T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/1162 Esas
KARAR NO: 2022/354
DAVA: Alacak (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Sebepsiz İktisab Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 04/12/2018
KARAR TARİHİ: 17/05/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan Sebepsiz İktisab Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin meşru hamili olduğu, ... Bankası ... Ticari/Ankara Şubesinin,
keşidecisi ... San. Tic. A.Ş. olan, 02.11.2018 Keşide T.li, 133.146,23 TL. bedelli,
... nolu çekin, Müvekkil şirket yetkilisi ...’ ün şirket işlerinin takibi uğrunda
... Noterliğinin 01.02.2016 T.li ... yevmiye numaralı vekaletnamesiyle
yetkilendirdiği ... T.C. Kimlik numaralı ... yedindeyken,
12.09.2018 T.de ... İlçesinde çalındığı, söz konusu olayda dava konusu edilen çekle
birlikte 5 adet daha çekin de çalınmış olduğu, ... tarafından 12.09.2018 de
... Polis Merkezinde ifade verildiği, 14.09.2018 tarihinde de ek ifade verilerek konunun
hırsızlık olayı ile ilgili şikayetçi olunduğu, şikayet üzerine yapılan soruşturma ...
Cumhuriyet Başsavcılığının 2018/... Hazırlık Dosyasıyla halen devam ettiği, konu hırsızlık
olayı sonrası 14.09.2018 tarihinde ... .Asliyet Ticaret Mahkemesinin 2018/... E. sy.lı
dosyası marifetiyle ÇEK İPTALİ davası tesis edildiği, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin
18.09.2018 tarihli Tensip zaptı 4 nolu ara kararı gereği talep olunan teminatın mahkeme
veznesine yatırıldığı, mahkemenin 20.09.2018 tarihli müzekkeresiyle muhatap banka ...
Banka ... Ankara şubesine ... nolu çekle ilgili ÖDEME YASAĞI KARARI
verildiğinin bildirildiği, davalı yan müvekkil şirketin yetkili ve meşru hamili olduğu ancak
hırsızlık olayı neticesi iradesi dışında elinden çıkmış çeki, her nasılsa ele geçirdiği ve ciro etmek
suretiyle bankaya ibraz ettiği, ödeme yasağı kararı gereği kendisine ödeme yapılmaması ve çek
arkasına konuya ilişkin şerh düşülmesi üzerine davalı yanın, ... Asliye Ticaret
Mahkemesinin 2018/... E. sy.lı ÇEK İPTALİ dosyasına müdahale dilekçesi verdiği ve çekin
meşru hamili olduğunu iddia ettiği, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/... E. sy.lı
dosyasından gönderilen ve UYAP üzerinden tebliğ alınan meşruhatlı/ihtarlı davetiyede çekin
istirdatı davası açma konusunda taraflarına yetki verildiği, Bankaya ibraz edilmiş hali dilekçe
ekinde bulunan istirdadını talep ettikleri, ÇEK incelendiğinde Müvekkil Şirket Sonrası Davalı
... tarafından ciro edilmek suretiyle bankaya ibrazının söz konusu olduğu, Ancak
Müvekkil Şirketle Davalı Arasında Herhangi Bir Ticari İlişki, Mal Yahut Hizmet Alımına
İlişkin Bir Alışveriş, Fatura, İrsaliye, İşçi İşveren İlişkisi Vb. Hiçbir İlişki Bulunmadığı,
nitekim davalı yanın, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/... E. sy.lı dosyasına
verdiği müdahale dilekçesinde çekin meşru hamili olduğunu beyanla yetindiği, çeki ciro yoluyla
edinme sebebi konusunda herhangi bir açıklayıcı beyanda bulunmadığı, dava konusu çek
arkasındaki imzanın müvekkil şirketi temsile yetkili kişilere ait olmadığı, Müvekkil şirketi
münferiden temsile yetkili olan kişinin, ... TC Kimlik Numaralı ...
olduğu, ... tarafından ayrıca ... Noterliğinin 01.02.2016 T.li ... yevmiye
numaralı vekaletnamesiyle çek ciro etme yetkisi de verildiği ... TC Kimlik numaralı
... ve ... TC Kimlik nolu ... şirket adına hareket
ettikleri, dilekçe ekinde sunulu imza sirküleri ve vekaletname suretleri incelendiğinde takibe
dayanak çek ciro silsilesindeki müvekkil şirket kaşesi üzerindeki imzanın müvekkil şirketi
temsile yetkili ... ve yetkilendirdiği ... ile ...’e ait
olmadığı, bu itibarla dava konusu çekin davalı yanca meşru bir yolla ele geçirilmediğinin sabit
olduğu, Müvekkil şirketin davaya konu çeki, kendisinden önceki ciranta ... Tic.Ltd.Şti. ile olan ticari ilişkisine
bağlı olarak ciro yoluyla aldığı, çek tediye makbuzu keza tediye makbuzunun düzenlendiği
2018/Eylül ayı faturaları incelendiğinde konu çekin dava dışı ...
firmasından aradaki ticari ilişki mucibi alındığının görüleceği, ileride telafisi güç ve imkânsız
zararların doğmasını önlememek babında teminatsız yahut sayın mahkemece uygun görülecek
bir teminat karşılığında Dava Konusu ... Bankası ... Ankara Şubesinin, Keşidecisi
... San. Tic. A.Ş. Olan, 02.11.2018 Keşide T.Li, 133.146,23 Tl. Bedelli, ...
Nolu Çekin İcra Takibine Konu Edilememesi Yönünde İş Bu Talepleri Kabul Görmez İse, Dava
Konusu Çekin İcra Takibine Konu Edilmesi Halinde İcra Yoluyla Tahsil Edilecek Bedelin
Davalı Yana Ödenmemesi Uğrunda, İhtiyati Tedbir Kararı Verilmesini, Devamla,
Davamızın Kabulüyle, ... Bankası ... Ticari/Ankara Şubesinin, Keşidecisi ... San. Tic. A.Ş. Olan, 02.11.2018 Keşide T.Li, 133.146,23 Tl. Bedelli, ... Nolu Çekin
Yetkili Ve Meşru Hamilinin Müvekkil ...San.Tic.Ltd.Şti. Olduğunun Tespitiyle Çekin Davalıdan İstirdatına, Yargılama
giderleriyle avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini
talep ve iddia etmişlerdir.
Davalı Vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ...’ un dava konusu Çekin Meşru Hamili Olduğu, mezkur çekin vadesi
geldikten sonra alacağına kavuşmak için ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi' nin cirolamış olduğu çeki 06.11.2018 tarihinde tahsili için
... Bankası'na başvurduğu, müvekkilin çeki bankaya ibraz ettiğinde ...Asliye
Ticaret Mahkemesi'nin 2018/... E. Sayılı dosyasından ödeme yasağı kararının olduğunu
öğrendiği, T.T.K Madde 790- (1) ''Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişinin, son ciro
beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde
yetkili hamil sayıldığı, çizilmiş ciroların yazılmamış hükmünde olduğu, bir beyaz ciroyu diğer
bir ciro izlerse, bu son ciroyu imzalayan kişi çeki beyaz ciro ile iktisap etmiş sayılır.'' hükmünü
havi olduğu, Müvekkil ...’ un ciro silsilesinden de anlaşılacağı üzere mezkur çekin
son meşru hamili olduğu, Müvekkil ...’ un İstanbul ilinde bulunan Libya
konsolosluğundaki hırdavatların satımı için Suriye uyruklu Petrol ve ticaret işiyle
ilgilendiğini bildiği ... ismindeki şahıs ile anlaşma yaptığı, işbu anlaşmaya binaen
...’ ın müvekkile mezkur çeki verdiği, müvekkilin alacağına kavuşmak için bankaya
başvurduğu lakin ödeme yasağı bulunması hasebiyle alacağına kavuşamadığı, müvekkilin
alacağına kavuşamaması karşısında maddi ve müspet zararlara uğradığı, müvekkilin davacı
yanla herhangi bir ilişkisi bulunmadığı, iktisap edilen çekin beyaz cirolu olduğu, Müvekkilin
kaşe ile imzanın davacı yana ait olup olmayacağını bilemeyeceği bir yana davacı yanın neden
çekin kaşeli olduğunu belirtmediğinin şaibe uyandırdığı, müvekkilin mezkur çeki yapmış
olduğu iş karşılığında iktisap ettiği, müvekkilin hurdaları satmak için çalışmış , alacağı çek
olarak verildiği, müvekkilin iktisapta herhangi bir kusuru ve kötü niyeti bulunmadığı,
müvekkilin ispat görevi bulunmadığı, davacı yan her ne kadar çekin rızası dışında elinden
çıktığını beyan etse de mezkur çekten de anlaşılacağı üzere ciro silsilesi tam ve anlaşılır
olduğundan ve müvekkilin çekin iktisabında kötü niyet ve kusur bulunmadığından , davacı
yanın haksız davasının reddine, ödeme yasağının kaldırılmasına ve yargılama giderleri ile
avukat vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER, TAHKİKAT VE GEREKÇE:
Dava; çekin istirdatı istemine ilişkindir.
Davacı, çekteki müvekkiline atfen atılan imzanın şirketin yetkilisine ait olmadığını ve davalı ile bir ticari ilişkileri olmadığını iddia etmiştir.
Mahkememizce dosya kapsamına alınan ATK raporunda özetle;
"
Tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından yapılan incelemede; inceleme konusu çek arka yüzde ''... ÜRÜNLERİ'' kaşe izi üzerine atılı 3. ciranta imzası ile ..., ... ve ...'un mevcut mukayese imzaları arasında ilgi ve irtibat tespit edilemediği hususlarını bildirir KANAAT RAPORUDUR.'' şeklinde mütalaada bulunulmuştur.
Taraflar arasında bir ticari ilişki olup olmadığı hususunda tarafların defter ve kayıtları incelenmek suretiyle bilirkişi raporu alınmıştır.
Mahkememizce dosya kapsamına alınan bilirkişi raporunda özetle;
"
..
1- Davacı ... San. Tic. Ltd. Şti’ i tarafından
incelemeye sunulan 2018 yılına ait Yevmiye ve Kebir defterlerinin 6102 sayılı yeni
TTK. Mad. 64 hükmü uyarınca tasdiklerinin süresinde yapılmadığı görüldüğünden,
davacı şirkete ait 2018 yılına ticari defterlerinin 6102 sayılı yeni TTK. İlgili
hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmadığı, sahibi lehine delil olma
hususunda takdirin yüce mahkemenize ait olduğu ,
2- Davalı yanın incelemeye gelmediği, ticari defter ve belgelerini ibraz etmediği,
3-Davacı yanın incelemeye sunduğu, 2018 yılına ait Ticari defterlerden davalı yan
ile arasında herhangi bir ticari ilişkinin mevcut olmadığı,
4- Davacı yan ile dava dışı ... San. Ve Tic. Ltd Şti. arasında 2018 yılı öncesinden süre gelen ticari ilişkinin mevcut olduğu, dava
konusu ... Bankası ... Şubesinin, keşidecisi ... San. Tic. A.Ş. olan, 02.11.2018 Keşide tarihli, 133.146,23 TL. bedelli, ... nolu çekin,
03/09/2018 tarihinde dava dışı ... San. Ve Tic.
Ltd Şti. tarafından davacı ... San. Tic. Ltd. Şti.’ ne
Çek Bordrosu ile verildiği, davacı yanın da çeki ... Alınan Çekler hesabına
kayıt ettiği, 31/12/2018 tarih itibariyle 02.11.2018 Keşide tarihli, 133.146,23 TL. bedelli,
3074582 nolu çekin davacı yana ait Ticari Defterlerinde 101.01.001 Alınan Çekler
hesabında göründüğü,
Tarafların, inkar tazminatı ve diğer benzeri taleplerinin Sayın Mahkemenizin
takdirleri içerisinde kaldığı " yönünde mütalaada bulunulduğu görüldü.
Yargılama kapsamında toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda; İstirdatı istenen ve keşidecisi ... San. Tic. A.Ş. olan, 02.11.2018 Keşide tarihli, 133.146,23 TL. bedelli,
3074582 nolu çekin, lehtarının ve ilk cirantasının ... ... A.Ş olduğu, sonrasında sırasıyla ... ... LTD. ŞTİ., davacı ve davalının cirolarının bulunduğu, davacıya atfen atılan imzanın davacı şirket yetkililerine ait olmadığının alınan ATK raporu ile belirlendiği, TTK'nun 792. Maddesinin "Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790 ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür." şeklinde düzenlendiği, davalının hemen davacıdan sonraki ciranta olarak göründüğü, bu nedenle aralarında bir ticari ilişki olup olmadığını bilmemesinin mümkün olmadığı, davalı her ne kadar arada beyaz ciro olduğunu, dava dışı ... isimli kişi ile ticari ilişkisi sonucu bu çeki edindiğini beyan etmiş ise de defterlerini sunmaması ve başkaca bir delil de ibraz etmemesi nedeniyle dava dışı ... isimli şahısla ticari bir ilişkisi olduğu hususunu ispat edemediği, davalının çeki aldığını beyan ettiği dava dışı ... isimli şahsın telefon numarası, işyeri ünvanı adresi gibi şahsın iletişimi sağlayacak temel bilgilerini de ibraz edemediği, çekin karşılıksız çıkma veya sahte olma ihtimali her zaman imkan dahilinde olmakla çek alışveriş ilişkisinin güvene dayalı olarak kurulduğu, ancak davalının temel iletişim bilgilerini dahi bilmediği bir kişiden çeki almış olmasının ticari hayatın olağan akışına da aykırı olduğu, yine çekin hırsızlanması ile ilgili ... CBS'nin 2018/... sayılı soruşturma dosyasında şüpheli olarak yer alan davalının 15.01.2019 tarihli ifadesinde ''... ... bize vadettiği hurda miktarını veremedi ve alacaklı olduğumuz 55 bin TL karşılığında bana 133 Bin TL değerinde çek verdi...'' şeklinde beyanda bulunduğu, davalının, dava dışı ... isimli kişinin varlığı ve onunla olan ticari ilişkisini ispata yarar bilgi ve belgeleri ibraz edememesi, 55 bin TL borç için 133 bin TL değerinde çek verilmesi ve davalı tarafça da bunun kabul edilmesi hususları birlikte değerlendirildiğinde, davalının kötü niyetle hareket ettiğinin kabulü gerektiği, ispat yükü kendinde olan davacının, çekin rızası dışında elinden çıktığını ve davalının kötü niyetle iktisap ettiğini ispatlamış olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının kabulüyle, dava konusu keşidecesi ... San.Tic. A.Ş olan , ... çek nolu 133.146,23-TL bedelli çekin meşru hamili davacı olmakla çekin istirdatına,
2-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 9.095,22 TL karar-ilam harcından, davacı tarafça peşin yatırılan 2.273,81 TL harcın mahsubu ile bakiye 6.821,41 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
3-Dava tam kabul ile sonuçlandığından, davacı tarafça yapılan 2.198,65 TL yargılama giderinin, davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4-Davalı taraf yargılama gideri yapmadığından bu hususta bir karar verilmesine yerolmadığına,
5- Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 16.598,89 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine,
6-Dava tam kabul ile sonuçlandığından, davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesine YEROLMADIĞINA
7- Taraflarca yatırılan avansların kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde, istek halinde ilgili tarafa iadesine,
8- Davacı tarafça yatırılan 2.273,81 TL peşin harç ile 35,90 TL başvuru harcı toplam 2.309,71 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Dair; tarafların yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere üzerinden verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/05/2022
Katip ...Hakim ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır