçek zarar miktarının 12.038,53 TL olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.
Dava konusu kaza ile ilgili olarak; yukarıda hasar miktarı yönünden yapılan inceleme ve değerlendirme kısmında belirtildiği üzere, ... plakalı aracın hasar tespitine ilişkin 3 adet ekspertiz raporu mevcuttur.
Tetkikinden de açıkça görüleceği üzere, davacı şirket ile ... plakalı araç maliki ve sigortalı dava dışı ...... Ltd. Şti. Arasında düzenlenmiş ve imzalanmış olan 28/10/2017 tarihi hasar tazmini alacağın temliki sözleşmesi özetle şu şekildedir.;
... plakalı aracının 24/10/2017 tarihinde vuku bulan olay/risk/kaza sebebiyle oluşan hasar .... Şti. Tarafından onartılmış ve bedeli onarım yapan firmaya Impaçt... Ltd.Şti. Tarafından ödenmiştir. Onarımı biten aracımı/aracımızı sağlım ve eksiksiz olarak teslim aldığımızı, oluşan hasar bedeli değer kaybı bedeli, gün ve kazanç kaybı tazminatı, ekspertiz ücreti, temerrüt faizi, KDV ve makul ile munzam zararlar dahil, sigorta şirketi veya şirketlerinden olan ve üçüncü şahıslara karşı olan rücu, talep ve dava haklarımın tamamını, bütün hakları ile birlikte... Kayıtsız şartsız ve gayrikabili rücu olarak devir ve temlik ettiğimizi beyan ve kabul ederiz.
... plakalı aracın onarımını gerçekleştiren ...... Ltd. Şti. Tarafından düzenlenmiş olan 07/12/2017 tarihli fatura, davacı temlik alan .... Şti. Adına tanzim edilmiştir.
Bu belge ve bilgiler ışığında, davalı ...Ş. Vekilinin 11/05/2018 tarihli cevap dilekçesinde temlike ilişkin savunmaları hususunda, hukuki ve nihai takdir tamamen sayın mahkemenize aittir.
Kasko Sigortası Genel Şartlarının B.1.1. Ve B.3.3.2.1. Maddeleri maddeleri aynen şu şekildedir.
B.1.1. maddesi;
Rizikonun gerçekleştiğini öğrendiği tarihten itibaren en geç 5 iş günü içinde sigortacıya bildirimde bulunmakla yükümlüdür.
B.3.3.2.1 maddesi;
Hasar tazmininin ne şekilde yapılacağı poliçede açıkça belirtilir. Onarım yapılacak olması halinde poliçede, onarımın şirketçe belirlenecek servislerde veya sigortalı tarafından belirlenecek servislerden hangisinde yapılacağı hususu açıkça yer alır. Ayrıca hasarın tazmininde orijinal parça veya eşdeğer gibi parça seçeneklerinden hangisinin kullanılacağı belirtilir. Bu yönde bir belirleme olmazsa sigortalının ... ettiği tazmin yöntemi, servis ve parça esas alınır.
Kasko sigortası Genel Şartlarının B.1.1 maddesinde öngörülen 5 günlük ihbar süresi, hak düşürücü bir süre değildir.
Kasko sigortası Genel Şartlarının B.3.3.2.1 maddesinde; aracın, sigortalı tarafından belirlenecek servislerden hangisinde yapılacağı husususun kasko poliçesinde açıkça yer alacağı belirtilmiş olup, servis muafiyet uygulamaları ve anlaşmalı servisler kzolunun 2. Paragrafında, aracın ... yetkili servis sistemine üye olmayan bir başka servis tarafından tamir edilmesi halinde, ekspertizle tespit edilen hasarın %20'si kadar muafiyet tenzil edileceği kararlaştırılmıştır.
Bu nedenle; sigortalının kastının varlığının sigortacı tarafından kanıtlanması gerektiği, özellikle sigortalının kastının bulunmaması halinde, geç ihbar nedeniyle sigorta bedelinin tenzilini gerektiren bir durumun mevcut olmadığı, rizikonun teminat dışında kaldığı ya da hasarın ödenmemesi gibi bir sonuç çıkarılmasının mümkün olmadığı ve dolayısıyla ihbarın süresinde yapılmamış olmasının tek başına hasar bedelinin ödenmesine engel teşkil etmeyeceği ve tazminat isteme hakkının düşmesi sonucunu doğurmayacağı, sadece yukarıda 3. Maddede arz ve izah edildiği üzere, heyetimizce tespit edilen hasar miktarından hasarın %20'si oranında muafiyet tenzilinin yapılması gerektiği görüş ve kanaatine varılmıştır.
Davacı temlik alan şirket tarafından yaptırılmış olduğu anlaşılan sigorta eksperi ... tarafından düzenlenen ekspertiz raporunun tarihi 07/11/2017 ve davacı tarafından ödenmiş olan ekspertiz ücreti makbuzunun tarihi 21.12.2017'dir.
... yönetmeliği'nin 7/1, 11/2, 11/3 ve 11/4 maddeleri sırasıyla şu şekildedir.
Motorlu araç sigortalarında sigortalı veya sigorta ettiren ya da sigorta sözleşmesinden menfaat sağlayan kişi tarafından, her aşamada eksper atanabilir.
6. Madde uyarınca 1 iş günü içinde atanan eksperin/eksperlerin ücreti, sigorta şirketi tarafından ödenir.
6. Madde uyarınca sigorta şirkete tarafından süresinde eksper ataması yapılmaması halinde, sigortalı veya sigorta ettiren ya da sigorta sözleşmesinden menfaat sağlayan kişi tarafından atanan eksperin ücreti, sigorta şirketi tarafından ödenir.
7. Maddenin 1. Fıkrasına göre atanan eksperin ücreti, atamayı yapan tarafça ödenir.
Dava konusu somut olayda; izah edilen yönetmeliğin ilgili maddeleri göz önüne alındığında, dava konusu kazanın ve hasarın davalı ... şirketine ihbarı yapılamadan ve hasar tespiti için eksper talebinde bulunulmadan, davacı şirket tarafından atanan sigorta eksperine ödenen ekspertiz ücretinin davacı şirketin uhdesinde kalması gerektiği, davalı ... şirketinden talep etmesinin mümkün olmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır.
Ayrıca; kasko sigortası genel şartlarının tazminatın ödenmesine ilişkin B.3.3.4.1 maddesi gereğince, tazminatın, ödeme borcu her halde hasarın ihbarından itibaren 45 gün sonra muaccel olacağından, davacı şirket 07/02/2018 tarihinde davalı ...Ş.'ne hasar ihbarında bulunduğundan, davalı ...Ş.'nin bu tarihi takip eden 45 günün hitamında 26/03/2018 tarihinde temerrüde düştüğü görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde mütalaada bulundukları görülmüştür.
Mahkememizce davalı yanın rapora itirazlarının karşılanması amacıyla bilirkişi heyetine sigortacı bilirkişi Nuray Dinçment'in eklenmesi suretiyle bilirkişilerden ayrıntılı, hüküm kurmaya ve İstinaf ile Yargıtay denetimine elverişli ek rapor hazırlanarak konuya ilişkin bila tarihli ek rapor teminle dosyamız arasına alınmıştır.
Bilirkişiler anılı ek raporunda özetle;
"Davalı yan kök bilirkişi raporuna yaptığı itirazında her ne kadar sigortacıdan onay alınmadan haricen yapılan onarımların teminat dışı olduğunu iddia etmiş ise de, ileriye sürülen bu iddianın yerinde olmadığı anlaşılmıştır.
Genel şartlar'da yer almayan yükümlülüklerin sigorta sözleşmelerine özel şartlar yolu ile getirilmesi kural olarak mümkün olup, ancak Genel şartlara aykırı olarak özel şartlar yolu ile istisna maddesi düzenlenmesi sigorta hukuku prensiplerine aykırıdır. Aksi düşüncenin kabulü halinde poliçe genel şartlarında yer alan teminat dışında kalan hallerin yanı sıra ek sözleşe ile teminat kapsamına dahil edilebilecek haller uygulamasının ve genel şartların hazine müsteşarlığınca onaylanmasının anlamı olmayacaktır. Nitekim kara araçları kasko sigortası genel şartlarının özel şartlar başlığını taşıyan C.11. Maddesinde bu genel şartlara sigortalı aleyhine olmamak üzere özel şart konulabilir. Sigortalıya özel şartlar ile sağlanan hasarsızlık indirimi ve diğer menfaatler tabi olduğu şartlara poliçede yer verilir denilmiştir.
Buna göre sigorta şirketince özel şartlarla getirilen koşullar davalı vekilinin tanımladığının aksine istisna değil yükümlülük olduğunun benimsenmesi gerekmiştir. Yükümlülük ile istisna arasındaki en önemli fark, teminat dışı bir halin gerçekleşmesi halinde talep olunan zarar sigortacının verdiği kuvertur dışında kalırken yükümlülük ihlali halinde ise gerçekleşen riziko arasında ihlal olunan husus arasında uygun bir nedensellik bağı bulunup bulunmadığının aranması gerekmekte ve ayrıca yükümlülüğün yerine getirilmemesinde sigortalını kusurunun bulunup bulunmadığının incelenmesi gerekmektedir.
Yargıtay kararları ile yerleşik hale gelen bu uygulama 6102 sayılı TTK'nun sözleşmede öngörülen yükümlülüklerin ihlali başlıklı 1449 maddesinde sigortacıya da fesih hakkı verecek şekilde düzenlenmiştir. Söz konusu maddenin 1. Fıkrası ihlalde kusuru, 3. Fıkrası ise yerine getirilmesi gereken edim ile gerçekleşen riziko arasındaki nedenselliğin varlığını ve etkisini aramaktadır. Rizikonun sigortacının ihlali öğrenmesinden önce ya fesih hakkının kullanılması için geçecek süre içinde gerçekleşmiş olması halinde sigortacı gerçekleşen rizikoyu yine ancak maddedeki şartların bulunması halinde ödemeyeceği ifade olunmuştur.
Taraflar arasında münakit ve aynı zamanda bir delil anlaşması mahiyetinde olan kara taşıtları kasko sigortası genel şartlarının B.3.3.2.1 madesinin "Hasar tazmininin ne şekilde yapılacağı poliçede açıkça belirtilir. Onarım yapılacak olması halinde poliçede, onarımın şirketçe belirlenecek servislerde veya sigortalı tarafından belirlenecek servislerden hangisinde yapılacağı hususu açıkça yer alır ayrıca hasarın tazmininde orijinal parça veya eşdeğer gibi parça seçeneklerinden hangisinin kullanılacağı belirtilir. Bu yönde bir belirleme olmazsa sigortalının ... ettiği tazmin yöntemi, servis ve parça esas alınır" şeklinde düzenlenmiştir.
Uyuşmazlık konusu olan poliçede yer alan "tenzili muafiyet klozu" ile "... Anlaşmalı marka servislerinin dışında ... yetkili servis sistemine üye olmayan bir başka marka yetkili servisinde onarım yapılması durumunda, her bir hasarda eksperce belirlenecek hasar tutarının %20'si oranında tenzili muafiyet uygulanacağı ve bu durumda orijinal parça tedariğinin ... tarafından sağlanabileceği sigortalı tarafından peşinen kabul edilmiş olduğu ve anlaşmalı servisler klozu ile sigortalının isterse önceden sigortacının onayını almak ve parça tedariğinin sigortacı tarafından yapılabileceğini peşinen kabul etmek kaydıyla başka servislerden de hizmet alabileceği, ancak aracın ... yetkili Servis sistemine üye olmayan bir marka yetkili servisine çekilmesi durumunda, ekspertizle tespit edilen hasarın %20'si kadar muafiyetin tenzil edileceği hususunun taraflar arasında kararlaştırılmış olduğu anlaşılmıştır.
Başvuru sahibi tarafından sigorta eksperi Ümit Yaşar tarafından 10.996,95 TL parça bedeli ve 6.166,66 işçilik olmak üzere toplam olarak KDV hariç 17.163,61 TL ve KDV dahil 20.253,06 TL onarım gideri hesaplandığı görülmüştür.
Dava konusu trafik kazasının davalı ... kuruluşuna ihbarı üzerine davalı nezdinde tanzim olunan hasar dosya kapsamında atanan sigorta eksperi ... tarafından da Kasko ekspertiz raporunda sigortalı aracın orijinal parçalar üzerinden onarım gideri hesaplanarak 9.386,63 TL parça bedeli üzerinden %36 indirim yapılmak suretiye 6.007,44 TL parça gideri bulunduğu ve bu miktara 2.500 TL işçilik gideri ilave edilerek toplam olarak KDV hariç 8.507,44 TL onarım gideri hesaplanmış olduğu tespit edilmiştir.
Davalı yanın bu nedenle 16.07.2019 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde ifade ettiği onarımın piyasa rayicine uygun olup olmadığı denetlenmeden bilirkişi raporunun tanzim edilmiş olduğuna ilişkin iddiasına karşılık dosyaya mübrez 25/06/2019 tarihli kök raporunda yer verilmiş B-Hasar Miktarı yönünden: -2 bölümünde açıkça piyasa şartlarına uygun olarak kabul edilen işçilikler'in detaylı olarak değinilmiş olduğunun belirtilmiş olduğu ifade edilerek yetinilmiştir.
Aynı zamanda derdest davaya konu hasar yönünden sigortacı açısından teminat kapsamına girmeyen bir halin bulunmadığı tespit olunmuştur.
Zira sayın mahkeme dosyasında mübrez 25/06/2019 tarihli kök raporunda sigorta eksperi ... tarafından yapılan hesaplamada uygulanan % 36 parça bedeli iskontosunun piyasada yapılan uygulamalara uygun olmadığı ve kabul edilebilir parça iskontosu % 10 ve işçilik iskontosu ise % 5 seviyesinde olduğu tespit olunarak iskontosuz araç onarım giderlerinin (16.509,75) ve iskontolu araç onarım gideri ise (15.048,16 TL) olarak hesaplandığı ifade olunmuş ve servis muafiyet uygulamaları ve anlaşmalı servisler klozlar dikkate alınarak tespit olunan 15.048,16 TL hasar bedelinden %20 oranında 3.009,63 TL karşılığı muafiyetin tenzili suretiyle davacının talep edebileceği gerçek zarar miktarının 12.038,53 TL olduğu görüşü ifade edilmiştir.
İş bu ek rapor tanzimi aşamasında 25/06/2019 tarihli kök raporunda yer alan maufiyet tatbiki sonrası ... plakalı sigortalı araçta dava konusu 24.10.2017 tarihli kaza sonrasında davalı sigortacının sorumluluğunda olan hasar tutarının 12.038,53 TL olduğu kanaatinde bir değişiklik yapılması mümkün olmamıştır.
28/10/2017 tarihli temlik sözleşmesi kapsamında aracın 07/12/2017 tarihli onarım faturasınında temlik alan davacı adına düzenlenmiş olduğu tespit olunmakla hak sahibi Impact... Ltd. Şti.'nin talep edebileceği nihai zarar tutarının davalı vekili tarafından sayın mahkeme dosyasına sunulan 26/09/2019 tarihli beyan dilekçesi içeriğinde itiraz olunan hususların dayanakları konusunda somut bir verinin yer almadığı görülmekle 25/06/2019 tarihli kök raporunda yer alan görüşümüz muhafaza edilmiştir.
TTK'nun 1452/3. Md. Uyarınca sigortalı lehine "Koruyucu Hüküm" niteliğinde bulunan TTK'nun 1426/1. Mad. Uyarınca sigortacı tazminatın belirlenmesi amacıyla yapılan makul giderleri ödemek zorunda olduğuna hükmedilmiştir. Bu kapsamda davacı temlik alan şirket tarafından atanmış sigorta eksperi ... tarafından düzenlenen 07/11/2017 tarihli ekspertiz raporu karşılığı tanzim ücreti makbuzu 21/12/2017 tarihli olup, iş bu ek rapor tanzimi aşamasında sayın mahkemece değerlendirilmesi halinde rapor ücretinin KDV dahil 250,00 TL tespit gideri makul bulunduğundan anılan ekspertiz ücretinin de başvuru sahibine ödenmesi gerektiği kanaatine ulaşılmıştır.
Kara araçları Kasko sigorta Genel Şartlarının "B.3.3.4 tazminatın ödenmesi" başlıklı maddesi -3.3.4.1 sigortacı hasar ihbarı üzerine talep ettiği belgelerin kendisine eksiksiz olarak verilmesi ve zararın eksper vasıtasıyla tespiti kararlaştırılmış ise eksper raporunun tesliminde itibaren en geç 10 iş günü içinde Genel ve Özel Şartlar kapsamında gerekli incelemeleri tamamlamak ve ödemeye engel bir durumun bulunmaması halinde tazminat miktarının tespit edip sigortalıya ödemek zorundadır. " şeklinde olup, TTK 1427 madde uyarınca tazminat ödeme borcu her halde hasarın ihbarından itibaren 45 gün sonra muaccel olacaktır. Sigortacının eksper atamak marifetiyle ekspertiz raporu tanzim yoluna gittiği durumlarda nihai raporunun tesliminden itibaren en geç 10 iş günü içinde sigortacının tazmin borcu başlamış ise de sigortalı lehine olan düzenleme gereği kök bilirkişi raporunda yer alan nihai 45 günlük sürenin sonu olan 26/03/2018 tarihinde sigortacının temerrüde düştüğü görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde mütalaada bulundukları görülmüştür.
Dava; maddi hasarlı trafik kazasından kaynaklı hasarın onarım bedeli ve ekspertiz ücretinin tahsili talepli tazminat davasından ibarettir. Davalı yan davanın reddini talep etmiştir.
Davacı vekili bila tarihli ıslah dilekçesi ile; 7.000 TL olan hasar bedelini 6.207,80 TL daha artırarak, toplamda ekspertiz ücreti de dahil olacak şekilde 7.250 TL olan dava değerini 13.457,80 TL olarak ıslah etmiştir.
Davalı şirket husumet itirazında bulunmakla, 6098 sayılı Borçlar Kanunu 183. maddesi “Kanun, sözleşme veya işin niteliği engel olmadıkça alacaklı, borçlunun rızasını aramaksızın alacağını üçüncü kişiye devredebilir” hükmünü öngörmektedir. Alacağın temliki, mevcut bir alacağın alacaklısının değişmesi işlemidir. Kanunun 183’üncü maddesindeki unsurlara göre, alacaklının bir borç ilişkisinden doğan alacağını borçlunun rızasına gerek olmadan bir sözleşmeye dayanarak üçüncü bir kişiye devretmesine alacağın temliki adı verilir. Açıklanan hususlar ışığında davacı şirketin, davalı şirket sigortalısı ...... Ltd. Şti.'den ... plakalı araca ilişkin 24/10/2017 tarihli temlik sözleşmesi ile dava konusu hasar tazminatı alacağını temlik aldığı anlaşıldığından, iş bu davada davacı şirketin husumet ehliyetine sahip olduğu anlaşılmıştır.
Dosyada mübrez ekspertiz raporlarından sigortalı araç sürücüsünün park yerinden geri geri çıkarken beton duba ve tabela direğine çarparak aracın arkasının hasarlanmasına sebebiyet verdiği anlaşılmıştır. Davalı şirkette sigortalı araca, şoförün %100 kusuru ile verilen zararı davalı şirketin kasko sigortası poliçesi gereğince tazmin borcu olduğu sabittir.
Hasar bedeli ve ekspertiz ücret istemleri yönünden yapılan teknik değerlendirme kapsamında ise kaza nedeni ile ... plakalı araçta meydana gelen hasarın, davadan önce farklı eksperlerce düzenlenen 3 adet rapor incelenerek işçilik ve parça bedelinin piyasa şartlarına uygun olarak ve yine piyasa şartlarında geçerli iskontolar uygulanmak suretiyle rayice uygun olarak 15.048,16 TL olarak tespit edildiği, sigortalı aracın onarımının davalı ... şirketinin anlaşmalı olduğu serviste yapılmadığından poliçedeki muafiyet klozu nedeniyle tespit edilen hasar bedelinden %20 muafiyet indirimi yapılmasının gerektiği, böylece davacı şirketçe talep edilebilir tazminatın 12.038,53 TL olarak bulunduğu, her ne kadar kazanın davalı ... şirketine geç bildirildiği sabit ise de TTK'nun 1446/2. maddesi gereğince geç bildirim nedeniyle ödenecek tazminatta artış olması halinde indirim yapılacağı düzenlendiğinden geç bildirimin hasar tazminatının bedeline bir etkisi bulunmadığı anlaşılmakla davalı şirketin bu madde kapsamındaki talebinin mahkememizce yerinde görülmediği, davalı şirket vekilinin rapora itiraz dilekçelerinde atıfta bulunduğu kanun maddelerinden TTK'nun 1449/1. maddesinin sözleşmenin feshi koşullarına ve sonuçlarına ilişkin olduğu, somut olayda davalı şirketin sözleşmeyi feshettiğine dair herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı ve yine TTK'nun 1447/2. maddesine atıfta bulunulmuş ise de, başvuru tarihi itibarıyla hasara ilişkin 3 adet ekspertiz raporunun bulunduğu bu nedenle sigorta şirketinin riziko hakkında mevcut bilgi ve belgeler üzerinde inceleme yapmasının mümkün olduğu gibi Kasko Sigortası Genel Şartlarındaki rizikonun 5 iş günü içinde sigortacıya bildirileceğine ilişkin sürenin hak düşürücü süre olmadığı, mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi raporlarında kazanın anlatılan oluş şeklinin hasarın niteliği ile uyumlu olduğunun tespit edildiği, davacı şirketin davalı ... şirketine davadan önce 07/02/2018 tarihinde başvuru yaptığı görülmekle KTK'nun 99. maddesi gereğince davalı şirketin 8 iş günü içinde hasar tazminatını ödemekle yükümlü olduğu, başvurudan itibaren 8 iş günü sona erdikten sonra davalı şirketin 17/02/2018 tarihi itibarıyla temerrüde düştüğü tespit edildiğinden, belirlenen hasar tazminatına bu tarihten itibaren faiz uygulanmasının gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Davacı şirketin ekspertiz ücretine ilişkin talebinin incelenebilmesi açısından ... Yönetmeliği dikkate alınmalıdır. Her ne kadar bilirkişi ek raporunda ekspertiz ücretinin davacıya ödenmesi gerektiğine dair kök rapordan farklı yeni bir belirleme mevcut ise de, mahkememizce kök rapordaki tespite uygun olarak yapılan hukuku değerlendirme sonucunda aşağıdaki neticeye ulaşılmıştır.
Davacı tarafça kaza tarihinden çok sonra, araçta onarım yapıldıktan ve ekspertiz raporu alındıktan sonra 07/02/2018 tarihinde sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu anlaşılmakla, ... Yönetmeliği’nin 6. maddesine göre "sigorta şirketi ihbarın alınmasından itibaren en fazla 1 iş günü içinde dosyaya eksper atanıp atanmayacağını ...’ye iletir" şeklinde düzenlendiği, aynı yönetmeliğin 11. maddesinin 3. fıkrası gereğince, sigortalı/sigorta ettiren tarafından atanan eksperin ücreti 6. madde uyarınca süresinde eksper ataması yapılmaması halinde sigorta şirketi tarafından ödeneceğinin düzenlendiği, ancak somut uyuşmazlıkta geç ihbar nedeniyle sigorta şirketine eksper atama fırsatı tanınmadığından ve az önce zikredilen yönetmelik maddeleri gereğince sigorta şirketinin süresinde eksper ataması yapmaması halinde sigortalının atadığı eksperin ücretini sigorta şirketinin ödemekle yükümlü olacağı anlaşıldığından, TMK'nun 2. maddesine de uymayan ekspertiz ücretini davacı şirketin kendisinin ödemek zorunda olduğu, sigorta şirketinden talep edemeyeceği kanaati hasıl olmakla, açıklanan gerekçelerle davanın kısmen kabulüne ekspertiz ücreti talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
Her ne kadar ekspertiz ücreti hakkında yargılama giderlerine dahil edilerek karar verilmesi gerekiyor ise de davacı taraf ekspertiz ücretine ilişkin talebini müddeabihe ekleyerek dava açtığından, davacı aleyhine hesaplanan vekalet ücretinde ve yargılama giderinin kabul ve ret oranına göre tespiti sağlanırken bu tutar gözardı edilememiş, hesaplamaya dahil edilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçeye göre,
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE,
12.038,53 TL hasar tazminatının 17/02/2018 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Ekspertiz ücreti talebinin REDDİNE,
2-Alınması gerekli 822,35 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 123,82 TL ve ıslah harcı olan 107 TL olmak üzere toplam 230,82 TL harcın mahsubu ile bakiye 591,53 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 123,82 TL peşin harç, 35,90 TL başvurma harcı ve 107 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 266,72 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacının yapmış olduğu 161 TL posta masrafı, 2.150 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.311 TL yargılama giderinin ret ve kabul oranına göre hesap edilen 2.067,28 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan 3.400 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan 1.419,27 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair; taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
15/09/2020
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza