T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/214 Esas
KARAR NO: 2022/210
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 24/03/2021
KARAR TARİHİ: 23/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının ... ve ... plakalı araçları ile 28.12.2018-21.10.2019 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, işletme hakkı müvekkili şirkette olan ... ndan ihlalli geçişler yaptığını, işletme hakkı müvekkili şirkette bulunan köprü ve otoyollardan geçişlerin 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5 maddesi kapsamında ücretlendirildiğini ve aynı düzenleme kapsamında ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde; 15 günlük sürede geçiş ücretinin ödemesini yapmayan araç maliklerine, geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza uygulaması yapıldığını, ihlalli geçişlere ilişkin alacağın tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğü 2019/... Esas sayılı dosyasında icra takibine başlandığını, yapılan takibe davalı tarafça itiraz edildiğini ve takibin durduğunu beyanla itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalıya usulüne uygun tebligat yapıldığı, ancak davaya karşı cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.
DELİLLER VE GEREKÇE:Dava; geçiş ihlali sebebine dayalı geçiş bedeli ile yasadan kaynaklı para cezasının tahsili amacı ile başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı vekili tarafından ihlalli geçiş tablosu, geçiş bildirim sureti, geçiş görüntülerini içerir belgelerin ibraz edildiği, araç tescil kayıtları, ticaret sicil kayıtları ile vergi kayıtlarının celp edildiği görülmüştür.
İtirazın iptali istemine konu ... İcra Müdürlüğünün 2019/... esas sayılı takip dosyası uyap üzerinden celp ve tetkik edilmiş olup davacı tarafından davalı aleyhine 3.768,50 TL asıl alacak, 361,04 TL faiz ve 64,99 TL KDV olmak üzere toplam 4.194,53 TL üzerinden takip başlatıldığı, takibe vâki itiraz üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır.
Her ne kadar davalı/takip borçlusu tarafça icra müdürlüğünün yetkisine itiraz ileri sürülmüş ise de vâki itirazının tetkikinde; İİK'nın 50. maddesi atfı kapsamında tatbiki gereken HMK'nın 10. ve TBK'nın 89. maddeleri gereğince davacı yanın adresi itibari ile İstanbul İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğu anlaşılmakla; yerinde görülmeyen yetki itirazının reddine karar verilerek yargılamaya devam edilmiştir.
Mahkememizce dosya kapsamına alınan bilirkişi raporunda özetle; "...Yapılan inceleme ve değerlendirme:
Davacının CD içeriğinde sunduğu geçiş görüntüleri ile, İhlalli Geçiş Plaka Ekstresinde yer alan 24 adet ihlalli geçişlerin İGBİ noları, plakası, Gişe Giriş Çıkış Tarihlerinin örtüştüğü tespit edildi.
... plakalı aracın Plaka ekstresinin incelenmesi sonucunda 28.12.2018 tarihinde 3,05 TL olup geçiş için yeterli bakiye olmadığı, 29.12.2018 tarihinde kara listeye alındığı, 27.03.2019 tarihinde hesabın (-) bakiye verdiği ve kara listeye alındığı, 15.04.2019 tarihinde yükleme yapılarak kara listeden çıktığı tespit edildi.
... plakalı aracın Plaka ekstresinin incelenmesi sonucunda hesabın (-) bakiye olması nedeni ile 27.03.2019 tarihinde kara listeye alındığı, 14.05.2019 tarihinde kara İisteden çıkartıldığı, hesap bakiyesinin yetersiz olması nedeni ile 16.10.2019 tarihinde gri siteye alındığı, 24.10.2019 tarihinde kara listeye alındığı tespit edildi.
Davacının dava dosyasına sunduğu İhlalli Geçiş Sorgulama Provizyon listesinde Ödeme Durumunun “Ödenmemiş ve Ödenmiş", Red Nedeninin “Ürün kara listede / ... de tanimli olmayan plaka, Ürün kara listede / Ürün kara listede.” açıklamalarının olduğu görüldü.
“... KARA LİSTE NEDİR? ... etiketinin bakiyesi 30 TL'nin altına düşerse sürücüler kara listeye alınır ve ... etiketi kullanıma kapatılır. Hesabı kapanan ve kara listeye alınan sürücüler paralı yollardan ya da köprülerden geçiş yaparsa “kaçak geçiş” yapmış sayılırlar”
Davalının sahipliğinde olan ... VE ... plakalı araçları ile 28.12.2018- 21.10.2019 tarihleri arasında ürün bakiyesi yetersiz olduğundan geçiş ücretinin alınamadığı, bu nedenlerle ... ürününün kara listeye alındığı, ürünün bir süre sonra iptal edildiği ve bu durumda yapılan tüm geçişlerin ihlalli geçiş olarak tahakkuk ettirildiği kanaatine varıldı.
Davalının gerçek kişi tacir olduğu, aracın ticari amaçla kullanılan kamyon motorlu araç olduğu ve yük taşımacılığında kullanıldığı tespit edildi.
Davalı, ... VE ... plakalı araçları ile 28.12.2018-21.10.2019 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, işletme hakkı davacı şirkette oları ... ndan 24 kez ihlalli geçişler gerçekleştirdiği kanaatine varıldı.
Dava dosyası içeriğinde mevcut delillerin ve davacının CD içeriğindeki Geçiş Görüntüleri ile İhlalli Geçiş Provizyon sorgulama listesinde görülen geçişlerin incelenmesi sonucunda, davalının sahipliğinde olan ... VE ... plakalı araçları ile 28.12.2018-21.10.2019 tarihleri arasında 24 kez, ücret ödemeksizin, işletme hakkı davacı şirkette olan otoyollardan ihlalli geçişler gerçekleştirdiği, davalının araçlarına 753,70 TL Geçiş Bedeli, yasa gereği dört katı Geçiş Cezası 3.014,80 TL olmak üzere toplam 3.768,50 TL tahakkuk ettirildiği, borç tutarının .... İcra Dairesi 2019/... Esas sayılı ilamsız icra takip tutarı ile uyumlu olduğu kanaatine varıldı (Ek-1 İhlalli Geçiş Plaka Ekstresi)
Dava dosyası içeriğinde davacı tarafından, araçların ihlalli geçişlerinden sonra davalıya yapılmış bir bildirimle ilgili delilin olmadığı görüldü.
Sayın Mahkemece itirazın iptaline ve takibin devamına karar verildiği takdirde Davacının, 6001 sayılı yasa BAM ve yaygın Yargıtay kararları gereği davalıdan 753,70 TL Geçiş Bedeli, 3.014,80 TL Gecikme Cezası olmak üzere toplam 3.768,50 TL asıl alacak tutarını talep edebileceği, 361,04 TL işlemiş faiz ve 64,99 TL KDV talebinin nihai hukuki değerlendirmesinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, davacının takip sonrası takip tarihinden itibaren artan oranlarda yıllık %18,25 işlemiş faiz ve KDV kanunun gereği işleyecek faiz üzerinden %18 KDV talep edebileceği kanaatine varıldı.
Karayolları Genel Müdürlüğü sitesinde ... VE H&S ile ilgili açıklamalarda “... Elektronik etiket (Araç içi cihaz) - Sistemin en önemli unsurudur. Otomatik geçiş şeritlerini kullanmak İsteyen sürücüler araçlarının ön camı iç yüzeyinde fonksiyonel durumda olan ve geçiş için yeterli krediye sahip Elektronik Etiket bulundurmak zorundadır. -Kendi üzerindeki pil ile çalışan elektronik etiket şeritten geçerken Anten ile iletişime geçerek veri alışverişinde bulunmaktadır. Giriş gişesinden geçilirken giriş bilgisini hafızasına yazıp, Çıkış gişesinden geçilirken bu giriş bilgisini okuyarak ücretlendirme yapılmaktadır. Elektronik Etiketler okuma ve yazma yeteneğine sahiptir. Etiketlerde ayrıca bir sesli uyarıcı da bulunmaktadır.
Genellikle, bir bip sesi başarılı bir geçişi ifade ederken, çoklu bip sesleri uyarı, cihazın bip sinyalini vermemesi ise cihazın arızalı ya da hatfalı bir kullanım olabileceği anlamına gelmektedir. ...' den geçiş ihlali yapıldığı durumlarda; Geçiş ihlali yapılan plaka üzerine, geçişin yapıldığı günden itibaren 15 (on beş) gün içinde ... veya ... alınması (yeni abonelik) ve hesabın bankalar tarafından aktif duruma getirilmesi durumunda, mevcut aktif bir ... hesabının, geçiş ihlali yapan plakaya 15 (on beş) gün içinde devredilmesi durumunda (plaka değişikliği), geçiş ihlal cezası normal geçiş ücretine otomatik olarak çevrilecektir.” Bilgisinin olduğu tespit edildi.
Davalının, .../... cihazında yeterli bakiye varken geçiş anında değişik sebeplerden ücret alınamadığında cihazın uyarı sinyali vermesi sonucunda 15 gün içerisinde yanlışlığı giderecek yeterli süresi olduğu, davalının değişik kanallardan sahipliğindeki araçların plaklarını sorgulayarak borç durumunu öğrenebileceği, .../... cihazını doğru bir şekilde kullanmak, çalışır vaziyetinde tutmak ve cihazlara bağlı hesaplarını her zaman müsait olarak tutma sorumluluğunda olduğu kanaatine varıldı.
6001 Sayılı Kanun' da ve işletme protokolünde hiçbir şekilde ihlalli geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine SMS, e-posta, ihtamame veya herhangi bir şekilde bildirim yapma yükümlülüğü ile ilgili bir düzenlemenin bulunmadığı kanaatine varıldı.
SONUÇ VE KANAAT:
6001 sayılı kanunun 30/7 maddesine göre 15 gün içerisinde ihlalli geçişler ödendiği takdirde gecikme cezası alınmayacağı hükmünün olduğu, bunun yanı sıra sürücülerin ... ve ... cihazlarını sürekli bakiyesi müsait tutmakla ve kontrol etmekle sorumlu olduğu,
Karayolları Genel Müdürlüğü Sitesinde ... ve ... ile ilgili açıklamalarda ... sistemlerinden geçiş ihlali yapılması durumunda; geçiş ihlali yapılan plaka üzerine 15 (on beş) gün içinde ... veya ... abonesi olunması veya mevcut ... veya ... hesaplarında geçiş için yeterli bakiyesi olması durumunda cezalı geçiş ücreti uygulanmadığının duyurulduğu,
Davalının, .../... cihazında yeterli bakiye varken geçiş anında değişik sebeplerden ücret alınamadığında cihazın uyarı sinyali vermesi sonucunda 15 gün içerisinde yanlışlığı giderecek yeterli süresi olduğu, davalının değişik kanallardan sahipliğindeki araçların plaklarını sorgulayarak borç durumunu öğrenebileceği, .../... cihazını doğru bir şekilde kullanmak, çalışır vaziyetinde tutmak ve cihazlara bağlı hesaplarını her zaman müsait olarak tutma sorumluluğunda olduğu, 3095 Sayılı Katma Değer vergisi Kanunu' nun 24. Maddesi (c) bendinde faiz alacağı da KDV matrahları arasında gösterildiğinden ve yaygın Yargıtay kararlarında da aynı yönde içtihatlar olduğundan Davacının, davalıdan icra yolu ile tahsil! edeceği faiz alacaklarından KDV tahakkuk ettirmeye ve talep etmeye hakkı olduğu,
Dava dosyası içeriğinde mevcut delillerin ve davacının CD içeriğindeki Geçiş Görüntüleri ile İhlalli Geçiş Provizyon sorgulama listesinde görülen geçişlerin incelenmesi sonucunda, davalının sahipliğinde olan ... VE ... plakalı araçları ile 28.12.2018-21.10.2019 tarihleri arasında 24 kez, ücret ödemeksizin, işletme hakkı davacı şirkette olan otoyollardan ihlalli geçişler gerçekleştirdiği, davalının araçlarına 753,70 TL Geçiş Bedeli, yasa gereği dört katı Geçiş Cezası 3.014,80 TL olmak üzere toplam 3.768,50 TL tahakkuk ettirildiği, borç tutarının .... İcra Dairesi 2019/... Esas sayılı ilamsız icra takip tutarı ile uyumlu olduğu,
Sayın Mahkemece itirazın iptaline ve takibin devamına karar verildiği takdirde Davacının, 6001 sayılı yasa BAM ve yaygın Yargıtay kararları gereği davalıdan 753,70 TL Geçiş Bedeli, 3.014,80 TL. Gecikme Cezası olmak üzere toplam 3.768,50 TL asıl alacak tutarını talep edebileceği, 361,04 TL işlemiş faiz ve 64,99 TL KDV talebinin nihai hukuki değerlendirmesinin Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, davacının takip sonrası takip tarihinden itibaren artan oranlarda yıllık %18,25 işlemiş faiz ve KDV kanunun gereği işleyecek faiz üzerinden %18 KDV talep edebileceği... " yönünde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.
Huzurdaki davada itirazın iptali istemine konu olan icra takibine dayanak alacağın, davacı tarafından işletilen köprü/otoyoldan davalıya ait araçların ücret ödemeden geçiş yapması iddiasına dayalı olduğu saptanmış olup davalı /gerçek kişi tacirin takibe vaki itirazı üzerine huzurdaki davanın ikame edildiği anlaşılmıştır. Eldeki davaya tatbiki gereken 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesinin 5. fıkrasına göre; "4046, 3465 ve 3996 sayılı Kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. Ücretin dört katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir. İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir." 6. fıkrasına göre; "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücretsiz geçiş yapan araçlar, işletici şirket tarafından bu maddenin yedinci fıkrasında öngörülen sürenin bitimini takip eden ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilir." 7. fıkrasına göre; "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz." düzenlemesi câri olup araç maliklerinden geçiş ücreti ve ceza tutarının tahsil edileceği öngörülmüştür. Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya ... yahut ... sisteminden provizyon alınamadığı takdirde gişe çıkışlarındaki bariyerler açılmadığından, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmekte olup ... ve ... kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır. (Emsal ilam: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesİ 17. Hukuk Dairesinin 2019/105 esas, 2022/389 karar sayılı kararı.)
Dosyada mübrez kamera/fotoğraf kayıtları, bildirim evrakları, provizyon ve geçiş tablosu kapsamında huzurdaki davada, işletmesi davacıya ait köprü/otoyoldan davalının maliki olduğu araçların geçiş ihlali yaptığının sabit olduğu, aksinin tüm dosya kapsamında ispatlanamadığı, yukarıda anılan 6001 sayılı Kanun'un 30/5. fıkrasına göre araç maliklerinin geçiş ücretleri ve cezalardan sorumlu olduğu anlaşılmıştır. 6001 sayılı Kanun'un 30/5. fıkrasına göre araç maliklerinin geçiş ücretleri ve cezalardan sorumlu olduğu gibi anılan hükme göre tebliğ edilmesi dâhi öngörülmediğinden kanuni 15 günlük sürenin geçmesine müteakip mütemerrit olunmakla davacı alacağının sübut bulduğu anlaşılmıştır. Tüm bu nedenlerle; davacı yanın davalı taraftan takip tarihi itibariyle 3.768,50-TL asıl alacak, 361,04-TL işlemiş faiz, 64,99-TL faizin KDV'si (3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu 24. maddesi uyarınca) olmak üzere toplam 4.194,53-TL alacaklı olup bu tutar yönünden başlatılan icra takibine davalı takip borçlusunun vâki itirazının haksız olduğu sonucuna varılmıştır.
Son olarak icra inkar tazminatı yönünden inceleme yapılmış olup somut olayda takip konusu alacak miktarının tespiti yargılamayı gerektirmediğinden, bir başka ifade ile alacak, dava tarihi itibariyle likit ve muayyen olduğundan, davacının icra inkar tazminatı isteminin kabulüne karar verilmesi gerektiği (Emsal karar: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi'nin 2020/1586 esas, 2020/80 karar sayılı kararı.) anlaşılmakla; davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile,
Davalının ... İcra Dairesinin 2019/... E. sayılı takip dosyasına vâki itirazının iptali ile takibin aynen devamına,
2-Alacak likit olmakla 838,90-TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
3- Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 286,53 TL karar-ilam harcından, davacı tarafça peşin yatırılan 59,3 TL harcın mahsubu ile bakiye 227,23 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine,
4-Dava tam kabul ile sonuçlandığından, davacı tarafça yapılan 856,00 TL yargılama giderinin, davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine
5- Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 4.194,53 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine,
6- Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333. maddesi ile Yönetmeliğin 207. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle ... merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
7-Devletçe karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
9- Davacı tarafça yatırılan 59,30 TL başvuru harcı ile 59,30 TL peşin harç olmak üzere toplam 118,60 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, dava miktarı itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.23/03/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır