T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/70 Esas
KARAR NO: 2021/570
DAVA: Tazminat (Ölüm Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 15/01/2018
KARAR TARİHİ: 10/09/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin küçük çocukları ...'in 05.05.2017 tarihinde ...'nun sevk ve idaresindeki ...plaka sayılı traktörün sağ çamurluğu üzerinde oturarak yolculuk yaptığı sırada bulunduğu yerde dengesini kaybederek yere düşmesi sonucunda meydana gelen trafik kazası sonucunda hayatını kaybettiğini, polis memuru tarafından tutulan tutanakta araç sürücüsünün KYT Yönetmeliğinin 131.maddesinde belirtilen kuralları ihlal ettiğini ve asli kusurlu olduğunun belirtildiğini, ...Dairesi Başkanlığı'nın raporunda da asli kusurlu olduğu kanaatine varıldığını, ... Kurumu Başkanlığı'nın otopsi rapor sonucuna göre maktulün ölümünün künt kafa ve genel beden travmasına bağlı kafatası ve etraf kemik kırıklarıyla birlikte beyin doku harabiyeti ve kanaması ile iç organ harabiyetinden gelişen iç kanama sonucu meydana geldiğini, müvekkillerinin çocuklarını kaybetmiş olması acısı yanında ömür boyu sürecek olan desteğinden de yoksun kaldıklarını, tazminat ödenmesi talebiyle Güvence Hesabına 26.12.2017 tarihinde başvuru yapıldığını ancak olumlu bir yanıt alınamadığını beyanla müvekkillerinin uğradığı zararın tam ve kesin olarak tespitine, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere müvekkili ... için 500,00 TL, ... için 500,00 TL olmak üzere toplam 1.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili talep arttırım dilekçesi ile; davacı ... yönünden 500,00 TL'lik talebini 123.895,38 TL arttırarak 124.395,38 TL'nin , davacı ...yönünden 500,00 TL'lik talebini 119.050,98 TL arttırarak 119.550,98 TL'nin sigorta şirketinin temerrüde düştüğü tarihten itibaren değişen oranlı avans faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından kuruma başvuru yapıldığını , başvuruya uygun süresinde dönüş yapılarak hesaplama yapılması için gerekli belgelerin teminini istendiğini ancak davacı tarafından ilgili belgelerin ibraz edilmediğini, bu nedenle dava şartının yerine getirilmediğini, kaza tarihi itibari ile 01.06.2015 tarihinden sonra gerçekleşmiş kazalar için açılmış olan davalarda Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası yeni genel şartlarının uygulanması gerektiğini, başvuranlar için maluliyet tazminatı ve ölen kızları için destekten yoksun kalma tazminat hesaplaması yapılmasına karar verilmesi halinde 26.04.2016 tarihinde yürürlüğe giren düzenlemenin göz önünde bulundurulması gerektiğini, yasa gereği bedeni zararlar kapsamında bulunmayan cenaze ve defin, yol, yemek , ulaşım, belge ve raporların temini sırasında yapılacak masraflar ile benzeri masrafların müvkkilince karşılanmasının mümkün olmadığını beyanla davanın reddini savunmuştur.
DELİLLER VE GEREKÇE: Dava; 05/05/2017 tarihli trafik kazasından kaynaklı olarak destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkindir.
SGK'ya yazı yazılarak davacılara herhangi bir ödemenin yapılmadığı anlaşılmıştır.
Hasar dosyası celp edilmiştir.
Tarsus ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası celp edilmiştir.
Mahkememizce dosya kapsamına alınan 08.10.2019 tarihli bilirkişi raporunda;
"..KUSUR MÜTALAASI : İlçe Jandarma Komutanlığının 07.05.2017 tarihli Olay Yeri İnceleme ve Araştırma tutanağında kaza mahallinin ...’nun evinin bahçesinin giriş kısmında bulunan stabilize yol olduğu, kaza mahallinde traktör ile römork arasında başlayarak ev yönünde uzanan 580 cm uzunluğunda kan lekesi bulunduğu belirtilmiştir.
Dava dosyasında bulunan ifadesinde traktör sürücü ..., evinin 200 m ilerisinde bulunan tarlada davacılar murisi maktul çocuk ...’i ve ...’i eve götürmesi için annesi ...’in ricada bulunduğunu, bunun üzerine kendisinin çocukları traktörün sağ çamurluğu üzerine oturttuğunu eve yaklaşık 50 m kala sağa viraja girdiğinde ...isimli çocuğun dengesini kaybederek düştüğünü ve kendisinin de olayın aniden olması nedeniyle traktörü durduramadığını belirtmiştir.
Dava dosyasında bulunan 19.09.2017 tarihli Adli Tıp Kurumu raporunda kaza incelenmiş ve traktör sürücüsü ...’nun yönetimindeki traktörde yolcu taşımaya uygun olmayan çamurluk üzerinde gayri nizami olarak yolcu taşımış olması nedeniyle asli kusurlu olduğu kanaati ifade edilmiştir.
Dava dosyasında bulunan belge ve ifadelerin incelenmesi sonucunda traktör sürücüsü ...’nun traktörde yolcu taşımaya uygun olmayan çamurluk üzerinde 2009 doğumlu ...’i taşıması ile 2918 sayılı KTY’nin Lastik Tekerlekli Tarım Traktörlerinin Karayolunu Kullanmaları ve Yük ve İnsan Taşıması Esasları ile ilgili Madde 131 ile tanımlanan “(…) Tarım ürünlerinin toplanması, yüklenmesi veya boşaltılması amacıyla tarla veya işyerine götürülüp getirmek üzere lastik tekerlekli traktörlerin römork veya yarı römorklarına, oturmaları şartıyla, taşıma sınırının beher tonu için en çok 3 kişi bindirilebilir. Yük üzerinde insan taşınamaz. (…)” hususuna aykırı biçimde emniyetsiz ve güvensiz şekilde yolcu taşıması nedeniyle tamamen ve asli kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.
Yukarıdaki incelemeye göre olayda;
Traktör sürücüsü ... %100 (yüzde yüz) oranında kusurludur.
TAZMİNAT YÖNÜNDEN İNCELEME:
I)HESAPLAMADA İZLENECEK YÖNTEM;
İşbu kaza 05.05.2017 tarihinde meydana gelmiş olup, bu konudaki Yargıtay kararlarına göre 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren poliçe genel şartları dikkate alınarak ...yönteme(TRH 2010 yaşam+1,8 teknik faiz) göre davacının maddi zararı belirlenecektir.
II)TETKİK VE TESPİT EDİLEN HUSUSLAR
A)SORUMLULUK DURUMU
a)Kusur değerlendirmesinde kaza tarihi itibariyle zorunlu trafik sigorta poliçesi bulunmayan araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu belirlenmiştir.
b)Güvence Hesabı Yönetmeliğinin ilgili maddeleri aşağıdaki gibidir.
Hesaba başvurulabilecek haller
MADDE 9 – (1) (Değişik: RG-19.06.2009-27263) Hesaba zorunlu sigortalara ilişkin olarak;
a) Sigortalının veya sigortayı yaptırmakla sorumlu olanın tespit edilememesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar için,
b) Rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için, ........... başvurulabilir.
c)Güvence Hesabı Yönetmeliğine göre davacılar, kaza tarihi itibariyle zorunlu trafik sigorta poliçesi bulunmayan araç sürücüsünün %100 kusuru nispetinde davalı Güvence Hesabından destekten yoksun kalma nedeniyle maddi tazminat talebinde bulunabileceğinden, işbu raporda davalının %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre zarar tutarı belirlenerek Sayın Mahkemenin takdirine sunulacaktır.
B)MÜTEVEFFANIN YAŞI VE BAKİYE ÖMÜR SÜRESİ
a)06.01.2011 doğumlu olan müteveffa ..., 05.05.2017 vefat tarihinde (8)yıl, (4)ay, (4)günlük olup, 8 yaşında kabul edilerek, TRH 2010 yaşam tablosuna göre bakiye ömrü (71) yıl ve muhtemelen (79) yaşına kadar yaşayacaktır.
b)Yargıtay’ın bu konudaki yerleşmiş içtihatlarına göre müteveffanın 18 yaşından itibaren anne ve babasına destek olacağı kabul edilecektir. Bu duruma göre;
c)Yargıtay'ın bu konudaki yerleşmiş içtihatlarına ve uygulamalara göre kural olarak aktif çalışma yaşı sonu (60) olarak kabul edilmekte olup, müteveffanın aktif çalışma hayatının (60) yaşına kadar süreceğinin kabulü ile bakiye ömründe zarar gördüğü aktif hayat süresi (60-18)=42 yıl ve pasif devresi (19) yıldır.
C)HAK SAHİPLERİ VE DESTEK SÜRELERİ
TRH 2010 yaşam tablosu dikkate alınarak; Hak sahibi anne ve baba bakımından kendi bakiye ömür süreleri ile sınırlı olarak müteveffanın kendilerine destek olmaya başlayacağı olay tarihinden 10 yıl sonra desteğinden yoksun kaldıkları süreler aşağıdadır.
Hak sahibi Doğum tarihi Vefat T. Yaşı Destek Süreleri
... 20.09.1984 33+10= 43 (bakiye ömrü 36 yıl) 36 yıl(79 yaşına kadar)
... 12.12.1981 35+10= 45 (bakiye ömrü 30 yıl) 30 yıl(75 yaşına kadar)
C)PAYLAR
Müteveffanın gelirinin tamamı hak sahipleri arasında paylaştırılacak olup, Yargıtay kararlarına göre müteveffanın muhtemelen 22 yaşına kadar evleneceği, 25 yaşına geldiğinde 1 çocuk ve 30 yaşına geldiğinde 2 ve daha fazla çocuk sahibi olacağı, evlendikten sonra anne ve babasına ayıracağı destek payında düşüş olacağı kabul edilerek müteveffanın geliri hak sahipleri arasında aşağıdaki gibi paylaştırılacaktır. Yine bu konudaki son Yargıtay kararlarına göre eşlerin destek payları eşit kabul edilecek olup, muhtemel çocuklar ile anne babaya aynı oranda destek payı verilecektir.
D)KAZANÇ DURUMU
Müteveffa bu olay sebebiyle ölmeyip sağ kalmış olsa idi vefat tarihinden itibaren (18)yaşına ulaşacağı tarihten sonra elde edeceği ücret ve kazançlarının, kamu düzenine ilişkin bulunan yasal asgari ücretlerin altında olmayacağı kabul edilecektir.
E)BİLİNMEYEN DÖNEM KAZANÇ TESPİTİ
a)Kazanın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan poliçe genel şartları dikkate alınarak bilinmeyen dönem hesabında kazançlar an,x = Nx – Nx+n / Dx formolüne göre belirlenecektir. Formüle de iskonto oranları %1,8 teknik faiz esas alınarak TRH-2010 yaşam tablosuna göre belirlenen sayılar uygulanacaktır.
Hak sahiplerinin destek paylarının değiştiği dönemler bakımından bilinmeyen dönem kazançları ayrı ayrı belirlenerek destek zararında bu kazançlar esas alınacaktır.
Günümüz itibariyle agi dahil bilinen asgari ücrete göre bilinmeyen dönem başında müteveffanın 1 yıllık geliri (2.020,90 x 12 )= 24.250,80 TL olup, anılan tutar bilinmeyen dönem hesabına esas alınacaktır.
b)Raporun düzenlendiği bilinmeyen dönem başında davacı anne 35 yaşında olup, buna göre destek görmeye başlayacağı 43 yaşından, destekten çıkacağı 79 yaşına kadar, 36 yılık bilinmeyen dönem kazanç tespiti aşağıdaki gibidir;
43-47 yaş arası 4 yıllık iskontoli aktif dönem kazanç tutarı 81.251,17 TL,
47-50 yaş arası 3 yıllık iskontoli aktif dönem kazanç tutarı 56.907,67 TL,
50-55 yaş arası 5 yıllık iskontoli aktif dönem kazanç tutarı 87.435,31 TL,
55-73 yaş arası 18 yıllık iskontoli aktif dönem kazanç tutarı 238.396,01 TL,
73-79 yaş arası 6 yıllık iskontoli aktif dönem kazanç tutarı 238.396,01 TL,
c)Raporun düzenlendiği bilinmeyen dönem başında davacı baba 37 yaşında olup, buna göre destek görmeye başlayacağı 45 yaşından, destekten çıkacağı 75 yaşına kadar, 30 yılık bilinmeyen dönem kazanç tespiti aşağıdaki gibidir;
45-49yaş arası4yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı 80.284,56 TL
49-52yaş arası3yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı 55.771,08 TL
52-57yaş arası5yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı84.473,24 TL
57-75yaş arası18yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı 208.232,78 TL ,
F)BAKIM VE YETİŞTİRME GİDERLERİ HESABI :
Medeni Kanunun 186/III. Maddesinde “Eşler birliğin giderlerine güçleri oranında emek ve malvarlıkları ile katılırlar”, ve 327.maddesinde “Çocuğun bakımı, eğitimi ve korunması için gerekli giderler ana ve baba tarafından karşılanır” demektedir. Buna göre, çocuğun bakım ve yetiştirme yükümlülüğü anne babaya “birlikte” yüklenmiştir. Yargıtay kararlarına göre, çocuğunun ölümü nedeniyle tasarruf edilen bakım ve yetiştirme giderlerinin hesaplanarak maddi zarar miktarından indirilmesi gerekmektedir. Yasal düzenleme de dikkate alınarak bakım ve yetiştirme giderleri anne ve babanın maddi zararlarından eşit oranda indirilecektir. Müteveffanın ücretleri asgari ücrete göre belirlendiğinden hesapta denklik açısından ailenin gelirleri de asgari ücrete göre belirlenecektir. Bu duruma göre;
Ailenin 05.05.2017-05.05.2019 tarihleri arası (2) yıllık bilinen dönemdeki net kazanç tutarı:
Tarihler Brüt Asgari ücret Net Asgari ücret Süre Net kazanç tutarı
05.05.201701.01.2018 1.777,50 TL 1.404,06 TL X7,83AY= 10.998,47 TL
01.01.201801.01.2019 2.029,50 TL 1.603,12 TL X12AY= 19.237,44 TL
01.01.201905.05.2019 2.558,40 TL 2.020,90 TL X4,17AY=+ 8.420,42 TL
Ailenin (4) yıllık bilinen dönemdeki net kazançları toplamı24AY= 38.656,33 TL
Ailenin (8) yıllık bilinmeyen dönemdeki iskontolu kazanç tespiti;
Kazanın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan poliçe genel şartları dikkate alınarak bilinmeyen dönem hesabında kazançlar an,x = Nx – Nx+n / Dx formolüne göre belirlenecektir. Formüle de iskonto oranları %1,8 teknik faiz esas alınarak TRH-2010 yaşam tablosuna göre belirlenen sayılar uygulanacaktır.
Raporun düzenlendiği bilinmeyen dönem başında baba 37 yaşında olup, buna göre 8 yıllık bilinmeyen dönemde bakıcı giderine esas iskontolu kazanç tutarı aşağıdaki gibidir;
37-45yaş arası8yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı 181.417,81 TL
Ailenin (10) yıllık net kazançları tutarı toplamı ise; 38.656,33 + 181.417,81 = 220.074,14 TL .dır. Buna göre;
Ailenin kazançları yasal asgari ücretlere göre belirlenmiştir. Ülke koşulları, yaşam tecrübeleri ve çocuk sayısı dikkate alındığından asgari ücretli bir ailenin çocuğuna ayırabileceği aylık bakım ve yetiştirme gideri aylık gelirinin %5’ i aşamayacağı kabul edilerek, ailenin yukarıda belirlenen gelirleri toplamının %5 i müteveffa çocuklarına yapması gerekli zorunlu bakım ve yetiştirme gideri olarak kabul ve hesaba esas alınacaktır. Buna göre her bir hak sahibi payına düşen bakım ve yetiştirme gideri; 220.074,14 x %5 = 11.003,71 TL. dır.
IV-MADDİ TAZMİNATIN HESAPLANMASI
1-Anne Zehra’nın maddi zararı
a)36yıllık işleyecek ıskontolu aktif devre maddi zararı
İlk4yıl 81.251,17 TL x1/4payx100%kusur= 20.312,79 TL
Müt3yıl 56.907,67 TL x1/6payx100%kusur= 9.484,61 TL
Müt5yıl 87.435,31 TL x1/7payx100%kusur= 12.490,76 TL
Müt18yıl 238.396,01 TL x1/8payx100%kusur= 29.799,50 TL
Son6yıl 48.529,57 TL x1/7payx100%kusur=+ 6.932,80 TL
b)Hak sahibi Annenin 36 yıllık maddi zarar toplamı = 79.020,46 TL
c)Bakım ve yetiştirme gideri tenzili=- 11.003,71 TL
d)Hak sahibi Annenin bakiye maddi zararı= 68.016,75 TL
2-Baba Ammar’ın maddi zararı
a)30yıllık işleyecek ıskontolu aktif devre maddi zararı
İlk4yıl 80.284,56 TL x1/4payx100%kusur= 20.071,14 TL
Müt3yıl 55.771,08 TL x1/6payx100%kusur= 9.295,18 TL
Müt5yıl 84.473,24 TL x1/7payx100%kusur= 12.067,61 TL
Son18yıl 208.232,78 TL x1/8payx100%kusur=+ 26.029,10 TL
b)Hak sahibi Babanın 30 yıllık maddi zarar toplamı = 67.463,03 TL
c)Bakım ve yetiştirme gideri tenzili=- 11.003,71 TL
d)Hak sahibi Babanın bakiye maddi zararı= 56.459,32 TL
V-DAVALININ SORUMLULUK KAPSAMI VE TEMERRÜT TARİHİ
a)Kaza tarihinde yürürlükte olan tarifeye göre davalı sigorta şirketinin zorunlu trafik sigorta poliçesine istinaden sorumluluk limiti 330.000,00 TL.dır.
Davacıların maddi zararı zorunlu trafik poliçe limiti aşmamaktadır.
b)Karayolları Trafik Kanunun 99.maddesinde; “... Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar...” demektedir. Bu durumda;
Davacılar tarafından davalıya 27.12.2017 tarihinde başvuruda bulunulmuş olup, başvuru tarihinden 8 iş günü sonrası 09.01.2018 tarihinde mesai saati bitimi sona ermektedir. Bu durumda davalı sigorta şirketi bakımından temerrüt 10.01.2018 tarihinde gerçekleşmiş olacaktır.
c)Dava dilekçesinde yasal faiz talebinde bulunulmuştur.
S O N U Ç: Delillerin ve hukuki durumların takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; 05.05.2017 tarihinde meydana gelen trafik kazasında;
1-Kaza tarihi itibariyle zorunlu trafik sigorta poliçesi bulunmayan ... plakalı raktör sürücüsü...'nun %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu,
2-Davalının %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre olayda vefat eden Eymen El Keriş’in geride kalan hak sahiplerinden;
-Davacı Anne...'in destekten
yoksun kalma sebebiyle maddi zararının = 68.016,75 TL.
-Davacı Baba...'in destekten
yoksun kalma sebebiyle maddi zararının = 56.459,32 TL. olduğu,
3-Davacıların maddi zararları toplamının zorunlu trafik sigorta poliçe limiti içinde kaldığı,
4-Başvuru tarihine göre davalı bakımından temerrüdün 10.01.2018 tarihinde gerçekleşmiş olacağı,
5-Dava dilekçesinde yasal faiz talebinde bulunulduğu, " yönünde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.
Mahkememizce dosya kapsamına alınan 16.09.2020 tarihli bilirkişi ek raporunda;
"..A)SORUMLULUK DURUMU
a)Kusur değerlendirmesinde kaza tarihi itibariyle zorunlu trafik sigorta poliçesi bulunmayan araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu belirlenmiştir.
b)Güvence Hesabı Yönetmeliğinin ilgili maddeleri aşağıdaki gibidir.
Hesaba başvurulabilecek haller
MADDE 9 – (1) (Değişik: RG-19.06.2009-27263) Hesaba zorunlu sigortalara ilişkin olarak
a) Sigortalının veya sigortayı yaptırmakla sorumlu olanın tespit edilememesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar için,
b) Rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için, ........... başvurulabilir.
c)Güvence Hesabı Yönetmeliğine göre davacılar, kaza tarihi itibariyle zorunlu trafik sigorta poliçesi bulunmayan araç sürücüsünün %100 kusuru nispetinde davalı Güvence Hesabından destekten yoksun kalma nedeniyle maddi tazminat talebinde bulunabileceğinden, işbu raporda davalının %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre zarar tutarı belirlenecek ayrıca %20 müterafik kusur indirimli tutarlarda tespit edilerek takdire sunulacaktır.
B)MÜTEVEFFANIN YAŞI VE BAKİYE ÖMÜR SÜRESİ
a)06.01.2011 doğumlu olan müteveffa ..., 05.05.2017 vefat tarihinde (8)yıl, (4)ay, (4)günlük olup, 8 yaşında kabul edilerek, TRH 2010 yaşam tablosuna göre bakiye ömrü (71) yıl ve muhtemelen (79) yaşına kadar yaşayacaktır.
b)Yargıtay’ın bu konudaki yerleşmiş içtihatlarına göre müteveffanın 18 yaşından itibaren anne ve babasına destek olacağı kabul edilecektir. Bu duruma göre;
c)Yargıtay'ın bu konudaki yerleşmiş içtihatlarına ve uygulamalara göre kural olarak aktif çalışma yaşı sonu (60) olarak kabul edilmekte olup, müteveffanın aktif çalışma hayatının (60) yaşına kadar süreceğinin kabulü ile bakiye ömründe zarar gördüğü aktif hayat süresi (60-18)=42 yıl ve pasif devresi (19) yıldır.
C)HAK SAHİPLERİ VE DESTEK SÜRELERİ
TRH 2010 yaşam tablosu dikkate alınarak; Hak sahibi anne ve baba bakımından kendi bakiye ömür süreleri ile sınırlı olarak müteveffanın kendilerine destek olmaya başlayacağı olay tarihinden 10 yıl sonra desteğinden yoksun kaldıkları süreler aşağıdadır.
Hak sahibi Doğum tarihi Vefat T. Yaşı Destek Süreleri
Anne Zehra 20.09.1984 33+10= 43 (bakiye ömrü 36 yıl) 36 yıl(79 yaşına kadar)
Baba Ammar 12.12.1981 35+10= 45 (bakiye ömrü 30 yıl) 30 yıl(75 yaşına kadar)
C)PAYLAR
Müteveffanın gelirinin tamamı hak sahipleri arasında paylaştırılacak olup, Yargıtay kararlarına göre müteveffanın muhtemelen 22 yaşına kadar evleneceği, 25 yaşına geldiğinde 1 çocuk ve 30 yaşına geldiğinde 2 ve daha fazla çocuk sahibi olacağı, evlendikten sonra anne ve babasına ayıracağı destek payında düşüş olacağı kabul edilerek müteveffanın geliri hak sahipleri arasında aşağıdaki gibi paylaştırılacaktır. Yine bu konudaki son Yargıtay kararlarına göre eşlerin destek payları eşit kabul edilecek olup, muhtemel çocuklar ile anne babaya aynı oranda destek payı verilecektir. Buna göre;
Hak sahipleriİlk 4 yılMüt.3 yılMüt. 5 yılMüt. 18 yılSon 6 yıl
Müteveffa 2/42/62/72/82/7
Anne Zehra 1/41/61/71/81/7
Baba Ammar 1/41/61/71/8.
Eş. 2/62/72/82/7
1.Çocuk.. 1/71/81/7
2.Çocuk++... 1/81/7
D)KAZANÇ DURUMU
Müteveffa bu olay sebebiyle ölmeyip sağ kalmış olsa idi vefat tarihinden itibaren (18)yaşına ulaşacağı tarihten sonra elde edeceği ücret ve kazançlarının, kamu düzenine ilişkin bulunan yasal asgari ücretlerin altında olmayacağı kabul edilecektir.
E)BİLİNMEYEN DÖNEM KAZANÇ TESPİTİ
a)Kazanın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan poliçe genel şartları dikkate alınarak bilinmeyen dönem hesabında kazançlar an,x = Nx – Nx+n / Dx formolüne göre belirlenecektir. Formüle de iskonto oranları %1,8 teknik faiz esas alınarak TRH-2010 yaşam tablosuna göre belirlenen sayılar uygulanacaktır.
Hak sahiplerinin destek paylarının değiştiği dönemler bakımından bilinmeyen dönem kazançları ayrı ayrı belirlenerek destek zararında bu kazançlar esas alınacaktır.
Günümüz itibariyle agi dahil bilinen asgari ücrete göre bilinmeyen dönem başında müteveffanın 1 yıllık geliri (2.324,70 x 12 )= 27.896,40 TL olup, anılan tutar bilinmeyen dönem hesabına esas alınacaktır.
b)Raporun düzenlendiği tarihte davacı anne 36 yaşında olup, buna göre destek görmeye başlayacağı 43 yaşından, destekten çıkacağı 79 yaşına kadar, 36 yılık bilinmeyen dönem kazanç tespiti aşağıdaki gibidir;
43-47yaş arası4yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı 95.198,94 TL
47-50yaş arası3yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı 66.676,58 TL
50-55yaş arası5yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı 102.444,66 TL
55-73yaş arası18yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı 279.319,64 TL
73-79yaş arası6yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı56.860,28 TL
c)Raporun düzenlendiği tarihte davacı baba 39 yaşında olup, buna göre destek görmeye başlayacağı 45 yaşından, destekten çıkacağı 75 yaşına kadar, 30 yılık bilinmeyen dönem kazanç tespiti aşağıdaki gibidir;
45-49yaş arası4yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı 95.974,51 TL
49-52yaş arası3yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı 66.670,37 TL
52-57yaş arası5yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı100.981,77 TL
57-75yaş arası18yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı 248.927,53 TL
F)BAKIM VE YETİŞTİRME GİDERLERİ HESABI :
Medeni Kanun’un 186/III. Maddesinde “Eşler birliğin giderlerine güçleri oranında emek ve malvarlıkları ile katılırlar”, ve 327.maddesinde “Çocuğun bakımı, eğitimi ve korunması için gerekli giderler ana ve baba tarafından karşılanır” demektedir. Buna göre, çocuğun bakım ve yetiştirme yükümlülüğü anne babaya “birlikte” yüklenmiştir. Yargıtay kararlarına göre, çocuğunun ölümü nedeniyle tasarruf edilen bakım ve yetiştirme giderlerinin hesaplanarak maddi zarar miktarından indirilmesi gerekmektedir. Yasal düzenleme de dikkate alınarak bakım ve yetiştirme giderleri anne ve babanın maddi zararlarından eşit oranda indirilecektir. Müteveffanın ücretleri asgari ücrete göre belirlendiğinden hesapta denklik açısından ailenin gelirleri de asgari ücrete göre belirlenecektir. Bu duruma göre;
Ailenin 05.05.2017-05.05.2020 tarihleri arası (3) yıllık bilinen dönemdeki net kazanç tutarı:
Tarihler Brüt Asgari ücret Net Asgari ücret Süre Net kazanç tutarı
05.05.201701.01.2018 1.777,50 TL 1.404,06 TL X7,83AY= 10.998,47 TL
01.01.201801.01.2019 2.029,50 TL 1.603,12 TL X12AY= 19.237,44 TL
01.01.201901.01.2020 2.558,40 TL 2.020,90 TL X12AY= 24.250,80 TL
01.01.202005.05.2020 2.943,00 TL 2.324,70 TL X4,17AY=+ 9.686,25 TL
Ailenin (3) yıllık bilinen dönem net kazanç toplamı36AY= 64.172,96 TL
Ailenin (7) yıllık bilinmeyen dönemdeki iskontolu kazanç tespiti;
Kazanın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan poliçe genel şartları dikkate alınarak bilinmeyen dönem hesabında kazançlar an,x = Nx – Nx+n / Dx formolüne göre belirlenecektir. Formüle de iskonto oranları %1,8 teknik faiz esas alınarak TRH-2010 yaşam tablosuna göre belirlenen sayılar uygulanacaktır.
Raporun düzenlendiği bilinmeyen dönem başında baba 39 yaşında olup, buna göre 7 yıllık bilinmeyen dönemde bakıcı giderine esas iskontolu kazanç tutarı aşağıdaki gibidir;
39-46yaş arası7yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı 184.197,15 TL
Ailenin (10) yıllık net kazançları tutarı toplamı ise; 64.172,96 + 184.197,15 = 248.370,11 TL .dır. Buna göre;
Bu konudaki Yargıtay kararlarına göre asgari ücrete gire ailenin yukarıda belirlenen gelirleri toplamının %5 i müteveffa çocuklarına yapması gerekli zorunlu bakım ve yetiştirme gideri olarak kabul ve hesaba esas alınacaktır. Annenin de çalışıyor olması nedeniyle her bir hak sahibi payına düşen bakım ve yetiştirme gideri; 248.370,11 x %5 = 12.418,51 TL. dır.
IV-MADDİ TAZMİNATIN HESAPLANMASI
1-Anne Zehra’nın maddi zararı
a)36yıllık işleyecek ıskontolu aktif devre maddi zararı
İlk4yıl 95.198,94 TL x1/4payx100%kusur= 23.799,73 TL
Müt3yıl 66.676,58 TL x1/6payx100%kusur= 11.112,76 TL
Müt5yıl 102.444,66 TL x1/7payx100%kusur= 14.634,95 TL
Müt18yıl 279.319,64 TL x1/8payx100%kusur= 34.914,96 TL
Son6yıl 56.860,28 TL x1/7payx100%kusur=+ 8.122,90 TL
b)Hak sahibi Annenin 36 yıllık maddi zarar toplamı = 92.585,30 TL
c)Bakım ve yetiştirme gideri tenzili=- 12.418,51 TL
d)Hak sahibi Annenin bakiye maddi zararı= 80.166,79 TL
2-Baba Ammar’ın maddi zararı
a)26yıllık işleyecek ıskontolu aktif devre maddi zararı
İlk4yıl 95.974,51 TL x1/4payx100%kusur= 23.993,63 TL
Müt3yıl 66.670,37 TL x1/6payx100%kusur= 11.111,73 TL
Müt5yıl 100.981,77 TL x1/7payx100%kusur= 14.425,97 TL
Son14yıl 248.927,53 TL x1/8payx100%kusur=+ 31.115,94 TL
b)Hak sahibi Babanın 26 yıllık maddi zarar toplamı = 80.647,27 TL
c)Bakım ve yetiştirme gideri tenzili=- 12.418,51 TL
d)Hak sahibi Babanın bakiye maddi zararı= 68.228,76 TL
V-DAVALININ SORUMLULUK KAPSAMI VE TEMERRÜT TARİHİ
a)Kaza tarihinde yürürlükte olan tarifeye göre davalı sigorta şirketinin zorunlu trafik sigorta poliçesine istinaden sorumluluk limiti 330.000,00 TL.dır.
Davacıların maddi zararı zorunlu trafik poliçe limiti aşmamaktadır.
b)Karayolları Trafik Kanunun 99.maddesinde; “... Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar...” demektedir. Bu durumda;
Davacılar tarafından davalıya 27.12.2017 tarihinde başvuruda bulunulmuş olup, başvuru tarihinden 8 iş günü sonrası 09.01.2018 tarihinde mesai saati bitimi sona ermektedir. Bu durumda davalı sigorta şirketi bakımından temerrüt 10.01.2018 tarihinde gerçekleşmiş olacaktır.
c)Dava dilekçesinde yasal faiz talebinde bulunulmuştur.
" yönünde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.
Mahkememizce dosya kapsamına alınan 10.02.2021 tarihli bilirkişi ek raporunda;".A)SORUMLULUK DURUMU
a)Kusur değerlendirmesinde kaza tarihi itibariyle zorunlu trafik sigorta poliçesi bulunmayan araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu belirlenmiştir.
b)Güvence Hesabı Yönetmeliğinin ilgili maddeleri aşağıdaki gibidir.
Hesaba başvurulabilecek haller
MADDE 9 – (1) (Değişik: RG-19.06.2009-27263) Hesaba zorunlu sigortalara ilişkin olarak;
a) Sigortalının veya sigortayı yaptırmakla sorumlu olanın tespit edilememesi durumunda kişiye gelen bedensel zararlar için,
b) Rizikonun meydana geldiği tarihte geçerli olan teminat tutarları dâhilinde sigortasını yaptırmamış olanların neden olduğu bedensel zararlar için, ........... başvurulabilir.
c)Güvence Hesabı Yönetmeliğine göre davacılar, kaza tarihi itibariyle zorunlu trafik sigorta poliçesi bulunmayan araç sürücüsünün %100 kusuru nispetinde davalı Güvence Hesabından destekten yoksun kalma nedeniyle maddi tazminat talebinde bulunabileceğinden, işbu raporda davalının %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre zarar tutarı belirlenecek ayrıca %20 müterafik kusur indirimli tutarlarda tespit edilerek takdire sunulacaktır.
B)MÜTEVEFFANIN YAŞI VE BAKİYE ÖMÜR SÜRESİ
a)06.01.2011 doğumlu olan müteveffa..., 05.05.2017 vefat tarihinde (8)yıl, (4)ay, (4)günlük olup, 8 yaşında kabul edilerek, PMF yaşam tablosuna göre bakiye ömrü (56) yıl ve muhtemelen (64) yaşına kadar yaşayacaktır.
b)Yargıtay’ın bu konudaki yerleşmiş içtihatlarına göre müteveffanın 18 yaşından itibaren anne ve babasına destek olacağı kabul edilecektir. Bu duruma göre;
c)Yargıtay'ın bu konudaki yerleşmiş içtihatlarına ve uygulamalara göre kural olarak aktif çalışma yaşı sonu (60) olarak kabul edilmekte olup, müteveffanın aktif çalışma hayatının (60) yaşına kadar süreceğinin kabulü ile bakiye ömründe zarar gördüğü aktif hayat süresi (60-18)=42 yıl ve pasif devresi (4) yıldır.
C)HAK SAHİPLERİ VE DESTEK SÜRELERİ
PMF yaşam tablosu dikkate alınarak; Hak sahibi anne ve baba bakımından kendi bakiye ömür süreleri ile sınırlı olarak müteveffanın kendilerine destek olmaya başlayacağı olay tarihinden 10 yıl sonra desteğinden yoksun kaldıkları süreler aşağıdadır.
Hak sahibi Doğum tarihi Vefat T. Yaşı Destek Süreleri
Anne Zehra 20.09.1984 33+10= 43 (bakiye ömrü 27 yıl) 27 yıl
Baba Ammar 12.12.1981 35+10= 45 (bakiye ömrü 26 yıl) 26 yıl
C)PAYLAR
Müteveffanın gelirinin tamamı hak sahipleri arasında paylaştırılacak olup, Yargıtay kararlarına göre müteveffanın muhtemelen 22 yaşına kadar evleneceği, 25 yaşına geldiğinde 1 çocuk ve 30 yaşına geldiğinde 2 ve daha fazla çocuk sahibi olacağı, evlendikten sonra anne ve babasına ayıracağı destek payında düşüş olacağı kabul edilerek müteveffanın geliri hak sahipleri arasında aşağıdaki gibi paylaştırılacaktır. Yine bu konudaki son Yargıtay kararlarına göre eşlerin destek payları eşit kabul edilecek olup, muhtemel çocuklar ile anne babaya aynı oranda destek payı verilecektir. Buna göre;
Hak sahipleriİlk 4 yılMüt.3 yılMüt. 5 yılMüt. 14 yılSon 1 yıl
Müteveffa 2/42/62/72/82/7
Anne Zehra 1/41/61/71/81/7
Baba Ammar 1/41/61/71/8.
Eş. 2/62/72/82/7
1.Çocuk.. 1/71/81/7
2.Çocuk++... 1/81/7
D)KAZANÇ DURUMU
Müteveffa bu olay sebebiyle ölmeyip sağ kalmış olsa idi vefat tarihinden itibaren (18)yaşına ulaşacağı tarihten sonra elde edeceği ücret ve kazançlarının, kamu düzenine ilişkin bulunan yasal asgari ücretlerin altında olmayacağı kabul edilecektir.
E)BİLİNMEYEN DÖNEM KAZANÇ TESPİTİ
a)Müteveffanın bilinmeyen dönem kazançları Yargıtay’ın bu konudaki içtihatlarında belirtilen hususlar nazara alınarak her yıl için ayrı ayrı %10 artış ve %10 iskontolama esasına göre hesaplama yapılacaktır. Bu duruma göre,
Rapor tarihi itibariyle bilinen en son aylık net yasal asgari ücretin yıllık tutarı;
2.825,90 x 12 Ay= 33.910,80 TL. olup, buna göre;
b)Peşin değer
(27)yıllık işleyecek aktif devrenin peşin değeri
(1) liranın (n) devre 1,10 artış katsayısına 1/Kn formülüne %10 artış ve
sonundaki baliğ göre yıllık kazanç göre %10 iskonto %10 iskontoya
YILLAR Yıllık Ücret katsayısı tutarı katsayısı tabi peşin değer
1.YILDAx1,1000= 37.301,88 TL x0,9090909091= - TL
2.YILDAx1,2100= 41.032,07 TL x0,8264462810= - TL
3.YILDAx1,3310= 45.135,27 TL x0,7513148009= - TL
4.YILDAx1,4641= 49.648,80 TL x0,6830134554= - TL
5.YILDAx1,6105= 54.613,68 TL x0,6209213231= - TL
6.YILDAx1,7716= 60.075,05 TL x0,5644739301= - TL
7.YILDAx1,9487= 66.082,56 TL x0,5131581182= - TL
8.YILDAx2,1436= 72.690,81 TL x0,4665073802= - TL
9.YILDAx2,3579= 79.959,89 TL x0,4240976184= - TL
10.YILDAx2,5937= 87.955,88 TL x0,3855432894= - TL
18 yaş üstü
11.YILDA 33.910,80 TL x2,8531= 96.751,47 TL x0,3504938995= 33.910,80 TL
12.YILDA 33.910,80 TL x3,1384= 106.426,62 TL x0,3186308177= 33.910,80 TL
13.YILDA 33.910,80 TL x3,4523= 117.069,28 TL x0,2896643797= 33.910,80 TL
14.YILDA 33.910,80 TL x3,7975= 128.776,21 TL x0,2633312543= 33.910,80 TL
15.YILDA 33.910,80 TL x4,1772= 141.653,83 TL x0,2393920494= 33.910,80 TL
16.YILDA 33.910,80 TL x4,5950= 155.819,21 TL x0,2176291358= 33.910,80 TL
17.YILDA 33.910,80 TL x5,0545= 171.401,13 TL x0,1978446689= 33.910,80 TL
18.YILDA 33.910,80 TL x5,5599= 188.541,24 TL x0,1798587899= 33.910,80 TL
19.YILDA 33.910,80 TL x6,1159= 207.395,37 TL x0,1635079908= 33.910,80 TL
20.YILDA 33.910,80 TL x6,7275= 228.134,91 TL x0,1486436280= 33.910,80 TL
21.YILDA 33.910,80 TL x7,4002= 250.948,40 TL x0,1351305709= 33.910,80 TL
22.YILDA 33.910,80 TL x8,1403= 276.043,24 TL x0,1228459736= 33.910,80 TL
23.YILDA 33.910,80 TL x8,9543= 303.647,56 TL x0,1116781578= 33.910,80 TL
24.YILDA 33.910,80 TL x9,8497= 334.012,31 TL x0,1015255980= 33.910,80 TL
25.YILDA 33.910,80 TL x10,8347= 367.413,55 TL x0,0922959982= 33.910,80 TL
26.YILDA 33.910,80 TL x11,9182= 404.154,90 TL x0,0839054529= 33.910,80 TL
27.YILDA 33.910,80 TL x13,1100= 444.570,39 TL x0,0762776844= 33.910,80 TL
28.YILDA 33.910,80 TL x14,4210= 489.027,43 TL x0,0693433495= 33.910,80 TL
29.YILDA 33.910,80 TL x15,8631= 537.930,17 TL x0,0630394086= 33.910,80 TL
30.YILDA 33.910,80 TL x17,4494= 591.723,19 TL x0,0573085533= 33.910,80 TL
31.YILDA 33.910,80 TL x19,1943= 650.895,51 TL x0,0520986848= 33.910,80 TL
32.YILDA 33.910,80 TL x21,1138= 715.985,06 TL x0,0473624407= 33.910,80 TL
33.YILDA 33.910,80 TL x23,2252= 787.583,57 TL x0,0430567643= 33.910,80 TL
34.YILDA 33.910,80 TL x25,5477= 866.341,92 TL x0,0391425130= 33.910,80 TL
35.YILDA 33.910,80 TL x28,1024= 952.976,12 TL x0,0355841027= 33.910,80 TL
36.YILDA 33.910,80 TL x30,9127= 1.048.273,73 TL x0,0323491843=+ 33.910,80 TL
Baba bakımından 26 yıllık işleyecek iskontolu aktif devre net kazanç kaybı peşin değer toplamı= 881.680,80 TL
37.YILDA 33.910,80 TL x34,0039= 1.153.101,10 TL x0,0294083494=+ 33.910,80 TL
Anne bakımından 27 yıllık işleyecek iskontolu aktif devre net kazanç kaybı peşin değer toplamı= 915.591,60 TL
F)BAKIM VE YETİŞTİRME GİDERLERİ HESABI :
Medeni Kanun’un 186/III. Maddesinde “Eşler birliğin giderlerine güçleri oranında emek ve malvarlıkları ile katılırlar”, ve 327.maddesinde “Çocuğun bakımı, eğitimi ve korunması için gerekli giderler ana ve baba tarafından karşılanır” demektedir. Buna göre, çocuğun bakım ve yetiştirme yükümlülüğü anne babaya “birlikte” yüklenmiştir. Yargıtay kararlarına göre, çocuğunun ölümü nedeniyle tasarruf edilen bakım ve yetiştirme giderlerinin hesaplanarak maddi zarar miktarından indirilmesi gerekmektedir. Yasal düzenleme de dikkate alınarak bakım ve yetiştirme giderleri anne ve babanın maddi zararlarından eşit oranda indirilecektir. Müteveffanın ücretleri asgari ücrete göre belirlendiğinden hesapta denklik açısından ailenin gelirleri de asgari ücrete göre belirlenecektir. Bu duruma göre;
Ailenin 05.05.2017-05.05.2021 tarihleri arası (4) yıllık bilinen dönemdeki net kazanç tutarı:
Tarihler Brüt Asgari ücret Net Asgari ücret Süre Net kazanç tutarı
05.05.201701.01.2018 1.777,50 TL 1.404,06 TL X7,83AY= 10.998,47 TL
01.01.201801.01.2019 2.029,50 TL 1.603,12 TL X12AY= 19.237,44 TL
01.01.201901.01.2020 2.558,40 TL 2.020,90 TL X12AY= 24.250,80 TL
01.01.202001.01.2021 2.943,00 TL 2.324,70 TL X12AY= 27.896,40 TL
01.01.202105.05.2021 3.577,50 TL 2.825,90 TL X4,17AY=+ 11.774,58 TL
Ailenin (4) yıllık bilinen dönem net kazanç toplamı48AY= 94.157,69 TL
01.01.2021 tarihinden itibaren yıllık net yasal asgari ücret tutarı (2.825,90 x 12 ay)= 33.910,80 TL. olup buna göre, bilinen bir yıllık kazancı her yıl için %10 artış ve %10 iskontoya tabi tutulduğu takdirde (6)yıllık işleyecek iskontolu devre net kazançları tutarı:
33.910,80 x 1,10 (%10 artış)x 0,9090909091(%10 iskonto) x 6 yıl = 203.464,80 TL. olup;
Ailenin (10) yıllık net kazançları tutarı toplamı ise;
94.157,69 + 203.464,80 = 297.622,49 TL .dır. Buna göre;
Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin bu konudaki kararlarına göre asgari ücrete göre belirlenen gelirlerin %5 i bakım ve yetiştirme gideri olarak tenzil edilecektir. Buna göre her bir hak sahibi payına düşen bakım ve yetiştirme gideri; 297.622,49 x %5 = 14.881,12 TL. dır
IV-MADDİ TAZMİNATIN HESAPLANMASI
1-Anne Zehra’nın maddi zararı
a)27Yıllık işleyecek iskontolu aktif devre maddi zararı
İlk4yıl 915.591,60 TL x1/4payx4/27x100%kusur= 33.910,80 TL
Müt3yıl 915.591,60 TL x1/6payx3/27x100%kusur= 16.955,40 TL
Müt5yıl 915.591,60 TL x1/7payx5/27x100%kusur= 24.222,00 TL
Müt14yıl 915.591,60 TL x1/8payx14/27x100%kusur= 59.343,90 TL
Son1yıl 915.591,60 TL x1/7payx1/27x100%kusur=+ 4.844,40 TL
b)Hak sahibi Annenin 27 yıllık maddi zarar toplamı = 139.276,50 TL
c)Bakım ve yetiştirme gideri tenzili=- 14.881,12 TL
d)Hak sahibi Annenin maddi zararı= 124.395,38 TL
2-Baba Ammar’ın maddi zararı
a)26Yıllık işleyecek iskontolu aktif devre maddi zararı
İlk4yıl 881.680,80 TL x1/4payx4/26x100%kusur= 33.910,80 TL
Müt3yıl 881.680,80 TL x1/6payx3/26x100%kusur= 16.955,40 TL
Müt5yıl 881.680,80 TL x1/7payx5/26x100%kusur= 24.222,00 TL
Son14yıl 881.680,80 TL x1/8payx14/26x100%kusur=+ 59.343,90 TL
b)Hak sahibi Babanın 26 yıllık maddi zarar toplamı = 134.432,10 TL
c)Bakım ve yetiştirme gideri tenzili=- 14.881,12 TL
d)Hak sahibi Babanın maddi zararı= 119.550,98 TL
V-DAVALININ SORUMLULUK KAPSAMI VE TEMERRÜT TARİHİ
a)Kaza tarihinde yürürlükte olan tarifeye göre davalı sigorta şirketinin zorunlu trafik sigorta poliçesine istinaden sorumluluk limiti 330.000,00 TL.dır.
Davacıların maddi zararı zorunlu trafik poliçe limiti aşmamaktadır.
b)Karayolları Trafik Kanunun 99.maddesinde; “... Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar...” demektedir. Bu durumda;
Davacılar tarafından davalıya 27.12.2017 tarihinde başvuruda bulunulmuş olup, başvuru tarihinden 8 iş günü sonrası 09.01.2018 tarihinde mesai saati bitimi sona ermektedir. Bu durumda davalı sigorta şirketi bakımından temerrüt 10.01.2018 tarihinde gerçekleşmiş olacaktır.
c)Dava dilekçesinde yasal faiz talebinde bulunulmuştur.
S O N U Ç: Delillerin ve hukuki durumların takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; 05.05.2017 tarihinde meydana gelen trafik kazasında;
1-Kaza tarihi itibariyle zorunlu trafik sigorta poliçesi bulunmayan ... plakalı traktör sürücüsü ...'nun %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu,
2-Olayda çocukların annesinin çocukların emniyetsiz şekilde traktörün çamurluğunda yolculuk yapmalarına rıza göstermesinin kazada belirli bir oranda etkili olması nedeniyle müterafik kusurunun bulunduğu, müterafik kusur oranı ve buna bağlı olarak tazminattan gereken indirim miktarının takdirinin Sayın Mahkemeye ait bulunduğu,
3-Davalının %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre olayda vefat eden ...’in geride kalan hak sahiplerinden;
-Davacı Anne ...'in destekten
yoksun kalma sebebiyle maddi zararının = 124.395,38 TL.
(%20 müterafik kusur indirimli tutarı-124.395,38x%80= 99.516,30 TL)
-Davacı Baba...'in destekten
yoksun kalma sebebiyle maddi zararının = 119.550,98 TL. olduğu,
(%20 müterafik kusur indirimli tutarı-119.550,98x%80= 95.640,78 TL)
4-Davacıların maddi zararları toplamının zorunlu trafik sigorta poliçe limitin içinde kaldığı,
5-Başvuru tarihine göre davalı bakımından temerrüdün 10.01.2018 tarihinde gerçekleşmiş olacağı,
6-Dava dilekçesinde yasal faiz talebinde bulunulduğu,
" yönünde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.
Huzurdaki davada uyuşmazlığın; 05/05/2017 tarihinde meydana gelen ölümlü trafik kazası nedeniyle davacı annenin ve babanın destekten yoksun kalıp kalmadıkları, dava ve ıslah dilekçesi kapsamında talep ettikleri destekten yoksun kalma tazminat taleplerinin yerinde olup olmadığı hususunda toplandığı anlaşılmıştır.
Destekten yoksun kalma tazminatı 6098 Sayılı TBK'nın 53. maddesinde düzenlenmiş olup haksız bir eylem sonucu desteğini yitiren kişilerin anılan düzenleme gereğince uğradığı zararın tahsilini talep hakkı bulunmaktadır. Ancak destekten yoksun kalma tazminatına hükmedilebilmesi için öncelikle ölen ile destekten yoksun kalan arasında maddi yönden düzenli ve eylemli bir yardımın varlığı gerekmektedir. Esasında destek kavramı hukuksal bir ilişkiyi değil, düzenli bir yardımı ifade etmektedir. Mevcut olayların olağan akışına göre eğer ölüm vuku bulmasaydı, az çok yakın bir gelecekte de bu yardımı sağlayacak kimse destek olarak kabul edilmektedir. Huzurdaki davada trafik kazası neticesinde vefat eden ...'in davacıların çocuğu olduğu, ölenin, ölüm meydana gelmeseydi, davacı anne ve babaya destek olacağı açık olduğundan davacı annenin ve babanın desteğini yitirdiği ve zarara uğradığı kabul edilmiştir.
Dava dosyasında bulunan ceza dosyası ve evrakların tetkiki neticesinde; traktör sürücü ...'nun evinin 200 m ilerisinde bulunan tarlada davacılar murisi maktul çocuk ...’i ve ...’i eve götürmesi için annesi ...’in ricada bulunduğu, bunun üzerine kendisinin çocukları traktörün sağ çamurluğu üzerine oturttuğunu eve yaklaşık 50 m kala sağa viraja girdiğinde dengesini kaybederek düştüğünü ve kendisinin de olayın aniden olması nedeniyle traktörü durduramadığı, dava dosyasında bulunan 19.09.2017 tarihli Adli Tıp Kurumu raporunda traktör sürücüsü ...’nun yönetimindeki traktörde yolcu taşımaya uygun olmayan çamurluk üzerinde gayri nizami olarak yolcu taşımış olması nedeniyle asli kusurlu olduğu kanaatinin ifade edildiği görülmüştür. Dava dosyasında bulunan belge ve ifadelerin incelenmesi sonucunda traktör sürücüsü ...’nun traktörde yolcu taşımaya uygun olmayan çamurluk üzerinde 2009 doğumlu ...’i taşıması ile 2918 sayılı KTY’nin Lastik Tekerlekli Tarım Traktörlerinin Karayolunu Kullanmaları ve Yük ve İnsan Taşıması Esasları ile ilgili Madde 131 ile tanımlanan “(…) Tarım ürünlerinin toplanması, yüklenmesi veya boşaltılması amacıyla tarla veya işyerine götürülüp getirmek üzere lastik tekerlekli traktörlerin römork veya yarı römorklarına, oturmaları şartıyla, taşıma sınırının beher tonu için en çok 3 kişi bindirilebilir. Yük üzerinde insan taşınamaz. (…)” hususuna aykırı biçimde emniyetsiz ve güvensiz şekilde yolcu taşıması nedeniyle tamamen ve asli kusurlu olduğu sonucuna varılmıştır.
Diğer yandan davalı yanın müterafik kusura vaki itirazı tetkik edilmiş olup 6098 sayılı TBK'nın 51. maddesinde, Hakimin, tazminatın türü ve kapsamının derecesini, durum ve mevkiinin gereğine ve hatanın ağırlığına göre belirleyeceği belirtilmiş; 6098 sayılı TBK'nın 52. Mad.de (BK 44. mad.) ise; zarar gören taraf, zarara razı olduğu veya kendisinin eylemi zararın doğmasına ya da zararın artmasına yardım ettiği ve zararı yapan kişinin durum ve mevkiini ağırlaştırdığı takdirde hakimin, zarar ve ziyan tutarını indirebileceği veya zarar ve ziyanı hüküm altına almaktan vazgeçebileceği açıklanmıştır. Somut olayda, mütevefanın zararın doğmasına veya artmasına davacıların emniyetsiz şekilde yolculuk yapılmasına rıza vermeleri karşısında müterafik kusurunun kabul edilmesi gerektiği kanaati ile tazminattan %20 oranında indirim yapılması gerekmiştir.
Dosya kapsamında kök ve iki ek bilirkişi raporun temin edildiği, birinci ek rapor kapsamında TRH 2010 yönteminin ve %20 müterafik kusur indirimi üzerinden rapor tanzim edildiği, ikinci ek rapor ile PMF yöntemine göre yapılan hesaplama üzerinden davanın ıslah edildiği, yeninden rapor alınmasına yönelik talebin bulunmadığı görülmüştür.
Nitekim Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 2021/2457 esas, 2021/3304 karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere; Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 14 Mayıs 2015 gün 29355 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak 01 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe girmiş olup Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ekindeki, sürekli sakatlık tazminatı hesaplamasına dair usullere ilişkin Ek 3 nolu cetvelin 3. maddesinde, "hesaplamalarda ölüm tablosu olarak TRH 2010 tablosu dikkate alınır. Tablonun belirli periyodlarla güncellenmesi halinde tazminat tutarı, kaza tarihi itibariyle güncel versiyona göre hesaplanır" düzenlemesine; 4. maddesinde, "hesaplamalarda,iskonto oranı (teknik faiz), % 1,8 olarak dikkate alınır, iskonto oranı gerekli görülen hallerde Hazine Müsteşarlığı tarafından güncellenir" düzenlemesine; 8. maddesinde ise, "tazminat, ax,n formülü ile hesaplanır. Tazminat hesaplanırken Devre Başı Ödemeli Belirli Süreli Rant formülü esas alınır" düzenlemesine yer verilmiştir.
Dava tarihinde yürürlükte bulunan 2918 sayılı KTK.nın 90. maddesinde “Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.” şeklindeki düzenleme ve zorunlu mali sorumluluk sigortası teminatı kapsamı dışında bulunan hallerin düzenlendiği 92/i maddesindeki “Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler.” şeklindeki düzenleme Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihinde ... E-... K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiştir.
Anayasa mahkemesinin iptal kararı ile zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatların zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarına göre belirleneceğine dair düzenleme iptal edilmiştir. T.C. Anayasası’nın 153/6. maddesinde, “Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazetede hemen yayımlanır ve yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını, gerçek ve tüzel kişileri bağlar.” düzenlemesi mevcut olup, bu düzenlemenin doğal sonucu olarak Anayasa Mahkemesi’nce bir kanun veya kanun hükmünde kararnamenin tümünün ya da bunların belirli hükümlerinin Anayasa’ya aykırı bulunarak iptal edildiğinin bilindiği halde görülmekte olan davaların Anayasa’ya aykırılığı saptanan kurallara göre görüşülüp çözümlenmesi, Anayasa’nın üstünlüğü prensibine ve hukuk devleti ilkesine aykırı düşeceği için uygun görülmeyeceği kabul edilmektedir. Anayasa Mahkemesi’nin somut norm denetimi neticesinde verdiği iptal kararlarının Resmî Gazete’de yayımlanması ile sonuç doğuracağı ve eldeki tüm uyuşmazlıklara uygulanması gerektiği uyulması zorunlu yargısal içtihatlar ile kabul edilmiştir.
Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihinde ... E-... K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiş olması nedeniyle davacının zararının ve zararın kapsamının 2918 sayılı KTK’nın ve 6098 sayılı TBK’nın haksız fiile ilişkin hükümlerine ve Yargıtay uygulamalarına göre belirlenmesi gerekmiştir. Yargıtay'da uygulama birliğinin sağlanması yönünde tazminat hesaplarında bakiye ömrün belirlenmesinde TRH 2010 tablosunun esas alınması için içtihat geliştirildiği ancak hesaplamalarda progresif rant yönteminin kullanılması ile bilinmeyen (işleyecek) devredeki gelirlerin her yıl için % 10 artırılıp % 10 iskonto edilmesi suretiyle tazminatın hesaplanması gerekmekte olup davacı yanın PMF yaşam tablosuna göre yapılan hesaplama üzerinden yapılan ıslah talebine cevaz verilememiştir. Dosya kapsamında TRH 2010 ve %10 arttırım ve %10 iskonto hesabına yönelik yeniden rapor alınmasına yönelik talep bulunmadığından somut olayda, bilirkişi 1. ek raporunda TRH 2010 yaşam tablosu esas alınarak yapılan hesaplama gereğince davacı annenin maddi zararı 64.133,43-TL, davacı babanın maddi zararı 54.583,01-TL olarak tespit edilmiştir.
Son olarak temerrüt tarihinin tespiti ve faiz türü noktasında inceleme yapılmış olup 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14. maddesi gereğince ihdas edilen Güvence Hesabı Yönetmeliği'nin 15. maddesi gereğince rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte ihbar edildiği tarihte Güvence Hesabının tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta olup davacının dava tarihinden önce yapmış olduğu başvuru ile birlikte somut olayda davalının 29/12/2017 tarihinde temerrüte düştüğü, işbu tarihten itibaren işleyecek yasal faiz isteminin yerinde olduğu anlaşılmakla; davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile,
A-Davacı ... yararına 64.133,43-TL destekten yoksun kalma tazminatının 29/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine,
B-Davacı ... yararına 54.583,01-TL destekten yoksun kalma tazminatının 29/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine,
2- Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 8.109,52 TL karar-ilam harcından, davacı tarafça peşin yatırılan 865,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 7.243,62 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
3- Davacı tarafça yapılan 1.476,05 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre (% 48,66) hesaplanan 718,32 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4- Davalı taraf yargılama gideri yapmadığından bu hususta bir karar verilmesine yerolmadığına,
5- Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 15.228,06 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine,
6- Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden, reddedilen talep üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 15.228,06 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333. maddesi ile Yönetmeliğin 207. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
8-Davacı tarafça yatırılan 35,90 TL peşin harç, 830,00 TL ıslah harcı ve 35,90 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 901,80 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Dair; davacılar vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.10/09/2021
Katip
e-imzalıdır
Hakim
e-imzalıdır