T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/546 Esas
KARAR NO: 2021/699
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 30/09/2020
KARAR TARİHİ: 19/10/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında gerçekleşen taşıma işinden kaynaklı müvekkilin 566,47 USD ve 4.421,37 Euro olan alacağının tahsili için 22/01/2020 tarihinde ... İcra Müd.'nün 2020/... esas sayılı dosyası ile takip başlattığını, davalı tarafından müvekkili hesaplarına 09/03/2020 tarihinde 3.000 Euro, 20/03/2020 tarihinde 566,47 USD ve 1.421,37 Euro ödeme yapıldığını beyanla, icra takibinden sonra ve dava açılmadan önce yapılan ödeme nedeniyle Borçlar Kanunu'nun 100. maddesi dikkate alınarak yapılacak bilirkişi incelemesi neticesinde bakiye borç belirlendiğinde bedel arttırım hakları saklı kalmak kaydıyla davalının haksız itirazını iptalini, takibin devamını ve davalının %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; takibin yabancı para birimi üzerinden ikame edildiğini, bu nedenle takibin usul ve yasaya aykırı olduğunu, davacı tarafından gönderilen bir ihtarnamenin de bulunmadığını ve muaccel bir alacağın mevcut olmadığını, davalının borcunun bulunmadığını beyanla, davanın reddi ile davacının %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatı ile sorumlu tutulmasını talep etmiştir.
TAHKİKAT, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Mahkememizce delillerin ibrazını müteakip celbi gerekli delillerde celp edilerek dosyamız arasına katılmıştır.
Mahkememizce celp edilen .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... takip sayılı icra dosyasının yapılan tetkikinde; takibin davacı tarafça davalı aleyhine cari hesap alacağına istinaden 556,47 USD ve 4.421,37 EUR alacağın faizi ile birlikte tahsili için yapılan ilamsız icra takibinden ibaret bulunup davalının vekili marifetiyle yasal süre içerisinde sunduğu itiraz dilekçesi ile; ödeme emrine, borca, ferilerine itiraz ettiği ve takibin durduğu, ancak asıl alacak bedellerine ilişkin tutarları itirazından sonra ödediği, TBK'nun 100. maddesi uyarınca yapılan ödemeden vekalet ücreti - icra masrafları düşüldüğünde kalacak bakiye hakkındaki davanın yasal süresi içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce tarafların ticari defter ve belgeleri ile dosya üzerinde, iddia ve savunma doğrultusunda bankacı/mali müşavir bilirkişi ... marifetiyle inceleme icra edilmiş ve konuya ilişkin 27/04/2021 tarihli rapor teminle dosyamız arasına alınmıştır.
Mahkememizce görevlendirilen bilirkişi anılı raporunda özetle;
"İnceleme, Tespit ve Değerlendirme:
.... İcra Md. 22.01.2020 tarih 2020/... E Sayılı Takip Dosyası
Takip alacaklısı ... A.Ş tarafından Takip borçlusu ... A.Ş aleyhine ....İcra Md. 22.01.2020 tarih 2020/....E Sayılı dosyasında yapılan İlamsız icra takibinde:
566.47 USD asıl alacak,
4.421.37 EUR asıl alacak
Tutarlarındaki alacağın, takip tarihindeki harç, vekalet ücreti, TCMB Döviz satış kuru 1 USD — 5,9489 TL'den, 1 EUR — 6,5940 TL'den karşılıkları toplamı 32.524,38 TL olmak üzere takibe kadarki faiz dışındaki bölüm için takip tarihinden itibaren (yıllık %5,01) oranında USD —EUR Bankalarca Mevduatlara fiilen uygulanan azami faiz ile ve BK.99 maddesine göre fiili ödeme günündeki TCMB Efektif Döviz satış kuru karşılığı TL“nın icra masrafı, vekalet ücreti ile birlikte Tahsilidir (fazlaya dair ve faiz oranlarındaki artıştan doğan talep ve takip hakkı saklıdır. BK.100 md gereğince kısmi ödemeler öncelikle işlemiş faiz , masraf, vekalet ücreti ve ferilere mahsup edilecektir.)
Açıklamalara yer verilerek takip yapılmıştır.
İTİRAZ : Takip Borçlu vekili tarafından 05.02.2020 uyap tarihli “ Borca, faize ve ferilere itiraz “konulu dilekçede:
Ödeme emrinin 29.01.2020 tarihinde tebliğ alındığını, Müvekkilinin takip alacaklısına söz konusu ödeme emrinde belirtilen miktarda veya başkaca her hangi bir borcu bulunmadığını, Kabul anlamına gelmemek üzere, müvekkiliniin borçlu olduğu Kabul edilse dahi alacağın zamanaşımına uğradığı, borca zamanaşımı nedeniyle itiraz edildiği,
Açıklanan nedenlerle yasal tüm itirazlar saklı kalmak üzere, borca, ferilerine, faize, faiz oranına itirazın kabulü ile takibin durdurulmasına karar verilmesi talep edilmişştir.
İcra Dosyası İncelemesi:
İcra dosya incelemsinde, takip alacaklı vekili tarafından dosyaya sunulan 08.10.2020 tarihli dilekçesinde : Takip borçlusunun icra dosyasına itiraz edilmiş ise de, Borçlu tarafından:
- 09.03.2020 tarihinde 3.000.00 EUR,
- 20.03.2020 tarihinde 1.421.37 EUR
- 20.03.2020 tarihinde — 566,47 USD ödeme yapıldığını,
BK.100 Maddesi gereğince Kısmi ödemeler faiz ve masraftan düşüleceğinden Dosyanın bu ödemler dikkate alınarak kapak hesabı yapılması talep edilmiştir.
Taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan ve Davacının davalıdan Para cinsi üzerinden kayıt ve takip edilen iki ayrı cari hesap ekstresine göre Davacının davalıdan İcra takip 22.01.2020 tarihi itibariyle 566.47 USD ve 4.121.37 EUR ana para alacağı üzerinden Başlatılan icra takip dosyasına, Davalının 05.02.2020 tarihli itirazın akabinde 09.03.2020 tarihinde 3.000 EUR ve 20.03.2020 tarihinde de 1.421.37 EUR ve 566.47 USD anapara ödemelerinin Davacı hesaplarına haricen yapıldığı anlaşılmıştır.
Davalının Takip konusu anapara alacaklarının ödenmiş olması nazara alındığında, davalımın takibe itiraz etmiş olmasına karşın takip konusu davacı alacağının Kabul edildiğini göstermektedir.
Davalı tarafından takip sonrası, Ancak Dava tarihinden önce yapılan ödemlerin, davacının Talebide gözetilerek BK.100 Maddesi gereğince öncelikle işlemiş faiz ve ferilerine Mahsubu ile bakiye takip alacağı üzerinden takibin devamına karar verilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.
Davacı Alacağının Hesaplanması:
Sayın Mahkemenizce inceleme ara kararrında her ne kadar taraflar arasındaki ticari ilişkiye ilişkin Tarafların ticari defter kayıtlarının incelnemesi kararı verilmiş ise de, Davacı tarafından davalı aleyhine ... İcra Md 2020/... E Sayılı dosyasından başlatılan icra takibine konu asıl alacaklara, davalı tarafından itiraz edilmiş ise de İtirazın akabinde takip konusu alacakların haricen davacı hesaplarına ödenmiş olduğu ve takip konusu alacakların davalı tarafından Kabul edildiği anlaşılmış olmakla, tarafların ticari defter incelemesine ihtiyaç gerekmediği, ve davalının işbu kabulüyle asıl alacak yönünden taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Taraflar arasındaki ihtilafın, takip sonrası yapılan kısmi ödemlerde BK.100 maddesi uygulaması ile bakiye takip alacağının ne miktarda kaldığının tespiti yönünde olduğudur.
Bu çerçevede, davalının kısmi ödemeleri nazara alınarak ve BK 100 maddesi gereğince, davacının davalıdan halen varsa takip alacağı aşağıdaki gibi hesaplanması gerekmiştir.
Kısmi ödeme tarihleri esas alınmak ve BK.100 maddesi uygulaması çerçevesinde yapılan hesaplamalar sonucunda,
Dava 30.09.2020 Tarihi itibariyle 2020/... E Sayılı takip dosyasından farklı para cinsinden (EUR ve USD ) talep edilebilecek alacak (Aynı zamanda 2020/... E Sayılı dosyanın 30.09.2020 tarihli kapak hesabı):
930,75 EUR asıl alacak
6,18 EUR işlemiş Faiz
936,93 EUR toplam alacak hesaplandığı, asıl alacak için %1,25 Temerrüt faiz talep edilebileceği,
27,98 USD asıl alacak
0,37 USD İşlemiş Faiz
28,35 USD Toplam alacak hesaplandığı, asıl alacak için %2,50 Faiz talep edilebileceği," şeklinde mütaalada bulunduğu görülmüştür.
Dava; davacı tarafça başlatılan icra takibine itiraz eden davalı yanın, akabinde takibe konu asıl alacak bedellerine ilişkin tutarları ödemesi nedeniyle, davacının TBK'nun 100. maddesinin uygulanması talebiyle yapılan ödemelerin öncelikle faiz ve masraflardan düşülerek kalan alacağa ilişin davalı itirazının iptali istemi ile açılmıştır.
TBK'nun 100. Maddesinin 1. Fıkrası "Borçlu, faiz veya giderleri ödemede gecikmemiş ise, kısmen yaptığı ödemeyi ana borçtan düşme hakkına sahiptir. Aksine anlaşma yapılamaz." şeklindedir.
Somut olayın değerlendirilmesinde, davalı yanın takibe konu asıl alacak bedellerine ilişkin tutarları icra takibinden sonra fakat davadan önce ödeyerek davacı yana borçlu olduğunu kabul ettiği ancak alacak icra kanalıyla talep edildiğinden yalnız asıl alacak bedellerinin ödenmesinin takibin sona ermesine sebep olmayacağı, nitekim takibin başlatılmasıyla davalının ilgili tutarlar yönünden temerrüde de düştüğü, TBK'nun 100. maddesinin borçlunun faiz ve giderleri ödemede gecikmemiş ise yaptığı ödemeyi asıl alacaktan düşebileceğine ilişkin olduğu fakat davalının ödeme tarihleri itibarıyla asıl alacak bedellerine işlemiş faizlerin bulunduğu ve nitekim icra masrafları ve vekalet ücretlerinin de söz konusu olduğu, ayrıntılı ve gerekçeli olmakla mahkememizce hüküm kurmaya elverişli bulunan bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere; kısmi tahsilat tarihleri itibarıyla asıl alacağın işlemiş faizi ile birlikte toplam tutarından tahsil harcı, başvuru harcı, masraflar ve vekalet ücreti düşüldüğünde davalının 930,75 EURO ile 27,98 USD tutarındaki borç bakiyesinin devam ettiği, böylece takibe konu davacı alacağı son bulmadığından davalının takibe itirazının iptalinin gerektiği; davalının daha önce ödeme yaparak borcu kabul etmiş olması nedeniyle yabancı para cinsinden takip yapılamayacağı, borcun bulunmadığı ve alacağın muaccel olmadığına ilişkin savunmalarına mahkememizce itibar edilmeyeceği anlaşıldığından, davanın kabulü ile, hesaplanan bedeller yönünden itirazın iptaline, alacağa son ödemelerin yapıldığı tarihten itibaren talebi aşmamak üzere 3095 sayılı yasanın 4a maddesi gereğince değişen oranlarda yasal faiz uygulanması suretiyle takibin diğer kayıt ve şartlarla aynen devamına, alacak likit olduğundan takibe haksız itiraz nedeniyle alacağına geç kavuşan davacı lehine %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine dair aşağıdaki hükmün kurulması cihetine gidilmiştir.
HÜKÜM :Yukarıda açıklanan gerekçe ve nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ İLE,
... İcra Müdürlüğünün 2020/... esas sayılı takip dosyasında, 20/03/2020 ödeme tarihi itibari ile davacının davalıdan 930,75 Euro ve 27,98 USD alacaklı olduğunun tespiti ile bu miktara vaki itirazın iptali ile asıl alacak 930,75 Euro ve 27,98 USD'ye 20/03/2020 tarihinden itibaren yıllık %5,01 oranını geçmemek üzere 3095 sayılı yasanın 4a maddesi gereğince değişen oranlarda yasal faiz uygulanmak sureti ile takibin diğer kayıt ve şartlarla aynen devamına,
Alacağın % 20'si oranındaki 1.260,76 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gerekli 430,61 TL karar harcından 54,40 TL peşin harcın mahsubu ile 376,21 TL'nin davalıdan tahsili ile Hazine'ye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 54,40 TL peşin harç, 99,12 tamamlama harcı ve 54,40 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 207,92 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan 4.080 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 726,50 TL (bilirkişi ücreti, tebligat v.s.) yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-14. maddesi ile Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 26. maddesine göre; Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan arabuluculuk ücretinin davada haksız çıkan taraftan karşılanması gerekmekle, 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
7-Davacı tarafça yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/10/2021
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza