T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/281 Esas
KARAR NO: 2022/445
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 22/03/2018
KARAR TARİHİ: 16/06/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı şirket arasında 2017 yılında ticari ilişkiler bulunduğunu, bu ticari ilişkiler nedeniyle müvekkili tarafından birtakım ürünlerin davalıya gönderildiğini, ticari ilişkiye dayanarak 18/10/2017 tarihinde 217.200 Euro'luk ... nolu davalı şirketin kaşe imzası bulunan fatura düzenlendiğini, ticari ilişkiye dayanarak müvekkili şirketin ürünleri, davalıya söz verdiği gibi gününde göndererek teslim ettiğini, davalının faturanın 97.405,47 Euro'luk kısmını vade tarihi olan 20/01/2018 tarihinde ödemediğini beyanla 97.405,47 Euro'nun 20/01/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ile davacının tekstil alanında faaliyet gösterdiklerini, 2017 yılı Ekim ayında yurtdışında bir fuarda davacı tarafından 100 ton bükülü ipliğin bir depoda bulunduğu ve deponun boşaltılması gerektiği ifade edilerek satış teklif edildiğini, müvekkilinin bu teklifi kabul etmemesi üzerine bu kez 100 tonluk bükülü ipliğin mutabık kalınan hesaplama tablosu uyarınca tekstil çemberine dönüştürerek davacı tarafından satın alınması şartıyla müvekkiline satılması konusunda tarafların anlaştıklarını, müvekkilinin anlaşma gereği bükülü ipliği işleyerek ürünleri davacıya teslim ettiğini, davaya konu edilmek istenen ... numaralı sipariş ile ilgili olarak akdedilen sözleşmenin, basit bir iplik satış sözleşmesi olmadığını, taraflar arasındaki mutabakatın 100 Ton bükülü ipliğin 1.81-Euro/kg üzerinden müvekkiline satılması, satılan bu bükülü ipliklerin ise davacı tarafından Nisan 2018 sonuna kadar bildireceği ürün siparişleriyle tekstil çember bobini ya da balyalama çember bobini olarak satın alınmasını kapsadığını, davacının Şubat ortasına kadar sipariş etmesi gereken 22.000 rulodan 6.640 adet siparişinde bulunduğunu, ürünlerin müvekkili tarafından sipariş akabinde hemen yapılarak teslim edildiğini, davacının sözleşmeyi başkaca ilişkilerle de karıştırmak suretiyle, ürün almak istemediği manasını da taşıyan, dolayısıyla sözleşmenin özü gereği sözleşme ihlali niteliği taşıyan tutum ve davranışlarla müvekkilinin güvenini zedelediğini, deposunu işgal eden bakiye ipliğin müvekkili tarafından işlenmesi halinde teslim alınmayacağı endişesi yarattığını, 20/01/2017 tarih vadeli iplik satış bedelinin ödenmesi konusunda mail göndermeye başladığını, müvekkilinin sözleşmenin ihlali karşısında siparişte bulunulmayacağı ve ürünlerin alınmayacağı, dolayısıyla deposunu işgal eden zararına aldığı ipliklerin elinde kalacağı öngörüsüyle ödemeyi yapmadığını, davacıya belirli seçenekler sunulduğunu, davaya konu faturadan doğan alacağın bulunmadığını, davacının sözleşmenin konusu olmayan kompozit çember bobini konuya dahil etmeye çalışarak sözleşmeyi ihlal etmeye devam ettiğini, davanın konusunun sadece dava dilekçesinin ekinde sunulan iplik satışına dair fatura olmadığını, müvekkilinin de karşı taraftan 184.023,14 Euro alacağının bulunduğunu, ayrıca davacının sözleşmeyi ihlal etmesi nedeniyle de zarara uğradığını beyanla davanın reddine, aksi halde takas itirazlarının kabulüne, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, faturaya dayalı alacağın tahsili talebine ilişkindir.
Mahkememizce taraflarca sunulan deliller incelenmiş ve dosya, bilirkişi heyetine tevdi edilerek dava tarihi itibariyle davacının ticari ilişkiden dolayı alacaklı olup olmadığı hususunda rapor alınmıştır. Bilirkişi heyeti raporunda özetle; davalının incelemeye sunulan 2017 ve 2018 yılı ticari defterlerinin usulüne uygun şekilde tutulmuş olduğunu, davacı tarafından sunulan fatura, gümrük beyannamesi ve KDV beyannamelerine göre, davacı tarafından davalıya 06/11/2017 tarihli, ... nolu, 40.679,75 Euro tutarlı faturanın düzenlendiğini ve faturanın içeriğinde 9040 kg polyester ip 2000 denye, 13435 kg polyester ip 4000 denye yazılı olduğunu, faturanın içeriğinde ... nolu irsaliyenin de not düşüldüğünü, 06/11/2017 tarihli, ... nolu faturanın 40.544 Euro tutarında düzenlendiğini, fatura içeriğinde 22.400 kg polyester ip 2000 denye yazılı olduğunu, 06/11/2017 tarihli, ... nolu faturanın 40.162,09 Euro tutarında düzenlendiğini, fatura içeriğinde 22.189 kg polyester ip 4000 denye yazılı olduğunu, 06/11/2017 tarihli, RE11718707 nolu faturanın 40.679,75 Euro tutarında düzenlendiğini, 06/11/2017 tarihli, ... nolu faturanın 40.544 Euro tutarında düzenlendiğini, 06/11/2017 tarihli, ... nolu faturanın 40.162,09 Euro tutarında düzenlendiğini, davalı tarafından ibraz edilen defter-i kebir ve cari muavin incelemesi neticesinde davalı kayıtlarında davalının, davacıya 97.381,24 Euro borçlu bulunduğunu tespit ve beyan etmiştir. Rapor taraflara tebliğ edilmiş, hüküm kurmaya yeterli görülmediğinden yeni bir bilirkişi heyeti oluşturularak yeniden rapor alınmıştır.
Bilirkişi heyeti raporunda özetle; davacıya ait ... numaralı sipariş formu ile 27600 çember hotmelt polyester ambalaj bandının talep edildiğini, siparişin 312.012 Euro olduğunu, davacının davalı adına düzenlediği proforma fatura içeriğinin bükümlü 2000, 3000 ve 4000 denye 120 ton polyester iplik ve bedelinin 217.200 Euro olduğunu, davalının incelemeye sunulan ticari defterlerinin usulüne uygun şekilde tutulmuş olduğunu, davalının ticari kayıtlarında 14/12/2017 tarihine kadar davacı tarafından düzenlenmiş fatura bulunmadığını, 12/12/2017 tarihi itibariyle davacının 79.932,80 Euro borçlu gözüktüğünü, dava konusu iplik ile ilgili fatura tutarının 217.200 Euro olduğunu ancak 14/12/2017 tarihinde yapılan fiili ithalat nedeniyle davacı cari hesabına toplam 204.385,20 Euro alacak kaydedildiğini, bu kayıtla birlikte davacı şirketin 124.452,40 Euro alacaklı konuma geçtiğini, 14/12/2017 tarihinden sonra davacı cari hesabında yer alan diğer işlemler nedeniyle 27/02/2018 tarihinde, davacı alacağı 140.065,20 Euro ise de, dava ile 97.405,47 Euro'nun talep edildiğini, dava konusu ürünlerle ilgili davalı tarafından düzenlenmiş fatura toplamının 222.756,74 Euro olduğunu, 24/04/2018 ve 09/05/2018 tarihli faturalar dava tarihinden sonra düzenlendiklerinden 140.065,20 Euro tutarlı bakiyeden düşürülmediklerini, dava tarihinden sonra cari hesapta yer alan diğer işlemler neticesinde 30/06/2019 tarihi itibariyle 97.381,24 Euro olan davacı alacağının bu hesaptan çıkarılarak alınan sipariş avansları hesabı altında davacı cari hesabına aktarıldığını, dava tarihi itibariyle davalının diğer ticari ilişki nedeniyle düzenlemiş olduğu faturalardan dolayı alacağının bulunmadığını, 27/02/2018 tarihi itibariyle 140.065,20 Euro olan davacı şirket alacağının dava konusu iplik satış fatura bakiyesinden kaynaklandığını, davacının iplik fatura toplamının 204.385,20 Euro olduğunu, anılan ipliklerin hotmelt çember bobinine çevrilmesi nedeniyle davalı şirketçe 105.913,60 Euro tutarında 3 adet fatura düzenlendiğini, 41.593,60 Euro'luk faturanın davacı tarafından 27/02/2018 tarihinde ödendiğini, bu durumda davalının ödenmeyen fatura alacaklarının mahsubu ile davacının 140.065,20 Euro alacaklı olduğunu, dava tarihinden sonra davalı tarafından düzenlenen 65.642,24 Euro tutarlı faturanın davacı tarafından ödenmiş olduğunu, 09/05/2018 tarihli 51.200,90 Euro'luk faturanın ise 8.690,94 Euro'luk kısmının ödendiğini, sonuç olarak davalı tarafından davadan önce ve sonra hotmelt çember bobinine çevrilmesi nedeniyle düzenlenmiş bulunan fatura toplamının 106.829,96 Euro'luk kısmının davacı tarafından ödenmediğini, bu durumda 30/06/2019 tarihindeki davacı alacağının 97.429,24 Euro olduğunu, davalının zarar iddialarını destekleyici bilgi ve belge olmadığını, ... sevkiyat nedeniyle uğranıldığı iddia edilen zarara dayanak olarak sunulan faturaların toplam tutarının 2.123,13 Euro olduğunu tespit ve beyan etmiştir. Rapor taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekillerinin itirazları doğrultusunda heyetten ek rapor alınmış, bilirkişi heyeti ek raporunda kök rapordaki tespitlerini tekrar etmiştir.
Tüm dosya kapsamının değerlendirilmesi neticesinde; taraflar arasında davacı tarafından davacıya iplik satılması, davalı tarafından da söz konusu ipliğin hotmelt çembere dönüştürülerek davacıya satılması şeklinde işleyen bir ticari ilişkinin bulunduğu, hükme esas alınan son bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere, davacı tarafından iplik satışı nedeniyle düzenlenen fatura toplamının 204.385,20 Euro olduğu, dava tarihi itibariyle davalı tarafından düzenlenen hotmelt çember faturalarının ödenmeyen kısmının mahsubu ile davacının 140.065,20 Euro alacağının bulunduğu, davalı tarafından da söz konusu ödemenin, davacı tarafından 2018 yılı Nisan sonuna kadar sipariş verilmesi konusunda mutabık kalınan hotmelt çember siparişinin verilmeyeceği endişesi ile ödeme yapılmadığının beyan edildiği, davanın 2018 yılı Mart ayında açıldığı, davadan sonra da davalı tarafından hotmelt çember faturalarının düzenlendiği ve davacı tarafından bir kısmının ödendiği, taraflar arasında davacının düzenlediği iplik fatura bedellerinin vadesinin, yine davacı tarafından verilecek siparişe bağlı olduğu konusunda açık bir anlaşmanın olmadığı, davalı sözleşmeye aykırılık nedeniyle zarara uğradığını iddia ederek bu alacağının davacı alacağından takas edilmesini talep etmiş ise de, dava tarihi itibariyle ispat edilebilen bir zararın bulunmadığı, davalı tarafından ardiye ve konteynır masrafı adı altında düzenlenen ve dap gönderimden doğan zarar iddiası kapsamında bilirkişi raporunda tespit edilen 2.123,13 Euro'nun mahsup edilmesi halinde, davacının dava tarihi itibariyle talep ettiği tutardan fazla, 137.852,07 Euro alacaklı olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne, hüküm altına alınan Euro alacağın dava tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru (3.9216 TL) üzerinden Türk Lirası'na çevrilmesi ile bulunan dava değeri üzerinden harç ve vekalet ücretine hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, 97.405,47 Euro alacağın 22/03/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Karar ve ilam harcı 26.093,41 TL'den peşin alınan 7.984,53 TL harcın mahsubu ile kalan 18.108,88 TL'nin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydedilmesine,
3-Davacı tarafından yapılan 188 TL posta ve tebligat masrafı, 4.400 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.588 TL yargılama gideri ile 8.020,43 TL ilk harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 35.188,95 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Taraflarca yatırılan gider avansından kalan kısmın karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde ... Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 16/06/2022
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır