T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/102 Esas
KARAR NO: 2021/250
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 06/02/2020
KARAR TARİHİ: 20/04/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket, ülke çapında 350 bayisi bulunun ve LPG sektörünün muteber bir üyesi olduğunu, müvekkili ile davalı arasında dökme LPG İkmal ve Ariyet Tesis Teslim Sözleşmesi akdedildiğini, zamanla davalının, sözleşmeden kaynaklanan borçlarını müvekkile ödemekte gecikmeye ve dahi ödememeye başladığını, davalı şirketin sürekli ihtar edildiğini, davalı muaccel borcunu ödemekten imtina etmiş ve bu sebeple muaccel 4.560,02-TL alacağın tahsili amacıyla aleyhine ....İcra Müdürlüğü'nün 2019/... esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi ikame edildiğini, davalı da icra takibinde konu borca ve borcunu tüm ferilerine haksız ve mesnetsiz itiraz ettiğini, açıklanan sebepler ile borçlunun ....İcra Müdürlüğü'nün 2019/... esas sayılı icra dosyasına konu itirazının iptali ile fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla , takip tarihi itibariyle 4.560,02-TL alacak için takibin devamına , borçlu aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmolunmasına, yargılama harç ve masrafları ile ücret-i vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve dava etmiştir.
Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamıştır.
TAHKİKAT, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... esas sayılı icra dosyası, tarafların BS/BA kayıtları celbedilerek bilirkişi raporu alınmıştır.
Alınan bilirkişi raporunda özetle; Davacı firmanın ilgili hesap dönemine ilişkin tutulması zorunlu ticari defterlerinin, kanuna uygun, eksiksiz olarak tutulduğu, açılış ve kapanış onaylarının yetkili makamlarca zamanında yapıldığı tespit edilmiştir. 13/12/2011 tarih 28141 sayılı Resmi Gazetede, elektronik ortamda defter tutulmasına imkan sağlayan Elektronik Defter Genel Tebliği yayımlanmıştır. Bu tebliğde 01/01/2012 tarihinden itibaren defterlerini elektronik ortamda oluşturmak, kaydetmek, muhafaza ve ibraz etmek isteyen gerçek ve tüzel kişilerin sağlaması gereken şartlar belirlenmiştir. Şartları yerine getiren mükelleflerin yevmiye defteri ve defteri kebiri elektronik ortamda tutmaları mümkündür. Elektronik defter tutanlar için hesap döneminin ilk ayının beratının alınması açılış onayı, son ayının beratının alınması ise kapanış onayı yerine geçmektedir. TTK.'na 64/3 maddesine göre, ticari defterlerin elektronik ortamda tutulması halinde bu defterlerin açılışlarında ve yevmiye defteri ile yönetim kurulu karar defterinin kapanışında noter onayı aranmaz.
TAKVİM YILI:2017 YILI
DEFTERİN NEV'İTASDİK MAKAMI TASDİK TARİHİ YEV. NO
YEVMİYEE-DEFTER
DEFTERİ KEBİRE-DEFTER
ENVANTER ... NOTERLİĞİ 24.12.2018 ...
Davacı tarafın cari hesabında yapılan tespitlerde; cari hesap , şirketin tedarikçi ve müşterileri ile arasındaki mevcut tüm işlemlerin toplandığı hesaptır. Ticaret Kanunu'ndaki tanıma göre; cari hesap, iki kimsenin para, mal , hizmet ve diğer hususlardan dolayı birbirlerindeki alacaklarını ayrı ayrı istemekten karşılıklı olarak vazgeçip, bunları hesap kesim tarihinde ödemek üzere kaydettikleri hesaptır. Devamlı birbirinden mal ya da hizmet alan kişiler , bu işlemlerin her birinde ücret ödemek yerine bunları cari hesap ite takibe alırlar. Birbirleri ile alacak ve borç ilişkisi kuran iki firma, birbirleri arasında cari hesap oluşturur. Bu iki firma, birbirleriyle ihtiyaçları doğrultusunda mal ya da hizmet alım satımı yapar ancak her seferinde ödeme gerçekleştirmez. Bunun yerine cari hesap yardımı ile alacak ve borç kaydı tutarak cari hesap takiplerini yaparlar. Bu ilişkide, alacaklı ve borçlu taraflar sabit değildir; değişebilir. Davalı tarafın tek düzen hesap planına ve muhasebe sistemi uygulama tebliğlerine uygun olarak ... Ltd. Şti alıcılar hesabında kısa vadeli alacak olarak kayıtlı olduğu tespit edilmiştir.
Davacı tarafından kesilen faturaların ve davalı tarafından yapılan ödemelerin davacı tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu görülmüştür.
TTK 64M.Hükümleri tacire ticari defter tutma ve saklama mükellefiyet getirdiği gibi bu defterlerin dayanağı olan belgeleri ve bu arada ticari işletmesi ile ilgili aldığı faturaları da saklama mükellefiyeti getirmiştir. Bu bakımdan faturaların ticari defterlere işlenmesi bir zorunluluktur. Davacı tarafından sunulan ticari defter ve belgeler üzerinde yapılan incelemede dava konusu faturaların ve davalı tarafından yapılan ödemelerin davacı tarafın ticari defterlerinde kayıtlı olduğu görülmüştür.
MADDE 21-(1) Ticari işletmesi bağlamında bir mal satmış , üretmiş, bir iş görmüş veya bir menfaat sağlamış olan tacirden, diğer taraf, kendisine bir fatura verilmesini ve bedeli ödenmiş ise bunun da faturada gösterilmesini isteyebilir.
(2) Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır.
(3) Telefonla, telgrafla, herhangi bir iletişim veya bilişim aracıyla veya diğer bir teknik araçla ya da sözlü olarak kurulan sözleşmelerle yapılan açıklamaların içeriğini doğrulayan bir yazıyı alan kişi, bunu aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde itirazda bulunmamışsa, söz konusu teyit mektubunun yapılan sözleşmeye veya açıklamalara uygun olduğunu kabul etmiş sayılır.
...K.'nın 21/2.maddesine yazılı 8 günlük yasal süre içerisinde faturaya itiraz ve iade ettiğini kanıtlama yükümlülüğü ise , davalı tarafa aittir. ...K.'nın 21/2.maddesine uyarınca tebliğe rağmen faturayı süresinde itiraz ve iade etmeyerek, ticari defterlerine borç kaydeden tacir, fatura mündericatını aynen kabul etmiş ve faturayı gönderen taraf, faturaya dayalı bu alacağının varlığını 6762 sayılı ...K'nın 84.ve 85.madde hükümleri (H.M.K.m.222) uyarınca ispatlanmış olur.
Davacının davalı yana düzenlediği faturaların dökümleri aşağıdaki gibidir;
Fatura; TTK md. 21 ve VUK 229-232 maddelerine konu edilen müşteri ile satıcı arasında meydana gelen ticari ilişkiyi belgelendirmeye yarayan bir araçtır. Yargıtay Hukuk Genel Kuruluna göre fatura "Taraflar arasında yapılmış bir satım ya da iş görme sözleşmesinin ifası safhasıyla ifası safhasıyla ilgili bir belgedir." Yargıtay birçok kararında açık fatura ve kapalı fatura kavramı kabul etmiş, açık faturanın bedeli ödenmediğine, kapalı faturanın da bedelin ödendiğine karine teşkil edeceğine dair karar vermiştir. VUK'nın "Faturanın Şekli başlıklı" 230.maddesinde faturada bulunulması gereken en az bilgilerin ve "Fatura Nizamı" 231.maddesinde ise faturanın düzenlenmesinde uyulacak kaideler açıklanmıştır. Davacı tarafın ... unvanın da ... vergi dairesi ... vergi numarası ile yukarıdaki faturaların VUK 230.maddesindeki şekli şartlara uygun olarak bastırıldığı VUK 231.maddesindeki E-Fatura nizamına uygun olarak düzenlendiği görülmüştür,
Faturaların çok olmasından dolayı faturalarda örneklem yapılmıştır.
Fatura TarihiFatura No: AÇIKLAMATUTAR
23.08.2019...VADE FARKI BEDELİ 262,01-TL
23.04.2019...Protan İthal Sanayi4.911,24-TL
Taraflar arasında 04/07/2018 tarihinde akdedilen sözleşmesi 9.maddesi fiyat; müşteriye şu anda uygulanacak olan LPG satış fiyatı KDV hariç olarak madde 4.3'de belirtilmiştir. Sözleşme tarihinden itibaren resmi makamlarla LPG'nin temin edildiği kaynaklar tarafından LPG satış fiyatlarında yapılacak değişiklikler, her türlü ilave veya yeni vergi, rüsum ve mükellefiyetleri ile ithal girdi maliyetlerinden ve döviz kurlarından kaynaklanacak değişiklikler fiyatlara yansıtılacaktır.
Taraflar arasında 04/07/2018 tarihinde akdedilen sözleşmesi 10.maddesi fiyat; LPG bedeli LPG'nin teslim tarihini takip eden 10 gün içerisinde nakden ödenecektir. İş bu sözleşmeden doğacak tüm ödemelerin zamanında yapılmaması halinde 6183 sayılı kanunun 51.md göre uygulanmakta olan aylık gecikme zammının 2 puan üzerinde temerrüt faiz uygulanacaktır. Müşteriye vade farkı çıkarılması halinde müşterinin yapacağı ilk ödeme vade farkına mahsup edilecektir. İpragaz ödemelerin gecikmesi halinde LPG ikmalini durdurma teminat isteme mahsup edilecektir.
Taraflar arasında 04/07/2018 tarihinde akdedilen sözleşmesi 14.maddesi fiyat; iş bu sözleşme imza tarihi yürürlüğe girer. Müşteriye ilk LPG teslimatı yapıldığı tarihten itibaren beş (5) yıl süre ile geçerlidir.
Taraflar arasında 04/07/2018 tarihinde akdedilen sözleşmesi 16.maddesi fiyat; iş bu sözleşmeden doğacak ihtilafların çözümü için İstanbul Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir.
Davacı tarafın ... Ticaret Odasına ... sicil numarası ile tacir olarak kayıt olduğu görülmüştür;
Tacirin tanımı ise TTK'nun 14.maddesinde yapılmıştır. Buna göre; "Bir ticari işletmeyi, kısmen dahi olsa, kendi adına işleten kimseye 'tacir' denir.
Sicil No ...
Oda Sicil No...
Firma Ünvanı... Şubesi
İş Adresi San. Cad. ... Sk. No: ...
Odaya Kayıt Tarihi 25.12.2009
Ana Sözleşme Tecil Tarihi 23.01.2012
Vergi No Mevcut
Sermaye 4.000.000 TL
Meslek Grubu 76- LPG, Sıvılaştırılmış ve Sıkıştırılmış Gazlar
Nace Kodu 46.71.03-Gazlı yakıtlar ve bunlarla ilgili ürünlerin toptan ticareti (LPG (bütan ve propan), tüpgaz, doğalgaz, (LNG,CNG) vb.dahil, şebeke üzerinden yapılanlar hariç)
Firmanın İş Konusu Tabi ve likit gazlar ve benzeri yakıtların imali yurt içinde üretici kuruluşlardan toptan, alımı, pazarlaması ve satımı yurt içinde doğrudan doğruya veya satıcılar eliyle pazarlanması ve satışı icabında ihracı ve
Davalı tarafın vergi dairesinden gelen BA-BS formları incelendiğinde davalı tarafın davacı tarafından kesilen faturaları BA formlarında kayıtlı olmadığı görülmüştür.
Davacı tarafın ibraz ettiği ticari defter ve belgelerin incelenerek tespit edilen hususlar da ;
1-Davacı şirketin 2018 yılına ait Ticari defterleri Ticaret Kanunun 64 ve 213 sayılı VUK ilgili hükümleri gereğince yasal ve usulünce tutulmuştur.
2-Davacı şirketin 2018 yılına ait Ticari defterleri Ticari defter TTK 69 ve 213 sayılı kanunun 216.md gereğince açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı,
3-Davacı şirketin 2018 yılına ait Ticari defterleri ve dayanağı belgeler yardımcı defterlerin birbirini teyit etmesi nedeni ile TTK 85.md ve HMK 222.maddesi gereğince delili niteliğine haiz olabileceği kanaati oluşmuştur.
4-Davacı şirketin 2018 yılına ait Ticari Defterler VUK 228-226 md gereğince muhasebe usul ve tekniğine uygun tutulup kazıntı ve silintiye rastlanmamıştır.
5-Davacı tarafın ... na ... sicil numarası ile Tacir olarak kayıt olduğu görülmüştür.
6-Detaylıca verilen davacı taraf ilgili yıllara ait yasal defter ticari münasebet kayıtlarına göre davacı taraf davalı tarafa yukarıda seri numaraları ve tarihleri belirtilen faturalara hizmete verdiğini, davalı tarafından ödeme yaptığı görülmüştür. Davacının davalıdan kaydi olarak 4.560,02-TL tutarında alacaklı olduğu görülmüştür. Davalı tarafın 31.12.2019 tarihinden daha sonra davalı tarafından herhangi bir ödemenin yapılmadığı tespit edilmiştir.
Davalı taraf incelemeye katılmadığı, ticari defter ve kayıtları ibraz etmediğinden davalı taraf ticari defter kayıtları üzerinden bir tespitin yapılamadığı,
Sonuç olarak; raporum içerisinde yapılan açıklamalar muvacehesinde , dosyaya mübrez belge, bilgi, takip dosyası, davacı yana ait incelenen 2018 yılı ticari defteri ile yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde;
1-Davacı tarafın 2018 yılı hesap dönemine ilişkin tutulması zorunlu ticari defterlerinin, kanuna uygun, eksiksiz olarak tutulduğu, açılış ve kapanış onaylarının yetkili makamlarca zamanında yapıldığı tespit edilmiştir.
2-Taraflar arasındaki uyuşmazlığın cari hesap bakiyesi alacağı konusu olduğu görülmüştür.
3-Tüm bu hususlar dikkate alındığında davacının icra takip tarihi itibariyle davalıdan kaydi olarak asıl alacak olarak 4.560,02-TL tutarında alacaklı olduğu,
4-İİK 67/2 maddesi uyarınca takibin fatura ve cari hesaba dayanması bu kapsamda belirlenebilir ve likit olması sebebi ile ayırca davacının %20 oranında olmak üzere 901,20-TL icra inkar tazminatı talebinde bulunabileceği kanaatine varıldığını beyan ve arz etmiştir.
Dava faturaya dayalı alacak istemiyle başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Yukarıda detayları bulunan ve taraflarca da itiraz edilmeyen bilirkişi raporu uyarınca davacının davalı yandan davaya konu ettiği 4.506,02 TL tutarında alacaklı olduğu görülmekle davanın kabulüne ve ayrıca alacak faturaya dayalı ve likit olmakla alacağına geç kavuşan davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM(Yukarıda Açıklanan Nedenlerle):
1-Davanın KABULÜ ile;
.... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... takip sayılı dosyasında davalı yanın itirazının iptali ile takibin 4.560,02-TL asıl alacak üzerinden aynı kayıt ve şartlarla devamına,
Koşulları oluştuğundan alacağın %20'si üzerinden hesap edilen 912,004-TL icra inkar tazminatının davalı yandan alınarak davacı yana verilmesine,
2-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 311,49-TL karar-ilam harcından, davacı tarafça peşin yatırılan 55,08-TL harcın mahsubu ile bakiye 256,41-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
3-Dava tam kabul ile sonuçlandığından, davacı tarafça yapılan 727,75-TL yargılama giderinin, davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
4- Davalı taraf yargılama gideri yapmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
5- Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 4.080,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine,
6-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333. maddesi ile Yönetmeliğin 207. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
7- Davacı tarafça peşin yatırılan 55,08-TL ve 54,40- TL başvuru harcı olmak üzere toplam 109,48- TL harcın davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
8- Devletçe karşılanan 1.320 TL arabuluculuk ücretinin, davalı taraftan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda,6100 sayılı HMK'nın 341/2. maddesi gereğince miktar itibarı ile kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/04/2021
Katip ...
Hakim ...