T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/433 Esas
KARAR NO :2025/217
DAVA:Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:14/08/2020
KARAR TARİHİ:19/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekilinin sunmuş olduğu dava dava dilekçesinden özetle; müvekkilinin ... firmasının, tıbbi cihaz satışı ve kiralaması yaptığını, davalı ... firmasının, tıbbi klinik hizmeti verdiğini, Müvekkili ...'ın, 2007 yılında davalıya 51.350 EURO karşılığında “... seri nolu ... ... Laser Epilasyon Makinesi" sattığını ve teslim ettiğini, ... seri nolu makinenin bedelinin(37.350 EURÜ*KDV) tahsil) edildiğini, tarafalar arasında 12/02/2010 tarihinde ayrıca Servis Sözleşmesi imzalandığını, davalıya satılan ... seri nolu makinede meydana gelen arızalar ve periyodik bakımların müvekkili tarafından mütemadiyen yerine getirildiğini, ancak ... seri nolu makinenin, teknik birim tespitlerinde belirttiği üzere; aşırı kullanma, yetkisiz elamanlarca çalıştırılma, kurulum ortamının yetersizliği vb nedenlerle birçok kez arızalandığını ve bu durumun her iki taraf arasında sorun teşkil ettiğini, Müvekkili ...'ın, sağlık sektöründe olumsuz bir dedikoduya/karalamaya imkan verdirmemek ve müşterisinin sorununu da çözmek için ticari, etik tüm yükümlülüklerini fazlasıyla yerine getirdiğini, hatta 06/06/2011 tarihinde ... seri nolu aynı model yeni bir cihaz davalı tarafa ... akdi kapsamında “geçici olmak kaydıyla” teslim ettiğini, 06/06/2011 tarihi itibariyle davalı tarafla; müvekkilden satın aldığı ... seri nolu cihaz ile geçici olarak verilen ... seri nolu cihaz bulunduğunu, bir müddet sonra (30/05/2012) ... konusu cihazın da arızalarıdığını, müvekkilinin, ... konusu cihazı tamir ve iade için istediyse de cihazın kendisine teslim edilmediğini, davalı tarafın kendisine geçici olarak bırakılan cihazı da bozduğu gibi geri teslim de etmediğini, akabinde davalı ... Firması, 2012 yılında ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2012/... E 2014/.... sayılı dosyasıyla “Satın aldığı ... seri nolu cihazın bozuk çıktığı, gelir kaybı yaşadığı vs nedenleriyle” tazminat davası açtığını, söz konu davanın, reddedilmiş olduğunu, kararın 18/05/2018 tarihinde kesinleştiğini, gerek dava sırasında gerekse kararın kesinleşmesinden sonra defalarca davalıya kendisine geçici olarak teslim edilen ... seri nolu makinenin iadesinin, bedelinin ödenmesi veya zararın tazmini istenmiş olsa da olumlu yanıt alınamadığını, en son olarak 08/01/2020 tarihlinde 00681 yevmiye numarasıyla çekilen ihtarnameyle; davalı tarafa geçici olarak teslim edilen fakat müvekkiline iade edilmeyen ve zaman içinde yanlış kullanma, bakımını yaptırmama nedeniyle yıpranan, bozulan cihazın bedelinin ve/veya zararın ödenmesinin talep edildi Söz konu ihtara karşılık davalı tarafından 02/03/2020 tarihinde ... yevmiye noyla çekilen cevabi ihtarnamede; geçici olarak teslim edilen ... seri nolu cihazın kendilerinde bulunduğu fakat çalışmadığı, bozulduğunu, bu haliyle gelip alınabileceğinin ifade edildiğini, ... Ticaret Mahkemesi 2012/... E 2014/.... sayılı dosyasından bu yana davalı tarafın, “kendisine geçici olarak verilen ... seri nolu cihaz” hakkında birçok çelişkili beyanlarda bulunduğunu, bunlardan bazılarının ; "... seri nolu cihazın kendisinde bulunmadığım, ... seri nolu cihazın kendisinde olduğu fakat satın aldığı ... seri nolu cihazın kendisinde olmadığını, İlgili cihazın tamir amacıyla müvekkilde bulunduğunu, ... seri nolu cihazın kendisine hi bedel mülkiyetinin devredildiğini, ... seri nolu cihazın kendisine diğer cihaz tamir olana kadar verildiğini, ... seri nolu cihazın kendisinde bozuk bir halde deposunda bulunduğu gelip alına bilineceğini,” şeklinde olduğunu, İlgili dava dosyasında, ihtarlarda ve karşılıklı görüşmelerde davalının ileri sürdüğü beyanlar arasında ciddi farklar olup bu durum davalının beyanlarına itibar edilmemesi gerektiğini kanıtladığını, ... seri nolu ve ... seri nolu her iki cihazında halen davalı olduğunu, Davalı tarafa 2007 yılında satılan ve teslim edilen ... seri nolu cihazın ve 2011 yılında “Geçici Olarak Verilen" ... seri nolu cihazın halen davalı taraf uhdesinde bulunduğunu, taraflar arasındaki Teslim Tutanakları, Servis Tutanakları, Dava Beyanları vs belgelerin bu durumu ispatladığını, bizzat karşı tarafça açılan ... Ticaret Mahkemesi .../.... Sayılı dosyasından yapılan keşif ve bilirkişi incelemelerinde her iki makineye ait bilgilerin, fotoğrafların yer aldığını, İlgili dosyadaki taraf vekilleri verdikleri dil Cihazını geri almak için giden servis elamanlarına davalı çalışanlarının izin vermediğini ve cihazı teslim etmediklerini, bu durumun her iki tarafın çalışanlarınca tutanak altına alındığını, Davalı tarafın bu durumu 02/03/2020 tarihinde ... nolu Cevabi İhtarnamelerinde de kabul ettiklerini, dilekçelerde de hu durumu birçak kez belirttiklerini, son olarak davalı tarafından 02/03/2020 tarihinde ... yevmiye noyla çekilen Cevabi İhtarda da bu durumun kabul edildiğini, ... sözleşmeleri kapsamında “geri alınmak kaydıyla” verilen menkul malların bakım, onarım ve her türlü muhafazasının ... Alan tarafına ait olduğunu, kullanımdan kaynaklanan arızaların davalı tarafından yerine getirilmediğini, emanet edilen cihazın; periyodik bakımlarının yapılmadığını, sökülmesi, taşınması, muhafazasının teknik
şartlara uygun gerçekleşmediğini, Belirterek; fazlaya dair hak ve taleplerinin saklı kalması kaydıyla, ... sözleşmesi kapsamında davalıya verilen malın geri verilmemesi nedeniyle uğranılan zararın tespitini, uğranılan maddi zararın ticari faizle birlikte tazminini, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasını, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekilinin süresinde sunulmayan 06/09/2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü tüm iddia ve talepleri müteakip maddelerde açıklanan nedenlerle hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davanın reddi gerektiğini, yetki itirazlarının olduğunu, davalı şirket kuruluşundan itibaren "..." adresinde faaliyet göstermiş ve 16.08.2021 tarihinden itibaren ise "... No:28, İç Kapı no:5 Ümraniye/İstanbul" adresine nakil olduğunu, Halen bu adreste faaliyet gösterdiğini, davalının yerleşim yeri itibariyle yetkili ve görevli mahkeme İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu, davalı şirket 22.03.2007 tarihinde davacı şirketten ... seri nolu ...Epilasyon Makinesi satın aldığını, Satış bedeli olan 51.350,00 EURO'yu ödediğini, anılan cihaz 14.04.2007 tarihinde davalıya teslim edildiğini, davacı şirket Danimarka menşeili bu makinenin Türkiye mümessilliğini yaptığını, satın alındığı tarihten itibaren ... seri nolu cihaz ortalama her ay 2 defa arızalanmış ve davalı tarafından maalesef doğru dürüst kullanılmadığını, davacı tarafından anılan cihazın periyodik bakımları ve arızası olduğunda bakımı ve onarımı yapıldığını, bu bağlamda; 04.06.2007, 12.06.2007, 18.06.2007, 22.06.2007, 23.06.2007, 26.06.2007, 26.10.2007, 08.11.2007, 09.11.2007, 31.12.2007, 02.01.2008, 05.01.2008, 07.01.2008, 12.04.2008, 07.05.2008, 30.06.2008, 31.06.2008, 10.07.2008, 07.08.2008, 18.12.2008, 19.12.2008, 20.03.2009, 28.03.2009, 01.05.2009, 12.05.2009, 06.01.2010 tarihlerinde cihazın arıza nedeniyle davacı tarafından bakım ve onarımı yapıldığını, cihazın garanti süresi geçtikten sonra veya garanti kapsamında olmayan tüm malzeme bakım ve onarım bedeli altında davacıya her seferinde para ödemesi yapıldığını, bakım, servis ve onarım bedeli adı altında ödenen miktarın cihazın bedelini aşması ve cihazın sık sık arıza yapması ve davalının işinin aksaması nedenleriyle; davacı ile davalı bir araya geldiğini ve 12.02.2010 tarihinde bakım ve onarım sözleşmesi imzaladıklarını, davacının cevap dilekçesinde belirttiği ... seri nolu cihazın 2007 yılında davalıya sattığı ve 12.02.2010 tarihinde taraflar arasında bakım hizmet sözleşmesi imzalandığı hususu ve cihazın arızalar ve periyodik bakımlarının kendileri tarafından yapıldığı iddiasının doğru olmadığını, Ancak ... nolu cihazın yetkisiz elemanlarca çalıştırılma, kurulum ortamının yetersizliği gibi nedenlerle birçok kez arızalandığı iddiası gerçek dışı olduğunu, davalı şirket belediye ve İl Sağlık Müdürlüğü'nden usulüne uygun olarak çalışma ruhsatı aldığını, İl Sağlık Müdürlüğü yetkilileri tarafından yapılacak iş ve kullanılacak cihazlarla ilgili tespit ve denetimler yapıldığını, Fiziki açıdan hiçbir eksiklik söz konusu olmadığını, davalı şirketin işyerinde çalışanlar hakkında İl Sağlık Müdürlüğü tarafından verilmiş olan uygunluk belgeleri ve çalışma belgelerinin mevcut olduğunu, Ayrıca davacı ... Şirketi tarafından davalı şirketin çalışanlarına dava konusu ... cihazının kullanılmasıyla ilgili özel olarak eğitimler verilmiş ve çalışan personel hakkında eğitim sertifikaları düzenlendiğini, Yine davalı şirketin ortaklarından olan Prof. Dr. ...'ün talebi doğrultusunda elektrik-elektronik teknisyeni Ali Kara ve Kimya Mühendisi ... tarafından inceleme ve tespit yapıldığını, Adı geçen uzman personel tarafından düzenlenen inceleme raporunda özetle ... cihazından meydana gelen ve davacı şirket tarafından bakım ve onarımı yapılan arızaların kullanıcı hatasından kaynaklanmadığı veyahut kullanıcının oluşan hasar ve arızaları meydana getirmesinin de pek mümkün olmadığı belirtildiğini, dava dilekçesinde davacının bakım yükümlülüklerinin eksiksiz olarak yerine getirdiği belirttiğini, bu hususun gerçek olmadığını, dava konusu cihazın seri numarası ... olarak belirtilmiş ise de açıklandığı üzere dava konusu ikame cihazın seri numarası ... olduğunu, dava dilekçesinde dava konusu cihazın 06.06.2011 tarihi itibariyle davalı tarafa ... akdi kapsamında geçici olarak verildiği iddia edilmiş ise de bu hususun doğru olmadığını, dava konusu cihaz taraflar arasındaki anlaşma ve özellikle 12.02.2010 tarihli Bakım Onarım Sözleşmesi kapsamında 30.05.2011 tarihinde arıza yapan ... seri nolu cihazın arızasının tamirinin 5 günden fazla sürecek olması gerekçesi ile ve ... seri nolu cihazın tamir edilip faal bir şekilde tekrar getirilip davalıya teslim edilene kadar kullanılmak üzere 06.06.2011 tarihinde ikame cihaz olarak verildiğini, dava konusu ikame cihaz davacı tarafından tamamen kendi rızası ile bila bedel kullanılmak üzere teslim edildiğini, ... seri nolu cihaz davacı tarafından tamir edilip faal olarak davalıya teslim edilmesi durumunda ikame cihazın iade edileceği bizzat davacı tarafından düzenlenen 30.05.2011 ve 06.06.2011 tarihli servis formlarında açıkça belirtildiğini, Bu nedenle davacı tarafın hukuki ilişkide ... akdi hükümlerinin uygulanacağı iddiası hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davacı vekili dilekçesinde ... seri nolu cihaz ile ilgili olarak müvekkili tarafından açılmış olan davanın devamı süresinde ve kararın 18.05.2018 tarihinde kesinleşmesine müteakip defalarca geçici olarak verilen ... nolu cihazın iadesini, bedelinin ödenmesini veya zararımızın tazminini istenmiş olmasına rağmen olumlu yanıt alınamadığını iddia ettiğini, davacı taraf 02.06.2011 tarihinde dava konusu ikame cihazın arızalanmasına müteakip ve bu tarihten sonra ta ki.... Noterliği tarafından düzenlenen 08.01.2020 tarih ve 00681 yevmiye numaralı ihtarnamesine kadar cihazın iadesi konusunda hiçbir talepte bulunmadıklarını, İddia edilen taleplerine dair dava dosyasına hiçbir delil sunmadıklarını, davacının bu iddiası tamamen soyut bir iddia olduğunu, Buna karşılık ... seri nolu cihazın 02.06.2011 tarihinde arızalanması sonucu, davacı tarafından alınarak merkezlerine götürülmesine müteakip, sözleşme gereği 06.06.2011 tarihinde ikame olarak verilen dava konusu cihaz davalı tarafından kullanılmaya başlandığını, söz konusu cihazın davalı tarafından geri iade edilmesinin tek şartı, ... seri nolu cihazın davacı tarafından tamir edilerek faal bir şekilde davalıya teslim edilmesi ve/veya davacı tarafından yeni bir ikame cihazın davalıya teslim edilmesi olduğunu, bu şarta rağmen, davacı taraf ise 15.11.2011 tarihinde ... seri nolu cihazı tamir ve bakım yapmaksızın arızalı hali ile davalıya teslim ettiğini, bu teslim sırasında vermiş olduğu ikame cihazın iadesini de talep etmediklerini, nitekim ikame cihaz 30.05.2012 tarihine kadar davalı tarafından kullanıldığını, 30.05.2012 tarihinde arıza yapınca, davacıya haber verildiğini, Davacının yetkilileri dava konusu cihazı incelemişler ve arızasını davalının iş yerinde gidermek yerine cihazı sökerek götürmek istediklerini, an itibariyle davalı şirket merkezinde bulunmayan yetkilileri ise, durumun anlaşılması ve muhakeme edilmesi ve sağlam ve faal yeni bir ikame cihaz verilmesi veya ... seri nolu cihazın tamir edilerek faal hale getirilmesi şartlarında, dava konusu cihazın iade edileceği bildirdiğini, ancak davacı taraf davalının bu konudaki müracaatlarına ve taleplerine hiçbir yanıt vermediklerini, 30.05.2012 tarihinden sonra 08.01.2020 tarihine kadar davacının dava konusu cihazın iade edilmesiyle ilgili hiçbir talebi olmadığını, buna karşılık davalı tarafından 30.05.2012 tarihinden sonraki süreçte şifai olarak defalarca dava konusu cihazın onarılması veya yerine ikame cihaz verilmesi veya ... seri nolu cihazın tamir edilmesi hususlarında talepte bulunulduğunu, Yine 02.03.2020 tarihli ihtarname ve yine 12.01.2021 tarihli ihtarnamemizde dava konusu cihazı 30.05.2012 tarihindeki tespitli hali ile teslim etmeye hazır olduklarını yazılı olarak bildirdiklerini, dava konusu olayda ... akdinin hükümleri uygulanamaz olduğunu, Olayda taraflar arasındaki sözleşme gereği bizzat davacı tarafından kendi rızasıyla verilen ikame cihaz söz konusu olduğunu, ikame cihazın kurulduğu 06.06.2011 tarihinde düzenlenen kurulum raporu bizzat davacı tarafından düzenlendiğini, 06.06.2011 tarihli kurulum raporunda "daha önce arızası nedeniyle tamir için teknik servise alınan cihazın (... seri nolu cihaz) yerine kurulmuştur. Diğer cihaz (... seri nolu) tamir edildiğinde tekrar teslim alınacaktır." şeklinde açıklama yazıldığını, davalı şirket ... seri nolu cihazı hiçbir zaman tamir edip faal bir şekilde davalıya teslim etmediğini, Tam tersine 15.11.2011 tarihinde hasarlı ve arızalı haliyle teslim ettiğini, Bu nedenle dava konusu ... seri nolu ikame cihazın da iadesini talep etmediğini, davalı şirket dava konusu cihazın iade edilmesi konusunda hiçbir zaman temerrüte düşürülmediğini, bu konuda dava dosyasında herhangi bir delil sunulmadığını, yazılı bir ihtarın mevcut olmadığını, davalı tarafından iadeye ilişkin 02.03.2020 tarihli cevabi noter ihtarnamesi çekilerek alacaklı temerrütü sağlandığını, Davalı şirket her fırsatta dava konusu cihazı 30.05.2012 tarihli servis raporundaki tespitli hali ile iade etmeye hazır olduğunu hem sözlü hem yazılı olarak bildirdiğini, bu nedenle temerrüte düşen tarafın davacı olduğunu, davacı taraf dava dilekçesinde ileri sürdüğü taleplerinin hukuki dayanağının mevcut olmadığını, yetkisizlik nedeni ile davanın reddini, davanın reddini, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini, talep etmişlerdir.
DELİLLER:
... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyası fiziki olarak mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Makine Mühendisi ... tarafından hazırlanan 22/10/2021 tarihli bilirkişi raporu mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Bilirkişiler Mali Müşavir ... ve Hukuk Uzmanı ... tarafından hazırlanan 26/11/2021 tarihli bilirkişi heyet raporu mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Bilirkişiler Mali Müşavir ... ve Hukuk Uzmanı ... tarafından hazırlanan 23/02/2023 tarihli bilirkişi ek heyet raporu mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Bilirkişiler Mali Müşavir ... ve Hukuk Uzmanı ... ve Makine Mühendisi ... tarafından hazırlanan 19/07/2024 tarihli bilirkişi ek heyet raporu mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri tüm deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.
Dava; ... ilişkisi kapsamında davalı yana bırakıldığı iddia olunan cihazın iade edilmemesi, yıpranması iddialarına dayalı maddi tazminat istemidir.
Makine Mühendisi ... tarafından hazırlanan 22/10/2021 tarihli bilirkişi raporundan özetle; "...Dava konusu ... olarak verilen cihazın seri numarasının sehven yazılan ... değil ... olduğu , Davacının , müşterisi olmayan davalıya tamir edilemeyen ... seri nolu ana ünitenin tamir edilememesinden dolayı aynı özellikte bir cihazı ... OLARAK emaneten vermek zorunda olmadığı, ancak ithalatçı ve pazarlamacı olarak müşterisi olarak değil garanti kapsamında hizmet vermek zorunda olduğu, 4.Davacının Davalıya ... olarak verdikleri ... seri numaralı cihaz muhtemelen yeni bir cihaz olmayıp, onarım bekleyen diğer müşteri makinelerin onarımı için geçen sürede verdikleri 2. el bir cihaz olduğu, 5.Davacının talebinin yalnızca ... seri nolu ana ünite için olduğu, verilmeyen 18526 seri nolu soğutucuyu kapsamadığı , 6.a) 2 ana üniteden oluşan ... ve 18526 seri no lu cihaz takımının , Davacı tarafından ... kiralama şirketine verilen faturada değerinin € 37350 olduğu , b) Birinci el 2 ana üniteden oluşan takım ünitenin, satış fiyatına göre ... seri nolu ana makinenin fiyatının % 80 oranında ve € 29.880 ve soğutucu ünitenin ise % 20 ve € 7.470 değerinde olduğu , c). ... olarak verilen ve Davalı tarafından Davacıya iade edilmeyen ve 11 ay kullanılan ... seri no cihazın, 2.el sayılacağından ve 2.el cihaz olarak satılabileceğinden, Önce yeni makinenin fiyatından % 20 kar payı düşülünce € 23.904 ve sonra % 50 eskime payı düşüldüğünde , ... olarak verilen ve iade edilmeyen ... seri nolu cihazın € 11.952 olduğu kabul edilebilir bir değer olduğu, d)Davacı tarafından ... olarak Davalıya emaneten verildiği , 11 ay sonra kullanıldığı için Davacıya iade edilmeyen makinenin Davacıya iade edilmesi yerine , Davalının Davacıya € 11.952 tazminat ödemesi, e. Dava konusu cihaz Davacı tarafından ... olarak emaneten verildiği nedeniyle makine için kiralama bedeli isteyemeyeceği , Kanaati oluşturulmuştur...." şeklinde görüş bildirmiştir.
Bilirkişiler Mali Müşavir ... ve Hukuk Uzmanı ... tarafından hazırlanan 26/11/2021 tarihli bilirkişi heyet raporundan özetle;"...Rapor içeriğinde de belirtildiği üzere; davalı tarafça incelemeye 2011 yılı Defter-i Kebir ve Envanter defterlerinin ibraz edilmediği, incelemeye ibraz edilen 2011 yevmiye defterinin açılış tasdikinin yasal süresinde yaptırıldığı, kapanış tasdikinin ise bulunmadığı, Davalı tarafça yasal defter ve dayanak belgeler incelemeye ibraz edilmediği, bu nedenle davalı tarafını yasal defterleri üzerinde dava konusu olaylar yönünden herhangi bir inceleme yapılamadığı, Taraflar arasındaki hukuki ilişkinin saklama ödüncü (...) olduğuna dair bir belgeye rastlanılamadığı, Sayın Mahkeme taraflar arasında ... akdi bulunduğuna kanaat getirmesi halinde davacının davalıdan talep edebileceği tazminat talebinin teknik yönden 11.952 EURO olarak tespit edildiği, Davacı tarafça davalıdan talep edebileceği 11.952 EURO tazminatın dava tarihi olan 14.08.2020 tarihine uygulanan TCMB Elektif Satış Kuru ile değerlendirildiğinde TL Karşılığının (11.952*8.6850-) 103.803,12 TL olarak hesaplandığı, sonuç ve kanaatine varıldığı hakkındaki takdir Sayın Mahkemenin olmak üzere, saygı ile arz ederiz. 26.71.2021..." şeklinde görüş bildirmişlerdir.
Bilirkişiler Mali Müşavir ... ve Hukuk Uzmanı ... tarafından hazırlanan 23/02/2023 tarihli bilirkişi ek heyet raporundan özetle;".... Teknik bilirkişi ... tarafından yapılan değerlendirmelerde; kök rapordaki teknik değerlendirmelerin aynen geçerli olduğu hususları belirtilmiştir. Netice itibariyle; Yargıtay kararlarında raporun denetime elverişli olması bakımından sayın mahkeme; 1. Dava konusu cihaz davacı tarafından daha önce davalıya teslim edilmiş, garanti süresi içinde cihazın arızalanması üzerine, davacı ürünün onarımına kadar geçecek süre içinde kullanılmak üzere, davalıya ikame ürün verilmiş olduğu yönünde karar verebileceği, 2. Dava konusu cihaz Davacı tarafından ... olarak emaneten verildiği nedeniyle makine için davacının Davalıdan kiralama bedeli isteyemeyeceği yönünde karar verebileceği, 3. Taraflar arasındaki hukuki ilişkinin saklama ödüncü (...) olduğuna dair bir belgeye rastlanılamadığı, ancak sayın Mahkeme taraflar arasında ... akdi bulunduğuna kanaat getirmesi halinde davacının davalıdan talep edebileceği tazminat talebinin teknik yönden 11.952 EURO olarak tespit edildiği, davacı tarafça davalıdan talep edebileceği 11.952 EURO tazminatın dava tarihi olan 14.08.2020 tarihine uygulanan TCMB Efektif Satış Kuru ile değerlendirildiğinde TL Karşılığının (11.952*8.6850-) 103.803,12 TL olarak hesaplandığı, 4. Diğer hususlarla ilgili olarak görüş değişikliğini gerektirecek bir husus olmadığı, Sonuç ve kanaatine varıldığı hakkındaki takdir Yüce Mahkemenin olmak üzere, Saygı ile arz ederiz..." şeklinde görüş bildirmişlerdir.
Bilirkişiler Mali Müşavir ... ve Hukuk Uzmanı ... ve Makine Mühendisi ... tarafından hazırlanan 19/07/2024 tarihli bilirkişi ek heyet raporundan özetle;"... Taraf beyan ve itirazları incelendiğinde itirazların genel anlamda teknik yönde olduğu hukuki olarak yapılan itirazlarla ilgili olarak da bilirkişi kök ve ek raporumuzdaki değerlendirmelerin aynen korunmakta olup bilirkişi ek raporumuzda herhangi bir değişiklik meydana gelmemiştir. Netice itibariyle; Yargıtay kararlarında raporun denetime elverişli olması bakımından sayın mahkeme; 1. Dava konusu cihaz davacı tarafından daha önce davalıya teslim edilmiş, garanti süresi içinde cihazın arızalanması üzerine, davacı ürünün onarımına kadar geçecek süre içinde kullanılmak üzere, davalıya ikame ürün verilmiş olduğu yönünde karar verebileceği, 2. Dava konusu cihaz Davacı tarafından ... olarak emaneten verildiği nedeniyle makine için davacının Davalıdan kiralama bedeli isteyemeyeceği yönünde karar verebileceği, 3. Taraflar arasındaki hukuki ilişkinin saklama ödüncü (...) olduğuna dair bir belgeye rastlanılamadığı, ancak sayın Mahkeme taraflar arasında ... akdi bulunduğuna kanaat getirmesi halinde davacının davalıdan talep edebileceği tazminat talebinin teknik yönden 11.952 EURO olarak tespit edildiği, davacı tarafça davalıdan talep edebileceği 11.952 EURO tazminatın dava tarihi olan 14.08.2020 tarihine uygulanan TCMB Efektif Satış Kuru ile değerlendirildiğinde TL Karşılığının (11.952*8.6850-) 103.803,12 TL olarak hesaplandığı, 4. Diğer hususlarla ilgili olarak görüş değişikliğini gerektirecek bir husus olmadığı, Sonuç ve kanaatine varıldığı hakkındaki takdir Yüce Mahkemenin olmak üzere, Saygı ile arz ederiz..." şeklinde görüş bildirmişlerdir.
Huzurdaki davada davacı tarafça ... ilişkisi kapsamında davalıya verdiğini iddia ettiği ... seri numaralı cihazın kendisine teslim edilmemesi nedeniyle uğradığı maddi zararların tazmini talep edilmekle taraflar arasındaki ticari ilişkinin hukuki niteliğinin ne olduğu, kurulan ticari ilişkinin ... akdi olup olmadığının öncelikle tespitinin gerektiği anlaşılmıştır. Davalıya daha önce teslim edilen ... seri numaralı cihazın teslimden sonra cihazda meydana gelen arıza nedeniyle tamiratının yapılması sürecinde davalının mağduriyet yaşamaması adına davacı tarafça ... numaralı cihazın verildiği, davacı tarafından tanzim edilen ve dava dilekçesi ekinde sunulan 06/06/2011 tarihli servis raporunda ... seri numaralı cihaz için ''Daha önce arızası nedeniyle tamir için teknik servise alınan cihazın yerine kurulmuştur. Diğer cihaz tamir edildiğinde tekrar teslim alınacak yerine'' ifadelerinin açıklama olarak yer aldığı tespit edilmiştir. TBK'nın 561. Maddesinde düzenlenen saklama sözleşmesi ''Saklama sözleşmesi, saklayanın, saklatanın kendisine bıraktığı bir taşınırı güvenli bir yerde koruma altına almayı üstlendiği sözleşmedir. Açıkça öngörüldüğü veya durum ve koşullar gerektirdiği takdirde, saklayan ücret isteyebilir.'' şeklinde tanımlanmış, aynı kanunun 562. Maddesinde saklatanın borçları, 563 ve devamı maddelerinde de saklayanın borçları düzenlenmiş bulunmaktadır. Davacı tarafça ... seri numaralı cihazın ... seri numaralı cihazın arızalanması üzerinde geçici süre ile kullanılması amaçlı ikame olarak verildiği sabit olduğundan taraflar arasındaki hukuki ilişkinin mahiyetinin ... sözleşmesi olmadığı anlaşılmıştır. Davacının, davalıya tamir ... seri nolu ana ünitenin tamir edilmesinin gerekmesinden dolayı aynı özellikte bir cihazı verdiği incelenen kayıtlar ve alınan bilirkişi raporlarıyla sabittir. Nitekim dava konusu ... seri numaralı cihazın davacı tarafından daha önce davalıya teslim edilen ... seri numaralı cihazın garanti süresi içinde arızalanması üzerine, davacı ürünün onarımına kadar geçecek süre içinde kullanılmak üzere, davalıya ikame olarak verildiği taraflar arasındaki hukuki ilişkinin mahiyetinin bu yönde olduğu, cihazın ikame olarak verilmesi nedeniyle davacının davalıdan kullanım/kiralama bedelini talep edemeyeceği kanaatine varılmıştır. Cihazın davacıya teslim edilmemesi nedeniyle davalının temerrüde düştüğü iddiaları bakımından da dava konusu cihazın tesliminin parça borcu niteliğinde olduğu, TBK'nın 89. Maddesine göre parça borçlarının ifa yerinin sözleşmenin kurulduğu sırada borç konusunun bulunduğu yer olduğu, sözleşmenin cihazın borçluya teslimi ile gerçekleşmiş olması nedeniyle ifa yerinin cihazın kurulduğu sırada bulunan yer olduğu anlaşılmakla teslimin gerçekleştiği yerin ifa yeri olarak kabul edileceği, davalının teslime hazır olduğunu, Kadıköy 31. Noterliğinin 02/03/2020 tarih, ... yevmiye nolu ile davacıya bildirmesine rağmen davacının cihazı gidip teslim almadığı, sözleşme konusunun niteliği gereğince ifa yerinin cihazın bulunduğu borçlu adresi olması nedeniyle davacının teslim alması gerektiği bu nedenle davalı bakımından temerrüt şartlarının oluşmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Davacı tarafça peşin olarak yatırılan 1.707,75 TL harçtan, alınması gereken 615,40 TL karar ve ilam harcının düşümü sonucu başkaca harç alınmasına yer olmadığına, bakiye kalan 1.092,35 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. göre hesaplanan 30.000,00 ücreti vekaletin davacıdan tahsili ile anılan davalıya verilmesine,
4-Dava reddolunduğundan davacı tarafa vekalet ücreti verilmesine yer olmadığına,
5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
7-Devletçe karşılanan 1.320 TL olan arabuluculuk giderinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı HMK'nın 341/1 ve 345/1. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 19/03/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır