T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/832 Esas
KARAR NO: 2020/365
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 11/09/2018
KARAR TARİHİ: 15/09/2020
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirkete sigortalı ... ...'ın malik ve işleteni olduğu ... plakalı araç 24/06/2018 tarihinde ...'e ait ... plakalı araca çarparak hasarlanmasına sebebiyet verdiğini, davalıya sigortalı araç sürücüsü dosya kapsamındaki maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağına göre %100 kusurlu olduğunu, ... plakalı araç 09/04/2018-2019 vade tarihli ... nolu Zorunlu Mali Mesuliyet Poliçesi ile davalıya sigortalı olduğunu, hasarın tamamından ve değer kaybından poliçe limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, kaza akabinde hasarın tespiti amaçlı ekspertiz atanmış ve aracın tamir bedeli olarak KDV dahil 9.097,67-TL tespit edildiğini, yapılan ekspertize rağmen davalı şirket tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, hasar alan parçaların tespiti ile hasar bedelinin tespiti için ekspertiz raporu alınmak zorunda kalındığını ve bu rapor için 250,00-TL ekspertiz ücreti ödendiğini, TTK'nın "Giderleri Ödeme Borcu" başlıklı 1426/1 maddesi hükmüne göre "Sigortacı, sigorta ettiren sigortalı ve lehtar tarafından rizikonun tazminatın veya bedtel ödeme borcunun kapsamının belirlenmesi amacıyla yapılan makul giderleri, bunlar, faydasız kalmış olsalar bile ödemek zorundadır" hükmünü ihtiva etmekte olduğunu, davalı ... şirketine hasar bedelinin ve değer kaybı alacağının temlik alan tarafa ödenmesi için 13/08/2018 tarihinde başvuru yapıldığını ancak davanın açıldığı güne kadar taraflarına herhangi bir ödemeni yapılmadığını, davalı 23/08/2018 tarihinde temerrüde düştüğünü, ..., davalı ... şirketinden alacağını Bk.M.183 vd. Maddeleri gereği hukuka uygun olarak ve şekil şartlarını da sağlamak suretiyle alacağın temliki yoluyla ... San. Ve Tic. Ltd Şti'ye devrettiğini beyanla, belirtilen nedenlerle fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla şimdilik 200,00 TL hasar bedeli ile 50,00-TL değer kaybı bedelinin ve 250,00-TL ekspertiz ücretinin poliçe limitleri dahilinde muhatap şirketin temerret tarihi olan 23/08/2018 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsiline , her türlü başvuru yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf yükletilmesinin karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili sigorta şirketi tarafınca, özel ve teknik inceleme devam ederken başvurucu tarafça, dava yoluna gidilmesi nedeniyle, hukuki yarar şartı kanun hükmünün gerekçesi ve usu ekonomisi gereğince başvurunun usulden reddi gerektiğini, maddi hukuk hakkında inceleme yapılabilmesi ve karar yoluna gidilebilmesi için sigorta kuruluşuna yazılı başvuru ile taleplerin reddedilmesi veya 15 gün içinde cevap verilmeyerek reddedilmiş sayılması, dava şartı olarak hüküm altına alındığını, sigorta kuruluşuna yazılı başvuru ile taleplerin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması şartının, davanın esasına girmeye engel teşkil ettiği ve yargıç tarafından re'sen gözetilmesi gerektiği açık ve net olduğunu, diğer bir deyişle sigorta kuruluşuna yazılı başvuru zorunluluğu ayrıca ve açıkça davanın dinlenebilmesi için bir koşul olduğunu, müvekkili sigorta şirketi cevapsız kalmamış ve müvekkil sigorta şirketi tarafınca özel ve teknik inceleme devam sürecinde, davacı tarafça dava yoluna gidilmesi nedeniyle, hukuki yarar şartı, kanun hükmünün gerekçesi ve usul ekonomisi gereğince davanın usulden reddi gerektiğini, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2017/... esas sayılı dosyası ile bu davada temlik işlemi, sebepleri ve dava konularının aynı olduğunu, davaya emsal olan, ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/03/2018 tarihinde, davanın aktif husumet ehliyeti yokluğundan 6100 sayılı hukuk muhakemeleri kanunu'nun 114/1-d ve 115/2.maddelerine göre usulden reddine, şeklinde hükmü gereğince , iş bu davanın da usulden reddi gerektiğini, alacağın kanuna, sözleşmeye ve ahlaka aykırı bir şekilde temlik edilemeyeceğini, dava konusu temlik bir sigortacılık faaliyeti olduğunu, davacı taraf sigorta şirketi olmadığından böyle bir temlik alma işlemi yapılamayacağını, kaza tarihi 24/06/2018 tarihli olduğunu, değer kaybı hesaplaması için 24/06/2018 tarihli kaza öncesi ikinci ile piyasa rayiç değeri dikkate alınması gerektiğini beyanla belirtilen sebeplerle birlikte davanın usulden veya esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine dair karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Dava ve cevap dilekçeleri,taraflarca sunulan ve celp edilen kayıtlar,bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
Bilirkişiler kök raporlarında özetle; olayla ilgili olarak araç sürücüleri tarafından maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı tanzim olunmuş, kroki çizilip imzalandığını, krokiye göre otopark önünde park halinde olan davacı taraf kamyonetine davalı aracı sağ yanından çarptığını, davalıya sigortalı otomobil sürücüsü ... ... tutanaktaki yazılı ifadesinde otoparktan çıkarken park halindeki araca çarptığını beyan ettiğini, davacı taraf sürücüsü ... ise tutanaktaki yazılı ifadesinde aracı park halinde iken otoparkta hızlı kalkıştan dolayı gelip çarptığını beyan ettiğini, kaza tutanağına ve sürücüsü ifadelerine göre otoparktan çıkış yapıp caddeye giren davalı taraf sürücünün çıkışını hızlı yaptığı ve yol üzerinde park halinde bulunan aracın sağ yanına çarptığı anlaşıldığını, olayda otoparktan çıkarken yavaş ve kontrollü hareket etmeyen, çıkış yaptığı caddede park halinde bulanan kamyonete yandan çarpan davalı taraf sürücüsü asli ve tamamen kusurlu olduğunu, fotoğraflara ve krokiye göre geniş caddede yol kenarında park halinde bulanan kamyonet sürücüsüne atfı kabil kusur bulunmamakta olduğunu, incelemeye göre davalıya sigortalı araç sürücüsü ... ... %100 (yüzdeyüz) oranında kusurlu olduğunu, davacı taraf sürücüsü ...'in kusursuz olduğunu, dava konusu minibüs ... plakalı, ... marka , 2017 model ... tipinde olup, sigorta eksperi tarafından hasar tespiti yapıldığını, ayrıca fotoğraflar ve fatura ibraz olunduğunu, fotoğraflara göre aracın sağ sürgülü kapısı, sağ marşbiye ve sağ arka çamurluğu hasarlı olduğunu, sağ arka çamurluk hasarı çok azdır, aracın hasar ve onarımı ile ilgili iki ayrı ekspertiz raporu bulunmakta olduğunu, davacı tarafından yaptırılan ekspertiz sonucu 9.097,67-TL onarım gideri hesaplandığını, davalı ... tarafından yaptırılan hasar ekspertizinde ise 5.471,07-TL onarım gideri hesaplandığını, iki rapor karşılaştırıldığında hasarlı parçalar birbiri ile uyumlu olduğunu, davacı tarafından yaptırılan ekspertiz de parça bedeli toplamı KDV dahil 4.569,89 -TL olup orijinal parça olarak servis fiyatları ile uyumlu olduğunu ancak 3.140,00-TL olarak takdir olunan işçilik giderleri ise piyasa rayiçlerine ve yapılan işçiliğe göre çok fazla bulunmuş, davalı ... tarafından yaptırılan hasar ekspertizinde ise işçilik gideri KDV hariç 1.230,00-TL ve KDV dahil 1.451,40-TL olup yapılan işçiliğe ve piyasa rayiçlerine uygun olduğunu, sonuç olarak (4.569,89+1.451,40)=(6.021,29-TL) onarım giderinin davalı ... şirketince ödenmesi gerektiğini, aracın km değeri 5.300 olup kaza tarihindeki ikinci el değeri ise 100.000,00-TL seviyesinde olduğunu, toplam değer kaybı 2.800+.1.000+.1.500=5.300-TL davacının ayrıca 250,00-TL ekspertiz ücreti talebi olduğunu beyan etmişlerdir.
Bilirkişiler ek raporlarında özetle; yapılan itirazlarda toplam parça bedelinin KDV dahil 4.569,89-TL olarak alındığını, ancak bu bedelin KDV hariç bedel olduğu, KDV dahil parça bedelinin 5.392,47 -TL olarak alınması gerektiği belirtildiğini, davacı vekilinin bu itirazı incelenmiş ve hesaplamada maddi hata yapıldığını anlaşıldığını, KDV dahil yedek parça bedeli 5.392,47-TL olup tavzihen düzeltildiğini, davacı vekili raporda kendileri tarafından ileri sürülen işçilik ücretlerinin yüksek bulunup davalı taraf ekspertiz raporundaki işçilik ücretlerinin kabul edildiğini, bu ücretlerin sigorta şirketleri ile anlaşmalı servisler ile aralarındaki özel anlaşmalardaki rakamlar olması gerektiğini, halbuki raporda serbest piyasadaki işçilik ücretlerinin esas alındığını, rapora esas olan fiyat listesinin açıklanması gerektiği savunulduğunu, davacı tarafından ibraz olunan faturada KDV hariç boya malzeme ve boya işçiliği ve araç onarım bedeli KDV hariç 3.140,00-TL işçilik görünmekte olduğunu, ibraz olunan belgeler azami fiyat tarifesi olup faturada ayrıca yapılan işçiliğin saat olarak süresi çarpan olarak yer almakta, yapılan işe göre süreler 0.40 saat ile 5.90 saat arasında değişmekte ve bu süreler 200,00-TL saat ücreti ile çarpılarak yapılan işin ücreti hesaplanmakta , burada saat olarak kabul edilen süre işçilik ücretinde asli oranda etkili olmakta olduğunu, serbest piyasadaki işçilik ücretleri esas alınmış ve bu ücretlerle uyumlu olan ve davalı tarafından yaptırılan ekspertizdeki toplam işçilik ücreti kabul edildiğini, işçilik ücreti KDV dahil 1.451,40-TL olarak hesaplandığını, inceleme ve tespitlere göre ... plakalı araçta meydana gelen hasar bedeli KDV dahil 5.392,47+1.451,40=6.843,87-TL, araçta meydana gelen değer kaybı 5.300,00-TL olarak hesaplandığını ayrıca 250,00-TL ekspertiz ücreti talebi bulunduğunu beyan etmişlerdi.
Davacı vekili ıslah dilekçesinde özetle; bilirkişi incelemesi sonucunda dava dilekçesinde talep ettikleri alacaklarına ek olarak toplam 9.483,87-TL daha alacak tespit edildiğini, davalı ... tarafından yapılan 950,00-TL tutarındaki hasar ödemesi ve 1.460,00-TL tutarındaki değer kaybı ödemesinin ıslah yapılırken mahsup edildiğini beyanla, ıslah taleplerinin kabulüne, dava dilekçesinde yer alan taleplerinin birleştirilmesi sonucu toplam 5.893,87-TL hasar bedelinin ve 3.840,00-TL değer kaybı bedelinin sigorta şirketinin temerrüt tarihi olan 23/08/2018 tarihinden itibaren işletilecek avans faiziyle birlikte kabulüne, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin de davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ GEREKÇE:
Uyuşmazlık, trafik kazasından kaynaklanan araçta oluşan hasar,değer kaybı,ekspertiz ücreti bedelinin tazmini istemine ilişkindir.
Davacı ile temlik eden ... arasında düzenlenen temlik sözleşmesi ile, ... plakalı araçta davaya konu 24/06/2018 tarihinde vuku bulan kaza sebebi ile oluşan hasar bedeli, değer kaybı, ekspertiz ücretinden kaynaklanan alacağın temlik alan davacı ... Ltd.Şti.'ne temlik edildiği anlaşılmıştır.
KTK.'nun Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası, 2918 sayılı Kara Yolları Trafik Kanunu m.91 gereği, işletenlerin KTK.'nun 85.maddesinin birinci fıkrasına göre, olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere yasaca yaptırımları zorunlu kılınan ve KTK.'nun kapsamında motorlu bir aracın kara yolunda işletmesi sırasında bir kimsenin ölümüne, yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğu belli limitler ve kusur oranı dahilinde ve gerçek zarar miktarı ile karşılamayı amaçlayan sorumluluk sigortasıdır. Sigortacının sorumluluğu işletenin KTK.'nun 85/1 maddesindeki sorumluyla eşdeğerdir. KTK.'nun m.91 ve KZMSS 'na ilişkin ekte sunulan genel şartlar hükümlerine göre, "bir şeye zarar vermesi halinde işletenin sorumluluğu bu zararı gidermede hangi kapsamda ise sigortacının da sorumluluğu o kapsamdadır." O nedenle zarar verilen şeyin eski hale gelmesi için gereken onarım için yedek parça, işçilik ve araçtaki değer kaybı hasarı sigorta kapsamında olacağı tartışmasızdır.
Davalı ..., sigortalısının sebebiyet verdiği davacının temlik aldığı araçta oluşan hasar ve değer kaybından dolayı,sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumludur.
Kazaya karışan ... plaka sayılı aracın davalı ... şirketine 09/04/2018-09/04/2019 tarihleri arasında sigortalandığı,kazanın sigorta teminatları süresi içinde meydana geldiği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davalı şirkete zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalı ... plakalı aracın sürücüsünün 24/06/2018 tarihinde otoparktan çıkış yapıp caddeye girdiği esnada çıkışını hızlı yapması sonucu yol üzerinde park halinde bulunan ... plakalı aracın sağ yanına çarparak sebebiyet verdiği kazada % 100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsünün ise kusurunun bulunmadığı, hükme esas alınan bilirkişi raporunda belirtildiği üzere, dava konusu araçta meydana gelen kaza neticesinde 6.843,87 TL hasar oluştuğu ve araçtaki değer kaybının 5.300,00 TL olduğu, oluşan hasardan ve değer kaybından davalı ..., sigorta poliçesi kapsamında sorumlu olduğundan, davacının talep miktarıyla bağlı kalınarak davanın kabulü ile 5.893,87 TL hasar bedeli , 3.840,00 TL değer kaybı olmak üzere toplam 9.733,87 TL maddi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Davalı ... şirketinin faizden sorumluğunun 2918 sayılı KTK'nun 98/1 ve 99/1 maddeleri ile ZMMS genel şartları uyarınca "rizikonun, bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü sonrasında başlayacağının" düzenlenmiş olduğu gözetilerek, davalı ... şirketine 13/08/2018 tarihinde başvurunun yapılmış olması neticesinde 8 iş günü ilavesi ile 23/08/2018 tarihi temerrüt tarihi olarak kabul edilmiş, 9.733,87 TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 23/08/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Diğer yandan davacı tarafça talep edilen 250,00 TL eksper ücreti olarak ödenen bedel, niteliği itibariyle delil tespiti masrafı kapsamında olduğundan bu iş için yapılan masrafın dava konusu bedel içinde değil, yargılama giderleri kapsamında olduğu, nitekim yerleşik Yargıtay içtihatlarında da (Yargıtay 17. HD'nin 20.11.2014 t.li, 2014/19847 E. - 2014/16462 K. sayılı kararı) eksper ücretlerinin yargılama giderleri arasında sayılacağı belirtilmiş olup, davacı tarafça yargılama gideri kapsamında değil de asıl alacak içinde istenmiş olması niteliğini değiştirmeyecek olduğundan ekspertiz ücretinin yargılama giderlerine dahil edilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM(Yukarıda Açıklanan Nedenlerle):
1-Davanın KABULÜ ile;
5.893,87 TL hasar bedeli , 3.840,00 TL değer kaybı olmak üzere toplam 9.733,87 TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 23/08/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Ekspertiz ücretinin yargılama giderlerine dahil edilmesine,
2-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 664,92 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 35,90 TL peşin harç ve 162,00 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 467,02 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 35,90 TL peşin harç, 35,90 TL başvurma harcı,162,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 233,80 TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 1.400,00 TL bilirkişi ücreti, 92,50 TL posta masrafı,250,00 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 1.742,50 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 3.400,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafça yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştikten sonra davacıya iadesine,
8-Davalı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştikten sonra davalıya iadesine,
Dair davacı vekilinin yokluğunda, davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli karar kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize yada mahkememize gönderilmek üzere başka yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/09/2020
Katip ...
Hakim ...