T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/234
KARAR NO:2018/857
DAVA:Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)
DAVA TARİHİ:07/03/2018
KARAR TARİHİ:02/10/2018
Mahkememizde görülmekte olan tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin sigortalısı .... A.Ş.'ye ait plastik emtiasının taşıma işini üstlenen davalı ...' nin sorumluluğunda iken hasarlanması nedeniyle oluşan ve müvekkilince karşılanan 6.135 TL hasar bedelinin davalı taşıyıcının kusuruna istinaden davalı ile sigortacısı diğer davalıdan müştereken ve müteselsilen 15.07.2014 ödeme tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı .... ... ... ... vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle zamanaşımı itirazları olduğunu, talebin zamanaşımına uğradığını, esasa ilişkin olarak taşıma işlemi sonrasında konteynerların dava dışı sigortalı tarafında boşaltıldığını, hasarın taşıma sırasında meydana gelmediğini, konteynerların boşaltılması sırasında hasarın oluştuğunu, dolayısıyla anılı hasardan müvekkilin sorumlu olmadığını, yine emtianın konteynerlara yerleştirme şeklinin de hatalı olduğunu, sadece naylon torba içine konularak taşınmasının sağlandığını, ambalajlama ve istifleme hatası olduğunu, ispat yükünün davacıda olduğunu, sunulan eksper incelemesinin de son derece eksik olduğunu beyanla haksız ve mesnetsiz davanın reddini savunmuştur.
Davalı ... Sigorta cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşıma esnasında hasarlandığı belirtilen emtianın taşıma işinin müvekkilince Yurtiçi Taşıyıcı Mali Mesuliyet Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigorta teminatı altına alındığını, açılan hasar dosyasında müvekkilince eksper ataması yapıldığını, ancak eksper raporunun müvekkiline ulaşmadığı için davacının zarar talebinin değerlendirilmesinin mümkün olmadığını, bu nedenle bilirkişi incelemesine gerek olduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.
TAHKİKAT, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Mahkememizce delillerin ibrazını müteakip celbi gerekli delillerde celp edilerek dosyamız arasına katılmıştır.
Mahkememizce dosya üzerinde iddia ve savunma doğrultusunda sigorta hukukçusu ... ile plastik sektör uzmanı ... marifetiyle inceleme icra edilerek konuya ilişkin 08/07/2016 tarihli rapor teminle dosyamız arasına katılmıştır.
Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler anılı raporlarında özetle;
" Davacı sigorta şirketi tarafından Nakliyat Sigorta poliçesi ile sigortası temin edilmiş olan dava dışı sigortalı ... .A.Ş’ nden taşınmak üzere teslim aldığı davalı yanın taşıma taahhüdü altında ... plakalı araçta ve 2 nolu davalı sigorta şirketince tanzim olunan Yurtiçi Taşıyıcı Mali Mesuliyet Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olarak taşınması sırasında meydana gelen hasar nedeniyle ödenen 6.135.00 TL hasar tazminatının 15.07.2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsili talep ve dava edilmiştir.
Dosya üzerinde bilirkişi heyetimizce inceleme yapılması sonrasında taraf delilleri arasında yer alan belgeler dikkate alınarak yapılan değerlendirmede sonrasında sırasıyla aşağıda yer alan hususlar tespit edilmiştir.
Dava dışı .... A.Ş. arasında tanzim olunan 07/06/2013 tarihli ... sayılı Emtia Nakli (Direkt-kati) Sigorta poliçesi uyarınca ... gemisi ile ... arasında 61.491 DO Euro karşılığı 180.801.99 TL bedelli 26 palet muhteviyatı 960 torba 22.936 kg ... katkt maddesi emteası ... (...) şartlarına göre teminat altına alınmıştır.
Sigortacı Klozun 4, 5, 6 ve 7. maddelerinde istisna edilen haller hariç olmak üzere sigorta edilen şeyin her türlü riziko nedeniyle uğrayacağı ziya ve hasara karşı teminat vermiş olup, Klozun; 4. maddesinde genel istisnalar, 5. maddesinde denize elverişsizlik ve yüke uygunsuzluk istisnası, 6. maddesinde savaş istisnası, 7.maddesinde de grev istisnasına yer verilmiştir.
Institute Cargo Clauses ( A ) CL 252 klozu gereğince savaş ve grev hali ile birlikte genel istisna başlığı altında sayılan haller sigorta kapsamı dışında bırakılmış olup, bu haller; (sigortalının kasti yaptığı harekete yüklenebilen ziya, hasar veya masraf, sigorta edilen şeyin olağan akması, olağan ağırlık veya hacim kaybı yada aşınma ve yıpranması, sigorta edilen şeyin ambalajlanma veya hazırlanmasındaki yetersizlik ya da uygunsuzluğun neden olduğu ziya, hasar veya masraf, sigorta edilen şeyin gizli kusuru (ayıbı) veya niteliğinin neden olduğu ziya, hasar veya masraf, sigorta kapsamındaki bir tehlikeden olsa bile yakın nedeni gecikme olan ziya, hasar veya masraf, deniz taşıtının denize elverişsizliği ve yüke uygunsuzluğu,) olarak sayılmış olup, bu haller dışında kalan hallerin tamamı sigorta kapsamında olduğu görülmüştür.
Klozun 8. maddesinde ise sigorta teminatının süresi yer almakta olup buna göre, malın taşınmak üzere depo veya istif yerini terk ettiği andan başlayıp taşımanın olağan yolu boyunca devam ederek varma yerinde altçı yada son depo veya istif yerine teslimi ile sigortanın son bulacağı belirtilmiştir.
Davacı taraf muhterem mahkemeniz huzurunda görülmekte olan iş bu davayı sigortalısının kanuni halefi sıfatıyla açmıştır. TTK md. 1471 düzenlemesine göre, sigortacı sigorta bedelini ödedikten sonra hukuken sigorta ettiren kimse yerine geçecek olup, sigorta ettiren kimsenin vaki zarardan dolayı üçüncü şahıslara karşı dava hakkı varsa bu hak da tazmin ettiği bedel nispetinde sigortacıya intikal edecektir. Bu düzenleme çerçevesinde sigortacının kanuni halef sıfatını kazanabilmesi için, öncelikli olarak geçerli bir sigorta ilişkisi çerçevesinde sigortalısına sigorta tazminatı ödemiş olması gerekmektedir. Dosya kapsamındaki ibraname başlıklı belge ve EFT işlem dekontuna göre de sigorta tazminatı 6.135.00 TL olarak dava dışı sigortalıya ödenmiş olup, bu belgede ödeme tarihi 15.07.2014 olarak belirtilmiştir Dosyada mübrez Nakliyat Sigorta Poliçesi, sigortalıya yapılan ödeme, ibraname dikkate alındığında, hasarın sigorta poliçesi kapsamında ve süresinde olduğu anlaşılmıştır.
Dava dosyasında mübrez ve davacı nezdinde açılan hasar dosyası içeriği belgeler uyarınca davacının dava dışı sigortalısına talep konusu tazminatı ödediği anlaşılmış olup takdir Sayın Mahkemeye ait olmak üzere davacının meydana gelen zararın 1 nolu davalı taşıyanın sorumluluğunda ve davalı 2 nolu sigortacının poliçesi ile teminat altına alınan bir rizikonun gerçekleşmesi suretiyle oluştuğunun ispatı kaydı ile talep ve dava hakkına sahip olduğu kanaatine ulaşılmıştır.
Dava konusu taşıma...’dan 01.05.2014 tarihide ... nolu konteynera yüklenmiş, ... Limanı'na gelen konteyner limanda açılıp gerekli gümrük kontrolleri yapıldıktan sonra dava dışı sigortalının ... adresindeki deposuna getirilmiştir. Malın teslimatı sırasında bazı torbaların akarlı patlak olarak görülmesi üzerine emteanın sigortalı firmanın deposuna ulaştığı 28.05.2014 tarihinde " Tutanak ” tanzim edildiği anlaşılmıştır.
Söz konusu Tutanak ... plakalı tır şoförü ..., sigortalı ....A.Ş adına ... tarafından karşılıklı imza altına alınmış olup, 11 tırın açılmasını müteakip yapılan kontrolde 47 torba emteanın hasarlı kullanılamaz olduğu hususunun kayıt altına alındığı anlaşılmıştır.
Dava dosyası kapsamında Sayın Mahkeme dosyasına sunulan delillerden ... tarafından tanzim olunan 09.06.2014 tarihli ve 10211 rapor nolu Ekspertiz Raporu içeriğine göre; dava dışı sigortalı tarafından ithal edilen plastik hammadde emtiasının ambalaj cinsinin palet üzerine konulan 20 ve 25 kg'lık torbaların üzeri şirinkle sarılı olduğu ve 4 çeşit ve 960 torbadan ibaret emtialardan ... kodlu üründen 11 torba, ... kodlu üründen 15 torba, ... kodlu üründen 14 torba ve ... kodlu üründen 7 torba olmak üzere toplam 47 torbanın hasarlı olduğu tespit edilerek dosyada yer alan beyan doğrultusunda hasar hesaplaması yapıldığı anlaşılmıştır.
Buna göre hasara konu emtia, birim ve toplam değerleri toplam 3.157,95 Euro şeklinde tespit olunmuştur.
Taşıma sırasında zarar gören plastik hammadde emtiası için hasar hesabında kullanılan birim fiyatlar, faturalandırma tarihi itibari ile yapılan piyasa araştırması sonucu elde edilen birim fiyatlara göre gerçekçi bulunmuş olup, tazminat hesaplanması bakımından fatura değerlerinin göz önünde bulundurulması kadri maruf olduğu kanaatine ulaşılmıştır.
Dava dışı sigortalıya ait emtiaların Gebze Kavacık taşıması öncesinde... ... denizyolu ile taşıması sonrasında ve Liman Gümrük sahasında yapılan ilgili denetimlerde gemi ve konteynerden bir kısmı hasarlı /akarlı olarak teslim alındığına dair herhangi bir belge ve kaydın taraf delilleri arasında yer almadığı görülmüştür.
Hasar/ziyaa ile ilgili olarak nakliye fiilinin yurt içi taşıma kapsamında gerçekleşmiş olduğunun Takdir Muhterem Mahkemeye ait olmak üzere kabulü halinde ihtilafa uygun Türk Ticaret Kanunu'nun ilgili hükümlerinin tatbiki gerekmekte olup, dava konusu rizikonun meydana geldiği Mayıs/2014 tarihinde yürürlükte olan 6102 sayılı TT.K.'nun 880 ve devamı maddelerinde yer alan kural uyarınca da taşıyıcı eşyanın kendisine teslim edildiği tarihten gönderilene teslim olunduğu tarih kadar geçen müddet içinde uğradığı ziya ve hasarlardan mesuldur.
TTK 874. maddesi uyarınca eşya, taşıma süresini izleyen yirmi gün içinde teslim edilmezse, hak sahibi ona zayi olmuş gözüyle bakılabileceği düzenlenmiş olup, somut olay açısından kanunda öngörülen bu sürede dava konusu kayıp 1 kolinin bulunmadığı anlaşılmıştır. TTK 875. maddede yer alan düzenleme gereği taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın ziyanından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur Ziya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, TK 876. maddeye göre taşıyıcı sorumluluktan kurtulmaktadır.
Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen ziyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminatın, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanması gerekmektedir Eşyanın hasara uğraması hâlinde, onun taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki hasarsız değeri ile hasarlı değeri arasındaki farkın tazmini kural olarak gerekmektedir.
TTK 880. madde gereği; Eşyanın değeri piyasa fiyatına göre, bu yoksa aynı tür ve nitelikteki malların cari değerine göre tayin edilmesi gerekmektedir. Yine bu hususa ilişkin olarak 882. maddede yer alan düzenleme gereği ; gönderinin tamamının zıyaı veya hasarı hâlinde, ödenecek tazminat, gönderinin net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır. Gönderinin münferit parçalarının zıyaı veya hasarı hâlinde taşıyıcının sorumluluğu, net olmayan ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlıdır.
Buna göre 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 116. maddesi uyarınca borçlu borcun ifasını veya borç ilişkisinden doğan hakkın kullanılmasını, birlikte yaşadığı kişiler ya da yanında çalışanlar gibi yardımcılarına kanuna uygun surette bırakmış olsa bile, onların işi yürüttükleri sırada diğer tarafa verdikleri zararı gidermekle yükümlü olduğundan dava konusu uyuşmazlıkta, taşıyıcının sorumluluğu kusursuz-tehlike sorumluluğuna tabi olmayıp, sözleşme ilişkisine dayalı kusur sorumluluğu olduğundan dava konusu zararda dava dışı sigortalı ... Üret.ve Tic.A.Ş.ne 47 torbası hasarlı olarak teslim olunduğu saptanan emteanın tazmin sorumluluğunun davalıların sorumluluğu kapsamında olacağı neticesine ulaşılmıştır.
Dava dosyasında hasara konu olan emteanın toplam ağırlığı raporumuz içeriğinde yer aldığı üzere toplam 1140 Kg ... hammadde olduğu belirlenmiştir.
Özel Çekme Hakkının, eşyanın taşıma amacıyla taşıyıcıya teslim edildiği tarihteki veya taraflarca kararlaştırılan diğer bir tarihteki, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca belirlenen değerine göre Türk Lirasına çevrilerek hasar tutarının saptanması gerektiği görülmüştür.
Eşyanın teslim alındığı tarih olan. 28.05.2014 tarihli TCMB ilgili dönüşüm kurlarının esas alınması gerekecektir. Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası'nın 28.05.2014 tarihli Döviz kurlarını gösterir Liste uyarınca 1 SOR (Özel Çekme Hakkı = 3.2456 TL olarak belirlenmiştir.)
Nihai Takdir Muhterem Mahkemeye ait olmak dava konusu 47 adet-1140 Kg ağırlığının her bir kilogramı için 8,33 Özel Çekme Hakkını karşılayan tutar ile sınırlı sorumluluk esası ile tazmini gereken hasar tutarı (1140 Kg x 8.33 SDR = esası ile taşıyanın sorumluluğunun üst sınırı Toplam 36.999,36TL olarak hesaplanmış olup, dava konusu taşımada talep olunan tutar bu sorumluluk sınırının altında tespit olunmakla davacı yanın anılan tutarı rücuen talep hakkı olduğu kanaatine ulaşılmıştır" şeklinde mütaalada bulundukları görülmüştür.
Dava; ... Limanı Gümrük Gümrüğünden teslim alınan plastik hammadde emtiasının ... varış yerine taşıma işinden kaynaklanan hasar bedelinin dava dışı sigortalıya ödendiğinden bahisle rücuen davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili isteminden ibarettir.
Davalı Sınırlı Sorumlu ... Karayolu Yük ....vekili talebin zamanaşımına uğradığını ve hasarın müvekkilinin sorumluluğunda meydana gelmediğini belirterek davanın reddini savunmuştur. Diğer davalı ..... A.Ş. Vekili hasar ödemesine ilişkin talebin kendilerine ulaşmadığını, hasarın ispat edilmesi gerektiğini ve hasarın poliçedeki istisnalardan biri sebebiyle meydana geldiğinin anlaşılması halinde davanın reddine karar verilmesi gerektiğinden bahisle davanın reddini savunmuştur.
Yanlar arasındaki ihtilaf; talebin zamanaşımına uğrayıp uğramadığı, hasarın davalı taşıyıcının sorumluluğunda gerçekleşip gerçekleşmediği, poliçe kapsamında olup olmadığı ve davalılardan hasar bedelinin tahsilinin talep edilip edilmeyeceği hususlarında toplanmaktadır.
Dava konusu taşıma...’dan 01.05.2014 tarihinde ... nolu konteynera yüklenmiş, ... Limanı'na gelen konteyner limanda açılıp gerekli gümrük kontrolleri yapıldıktan sonra dava dışı sigortalının ... adresindeki deposuna getirilmiştir. Malın teslimatı sırasında bazı torbaların akarlı patlak olarak görülmesi üzerine emteanın sigortalı firmanın deposuna ulaştığı 28.05.2014 tarihinde " Tutanak ” tanzim edildiği anlaşılmıştır.
Dolayısıyla somut olay Ülkemiz sınırları dahilinde gerçekleşen kara taşıması mahiyetinde olup, mahkememiz görevlidir ve TTK'nun taşımaya ilişkin hükümleri somut olaya uygulanmalıdır.
Davacı sigorta şirketi dava dışı sigortalının hasarını karşılayarak haklarına halef olmuştur. TTK'nun 885. maddesinde düzenlenen 3 aylık zamanaşımı süresi müşterek müteselsil sorumlular arasındaki rücu hakkına ilişkin olup, somut olayda dava sigorta şirketince halefiyete istinaden açıldığından asıl hak sahibi dava dışı sigortalının tabi olduğu zamanaşımı süresine tabidir ve bu sebeple davalı .... vekilinin zamanaşımı itirazı yerinde görülmemiştir.
Mübrez raporla tespit edilen hasarın kadri maruf olduğu, TTK'nun 882. maddesi gereğince özel çekme hakkı (SDR) hesabı ile belirlenen sorumluluk limitin altında kaldığı, ... limanında tamamlanan ... isimli gemi ile yapılan deniz taşımasında malın eksiksiz, ayıpsız ve hasarsız teslim edildiğinin yapılan kontrol ile anlaşıldığı, davalı ....'ince yapılan ... taşımasında davacı tarafça malın teslimi esnasında yapılan kontrolde hasarın belirlenerek gerekli tutanağın tutulduğu ve dolayısıyla hasarın davalı ....'in sorumluluğunda gerçekleştiği hususlarının tespit edildiği görülmüştür.
Bu kapsamda; mahkememizce icra edilen yargılama ve tekmil dosya münderecatından edinilen vicdani kanaat gereğince; davanın kabulü ile, 6.135 TL'nin 15/07/2014 temerrüt tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine dair verilen karar davalı vekilinin vaki istinaf başvurusu üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13.Hukuk Dairesi'nin 2017/177 esas, 2017/195 karar sayılı 27/04/2017 tarihli kararı ile;
6100 sayılı HMK'da yazılı yargılama usulü 5 aşamadan oluşmuştur. Bunlar dilekçelerin verilmesi, ön inceleme, tahkikat, sözlü yargılama ve hüküm aşamalarıdır. Bu aşamalar kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece re'sen gözetilmelidir. Zira, yazılı yargılama usulüne ilişkin aşamalardan herhangi birine uyulmaması HMK'nın 27. maddesinde düzenlenen hukuki dinlenilme hakkının ihlali sonucunu doğurur.
Dava dosyasının incelenmesinde; 10/05/2016 tarihli oturumda dosyanın bilirkişilere tevdi edilerek duruşmadan çekildiği, bilirkişi raporunun alınmasından sonra yeni duruşma gününün belirlenerek bilirkişi raporu ile birlikte taraflara teblğine karar verildiği, 11/07/2016 tarihli Hakim İnceleme Tutanağı ile de bilirkişi raporu ve yeni duruşma gününün taraf vekillerine tebliğe çıkartılmasına ve duruşmanın 25/10/2016 tarihinde yapılmasına karar verildiği, yeni duruşma gününü de içerir bilirkişi raporu ekli olan teblgatın sadece davacı vekili ile davalı ... Sigorta A.Ş vekiline tebliğe çıkartıldığı, istinaf yoluna başvuran davalı .... ... Karayolu Yük ... vekili adına çıkartılmış ve tebliğ edilmiş bir tebligat bulunmadığı ve davalı ... vekilinin katılmadığı 25/10/2016 tarihli oturumda davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.
6100 Sayılı HMK'nın 280.maddesine göre bilirkişi raporunun taraflara tebliği gerekli olup aynı kanunun 281.maddesi gereğince de tarafların rapora itiraz hakları vardır.
Bundan ayrı olarak mahkemece tahkikatın bittiği tefhim edildikten sonra HMK'nın 186. maddesi uyarınca sözlü yargılama ve hüküm için ayrı bir gün tayin edilerek davalı tarafa bu günün bildirilip hukuki dinlenilme hakkının tanınması gerekirken tahkikat aşamasında ve davalı .... ... Karayolu Yük ...'nin gıyabında yargılama yargılama yapılarak yazılı şekilde hüküm kurulması HMK'nın 27. maddesinde düzenlenen hukuki dinlenilme hakkının ihlali niteliğinde olduğundan ilk derece mahkemesi kararının davalı .... ... Karayolu Yük ... yönünden kaldırılmasına ve dosyanın geri çevrilmesine karar verilmiştir.'' şeklinde gerekçe ile kaldırılarak dosya mahkememize iade edilmiş ve mahkememizce de dosyanın 2018/234 esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.
Mahkememizce kök ve ek raporu hazırlayan bilirkişilerden davalı ... vekilinin itirazlarınıngiderilmesi babında alınan ikinci ek rapor teminle dosyamız arasına alınmıştır.
Bilirkişiler 20/03/2018 tarihli raporlarında özetle;
''TTK 855. maddede yer alan düzenleme uyarınca, TTK hükümlerine tabi taşımalarda, yolcunun can/bedeni zarara uğraması dışındaki diğer zararlarda bir yılda zamanaşımına uğrayacağı öngörülmüştür. Maddenin 3 bendinde ifade olunan " Rücu haklarına ilişkin zamanaşımı, rücu alacaklısının, zararı ve rücu borçlusunu öğrendiği tarihten itibaren, üç ay içinde zarar hakkında rücu borçlusuna bildirimde bulunmuş olması şartıyla; rücu alacaklısına karşı mahkeme kararının kesinleştiği günden, kesinleşmiş mahkeme kararı bulunmayan hallerde ise, rücu alacaklısının borcu ifa ettiği tarihten itibaren işlemeye başlayacağına " dair düzenlemenin somut uyuşmazlıkta Bilirkişi Kurulumuzun kanaatine göre uygulanma imkanı bulunmadığı kanaatine Nihai Takdir Muhterem Mahkemeye ait olmak üzere ulaşılmıştır, ilgili maddede yer alan düzenlemenin , birden fazla zarar sorumlusunun birbirlerine olan rucü ilişkisine ilişkin olması ve Zarar görenin halefi konumunda olan tazminat ödeyen sigortacının zamanaşımı süresinin Kanun'un düzenlendiği gibi olacağına dair kanaat işbu Ek Rapor kapsamında da ifade edilmiştir.
Mühürlü ve kapalı yüklemenin konteynerin nakliye komisyoncusuna ya da direk ihracatçıya tümüyle yüklenmek üzere kiralandığını belirten "...'' tanımlaması kapsamında hasarın yükleme-istifleme-sabitleme kaynaklı yükleyenin hatasından meydana geldiği tespit edilmediği dosya kapsamına göre hasarın taşıma sürecinde meydana gelmesi nedeniyle yapılan inceleme ve değerlendirme sonucunda yukarıda açıklanan nedenlerle, Nihai Takdir Muhterem Mahkemeye ait olmak üzere davalı taşıyanın davacıya karşı 6102 sayılı T.T.K' nun "Taşıma Hukuku" na ilişkin düzenlemeleri uyarınca sorumlu olduğuna dair değerlendirmelerimizin muhafaza edildiğine'' şeklinde mütalaada bulunmuşlardır.
Dava dosyasının Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesince usuli eksiklik nedeniyle mahkememize iadesi sonrası davalı tarafın rapora itirazlarının karşılanmasını müteakip Mahkememizce HMK 186. maddesi gereğince sözlü yargılama icra edilmiştir.
Dava; ... Limanı Gümrük Gümrüğü'nden teslim alınan plastik hammadde emtiasının ... varış yerine taşıma işinden kaynaklanan hasar bedelinin dava dışı sigortalıya ödendiğinden bahisle rücuen davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili isteminden ibarettir.
Davalı Sınırlı Sorumlu ... Karayolu Yük ....vekili talebin zamanaşımına uğradığını ve hasarın müvekkilinin sorumluluğunda meydana gelmediğini belirterek davanın reddini savunmuştur. Diğer davalı ..... A.Ş. Vekili hasar ödemesine ilişkin talebin kendilerine ulaşmadığını, hasarın ispat edilmesi gerektiğini ve hasarın poliçedeki istisnalardan biri sebebiyle meydana geldiğinin anlaşılması halinde davanın reddine karar verilmesi gerektiğinden bahisle davanın reddini savunmuştur.
Yanlar arasındaki ihtilaf; talebin zamanaşımına uğrayıp uğramadığı, hasarın davalı taşıyıcının sorumluluğunda gerçekleşip gerçekleşmediği, poliçe kapsamında olup olmadığı ve davalılardan hasar bedelinin tahsilinin talep edilip edilmeyeceği hususlarında toplanmaktadır.
Dava konusu taşıma...’dan 01.05.2014 tarihinde ... nolu konteynera yüklenmiş, ... Limanına gelen konteyner limanda açılıp gerekli gümrük kontrolleri yapıldıktan sonra dava dışı sigortalının ... adresindeki deposuna getirilmiştir. Malın teslimatı sırasında bazı torbaların akarlı patlak olarak görülmesi üzerine emteanın sigortalı firmanın deposuna ulaştığı 28.05.2014 tarihinde " Tutanak ” tanzim edildiği anlaşılmıştır.
Dolayısıyla somut olay Ülkemiz sınırları dahilinde gerçekleşen kara taşıması mahiyetinde olup, mahkememiz görevlidir ve TTK'nun taşımaya ilişkin hükümleri somut olaya uygulanmalıdır.
Davacı sigorta şirketi dava dışı sigortalının hasarını karşılayarak haklarına halef olmuştur. TTK'nun 885. maddesinde düzenlenen 3 aylık zamanaşımı süresi müşterek müteselsil sorumlular arasındaki rücu hakkına ilişkin olup, somut olayda dava sigorta şirketince halefiyete istinaden açıldığından asıl hak sahibi dava dışı sigortalının tabi olduğu zamanaşımı süresine tabidir ve bu sebeple davalı .... vekilinin zamanaşımı itirazı yerinde görülmemiştir.
Mübrez raporla tespit edilen hasarın kadri maruf olduğu, TTK'nun 882. maddesi gereğince özel çekme hakkı (SDR) hesabı ile belirlenen sorumluluk limitin altında kaldığı, ... limanında tamamlanan ... isimli gemi ile yapılan deniz taşımasında malın eksiksiz, ayıpsız ve hasarsız teslim edildiğinin yapılan kontrol ile anlaşıldığı, davalı ....'ince yapılan ... taşımasında davacı tarafça malın teslimi esnasında yapılan kontrolde hasarın belirlenerek gerekli tutanağın tutulduğu ve dolayısıyla hasarın davalı ....'in sorumluluğunda gerçekleştiği hususlarının tespit edildiği görülmüştür.
Davalı sigorta şirketi açısından her ne kadar "... klozu gereğince savaş ve grev hali ile birlikte genel istisna başlığı altında sayılan haller sigorta kapsamı dışında bırakılmış olup, bu haller; (sigortalının kasti yaptığı harekete yüklenebilen ziya, hasar veya masraf, sigorta edilen şeyin olağan akması, olağan ağırlık veya hacim kaybı yada aşınma ve yıpranması, sigorta edilen şeyin ambalajlanma veya hazırlanmasındaki yetersizlik ya da uygunsuzluğun neden olduğu ziya, hasar veya masraf, sigorta edilen şeyin gizli kusuru (ayıbı) veya niteliğinin neden olduğu ziya, hasar veya masraf, sigorta kapsamındaki bir tehlikeden olsa bile yakın nedeni gecikme olan ziya, hasar veya masraf, deniz taşıtının denize elverişsizliği ve yüke uygunsuzluğu)" teminat istisna klozu mevcut ise de; somut olayda hasarın sigorta teminatı kapsamı dışında gerçekleştiğinin kanıtlanamadığı, yine her iki davalı açısından hasarın yükleme-istifleme-sabitleme kaynaklı yükleyenin hatasından meydana geldiği tespit edilmediği görülmüştür
Mahkememizce icra edilen yargılama ve tekmil dosya mündericatından edinilen vicdani kanaat gereğince; davanın kabulü ile; 6.135TL nin 15/07/2014 temerrüt tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, yargılama sırasında vaki ödemenin infazda nazara alınmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması cihetine gidilmiştir.
HÜKÜM: yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile; 6.135TL nin 15/07/2014 temerrüt tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, yargılama sırasında vaki ödemenin infazda nazara alınmasına,
2-Hüküm altına alınması gereken 419,08 TL karar harcından 104,78 TL peşin harcın mahsubu ile 314,30 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 132,48TL harçlar toplamının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan Av.As.Üç. tarifesi gereğince hesap ve taktir olunan 2.180,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça yapılan 366,50 TL posta masrafı, 1.150,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.516,50 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafça yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına, taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgilisine iadesine, Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.02/10/2018
Katip ...
Hakim ...