T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/418
KARAR NO: 2018/1002
DAVA: Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)
DAVA TARİHİ: 07/05/2018
KARAR TARİHİ: 09/11/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; muhatap ile müvekkili şirket ... A.O. arasında 5361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu çerçevesinde Finansal Kurumlar Blrllği'nde ... tarihinde, ... sözleşme nolu, ... tescil nolu Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiğini, davalıya sözleşme borcu nedeniyle, ... 42. Noterliği'nde düzenlenen... tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarname çekildiğini, keşide edilen ihtarname ile 60 günlük mehil verilerek bu süre içinde kira borcunun ödemesini, aksi takdirde sözleşmenin fesih edileceğinin ve fesih süresi sonundan itibaren 3 gün içerisinde sözleşme konusu malların tesliminin ihtar edildiğini, akdedilen Finansal Kiralama Sözleşmesi'nin 32. maddesi'ne ve sözleşmenin özel şartlarına göre davalının kanuni ikametgâhına yapılacak her türlü tebligatın kabul ettiğini ve İcra İflas Kanunu'nun 21. maddesinin haklarmda uygulanmasına muvafakat ettiklerini kabul ve beyan ettiklerini, davalının, Sözleşmenin 32. maddesi çerçevesinde iş bu ihtarnameye 20.01.2018 tarihinde muttali olduğunu, ayrıca 6361 sayrfı Finansal Kiralama Kanunu gereği sözleşme adresine gönderilen ihtarname U.K. 68. madde hükmünde olduğunu, bu kapsamda gönderilen ihtarnamenin davalıya tebliğ edilmiş sayıldığını, davalıya verilen 60 günlük mehil dolmasına rağmen ihtarnamenin tebliğinden itibaren ihtarda verilen süre içerisinde, yapılan bütün uyarılara rağmen davalı tarafından ihtarnameye konu borcun kapatılmadığını ve malların tesliminin de bugüne kadar gerçekleşmediğini, bu nedenlerle, ek sundukları sözleşme ve proforma faturada açıkça belirtilen ve mülkiyeti müvekkili şirket ...'na ait olan; "1 adet, ... marka, 2017 model, ... tipinde, ... plakalı, ... şasi seri nolu FORKLİFT'in taraflarına teslim etmediği için ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyası ile ihtiyati tedbir kararı verildiğini, bu nedenlerle; süresi içerisinde sözleşme konusu malın iadesi için iş bu davayı açma zaruretinin doğduğunu, sonuç olarak bu nedenlerle; davalının haksız ve kötü niyetli zilyetliğine son verilmesini, sözleşmeden doğacak hak ve alacakları, zarar ve ziyan hakları saklı kalmak kaydı ile Sözleşmeye konu; "1 adet, ... marka, 2017 model, ... VFHM tipinde, ... plakalı, ... şasi seri nolu FORKLİFT"in aynen taraflarına iadesini, aynen iade mümkün olmadığında İcra-İflas Kanunu'nun 24. Maddesinin İcra Memurluğunca uygulanmasını, ihtiyati tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar devamını, mahkeme masrafları ve ücreti vekaletin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP: Davalı tarafa usulüne uygun olarak tebligat yapılmasına rağmen cevap dilekçesi ibraz etmedikleri anlaşılmıştır.
DELİLLER VE GEREKÇE: Dava; finansal kiralama sözleşmesine konu malın aynen iadesi istemine ilişkindir.
... 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... değişik iş sayılı dosyası celp edilmiştir.
Mahkememizce görevlendirilen mali bilirkişi ... marifetiyle hazırlanan 07/08/2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "... Kurumlar ... vergi numaralı, ... AŞ'nin inceleme günü 2014-2015-2016-2017-2018 yıllına ilişkin noter onaylı defter bilgilerinin tablo şeklinde sunulduğunu, ibraz edilen 2014-2015-2016-2017 yılı Ticari defterlerinin açılış-kapanış onaylarının TTK Madde 64,66 (Eski TTK. Madde 69,70/son 72/3) ve VUK madde 220-226 uyarınca yasal sürelerde ve usule uygun şekilde yaptırıldığının görüldüğünü, ibraz edilen 2015-2016-2017-2018 yılı e-defter beratları ile şirketin e-defter uygulamaları kapsamında olduğunun görüldüğünü, incelendiğini ve tespit edildiğini, davacı ile davalı arasında 13.07.2017 tarihli, 85914 sözleşme no'lu 178533 numaralı sözleşmesi imzalandığı Sözleşmenin konusu 1 adet, ... marka, 2017 model, ... tipinde, ... plakalı, ... şasi seri nolu FORKLİFT'in, ekipmanlarının finansal kiralama yolu ile kiralayarak teslim ve tesellüm belgesi ile teslim edildiğini, davalı kiracıya ödeme planına uymadığı için ... 48.Noterliği'nin ... tarih ... yevmiye no'lu ihtarnamesi ile vadesi gelen ödenmesi gereken 1.272,08-TL finansal kiralama borçlarını ve 17.01.2018 tarihi itibariyle 207,06-TL temerrüt faizi borçlarını ödemediğinden ihtarname gönderildiğinin dava dosyasında görüldüğünü, davalının sözleşmede bulunan adresine tebliğ edildiğini, 60 günlük yasal sürenin ihtar tebliğ tarihinden itibaren başladığı davalının borçlarını yasal süre içerisinde tam ve eksiksiz olarak ödemesinin ihtar edildiğinin görüldüğünü, borcun ödenmemesi ile birlikte bütün finansal kiralama borçları Muaccel hale geldiğinden yukarıda belirtilen borçların birlikte talep edildiğinin görüldüğünü, FKK m. 25/1' e göre "(...) Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracı malı iade ile birlikte vadesi henüz gelmemiş finansal kiralama bedellerini ödemek yükümlülüğü altında olduğu gibi kiralayanın bunu aşan zararından da sorumludur. Kiracının fınansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme olgusu gerçekleştiğinde kiralayan sözleşmeyi FKK m. 23/I uyarınca sözleşmeyi feshedebilir. Kiralayanın sözleşmeyi feshedebilmesi FKK m. 23/II' deki çekilmezlik unsurunun gerçekleşmiş olması şartına bağlı değildir. Fesih, sözleşmenin taraflarından birinin tek taraflı yöneltilmesi gerekli bir irade beyanı ile sürekli borç ilişkisini ileriye etkili sona erdiren bozucu yenilik doğuran hak veya işlemdir. Fesih beyanının muhataba ulaşmasıyla sürekli borç ilişkisi ileriye etkili olarak sona erecektir. Böylece borç ilişkisinden doğup yerine getirilmiş olan edimler oldukları gibi kalacak ve bunlar hakkında dönmede olduğu gibi borç ilişkisinin geçmişe etkili olarak sona ermesi sebebiyle doğacak iade yükümlülüğü söz konusu olmayacaktır. Ancak hemen ifade edelim ki sürekli borç ilişkileri ifa edilmeye henüz başlanmamışsa pek tabiî ki ani edimli borç ilişkilerinde olduğu gibi geçmişe etkili dönme ile sona erdirilebilecektir. Bu halde artık olumlu zarar değil olumsuz zararın tazmini gerecektir." buna göre şayet kiracı finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşerse, kiralayan FKK m. 23 uyarınca sözleşmeyi feshettiğinde, Kiracı, FKK m. 25 uyarınca malı kiralayana teslim etmek ve vadesi gelmemiş finansal kiralama bedellerini ödemek yükümlülüğü altında olduğu gibi kiralayanın bunu aşan zararını da ödemek zorunda olduğunu, bu durumda fesihten önce doğup da henüz ifa edilmemiş olan kiralama bedellerinin de faiziyle birlikte kiracıdan talep edilebileceğinden şüphe duymamak gerektiğini, fesih sonuçlarını düzenleyen hükümlerinin kanunun 34. maddesi sözleşmenin feshinin sonuçlarının şu şekilde düzenlendiğini; " (...) Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür. İade edilen malın sözleşmenin feshi tarihindeki değerini, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedeli ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından düşük olması durumunda aradaki fark kiracı tarafından kiralayana ödenir. Kiralayana iade edilen malın sözleşmenin feshi tarihindeki değerinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından yüksek olması durumunda aradaki fark kiralayan tarafından kiracıya ödenir (...)"
Dönem incelemelerine konu teşkil eden davacı firmanın kayıtlarında 01.01.2014-22.05.2018 arası ....Ltd.Şti.'nin cari hesap muavin defter dökümü yevmiye maddeleri, fatura tarih ve bilgileri, ödeme bilgileri borç alacak durumunu gösteren tablonun detaylı şekilde eklendiğini, davaya konu finansal kiralama sözleşmesinin 47.846,75-TL, 1 adet ödeme planından ve 26 adet taksitten oluştuğunu, davacı yanın sunduğu, 01.01.2014-.22.05.2018 tarih aralığındaki davalı yanın hesabında; ... n.olu ödeme planı 15000.120.01.85914 ...Tic.Ltd.Şti.'nin müşteri hesap numarasına ödeme tablosunda yer alan taksitlerin; fatura bilgileri ve ödenen taksitlerin tutarını, yevmiye defter bilgilerini kaydettiğini, davacı yanın 9'uncu takside kadar faturalandırdığını ve davalı yana faturalandırılan 6,7,8,9'uncu ödenmeyen kira taksitlerinin davacının defter ve kayıtlarında tablo şeklinde sunulduğu gibi kaydedildiğini ve ödenmediğinin görüldüğünü, davacı yanın davalı yana gönderdiği 17.01.2018 tarihli 12432 n.olu ihtarda davalının 1.242,08-TL anapara + gecikme faizi ile birlikte 207,06-TL temerrüt faizi borçlarının ödemediğinin belirtildiğini, bu bedeli oluşturan kira taksitlerinin ödenmediğinin görüldüğünü, davacı yanın sunduğu 01.01.20014-22.05.2018 tarih aralığındaki cari hesap ekstresinde, en son 9'uncu takside kadar kira bedellerinin faturalandırıldığının görüldüğünü, davacı yanın davalı yana gönderdiği ihtarda 60 gün içerisinde ödenmeme sebebi ile, 17.01.2018 tarihli ihtarında 17.01.2018 tarihi itibariyle 35.168,99-TL kira 36.441,07-TL alacaklarının ve 207,06-TL temerrüt alacağı ile birlikte borçlarının ödenmesinin ihtar olunacağının bildirildiğini, 85914 ödeme planına istinaden, davacı yanın faturalandırılan ve faturalandırılmayan muaccel hale gelmiş ve muaccel hale gelmemiş taksit alacağının şu şekilde olduğunun görüldüğünü; Muaccel Hale Gelmiş Faturalandırılan Alacak 7.653,32-TL + Muaccel Hale Gelmiş Faturalandırılmayan Alacak1.913,33-TL + Muaccel Hale Gelmiş Faturalandırılmayan Alacak 27.515,61-TL = toplam37.082,26-TL olduğunu, 01.01.2014-22.05.2018 tarih aralığında yapılan incelemede davacının defter ve kayıtlarında dava konusu finansal kiralamadan kaynaklı muaccel hale gelmiş faturalandırılan 7.653,32-TL kira alacaklı olduğunun tespit edildiğini, davacı yanın davalı yana gönderdiği ihtarın tebliğinden itibaren 60 +3 günlük süre içinde ihtar konu taksitlerin süresinde ödenmediğini, 01,01.2014-22.05.2018 tarih aralığında yapılan incelemede davacının muaccel hale gelmiş, muaccel hale gelmemiş 37.082,26-TL kira alacaklı olduğunun görüldüğünü, 2017 yılı davacı firmaya ait cari hesap dökümünde 2018 yılı defterlerinde aynı rakam alacak olarak devrettiğinin kontrol ve tespit edildiğini,
Sonuç olarak; dava konusu malın iadesinin l adet, ... marka, 2017 model, ... tipinde, ...plakalı, ... şasi seri nolu FORKLİFT ekipman ve aksesuarları (tüm aksesuarlarıyla birlikte,yeni ve kullanılmamış) makinesi ve ekipmanları olduğunu, davalı firmanın muaccel hale gelmiş borçlarını ödemede temerrüde düştüğünü ve 17.01.2018 tarih 12432 n.olu ödeme ihtarını 60 +3 gün içerisinde yerine getirmediğini, sayılı kanun 31/1 fıkrası gereğince bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçüncü veya üst üste iki kira bedelinin zamanında ödenmemesi nedeniyle ihtara muhatap olunması halinde fesh edilebileceğini, ödenme ihtarlarında belirtilen sürede ödenmeyen kira bedellerinden ötürü 17.01.2017 tarihinde 12432 n.olu Fesih İhtarnamesi ile Finansal Kiralama Sözleşmesinin fesh edilmesinin yerinde olduğunu, davacı yanın davalı yana gönderdiği ihtarın tebliğinden itibaren 60 + 3 günlük süre içinde ihtar konu taksitlerin süresinde ödenmediğini; 01.01.2014-22.05.2018 tarih aralığında yapılan incelemede davacının muaccel hale gelmiş, muaccel hale gelmemiş 37.082,26-TL kira alacaklı olduğunu, FFK'nın 34. maddesi sözleşmenin feshinin sonuçlarında sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde, kiracı malı iade ile yükümlü olduğunu..." mütalaa ettiği görülmüştür.
Mahkememizce icra edilen yargılama ve tüm dosya kapsamından edinilen vicdani kanaat gereğince; taraflar arasında akdedilen finansal kiralama sözleşmesi gereğince; davalı yana kiralanan ve teslim edilen emtiaların vadesi gelen ve ödenmeyen kira bedellerinin ödenmesi için keşide edilip tebliğ edilen ihtara rağmen davalı tarafça yasal 60 günlük süre içerisinde kira bedellerinden kaynaklanan borcun ödenmediği ve temerrüde düşüldüğü, davacı tarafça akdin feshinin haklı nedenlere dayandığı, finansal kiralama kanunu ile finansal kiralama sözleşmesi gereğince; iadenin yasal koşullarının oluştuğu sübuta ermekle; davanın kabulü ile, davaya ve sözleşmeye konu emtiaların davalıdan alınarak davacıya aynen iadesine, tedbirin karar kesinleşinceye kadar devamına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile,
1 adet ... marka, 2017 model, ... tipinde, ... plakalı ... şasi seri nolu forkliftin davalıdan alınarak davacıya aynen iadesine,
a-Olağanüstü hal döneminde çıkarılan 667 sayılı KHK ile 670 sayılı KHK'nın 5.maddesi gereğince sözleşmeye ve davaya konu emtiaların Hazine'ye, ... Genel Müdürlüğüne ve .... devredilip edilmediğinin ve KHK hükümlerinin infazda nazara alınmasına,
b-Tedbirin karar kesinleşinceye kadar devamına,
c-İİK 24.maddesinin infazda nazara alınmasına,
2-Alınması gereken 1.707,75-TL harçtan peşin alınan 426,94-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.280,81-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan 35,90-TL başvuru harcı, 426,94-TL peşin harç, 600-TL bilirkişi ücreti, tebligat ve posta masrafından oluşan 70-TL olmak üzere toplam 1.132,84-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre 3.000-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Tarafların yatırmış olduğu gider avansından kullanılmayan kısmının, hükmün kesinleşmesinden sonra resen ilgili taraflara iadesine; iade giderinin ilgili tarafça yatırılan avanstan karşılanmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.09/11/2018
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza