T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/626 Esas
KARAR NO: 2022/295
DAVA: Tespit
DAVA TARİHİ: 04/11/2020
KARAR TARİHİ: 19/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili mahkememize sunmuş dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... takipçiye sahip olan "..." adlı instagram sayfasının sahibi olduğunu ve özel tasarım olan avizelerin satışını yaptığını, davalının 16/07/2020 tarihinde müvekkilinden özel tasarım avizeleri satın alıp, sonrasında avizelerin aynı ya da benzerlerini üreterek "..." isimli kendi instagram ve facebook hesabından satmaya başladığını, bununla da kalmayıp, müvekkilinden satın aldığı ürünleri de bizzat üçüncü kişilere sattığını, müvekkilinin bu nedenle zarar gördüğünü ve görmeye devam ettiğini beyanla davalı tarafın instagram ve facebook hesaplarına erişimi engellenmesi maksadıyla ihtiyati tedbir ve davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin "..." isimli instagram hesabının sahibi olduğunu, bu hesap ile çeşitli bebek ürünlerinin satışını yaptığını, davacının "... " notuyla ilk avizesini 02/01/2019 tarihinde sattığını ve bu tarihten önce de sayfasında herhangi bir ... paylaşımının bulunmadığını, müvekkilinin pazar yoklaması yapmak amacıyla ... fiyatlarını birkaç farklı tedarikçiden sorduğunu, bu tedarikçilerin aynı ürünü davacıdan çok önce üretip satmaya başlayan tedarikçiler olduğunu, müvekkilinin davacıdan ... satın aldığı gibi başkaca tedarikçilerden de satın aldığını, ...lerin davacının özel tasarımı olmadığını, aksine birçok farklı tedarikçinin satış yaptığını, davacının 19/09/2020 tarihli paylaşımı ile Türk Patent ve Marka Kurumu'na tescil talebinde bulunduğunu, talebin kabul edildiğini izlenimi yaratarak diğer tedarikçilerin satış yapmasını engellemeye çalıştığını, ancak başvurusunun reddedildiğini, davacının haksız rekabet iddiasının ve ihtiyati tedbir talebinin haksız ve yersiz olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.
TAHKİKAT, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Mahkememizce delillerin ibrazını müteakip celbi gerekli delillerde celp edilerek dosyamız arasına katılmıştır.
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları ile dosya üzerinde, haksız rekabet hukukçusu Dr. ... ile tasarım uzmanı ... tarafından inceleme icra edilerek konuya ilişkin 28/07/2021 tarihli kök raporu teminle dosyamız arasına katılmıştır.
Mahkememizce görevlendirilen bilirkişilerin anılı kök raporunda özetle;
"Davacı ve davalı taraflara ait firmalarının instagram sayfalarında yer alan ve anlık paylaşımları ile rastgele seçilmiş, davaya konu olan "..." örnekleri yan yana getirilmek suretiyle değerlendirilmiştir.
Tasarım açısından gerek desen, gerekse şekil ve detaylar, renkler, kullanılan malzemeler, hatta ürünler üzerindeki isim v.b unsurlar; büyüklük-küçüklük gözetmeksizin oldukça benzer ürünler olarak görülmektedir.
Ancak, davacı vekilinin tarafımızdan talep etmiş olduğu aynı zamanda beyanlarının doğruluğunun tespitinin ve davaya konu olan ürünler arasında lamba yerleri, kullanılan plastik ve teller, kaynak gibi yapım özellikleri, benzerlik, farklılıklarının ancak her iki ürünü fiziki olarak ele alınması ile incelenebileceğini, nihai kanaatin buna göre verilebileceğini, aksi takdirde sadece her iki tarafın ürünlerinin sadece görseller üzerinden değerlendirilmiş olunacağı sonucuna varılmıştır. " şeklinde mütaalada bulundukları görülmüştür.
Mahkememizce dosyaya reklamcı bilirkişi ... 'nın da dahiliyle dosyanın raporu sunan bilirkişi heyetine tevdii ile, taraf vekillerinin rapora itirazlarının karşılanması, davacı ve davalı yanca üretilmiş avizelerin fiziken incelenmesi, ... üretiminde bulunan üçüncü kişilerin üretimlerinin dosya taraflarınca üretilen ...lerle benzerlik içinde bulunup bulunmadığının reklam ve satış amacıyla kullanılan Instagram adlı sosyal medya platformu üzerinde inceleme yapılarak belirlenmesi ve neticeten davalı yanın TTK 54. ve devamı maddelerinde düzenlenen haksız rekabet fiilinde bulunup bulunmadığının tespit edilerek ayrıntılı, gerekçeli, hüküm kurmaya ve denetime elverişli ek rapor düzenlenmesi istenilmiş ve konuya ilişkin 24/02/2022 tarihli ek rapor teminle dosyamız arasına alınmıştır.
Bilirkişilerin anılı ek raporlarında özetle;
"Uyuşmazlık konusu olan ürünün turistik sepetli balona benzer konsepte sahip “...” olduğu anlaşılmış, bu ürünlerin Dava dışı “... ” adlı İnstagram hesabı üzerinden en eski tarih olarak 23 Aralık 2017 tarihinden itibaren, “ ... ” isimli Instagram hesabından ise en eski tarih olarak 11 Ekim 2016 tarihinden beri satılmakta olduğunun tespit edildiği;
Davacıya ait “... sayfası üzerinden reklamı ve satışı yapılan ürünler ile Dava Dışı “ ” ve “... ” sayfasından satılan ... ürünlerinin bilgilenmiş kullanıcı gözünden ayırt edilemeyecek kadar benzer oldukları;
Dava dışı sayfalarda “...” ürünlerinin Davacıdan daha önce satılmaya başladığı dikkate alındığında Davacının satışını yaptığı ürün tasarımlarının yenilik unsurunu teşkil etmekten uzak olduğu
Fiziki değerlendirme sonucunda her iki avize de farklı iki üretim bandından (atölyeden) çıksa da; dikkatli incelendiğinde ürünlerin şekil, kullanılan plastik, teller, lamba kaynak yerlerinin benzer olduğunun görüldüğü;
Dava konusu tescilsiz tasarımların SMK kapsamında korunması için ilk defa kamuya sunulması, dolayısıyla da yenilik ve ayırt edicilik vasfını taşımaları gerektiği, ancak davacıdan önce dava dışı üçüncü kişilerin 11 Ekim 2016 tarihinden beri “...1” isimli Instagram hesabından satılmakta olduğunun tespit edilmesinden dolayı SMK kapsamında özel olarak korunmalarının zor gözüktüğü,
TTK m.55/a-4 kapsamında başkalarının iş ürünlerinde karıştırılmaya yol açan önlemler almak kapsamında haksız rekabet teşkil ettiğinin söylenebilmesi için de, davacının söz konusu tasarımları haklı olarak kullandığını, yani ilk defa oluşturup kullandığını ve/veya kamuya sunduğunu ispatlaması gerektiği; davacının kullanımından önce dava dışı üçüncü kişilerin 11 Ekim 2016 tarihinden beri “...” isimli Instagram hesabından satılmakta olduğunun anlaşılması sebebiyle haksız rekabet teşkil ettiğinden de söz edilemeyeceği" şeklinde mütaalada bulundukları görülmüştür.
Dava, davalıya ait "..." adlı Instagram hesabından satışı yapılan ... konseptli ürünlerin davacı nezdinde TTK'nun 55/1-a-4. maddesinin "Başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemler almak" şeklindeki hükmü kapsamında haksız rekabet teşkil ettiğinden bahisle haksız rekabetin tespiti ve önlenmesi davasından ibarettir.
Mahkememizce tespit edilen uyuşmazlık noktalarında icra edilen yargılama ve tüm dosya kapsamında edinilen vicdani kanaat gereğince; alanında uzman bilirkişilerce hazırlanmakla mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi heyet raporunda tespit edildiği üzere, ... konseptli ürünlerin davacıdan önce dava dışı farklı Instagram hesapları üzerinden satılmakta oldukları, davacının satmakta olduğu ürünlerin hali hazırda kendisinden önce de başkaları tarafından satılıyor olmaları nedeniyle davalının da aynı ya da benzer ürünleri satmasında TTK'nun 55/1-a-4. maddesini ihlal ettiğinden bahsedilemeyeceği, davacının davalıya sattığı ürünlerin davalıya aitmiş gibi satıldıkları iddiasının, 16/07/2020 tarihli dekont tarihinden önce davalıya ait Instagram hesabında söz konusu ...lere ilişkin paylaşımların yapıldığı mahkememizce resen tespit edildiğinden dinlenemeyeceği anlaşıldığından davanın reddine dair aşağıdaki hükmün kurulması cihetine gidilmiştir.
HÜKÜM :Yukarıda açıklanan gerekçe ve nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 80,70 TL harçtan davacı tarafından yatırılan 54,40 TL peşin harcın mahsubu ile arda kalan 21,30 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı, kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. göre hesaplanan 5.100 TL ücreti vekaletin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/04/2022
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza