İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/296 Esas 2025/422 Karar

T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2021/296 Esas
KARAR NO :2025/422

DAVA:Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:03/02/2015
KARAR TARİHİ:28/05/2025

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin 2007 yılından beri gerek Türkiye'de gerekse uluslararası alanda elektrik ve mekanik tesisat konularında entegre eğitim sistemi çerçevesinde çevre duyarlılığı, iş güvenliği ve yasal uygulamalar ile standartlara uymaya özen göstererek faaliyet göstermekte olup bu alanlarda ve sektöründe haklı üne sahip Türkiye'nin gelen şirketlerinden biri olduğunu, dava konusu asıl uyuşmazlığın davalının müvekkil şirketin sözleşmeye uygun şekilde tam ve eksiksiz olarak tamamladığı mekanik tesisat işlerine ilişkin düzenlenmiş olduğu hak ediş raporlarını onaylamaması ve hak edişlere konu bedelleri ödememesinden kaynaklandığını, davalı şirketin müvekkil tarafından sözleşme gereği kendisine tevdi edilen ve sözleşme konusu işin müvekkil şirketten kaynaklanmayan sebeplerle öngörülen sürede bitmemesi üzerine bir kez süresi uzatılmak durumunda kalınan teminat mektuplarını nakde çevireceği tehdidinde bulunmuş ve güvenilir çalışma ortamını yok ettiğini, davalı şirketin müvekkil şirket ile akdetmiş olduğu sözleşmeyi haksız ve hukuka aykırı olarak tek taraflı olarak feshettiğini, bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 213.579,00TL'nin davalının .... Noterliği' nin 13/11/2014 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile temerrüde düştüğü 22/11/2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin üstlendiği mekanik imalat işini 31/12/2013 tarihine kadar bitirmekle yükümlü olduğu belirtilmiş, davacı şirketin sözleşmesel yükümlülüklerini yerine getirmesinin temini amacıyla sözleşmenin imzası ile birlikte davacı şirketten 30/04/2014 tarihine kadar geçerli toplam 375.000TL lik teminat mektubu alındığını, ancak davacı şirketin kendi kusur ve ihmali ile yapılan sözleşme hükmüne rağmen 31/12/2013 tarihinde tahahhüt etmiş olduğu işi bitiremediğini ve müvekkil şirketten ek süre talep ettiğini, davacı şirket tarafından yarım bırakılan işlerin başka bir şirkete yaptırılmasının zaman kaybına ve mevcut maddi zararın artmasına neden olacağını düşünen müvekkil şirketin 30/07/2014 tarihine kadar geçerli 175.00TL lik kesin banka teminat mektubu verilmesi şartı ile davacı şirkete 30/07/2014 tarihine kadar ikinci ek süre verdiğini, ek sürede yine işin bitirilemediğini, bu nedenlerle müvekkil şirketin davacı şirkete herhangi bir borcu bulunmadığından işbu haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri tüm deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.
Mahkememizden verilen 25/04/2018 tarih ve ... sayılı kararı ile;
''Taraflar arasındaki eser sözleşmesinin 28. maddesi uyarınca; '' ...Yapılacak işlerle ilgili bu sözleşmede yer alan birim fiyatlar ile işveren onaylı uygulama projelerine göre hesaplanacak miktarların çarpılmasıyla yükleniciye ödenecek tutar hesaplanacaktır. Hakedişler, işverenin vereceği tip hakediş raporu formları üzerinden yapılacaktır. Hakedişler alacakları bir başkasına temlik edilemez. Hakediş raporu yüklenici tarafından en geç ayın son gününde işverene sunulur. Yüklenici her ayın sonunda ilgili ayın son gününde işverene sunulur. Yüklenici her ayın sonunda ilgili ayın hakedişini sunmadığı taktirde hakedişinden gecikilen her gün için 150TL ceza kesilecektir. Hakedişler yüklenici dilekçesinden itibaren 15 gün içinde işveren tarafından kontrolü yapılarak onaylanır ve hakedişin tamamının ödenmesi işveren onayından sonra kesilecek faturaya uygun olarak %30 nakit, kalan 60-90 gün vadeli çek olarak yapılır. Ayrıca işin bedelinin %10'u kadar teminat mektubu alınacaktır. Bu durumda hakedişlerden nakit teminat bedeli kesilmeyecektir... '' şeklinde düzenleme konusu yapılmıştır.
Davacı/yüklenici kendisinden kaynaklanmayan sebeplerle (ince işin bitirilmemesi, dış cephenin kapatılmaması, inşai gecikmeler , davacı ile diğer işlerin yapımını üstlenen yüklenicilerin koordineli şekilde çalışabilmeleri için gereken iş programının ısrarlı şekilde iletilmediği...) sözleşmede kararlaştırılan iş süresinin uzadığını, 30/04/2014 tarihinde süresi dolan teminat mektubunun 3 ay uzatıldığını, davalı iş sahibinin sözleşmeye aykırı olarak davacının taahhüt ettiği bazı işleri başka yüklenicilere yaptırarak sözleşme tutarının önemli ölçüde azalmasına neden olduğunu beyan etmiştir.
Davalı iş sahibinin eser sözleşmesini 11/08/2014 tarihli ihtarname ile feshettiği anlaşılmıştır. Davalı iş sahibi davaya cevaplarında; davacı yüklenicinin kısmi geçici kabulleri yapmadığını, sözleşmenin 7. maddesi ile işin bitim süresinin 31/12/2013 olarak belirlendiğini, davacı yanın ek süre istediğini, davacı tarafa 30/04/2014 tarihine kadar ek süre verildiğini, bu sürede işin tamamlanmaması nedeni ile ikinci kez ek süre istediğini, bunun üzerine 30/07/2014 tarihine kadar geçerli 175.000-TL kesin teminat mektubu verilmesi kaydıyla ikinci ek süre verilebileceğinin belirtildiğini, süresi sona eren teminat mektubu uzatılmazsa sözleşmenin feshedileceğinin iletildiğini, işin gecikmesinde iş sahibinden kaynaklanan herhangi bir kusurun olmadığını, ince işler, dış cephe kapatılması, yağmur / iniş kanal montajının davacının mekanik işleri tamamlanması noktasında ilgisinin olmadığını, ayrıca işin gecikmesinden kaynaklı cezai şart alacaklarının mevcut olduğunu ve TBK 139 kapsamında takas defi savunmalarını ileri sürmüştür.
Sözleşmeye göre işin bitirilme tarihinin 31/12/2013 olarak kararlaştırılmasına rağmen, dosyada mevcut tarafların karşılıklı beyanlarına göre işin bitirilme tarihinin önce 30/04/2014 , daha sonra da 30/07/2014 tarihine uzatıldığı ve devamında 175.000,00TL'lik teminat mektubunun süresinin uzatılmaması nedeniyle sözleşmenin 11/08/2014 tarihinde davalı tarafından feshedildiği sabittir.
Yargılama kapsamında toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda; kök rapor öncesinde sözleşme hükümlerine göre davacının bitirdiği işler veya geriye kalan işlerle ilgili herhangi bir tespit
yaptırıldığına dair dosyaya herhangi bir veriye rastlanılmadığı, mahalde yapılan yerinde inceleme sonucunda ... ... Projesinin inşai ve dava konusu mekanik tesisat işlerinin tamamlandığı ve tüm tesisatın çalışır durumda bulunduğunun tespit edildiği, sözleşmenin feshi aşamasında herhangi bir geçici kabul evrakının düzenlenmediği, davacı yüklenicinin işi hangi aşamaya kadar tamamladığına dair herhangi bir tespit tutanağının bulunmadığı, yerinde yapılan tespitte mekanik tesisatın bitirildiği, daha önce de davacının yaptığını gösterdiği 162.643,00TL'lik işlerle ilgili olarak davalı yanca herhangi bir tespit yapılmadığına göre teknik bilirkişiler tarafından davacının yaptığı işlerin sözleşme birim fiyatları olup olmadığının incelenmesi yoluna gidildiği, devamında dava konusu işlerin tamamının sözleşme birim fiyatları ile karşılaştırılması yapılmış olup, bütün iş kalemlerinin birebir uygun olduğunun tespit edildiği, ancak dava konusu hak ediş raporunda sözleşme birim fiyatlarında karşılığı olmayan ve keşfe ilave olarak sadece numune idari için 1.406,00TL lik bedel karşılığı yapıldığı iddia edilen daire içi bakır boru tesisatı işinin davacının verdiği fiyat teklifinin davalı tarafın onayına uygun olarak yapıldığı, Nisan Mayıs, Haziran dönemini kapsayan hak ediş raporunda davacı sözleşme dışı olarak yaptığını iddia ettiği 12.679,00TL değerindeki işlerin dosyada bulunan ve dosyaya ilave edilen e-mail yazışmalarından bu işlerin yapılmış olduğu anlaşılmakla, her kalem için ne kadar iş imalatı yapıldığı, yapılan işin sayısı, kullanılan malzeme, birim ve miktarı, işçilik saati ayrıntıları gibi veriler dosyada bulunmadığı ve sözleşme dışı yapıldığı tespiti ile davacının Nisan Mayıs Haziran dönemi için talep edebileceği hak ediş miktarının 191.918,74TL olarak hesap edildiği, dava konusunun 2014 yalının Nisan, Mayıs, Haziran dönem hak edişi olan 208.538,37TL tutarındaki bedelin davalı tarafça ödenmemesi hususu olduğu, bu bedelin hesaplanırken dönem hak ediş tutarının 176.727,44TL olarak alındığı, %18KDV rakamı olan 31.810,93TL ilave ederek 208.538,37TL hesaplandığı, halbuki hak ediş raporunun son ve sondan bir önceki sahifesinde sözleşme kapsamı işler ve sözleşme harici yapılan işlerin toplamının 175.322,00TL olduğu, bu rakama %18KDV olarak 31.557,96TL eklendiğinde dönemi hak edişinin 206.879,96TL olarak hesaplanması gerektiği, sözleşme kapsamı yapılan 162.643,00TL iş tutarına %18KDV= 31.557,96TL ilave edilerek dönem hak ediş tutarının 191.918,74TL olarak hesaplandığı,
Mekanik tesisat uygulama projeleri ile inşai uygulama projelerinin sözleşme hükümlerine göre belli bir koordinasyon içinde yürütülmesinin gerektiği, bu nedenle davacının sözleşme süresinde işin bitiş tarihi 31/12/2013 olarak belirlenmiş olmakla birlikte yapımını üstlendiği mekanik işlerin tamamlanabilmesi için öncelikli olarak yapılması gereken projeye ilişkin ince işlerin bitirilmemesi, dış cephenin bir türlü kapatılmaması ve yağmur iniş kanal montajının dahi yapılmaması sebepleriyle sözleşme konusu işte inşai gecikmelerin yaşandığı, mekanik tesisat işlerinin tamamlanmasının tıpkı diğer imalatlarda da olduğu gibi birbirleri ile ilintili olduğu, sıhhi tesisat işlerinin, borulama işlerinin tamamlanmasının devamında seramik işleri tamamlanmadığı zaman vitrifiye montajının yapılmasının mümkün olmadığı, yine cephe işleri geciktiğinden ve buna bağlı olarak alçıpan asma tavan imalatlarına geçilemediğinden asma tavan içinde imalatı tamamlanan yangın tesisatı ve havaalandırma kanalları, sprinkler ve menfez montajları ile sonlandırılmasının mümkün olmadığı şeklindeki değerlendirmelerin mekanik tesisat tekniği açısından yerinde bulunduğu, davalı şirketin ise gecikmeden kaynaklı herhangi bir gecikme cezası tahakkuk ettirildiğine dair dosyada bir belgeye rastlanılmadığı,
Dava konusu somut olayda davacı yüklenici davalı iş sahibinin kendisine düşen hazırlık fiilerini yerine getirmediğini ve sürenin bu yüzden uzaması gerektiğini ifade ettiği, teknik değerlendirmede iş sahibinin dolaylı olarak alacaklı temerrüdüne düştüğünün tespit edildiği, bu noktada ise davacı yüklenicinin borçlu temerrüdünden ne ölçüde kurtulduğunun açık olmadığı, süre değerlendirmede buna ilişkin bir belgeye rastlanılamadığı, bu durumda süre vermenin davacı yüklenicinin eseri teslim borcunda temerrüde düşmesine ne ölçüde etki edeceğinin değerlendirilmesinin mümkün olamayacağı,
Teknik değerlendirme ve taraf vekillerinden beyanlarından davacı yüklenici tarafından işin tamamının yapılmadığı sabit olmakla birlikte dava dosyasındaki evraklar ve teknik değerlendirmeler dikkate alındığında yapılan işin ne kadarlık kısmının davacı yüklenici tarafından yapılmış olduğunun belirlenemediğinin görüldüğü, taraflar arasındaki sözleşmede yapılan iş karşılığı hak ediş bedeli ödeneceğinin belirtildiği,
teknik değerlendirmede davacı tarafından sunulan hak ediş belgelerindeki bedellerin yüklenicinin talep edebileceği ücretin hesaplanmasında dikkate alınacağı,
Davalı vekili dava dışı ... firması ile herhangi bir sözleşme yapılmamış olduğunu , firmanın hak ediş raporuna göre sözleşme kapsamı işler sahife toplamının 298.746,00TL ve sözleşme harici yapıldığı belirtilen ilave işlerin de 54.708,78TL bedelle yaptırıldığının anlaşıldığı, davacı tarafın Nisan , Mayıs, Haziran dönemini kapsayan hak ediş raporunda ise davacı sözleşme dışı olarak yaptığını iddia ettiği 12.679,00TL değerindeki işlerin dosyada bulunan ve dosyaya ilave edilen e mail yazışmalarından bu işlerin yapılmış olduğu anlaşılmakla, her kalem için ne kadar iş imalatı yapıldığı, yapılan işin sayısı, kullanılan malzeme, birim ve miktarı, işçilik saati ayrıntıları gibi veriler dosyada bulunmadığı ve sözleşme dışı yapıldığı, davacının Nisan Mayıs Haziran dönemi için talep edebileceği hak ediş miktarının 191.918,74TL olduğu,
Davacı şirketin dava konusu proje ile ilgili Ağustos döneminden 17.051,17TL gider yaptığı görülmekle birlikte, muhasebe tekniği açısından giderleri gelen evrak türüne ve kayıt edilme nitelikleri göz önüne alındığında 01/08/2014-11/08/2014 tarihleri arasında maddi zararın hesaplanmasında bu döneme ait giderler oransal olarak hesaplanacağı, 17.051,17TL Ağustos ayı gideri, 31 günde bu kadar gider yapıldığına göre 01/08/2014- 11/08/2014 tarihleri arasında maddi zarar 17.051,17TL / ağustos 31 ün = 550,03TL / gün 11 günlük zarar = 6.050,41TL maddi zarar hesaplandığı, davalı iş sahibinin alacaklı temerrüdüne düşmüş olduğu, tarafların karşılıklı mutabakatları sonucu işin tamamlanması 30/07/2014 tarihine kadar uzatıldığı, iş sahibinin alacaklı temerrüdüne düşmesine rağmen tarafların anlaşması ile teslim süresinin uzatılmış olduğu görülmekle davalı yanın cezai şart mahsup talebinde haklı bulunmadığı, davacının 191.918,74TL + 6.050,41TL olmak üzere neticeten 197.969,15TL alacak istemi yerinde görülmekle davanın kısmen kabulü ile 197.969,15 TL'nin .... Noterliği 'nin 3 gün süreli ve 18/11/2014 tebliğ tarihli ihtarnamesi kapsamında davalının temerrüte düştüğü 24/11/2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, fazlaya dair istemin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir...." şeklinde hüküm tesis edilmiştir.
Mahkememizden verilen 25/04/2018 tarih ve 2015/130 Esas 2018/371 sayılı kararı davalı vekilinin istinaf talebi ile Bölge Adliye Mahkemesi'nin, 15. Hukuk Dairesi'ne gönderilmiş olup Bölge Adliye Mahkemesi'nin, 15. Hukuk Dairesi'nin 15/03/2021 tarih ve 2018/1755 Esas 2021/531 Karar sayılı ilamıyla ; ''Uyuşmazlık, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470. ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı yüklenici, davalı ise iş sahibidir.
Taraflar arasında 11/04/2013 tarihli sözleşme imzalanmıştır. Bu sözleşme ile davacı yüklenici sıfatıyla, davalıya ait ... ... Projesi'nin inşai ve dava konusu mekanik tesisat işlerini yapmayı üstlenmiştir.
Dosya kapsamında bulunan elektrik mühendisi ..., hukukçu ..., makine mühendisi ... ve mali müşavir ... tarafından hazırlanan 18/07/2016 tarihli bilirkişi kurulu raporunda; 18/04/2013 tarihli sözleşmede ilk bedelin 2.500.000,00 TL olarak kararlaştırıldığı, sözleşmeye göre işin bitirilme tarihi 31/12/2013 olmakla birlikte, dosyada mevcut tarafların karşılıklı beyanlarına göre işin bitirilme tarihinden önce 30/04/2014, daha sonra da 30/07/2014 tarihine kadar uzatıldığının anlaşıldığı, buna rağmen işin bitirilmemesi ve 175.000,00TL'lik teminat mektubunun süresinin uzatılmaması nedeniyle sözleşmenin 11/08/2014 tarihinde davalı tarafından feshedildiği, davacının Nisan-Mayıs 2014 dönemini kapsayan KDV hariç 140.085,81TL' lik hakediş bedelinin onaylanıp ödenmediğini iddia ederek söz konusu bu hak edişe Haziran hak ediş ilavesini de yapmak suretiyle revize haliyle yeniden düzenleyip işverenin onayına sunduğunu beyan ettiği, Nisan, Mayıs, Haziran aylarını kapsayan 208.538,37TL lik hakediş bedelinin onaylanıp ödenmeyerek sözleşmenin feshedildiği, davalı yanın son hak ediş alacağının yapılan hangi iş veya fişlerden kaynaklandığını açıkça belirtmesi ve söz konusu işlerin yapıldığını açıkça ispat etmesi gerektiği, dolayısıyla davacı tarafın tek taraflı olarak hazırlanan bir belgeye dayanan haksız ve mesnetsiz alacak iddialarının kabulünün mümkün olmadığı, 11/08/2014 tarihli sözleşmenin feshedilmesi üzerine eksik kalan işlerin davacı tarafın iddiasında beyan ettiği gibi başka yüklenici müteahhit tarafından tamamlanmış olduğunun davalı tarafın beyanından da anlaşıldığı, ancak bu yeni yükleniciye hangi işlerin verildiği ile ilgili dosyada herhangi

bir veri bulunamadığı, sözleşme hükümlerine göre davacının bitirdiği işler veya geriye kalan işlerle ilgili herhangi bir tespit yaptırıldığına dair dosyaya herhangi bir belge sunulmadığı, mahalde ... ... Projesinin inşai ve dava konusu mekanik tesisat işlerinin tamamlandığı ve tüm tesisatın çalışır durumda bulunduğu, sözleşmenin fesih aşamasında herhangi bir geçici kabul evrakı düzenlenmediği, davalı yada davacı tarafın herhangi bir tespitinin olmadığı, yani davacı yüklenicinin işi nerede bıraktığına dair herhangi bir tespit tutanağının bulunmadığının taraf vekillerine ifade edildiği, davacı tarafın yarım kalan işin ... Mühendislik Taahhüt San. ve Tic. AŞ'ye yaptırıldığına dair 26/08/2014 tarihli 1.040.000,00 TL'lik, 07/11/2014 tarihli 42.372,88TL'lik, 28/02/2015 tarihli 57.627,12TL'lik olmak üzere 3 adet fatura sureti belge sunduğu, davalı taraf vekilinin ... firması ile bir sözleşme yapılmadığını, ayrıca ellerinde bu firmaya ait herhangi bir hakediş raporu bulunmadığını beyan ettiği, davacı tarafından 7 adet ayrı hakediş düzenlendiği ve davalı tarafından bedelin ödendiği, davacının dava konusu 208.537,00TL hak ediş alacağının, dosyaya sunulan belgelerde 206.879,96TL olarak hesaplanması gerektiği, yapılan incelemede 208.538,37TL tutarında hak ediş raporuna ilişkin olarak düzenleme ve davalı tarafa sunma bakımından diğer 7 adet hak ediş raporlarına göre herhangi bir farklı uygulama tespit edilemediği, davacının dava konusu hak ediş raporunda Nisan, Mayıs, Haziran aylarında yaptığı işler karşılığı olarak 162.643,00TL + KDV' lik işler yaptığını beyan ettiği, yerinde yapılan tespitte mekanik tesisatın bitirildiği, daha önce de davacının yaptığını gösterdiği 162.643,00TL lik işlerle ilgili olarak davalı yanca herhangi bir tespit yapılmadığına göre teknik bilirkişilikçe davacının yaptığı işlerin sözleşme birim fiyatları olup olmadığının incelenmesi yoluna gidildiği, dava konusu işlerin tamamının sözleşme birim fiyatları ile karşılaştırılmasının yapılmış olup, bütün iş kalemlerinin birebir uygun olduğunun tespit edildiği, ancak dava konusu hak ediş raporunda sözleşme birim fiyatlarında karşılığı olmayan ve keşfe ilave olarak sadece numune idari için 1.406,00TL' lik bedel karşılığı yapıldığı iddia edilen daire içi bakır boru tesisatı işinin davacının verdiği fiyat teklifinin davalı tarafın onayına uygun olarak yapıldığı, Nisan , Mayıs, Haziran dönemini kapsayan hak ediş raporunda; davacının sözleşme dışı olarak yaptığını iddia ettiği 12.679,00TL değerindeki işlerin dosyada bulunan ve dosyaya ilave edilen e-mail yazışmalarından bu işlerin yapılmış olduğunun anlaşıldığı, her kalem için ne kadar iş imalatı yapıldığı, yapılan işin sayısı, kullanılan malzeme, birim ve miktarı, işçilik saati ayrıntıları gibi verilerin dosyada bulunmadığı ve sözleşme dışı yapıldığı, davacının Nisan, Mayıs, Haziran dönemi için talep edebileceği hak ediş miktarının 191.918,74TL olduğu, mekanik tesisat uygulama projeleri ile inşai uygulama projelerinin, sözleşme hükümlerine göre belli bir koordinasyon içinde yürütülmesi gerektiği, bu nedenle davacının sözleşme süresinde işin bitiş tarihi 31/12/2013 olarak belirlenmiş olmakla birlikte müvekkili şirketin yapımını üstlendiği mekanik işlerin tamamlanabilmesi için öncelikli olarak yapılması gereken projeye ilişkin ince işlerin bitirilmemesi, dış cephenin bir türlü kapatılmaması ve yağmur iniş kanal montajının dahi yapılmaması sebepleriyle sözleşme konusu işte inşai gecikmeler yaşandığı, mekanik tesisat işlerinin tamamlanması tıpkı diğer imalatlarda da olduğu gibi birbirleri ile ilintili olduğu, sıhhi tesisat işlerinin, borulama işlerinin tamamlanmasının devamında seramik işleri tamamlanmadığı zaman vitrifiye montajının yapılmasının mümkün olmadığı, seramik işleri tamamlanmadığından vetrifiye montajının yapılmasının mümkün olmadığı, seramik işleri tamamlanmadığından vitrifiye montajlarının yapılamadığı, yine cephe işleri geciktiğinden ve buna bağlı olarak alçıpan asma tavan imalatlarına geçilemediğinden asma tavan içinde imalatı tamamlanan yangın tesisatı ve havaalandırma kanalları, sprinkler ve menfez montajları ile sonlandırılmasının mümkün olmadığı şeklindeki değerlendirmesinin mekanik tesisat tekniği açısından yerinde bulunduğu, davalı şirket davacı şirketten cezai şart alacağı olduğunu iddia ettiği, ancak bu zamana kadar herhangi bir gecikme zcezası tahakkuk ettirildiğine dair dosyada bir belgeye rastlanılmadığı, davalı şirketin işin zamanında bitirilememesi nedeniyle davacı şirketin iki defa süre uzatma talebinde bulunduğunu belirtmekte ise de, davacı şirket vekilinin işin sözleşmede öngörülen sürede tamamen davalı taraftan kaynaklanan sebeplerle yetiştirilememesi üzerine, müvekkilinin gereken uyarıları yaparak işi yapmaya süre talep etmeksizin 30/04/2014 tarihine kadar devam etmiş olup hiçbir şekilde ek süre talebi olmadığı şeklinde beyanda bulunduğu, bu anlamda yani süre uzatma talebi ve onayı ile ilgili olarak dosyada herhangi bir belgeye rastlanmadığı, davacı tarafın 2013/2014 yılları ticari defterlerinin incelenmesinde; davacının ibraz edilen ticari defterlerinin kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu, açılış ve kapanış tasdiklerinin yaptırıldığı ve defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, mevcut tespitlere göre davacının ibraz edilen ticari defterlerinin kendi lehine delil vasfı taşıdığı, davacının ibraz edilen ticari defterlerinde 31/12/2014 tarihi itibari ile davalıdan 70,76TL alacağı olduğu, davalı tarafın 2013/2014/2015 yılları ticari defterlerini tarafına ibraz ettiği, davacının ibraz edilen ticari defterinden 2013/2014 yılına ait envanter defterinin ibraz sırasında yazdırılmadığının tespit edildiği, bu nedenle 2013/2014 yılına ait ticari defterlerin yasanın aradığı koşulları taşımadığından davalı lehine delil olamayacağı, 2015 yılına ait ticari defterlerin ise kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu, açılış ve kapanış tasdikleri yaptırıldığı ve defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, davalının ibraz edilen ticari defterlerinde davacıya borcu olmadığı, davalı tarafından ibraz edilen 15/02/2016 tarihli dilekçede konu edilen faturaların davalı ticari defterinde kayıtlı olduğu, iş sahibinin tamamlanmış olan eseri teslim almaktan kaçınması halinde alacaklı temerrüdü meydana geldiği, iş sahibi kendine düşen hazırlık faaliyetlerini yerine getirmeyerek yüklenicinin esere başlanmasını veya bitirmesini engellemesi durumunda da alacaklı temerrüdü hükümleri uygulama alanı bulduğu, hazırlık faaliyetlerinden anlaşılması gereken malzemelerin sağlanması, arsaya erişim gibi yüklenicinin çalışmalarına başlayabilmesi için gereken hazırlık işlemleri olduğu, iş sahibinin işin yapılmasına başlanması, devam edilmesi veya teslimi ile ilgili bir hukuki işlemi yapmaktan veya gerekli talimatları vermekten kaçınması durumları da iş sahibinin alacaklı temerrüdüne düşmesine neden olabileceği, somut olayda; davacı yüklenicinin, davalı iş sahibinin kendisine düşen hazırlık fiilerini yerine getirmediği ve sürenin bu yüzden uzaması gerektiğini dolaylı ifade ettiği, teknik değerlendirmede de, dolaylı da olsa iş sahibinin alacaklı temerrüdüne düşmesi dolayısıyla yüklenicinin borçlu temerrüdünden ne ölçüde kurtulduğunun açık olmadığı, süre değerlendirmede buna ilişkin bir belgeye rastlanılamadığı, bu durumda süre vermenin davacı yüklenicinin eseri teslim borcunda temerrüde düşmesine ne ölçüde etki edeceğinin değerlendirilmesinin mümkün olamayacağı, teknik değerlendirme ve taraf vekilleri beyanlarından, davacı yüklenici tarafından işin tamamının yapılmadığının anlaşıldığı, bununla birlikte dava dosyasındaki evraklar ve teknik değerlendirmeler dikkate alındığında yapılan işin ne kadarlık kısmının davacı yüklenici tarafından yapıldığının belirlenemediğinin görüldüğü, taraflar arasındaki sözleşmede yapılan iş karşılığı hak ediş bedeli ödeneceğinin belirtildiği, teknik değerlendirmede davacı tarafından sunulan hak ediş belgelerindeki bedellerin yüklenicinin talep edebileceği ücretin hesaplanmasında dikkate alınacağı yönünde mütalaada bulunulacağı bildirilmiştir.
Aynı bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen 09/05/2017 tarihli ek raporda; sözleşme harici yapıldığı iddiasıyla dava konusu Nisan, Mayıs, Haziran hakediş listesine ilave edilen 12.679,00TL tutarındaki 14 maddeden oluşan iş kalemlerinin tek tek tekrar incelendiği, kök rapordaki her kalem için ne kadar iş/imalat yapıldığı, yapılan işlerin sayısı, kullanılan malzeme, birimi, miktarı, işçilik saati, ayrıntıları, gibi verilerin dosyada bulunmadığından e- mail yazışmalarında konuyla ilgili yeterli bilgi açıklama olmadığından, bu bilgilerle Bayındırlık birim fiyatları esas alınmak suretiyle de bir değerlendirmenin mümkün görülmediği, 11/08/2014 tarihinde gerçekleştirilen fesih işlemi neticesinde davacı şirketin davalı şirket şantiyesinde bulunan konteyner ve içinde bulunan mal varlığına davalı şirket tarafından el konulması iddiasıyla ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... nolu soruşturma dosyası tahtında suç duyurusunda bulunulduğu anlaşılmakla dosya kapsamında herhangi bir tespit bulunmadığından elkonulduğu iddia edilen mal varlığı ile ilgili bir değerlendirme yapılamadığı, dava konusunun esas itibari ile 2014 yalının Nisan, Mayıs, Haziran dönem hak edişi olan 208.538,37TL tutarındaki bedelin davalı tarafça ödenmemesi hususu olduğu, bu bedelin hesaplanırken dönem hak ediş tutarının 176.727,44 TL olarak alındığı, %18 KDV rakamı olan 31.810,93 TL ilave ederek 208.538,37 TL hesaplandığı, halbuki hak ediş raporunun son ve sondan bir önceki sahifesinde sözleşme kapsamı işler ve sözleşme harici yapılan işlerin toplamının 175.322,00 TL olduğu, bu rakama %18 KDV olarak 31.557,96 TL eklendiğinde dönemi hak edişinin 206.879,96 TL olarak hesaplanması gerektiği, sözleşme kapsamında yapılan 162.643,00 TL iş tutarına %18 KDV= 31.557,96 TL ilave edilerek dönem hak ediş tutarı 191.918,74 TL olarak hesaplandığı, davalı ile davacı arasında yapılan sözleşme bedelinin KDV dahil 2.950.000,00 TL olduğu, eksik kalan işlerin tamamlayıcı dava dışı ... firmasının dosyaya ibraz edilen 20/08/2014 tarihli hak ediş raporuna göre hak ediş toplam bedeli, KDV dahil 417.076,64 TL olduğu, davalı vekilinin her ne kadar ellerinde Yanmak firması ile herhangi bir sözleşme yapılmadığı söylenmiş olsa da bu firmanın hak ediş raporunu son sahifesindeki bilgilere göre sözleşme kapsamı işler sahife toplamının 298.746,00 TL ve sözleşme harici yapıldığı belirtilen ilave işlerin de 54.708,78 TL bedelle yaptırıldığı, davacı tarafın Nisan, Mayıs, Haziran dönemi hak ediş raporu ile dava dışı ... Mühendislik firmasının dosyaya ibraz edilen 20/08/2014 tarihli hak ediş raporunun karşılaştırılmasının yapıldığı, eksik kalan işlerin ... firası tarafından tamamlandığı, her iki firmanın da aynı yazılım programını kullanmış olmaları nedeniyle özellikle her iki raporda pos numaraları çakışan ve birimi, set, kit, kutu veya grup olan iş kalemlerinde yarım kalan işlerin tamamlandığı, bazı kalemlerde davacı tarafın Nisan, Mayıs, Haziran dönemi öncesinde yarım kalan işlerinin tamamlandığı, bütün imalatlar toplamının KDV dahil 2.950.000,00 TL olan ihale bedelinin çok altında gerçekleştiği, sonuç olarak; davacının kök raporda hesaplanmış olunan 191.918,74 TL tutarında alacaklı olduğu, sözleşmenin 8. ve 19. maddelerine göre, cezai şart alacağının oluşabilmesi için davalının üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmiş olması gerektiği, kök raporda belirtildiği gibi; mekanik tesisat uygulama projeleri ile inşai uygulama projeleri ile inşai uygulama projelerinin sözleşme hükümlerine göre belli bir koordinosyon içinde yürütülmesi gerektiği, mekanik tesisat işlerinin tamamlanmasının tıpkı diğer imalatlarda da olduğu gibi birbirleri ile ilintili olduğu, davacı tarafın sözleşmenin 19. maddesinde yer alan iş programı gönderme yükümlülüğünü yerine getirdiği, teknik açıdan davalının cezai şart alacağının oluşmadığı, davacının hakediş raporunda sözleşme dışı yapıldığı iddia edilen 12.679,00TL tutarındaki bedelin değerlendirme dışı tutulması gerektiği, davalı tarafından el konulduğu iddia edilen mal varlığı ile ilgili olarak dosyada herhangi bir tespit belgesi bulunmamış olması nedeniyle davacının 5.000,00TL lik tazminat talebiyle ilgili bir değerlendirme yapılamadığı, davacının 158.221,00TL tazminat talebiyle ilgili de karşılıklı mutabakatla işin 31/12/2013 tarihinden 30/07/2014 tarihine kadar uzatıldığı görüşünden hareketle bu tarihler arasında maddi zarar tazminatından bahsedilemeyeceği, davacının Nisan, Mayıs, Haziran dönemi hak ediş raporundaki bilgilere göre hesaplanan 191.918,00TL' yi talep edebileceği, davalının daha önce davacı şirkete yaptığı ödemeler, dava konusu dönem hak edişi, dava dışı ... firmasının 20/08/2014 tarihli hak ediş raporu ve yapılan işin toplam değeri birlikte değerlendirildiğinde davacının 191.918,00 TL tutarında hak ediş alacağının olduğu, davacı şirketin dava konusu proje ile ilgili Ağustos döneminden 17.051,17TL gider yaptığı görülmekle birlikte muhasebe tekniği açısından giderleri gelen evrak türüne ve kayıt edilme nitelikleri göz önüne alındığında 01/08/2014-11/08/2014 tarihleri arasında maddi zararın hesaplanmasında bu döneme ait giderlerin oransal olarak hesaplanacağı, 17.051,17TL Ağustos ayı gideri, 31 günde bu kadar gider yapıldığına göre 01/08/2014-11/08/2014 tarihleri arasında maddi zarar 17.051,17TL/ Ağustos 31 gün = 550,03TL/ gün 11 günlük zarar = 6.050,41TL maddi zarar hesaplandığı, dava konusu somut olayda, kök raporda davalı iş sahibinin alacaklı temerrüdüne düştüğünün belirtildiği, teknik incelemede belirtildiği üzere, tarafların karşılıklı mutabakatları ile işin tamamlanmasının 30/07/2014 tarihine kadar uzatıldığı, bu durumda iş sahibinin alacaklı temerrüdüne düşmesine rağmen tarafların anlaşması ile teslim süresinin uzatılmış olduğunun görüldüğü, diğer taraftan yapılan teknik incelemelerden anlaşıldığı kadarıyla işin davacı yüklenici tarafından ne kadar oranda yapıldığının belirlendiği, davacı şirketin taraflar arasında akdedilen mekanik tesisat işleri sözleşmesine konu işlerden kaynaklanan toplam 191.918TL + 6.050,41TL= 197.968,41TL tutarında bedelli hak ediş alacağının bulunduğu yönünde mütalaa bildirilmiş, aynı bilirkişi kurulu tarafından hazırlanan 2. Ek raporda, kök rapordaki tespit ve görüşlerde herhangi bir değişiklik olmadığı yönünde görüş bildirilmiştir.
Dosya kapsamından; sözleşme gereğince işin bitirilme tarihinin 31/12/2013 olarak kararlaştırılmasına rağmen, tarafların karşılıklı mutabakatları sonucu işin bitirilme tarihinin önce 30/04/2014 daha sonra da 30/07/2014 tarihine uzatıldığı ve devamında 175.000,00 TL'lik teminat mektubunun süresinin uzatılmaması nedeniyle sözleşmenin 11/08/2014 tarihinde davalı iş sahibi tarafından feshedildiği anlaşılmaktadır.
Dosyada yer alan hakedişler imzasız olsa da; mahallinde yapılan incelemede, ... ... Projesinin inşai ve dava konusu mekanik tesisat işlerinin tamamlandığı ve tüm tesisatın çalışır durumda olduğunun tespit edildiği, davalı tarafça davacıya işin geciktiğine yönelik bir ihtar gönderilmediği, iki tarafça da sözleşmenin feshi aşamasında işin seviyesinin tespit ettirilmediği, son hakedişe kadar 7 adet hakediş düzenlendiği ve bedelinin davalı tarafça ödendiği tespit edilmiştir. O halde, mahkemece sözleşme süresinin tarafların karşılıklı anlaşmaları ile uzatıldığı ve davalı tarafça işin kararlaştırılan sürede bitirilmediğine ve eksik yapıldığına yönelik davacı tarafa herhangi bir ihtar gönderilmediği gözetilerek, sözleşmenin davalı yanca haksız fesih edildiği kabul edilerek, fesih tarihine kadarki sözleşme kapsamındaki işlerin davacı yüklenici tarafça yapılıp davalı yana teslim edildiği kabul edilerek hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda hesaplanan Nisan-Mayıs ve Haziran aylarına ilişkin bakiye hak ediş bedeline hükmedilmesi ve davalı yanın cezai şart alacağının bakiye iş bedeli alacağından mahsup edilmesi talebinin reddine karar verilmesi isabetli olmuştur. Ancak, mahkemece sözleşmenin davalı yanca haksız feshedilmesi nedeniyle, davacı şirketin sözleşmenin süresinden sonra da yürürlükte kaldığı 31/12/2013-11/08/2014 tarihleri arasındaki dönemde sözleşme ilişkisinin devam edeceğine güvenerek yaptığı masraflar ile sözleşmenin feshinden sonra sözleşme kapsamındaki işlerin dava dışı taşeronlara yaptırılması nedeniyle davacının uğradığı kâr kaybı ve davacı tarafça yapıldığı tespit edilen sözleşme dışı işler yönünden eksik inceleme ve hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.
Bu durumda mahkemece yapılacak iş, hükme esas alınan raporu hazırlayan bilirkişi kurulundan davacı yanın talep ettiği bu alacaklar yönünden denetime elverişli ek rapor alarak sonucuna uygun karar vermekten ibarettir.
Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf talebinin reddine, davacı vekilinin istinaf talebinin kısmen kabulü ile usul ve yasaya uygun bulunmayan yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılarak yukarıda açıklanan şekilde inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi için dosyanın yerel mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir...." şeklinde kaldırılarak, dava mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılmıştır.
Mali Müşavir ... tarafından hazırlanan 16/03/2022 tarihli bilirkişi raporundan özetle; "... Davacı şirketin sözleşmenin süresinden sonra da yürürlükte kaldığı 31/12/2013- 11/08/2014 tarihleri arasındaki dönemde sözleşme ilişkisinin devam edeceğine güvenerek yaptığı masraflar ” sözleşmenin feshinden sonra sözleşme kapsamındaki işlerin dava dışı taşeronlara
yaptırılması nedeniyle davacının uğradığı kâr kaybı davacı tarafça yapıldığı tespit edilen sözleşme dışı işler yönünden tespitler yönünden kurulumuza görev tevdi etmiştir. Tarafımıza verilen görev doğrultusunda davacı taraftan aşağıdaki bilgi ve belgelerin talep edilmesi gerekmiştir. 2013-2014 YILI TİCARİ DEFTERLERİ ( Yevmiye Kebir Envanter ) Tüm Defterler asıl olarak ibraz edilmelidir. Davacı şirketin sözleşmenin süresinden sonra da yürürlükte kaldığı 31/12/2013-11/08/2014 tarihleri arasındaki dönemde sözleşme ilişkisinin devam edeceğine güvenerek yaptığı masraflar. ( masraflar belge olarak ibraz edilmeli (kopitasıl) ( fatura, makbuz, bordo vb.) ticari defter kayıtları işaretlenmeli, 2013-2014 YILI davalı şirketin kurumlar vergisi beyanları 2013-2014 YILI davalı şirketin bilanço ve gelir tablosu ( kâğittexcel) davacı tarafça yapıldığı tespit edilen sözleşme dışı işler yönünden tespitler de kök raporda ifade edildiği üzere davacının sözleşme dışı olarak yaptığını iddia ettiği 12.679,00-TL değerindeki işlerin; dosyada bulunan ve dosyaya ilave edilen e-mail yazışmalarından, bu işlerin yapılmış olduğu anlaşılmakla birlikte; her kalem için ne kadar iş/imalat yapıldığı, yapılan işlerin sayısı, kullanılan malzeme, birimi, miktarı, işçilik saati/ayrıntıları gibi veriler dosyada bulunmadığından ve sözleşme dışı yapıldığından heyetimizce değerlendirme dışı bırakılmıştır... şeklindeki görüşümüze ait somut bilgi ve belgeler ibrazı ( yapılmış olan için türü için , işlerin sayısı , kullanılan malzeme işçilik vb.) ( fatura , dekont bordo makbuz. Vb.) 6. Gerektiğinde başka bilgi ve belge talep edilecektir. Davacı tarafından talep edilen bilgi ve belgelerin davacı şirketin muhasebesinde / merkezinde hazır edilmesi, davacı şirketin ticari defter ve belgeleri üzerinden yerinde inceleme yetkisi verilmesi, gerektiğinde dava konusu işler üzerinde inceleme ve keşif yetkisi verilmesi hususu sayın mahkemenin takdirlerine arz olunur...." şeklinde görüş bildirmiştir.
Hukukçu bilirkişi Doktor ... ve Elektrik mühendisi Mehmet Fetvacı tarafından hazırlanan 09/02/2023 tarihli bilirkişi heyet raporundan özetle;"...Davacının 31.12.2013-11.08.2014 arasındaki dönemde yaptığı masraf tutarının 57.508,09 .-TL hesaplandığı , 2.- Sözleşmenin feshinden sonra sözleşme kapsamındaki işlerin dava dışı taşeronlara yaptırılması nedeniyle davacının uğradığı ortalama kâr kaybı tutarı99.957,43 -TLhesaplandığı , 3. Davacı tarafça yapıldığı tespit edilen sözleşme dışı işler tutarının KDV Dahil 14.961,22.-TL hesaplandığı, Şeklinde bilirkişi görüşüne ulaşılmıştır.
Bilirkişi raporunun değerlendirilmesi ve takdiri münhasıran Sayın Mahkeme'nizin yetkisinde olmak üzere, işbu görüş ve tepsilerimiz Sayın Mahkeme'nizin yüksek takdirlerine saygı ile arz olunur. 09.02.2023...." şeklinde görüş bildirmişlerdir.
Bilirkişiler Hukukçu Doktor ... ve Elektrik mühendisi ... ve Makine Mühendisi ... ve Mali Müşavir ... tarafından hazırlanan 28/10/2024 tarihli bilirkişi heyet raporundan özetle; "....Raporun bu kısmında sözleşmenin yürürlükte olduğu sözleşme dışı işler ile alakalı tespitlerin sadece davacı anın iletmiş olduğu bir kısım sonradan üretilmesi mümkün olabilecek mali kayıtlarına dayanmakta olduğunu, bilirkişilerin bu delil başlangıcının davacı tarafın ticari defter ve kayıtları ile teyit etmesi gerektiğini, bilirkişi raporunda sadece mail yazışmalarının gerçek ve delil varsayılarak bir tespitler yapıldığını, bu durumda bu tespitlerin hükme esas alınamayacağını belirterek itiraz etmiştir.
CEVAP: Davacı yan tarafından sözleşme dışı işlerle ilgili olarak sunulan e-posta yazışmaları ve bu yazışmaların eki belgelerin incelenmesi sonucunda yapılan değerlendirme ile davacının
talep edebileceği sözleşme harici işler KDV dahil 14.961,22 TL olarak hesaplanmıştır. Bu Belgelerden dosyaya sunulu davalı ... San ve Tic A.Ş. ... şantiyesi ... ile davacı adına ...'ın karşılıklı e-posta mesajları ve bu mesajlara ekli belgelerden davacının bu tutarları talep edebileceği değerlendirilmiştir.¸¸
Bilirkişi raporunun değerlendirilmesi ve takdiri münhasıran Sayın Mahkeme'nizin yetkisinde olmak üzere, işbu görüş ve tespitlerimiz Sayın Mahkeme'nizin yüksek takdirlerine saygı ile arz olunur. 28.10.2024...." şeklinde görüş bildirmişlerdir.
Bilirkişiler Hukukçu Doktor ... ve Elektrik mühendisi ... ve Makine Mühendisi ... ve Mali Müşavir ... tarafından hazırlanan 20/01/2025 tarihli bilirkişi ek heyet raporundan özetle; "....Raporun bu kısmında sözleşmenin yürürlükte olduğu sözleşme dışı işler ile alakalı tespitlerin sadece davacı anın iletmiş olduğu bir kısım sonradan üretilmesi mümkün olabilecek mali kayıtlarına dayanmakta olduğunu, bilirkişilerin bu delil başlangıcının davacı tarafın ticar defter ve kayıtları ile teyit etmesi gerektiğini, bilirkişi raporunda sadece mail yazışmalarının gerçek ve delil varsayılarak bir tespitler yapıldığını, bu durumda bu tespitlerin hükme esas alınamayacağını belirterek itiraz etmiştir.
CEVAP: Davacı yan tarafından sözleşme dışı işlerle ilgili olarak sunulan e-posta yazışmaları ve bu yazışmaların eki belgelerin incelenmesi sonucunda yapılan değerlendirme ile davacının talep edebileceği sözleşme harici işler KDV dahil
14.961,22 TL olarak hesaplanmıştır. Bu belgelerden dosyaya sunulu davalı ... San ve Tic A.Ş. ... şantiyesi ... ile davacı adına ...’ın karşılıklı e-posta mesajları ve bu mesajlara ekli belgelerden davacının bu tutarları talep edebileceği değerlendirilmiştir.
Sayın Mahkeme'nizin yüksek takdirlerine saygı ile arz olunur. 20.01.2025..." şeklinde ek görüş bildirmişlerdir.
Davacı vekilinin 16/04/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile; "....Sayın Mahkemeniz tahtında görülmekte olan davada dosyaya ibraz edilen 09.02.2023 tarihli kök ve 20.01.2025 tarihli bilirkişi ek raporu doğrultusunda müvekkilimizin daha önce kabul gören ve istinaf kararı ile onanan hak ediş alacağının yanı sıra İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15.Hukuk Dairesi'nin 2018/1755 Esas - 2021/531 Karar sayılı kaldırma kararı ile ek olarak hesaplanması talep edilen hak ve alacakları sübuta ermiştir. Bu bağlamda, bilirkişi tarafından hesaplanan alacak kalemleri doğrultusunda bakiye harca esas değer miktarını aşağıdaki şekilde arttırdığımızı vekaleten beyan ederiz.

Alacak Kalemi
Tespit Edilen
Hakediş Miktarı
191.918,74-TL
Sözleşme Dışı İşler Kalemi
14.961,22-TL
Kar Kaybı Kalemi
99.957,43-TL
31.12.2013-11.08.2014 tarihleri arasındaki Masraflar Kalemi
57.508,09-TL
Toplam
364.345,48-TL
Harca Esas Değer
213.579,00-TL
Harç İkmal Miktarı
150.766,48-TL
Netice ve Talep: Yukarıda izah olunan sebepler, ortaya konulan hukuki çerçeve ve deliller ile Sayın Mahkemeniz tarafından resen dikkate alınacak diğer sebeplerle; Haklı davamızın kabulü ile 364.345,48-TL tutarındaki alacağın 24.11.2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline, Yargılama giderleri ve vekalet ücretimizin davalı şirkete yükletilmesine, Karar verilmesini saygılarımızla vekaleten talep ederiz. (16.04.2025)..."şeklinde ıslah talebinde bulunmuştur.
Dava; davacı (yüklenici) ile davalı (iş sahibi) arasındaki 11/04/2013 başlangıç - 31/12/2013 bitiş tarihli mekanik tesisat işleri sözleşmesine konu işlerden kaynaklı 208.578,37-TL hak ediş alacağı ve 5.000-TL maddi zarar olmak üzere 213.579-TL'nin 22/11/2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile tahsili istemine ilişkindir.
Mahkememizce verilen kararın kaldırılmasına yönelik İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi'nin 2018/1755 Esas, 2021/531 Karar sayılı ilamı sonrasında 31/12/2013-11/08/2014 tarihleri arasındaki dönemde sözleşme ilişkisinin devam edeceğine güvenerek yaptığı masraflar ile sözleşmenin feshinden sonra sözleşme kapsamındaki işlerin dava dışı taşeronlara yaptırılması nedeniyle davacının uğradığı kâr kaybı ve davacı tarafça yapıldığı tespit edilen sözleşme dışı işler yönünden yeniden rapor tanzim edilmek üzere dosya bilirkişi heyetine tevdii edilerek rapor tanzim edilmesi istenilmiş, hazırlanan kök ve ek raporlar ile dosyanın hüküm vermek için yeterince aydınlandığı anlaşılmakla kaldırma ilamında belirtildiği üzere sözleşme gereğince işin bitirilme tarihinin 31/12/2013 olarak kararlaştırılmasına rağmen, tarafların karşılıklı mutabakatları sonucu işin bitirilme tarihinin önce 30/04/2014 daha sonra da 30/07/2014 tarihine uzatıldığı ve devamında 175.000,00-TL'lik teminat mektubunun süresinin uzatılmaması nedeniyle sözleşmenin 11/08/2014 tarihinde davalı iş sahibi tarafından feshedildiği anlaşılmış bu hususta ihtilaf kalmamıştır. BAM ilamında sözleşmenin davalı yanca haksız feshedilmesi nedeniyle, davacı şirketin sözleşmenin süresinden sonra da yürürlükte kaldığı 31/12/2013-11/08/2014 tarihleri arasındaki dönemde sözleşme ilişkisinin devam edeceğine güvenerek yaptığı masraflar ile sözleşmenin feshinden sonra sözleşme kapsamındaki işlerin dava dışı taşeronlara yaptırılması nedeniyle davacının uğradığı kâr kaybı ve davacı tarafça yapıldığı tespit edilen sözleşme dışı işler yönünden eksik inceleme ve hatalı değerlendirme olduğu ifade edildiğinden sözleşme dışı kalan işler yönünden bilirkişi hesaplamalarında 14.967,22-TL sözleşme dışı işler kalemi, 99.957,43-TL kar kaybı kalemi, 57.508,09-TL ise masraflar kalemi olarak tespit edilmiş ve davacı vekilince bu doğrultuda ıslah talebinde bulunulduğu, davalı tarafça ise zamanaşımı definde bulunulduğu görülmüştür. Davacının sözleşme dışı yaptığı işleri davacıdan talep edebileceği, yine ıslahla talep ettiği alacak kalemlerinin sözleşme dışı kalan işler olması nedeniyle 5 yılık zamanaşımı süresi değil genel zamanaşımı süresi olan 10 yıllık sürenin uygulanması gerektiği ancak bu tarih itibariyle de 25/11/2024 tarihi itibariyle zamanaşımı süresinin dolduğu anlaşılmakla dava dilekçesinde talep edilen 5.000,00-TL dışında fazlaya dair ıslahla talep edilen miktar bakımından ıslah tarihinde zamanaşımı süresi dolan miktar bakımından davanın reddi gerektiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, 208.579,00-TL'nin 24/11/2014 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte 5.000,00-TL kar kaybı nedeniyle uğranılan zararın dava tarihi 03/02/2015 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 14.589,58 TL karar-ilam harcından, davacı tarafça peşin yatırılan 3.647,4 TL harcın ve ıslah harcı olan 2.574,72 TL toplam ‭6.222,12‬ TL mahsubu ile bakiye ‭8.367,46‬ TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydedilmesine, (kaldırma kararı öncesi davalı taraf aleyhine 07/08/2018 tarihinde harç tahsil müzekkeresi yazıldığı anlaşılmakla alınması gereken 8.367,46 TL'nin harç tahsil müzekkeresi ile tahsili istenen 9.875,87 TL'den mahsubu ile bakiye 1.508,41‬TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davalıya iadesine, (492 sayılı Harçlar Kanunu m.8 ))
3-Davacı tarafça yapılan 11.455,4 TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre (% 58,62) hesaplanan 6.715,15 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,, (kaldırma kararı öncesi tahsilde tekerrür etmemek üzere )
4-Davalı tarafça yapılan 6.652,93 TL yargılama giderinden davanın red oranına göre (% 41,38) hesaplanan 2.752,99 TL yargılama giderinin davacıdan alınıp davalıya ödenmesine, kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,,(kaldırma kararı öncesi tahsilde tekerrür etmemek üzere )
5-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 34.172,64 TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine,,(kaldırma kararı öncesi tahsilde tekerrür etmemek üzere )
6-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden, reddedilen talep üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,,(kaldırma kararı öncesi tahsilde tekerrür etmemek üzere )
7-Taraflarca yatırılan avansların kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde, istek halinde ilgili tarafa iadesine,
8-Davacı tarafça peşin yatırılan 3.647,4 TL ve ıslah harcı olan 2.574,72 TL başvurma harcı 27,70 TL toplam ‭‭6.249,82‬ TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, HMK'nın 341/1 ve 345/1. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 28/05/2025

Katip ...
e-imzalıdır

Hakim ...
e-imzalıdır

Full & Egal Universal Law Academy