T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/532 Esas
KARAR NO:2023/753
DAVA:İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ:06/08/2021
KARAR TARİHİ:27/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ TALEBİ :
Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle;
... Endüstri Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ni ("sigortalı") ...-1 numaralı 02.09.2019 düzenlenme tarihli Emtia Nakliyat Sigorta Poliçesi ve ...-3 no'lu 06.06.2019 başlangıç tarihli 06.06.2020 bitiş tarihli Nakliyat Abonman Sözleşmesi ile taşınan emtianın maruz kalabileceği hasar, zarar ve ziyana karşı teminat altına aldığını, Finlandiya'da mukim bulunan ... Oy unvanlı dava dışı satıcı şirket tarafından 19.07.2019 tarihli ve 2019/... numaralı mal faturası tahtında toplam 658 kg brüt ağırlığındaki 3 palet "Hava Akış Valfi ve Aksamları" cinsi emtia Türkiye'de mukim bulunan dava dışı sigortalı şirkete satıldığını, satılan emtianın 26.08.2019 tarihli CMR belgesi tahtında Finlandiya'dan Türkiye'ye, taşınması işi davalı ... ve Ticaret Ltd. Şti. ("...") tarafından üstlenilmiş olup, fiilen dava dışı ... ("... ...") tarafından gerçekleştirildiğini, satılan emtia, akdi taşıyıcı davalı ...' un yetkilendirmesi ile ... ... tarafından ... plakalı araçla grupaj olarak taşındığını, emtia yüklü araç davalının sorumluluğunda Finlandiya'dan Türkiye'ye gerçekleştirilen taşıma esnasında 29.08.2019 tarihinde Svilengrad/ Bulgaristan'da araç şoförünün ağır kusuruna bağlı olarak tek taraflı trafik kazası meydana geldiği, 29.08.2019 tarihli kaza tutanağına araç şoförünün uygun olmayan hız ile seyir halindeyken araç hakimiyetini kaybetmesi neticesinde emtia yüklü aracın bariyerlere çarptığının tespit edildiğini, trafik kazası neticesinde meydana gelen emtia hasarı CMR belgesine şerh düşüldüğü ve ihtar edildiğini, yapılan ekspertiz incelemesi neticesinde emtianın kırılmak ve ezilmek suretiyle hasara uğradığı tespit edildiğini, davacı sigorta şirketinin sigortalısının uğradığı zararlara istinaden 14.11.2019 tarihinde sigortalısına 37.726,00 TL tutarında ödeme yaptığını, takibin haksız şekilde durmasına neden olan davalı/borçlu aleyhine %20'den aşağı olmamak kaydıyla icra inkâr tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ CEVABI :
Davalı Vekili cevap dilekçesinde özetle;
İddia edilen hasar bedelinin takip borçlusu sigorta şirketi ... tarafından ödendiğini, davanın vekalet ücreti, icra masrafı, faiz talebine ilişkin olduğu açıklandığını, davacının iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla, dava açılmadan önce yapıldığı belirtilen bu ödeme ile davacının talep hakkı kalmadığını, dava, hak düşürücü sürenin geçmesinden sonra açıldığını, somut olayda zamanaşımı süreleri ile hak düşürücü sürelerin geçtiğini, zamanaşımı defilerinin olduğu, iddiaya göre olayın 29.08.2019 tarihinde meydana geldiğini, olayın meydana geldiği iddia edilen tarihten itibaren 2 yıl geçmesinden sonra açılan davada sürelerin geçmiş olduğu davalının husumet tevcihi hukuken mümkün olmadığı anılan sebeplerden davanın reddi gerektiğini, yükün, davalının sorumluluğunda iken hasara uğradığı iddiası gerçeğe aykırı olup, ispata muhtaç olduğu gibi davalıya atfı kabil kusur ve sorumluluk bulunmadığını, aracın tek taraflı kaza yaptığı iddia edilerek dayanılan tutanakta yükte herhangi bir hasar tespit edilmediğini, hasar iddiasının ne aşamada meydana geldiğinin belli olmadığını, davalının iddia edilen hasardan bilgisi bulunmadığını, yasal süreler içinde davalıya hasar iddiasıyla ihbarda bulunulmadığını, CMR üzerine hasar kaydı düşüldüğü iddia edilmişse de, taşıyıcının katılımıyla usulüne uygun düşülen hasar kaydının olmadığı, ...Ltd. Şti. tarafından tanzim edilen teslim tesellüm tutanağında, tır aracına vurulan mühürlerin sağlam olduğunu, 7 kap eşyanın ... Ltd. Şti. antreposuna alındığının belirtildiğini, sonradan düşülen bu notun imza ile teyit edilmediğini, söz konusu tutanakta yetkilendirilen gümrük müşaviri ve antrepo memurunun imzası bulunmadığını, Yetkilendirilmiş Gümrük Müşaviri ... adına ... tarafından imzalanan sayım tutanağında ... Gümrük Müdürlüğü’nün 03/09/2019 tarihli, ... tescil sayılı beyannamesi kapsamı 3 kaptan oluşan 658.00 kg brüt ağırlığındaki hava akış valfi cinsi eşyanın ... kodlu antrepoya boşaltıldığı belirtildiğini, yetkilendirilen gümrük müşavirinin imzaladığı bu tutanakta hasar tespiti yapılmadığını, söz konusu sayım tutanağı hasar iddialarının gerçeği yansıtmadığını ortaya koyduğunu, gümrük müşaviri ve antrepo memuru tarafından imzalanmayan, acente şoför imzasının da ne şekilde kim tarafından atıldığı belli olmayan tutanağın davalı aleyhine delil değeri, bağlayıcı yönü bulunmadığını, tutanakta acente şoför olarak ismi geçenin bir an için gerçek imzasının yer aldığı düşünülse bile adı geçenin davalı tarafından tanınmadığını, davanın reddine karar verilmesini ve yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ :
Dava; CMR hükümlerine tâbi taşıma sırasında hasarlanan emtia nedeniyle yapılan ödemenin rucüen tahsili istemine ilişkin olarak .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında 6.030,93-TL bakımından itirazın iptaline karar verilmesi istemine yöneliktir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
.... İcra Dairesi'nin 2020/12616 E. Sayılı dosyasının UYAP üzerinden gönderildiği anlaşıldı.
.... İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı dosyasının fiziken gönderildiği, dosyamız arasına alındığı, 34.296,28-TL rücuen tazminat alacağı, 3.205,06-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 37.501,34-TL tutarındaki alacağın asıl alacağa işleyecek %13,75 ticari faizi ile birlikte, masraf ve vekalet ücretinin tahsili isteminde bulunduğu anlaşıldı.
Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler ... marifetiyle hazırlanan 13/03/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
''...Dava dosyası içeriğinde mevcut delillerin incelenmesi sonucunda dava konusu hasarın ... idaresindeki ... – ... plakalı araç ile Finlandiya -Türkiye arasında yapılan kara yolu taşımacılığı sırasında meydana geldiği,
Dava konusu hasarlı emtialar ile ilgili olarak davalının CMR Konvansiyonunu 23. (3), ve(4) maddeleri gereği eksik brüt ağırlığın kilogramı başına 8.33 hesap birimini aşamayacağı ve karşılaşılan zarar oranında ödeme yapılacağı bunlardan başka tazminat ödenmeyeceği,
Dava konusu hasarlı emtianın toplam ortalama Brüt ağırlığının, 1000 adet emtianın Brüt Ağırlığının 523 Kg olduğu, 1 adet emtianın ortalama ağırlığının 0,523 Kg x 220 adet = 115,17 Kg olacağı, eksik brüt ağırlığın kilogramı başına 8.33 hesap birimi üzerinden 29.08.2019 tarihli TCMB SDR kuru olan 7,9729-TL/SDR üzerinden yapılan hesaplamaya göre davalının sınırlı sorumluluk tutarının 7.648,60 TL olacağı, hasarlı emtianın navlun bedelinin sınırlı sorumluluk kapsamında 1.343,97 TL olacağı, davacının davalıdan toplam 8.992,57 TL talep edebileceği,
Davacının 29.06.2020 tarihinde .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinde asıl alacağın 8.992,57 TL, işlemiş faizin 840,37 TL olmak üzere takip toplamının 9.832,94 TL olması gerektiği,
Dava dışı ...’ nin 29.07.2021 tarihinde yapmış olduğu 1.306,28 Euro ödediği, ödeme tarihindeki TL karşılığı olan 13.218,90 TL tutardan takip toplamının düşülmesi sonucunda 2.882,36 TL takip alacağından fazla ödeme yapıldığı,
Davacının dava tarihi itibarı ile asıl alacak ve işlemiş faizinin ödendiği, davalıdan alacağı kalmadığını...'' mütalaa ettiği görülmüştür.
Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler ... marifetiyle hazırlanan 02/08/2022 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;
''...Dava dosyası içeriğinde mevcut delillerin incelenmesi sonucunda dava konusu hasarın ... idaresindeki ... – ... plakalı araç ile Finlandiya -Türkiye arasında yapılan kara yolu taşımacılığı sırasında meydana geldiği,
Dava konusu hasarlı emtialar ile ilgili olarak davalının CMR Konvansiyonunu 23. (3), ve(4) maddeleri gereği eksik brüt ağırlığın kilogramı başına 8.33 hesap birimini aşamayacağı ve karşılaşılan zarar oranında ödeme yapılacağı bunlardan başka tazminat ödenmeyeceği,
Dava konusu hasarlı emtianın toplam ortalama Brüt ağırlığının, 1000 adet emtianın Brüt Ağırlığının 523 Kg olduğu, 1 adet emtianın ortalama ağırlığının 0,523 Kg x 220 adet = 115,17 Kg olacağı, eksik brüt ağırlığın kilogramı başına 8.33 hesap birimi üzerinden 06.08.2021 dava tarihindeki TCMB SDR kuru olan 12,2092 TL/SDR üzerinden yapılan hesaplamaya göre davalının sınırlı sorumluluk tutarının 11.712,59 TL olacağı, hasarlı emtianın navlun bedelinin sınırlı sorumluluk kapsamında 1.343,97 TL olacağı, davacının davalıdan toplam 13.056,56 TL talep edebileceği,
Dava dışı ...’ nin 29.07.2021 tarihinde 1.306,28 Euro ödediği, ödeme tarihi itibarı ile yapılan ödemenin TL karşılığının 13.218,90 TL olduğu,
Davalının yapmış olduğu ödemenin davacının sınırlı sorumluluk kapsamında talep edebileceği tutara denk geldiği, davacının “ .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalı/ borçlu tarafından yapılan haksız itirazın iptali ile dava dışı ... tarafından takibe konu alacağa istinaden haricen yapılan kısmi ödeme gözetilerek tespit edilen vekalet ücreti, icra masrafları ve faiz kalemlerine tekabül eden toplam 6.030,93 TL bakımından takibin devamını” talep ettiği, dolayısı ile davacının talebi gibi davalıdan 6.030,93 TL tutarı talep edebileceğini...'' mütalaa ettiği görülmüştür.
Mahkememizce görevlendirilen bilirkişiler ... marifetiyle hazırlanan 30/01/2023 tarihli bilirkişi 2. ek raporunda özetle;
''...Dava dışı alt yüklenici ... CMR Konvansiyonu’ nun 23 (3) maddesi gereği sigortacı sorumluluğunun eksik brüt ağırlığının kilogram başına 8,33 SDR ile sınırlı olduğunu beyan ederek, 1.306,49 Eur ödediği,
Davacının Ekspertiz raporunda belirtilen tutarı dava dışı sigortalısına ödediği ve 34.296,28 TL tutarı takip konusu ettiği, dava dışı ... tarafından 29.07.2021 tarihinde 1.306,28 Euro ödediği, ödeme tarihindeki TL tutarının 13.206,49 TL olduğu, CMR konvansiyonun göre davalının ödemesi gereken sorumluluk üst sınırı tutarının 13.056,56 TL olduğu, Davacının dava dilekçesinde dava dışı ... ‘nin yaptığı kısmi ödemenin gözetilerek tespit edilen 2.447,87 TL vekalet ücreti, 183,80 TL vekalet ücreti, 3.399,87 TL faiz kalemleri olmak üzere 6.030,93 TL taleple dava konusu ettiği,
Davacının asıl alacağın ödendiği yönünde beyanının olduğu dolayısı ile takipteki alacağında 34.296,28 TL olmayıp, davacının beyanı doğrultusunda takipteki asıl alacağında 13.206,49 TL (1.306,49 Eur) olması gerektiği, davacının varsayımsal olarak yaptığı faiz hesabının da 13.206,49 TL üzerinden yapıldığı, dolayısı ile faiz hesabının 13.206,49 TL üzerinden 14.11.2019- 29.07.2021 tarihleri arası yapılması gerektiği,
Davacının beyanları ve Sayın mahkemenin talimatı doğrultusunda,
Davacının davalıdan talep edebileceği asıl alacağın davacının da kabulü ile 13.206,49 TL olduğu,
13.206,49 TL asıl alacak üzerinden 14.11.2019- 29.07.2021 tarihleri arası işlemiş faizin 3.426,18 TL olduğu,
Takibin 3.426,18 TL işlemiş faiz, 183,80 TL icra giderleri, 2.447,387 TL olmak üzere toplam 6.057,85 TL üzerinden devam etmesi gerektiği,
Taleple bağlılık ilkesi gereği takibin 3.399,26 TL işlemiş faiz, 183,80 TL İcra Giderleri, 2.447,87 TL olmak üzere toplam 6.030,93 TL üzerinden devam etmesi gerektiğini...'' mütalaa ettiği görülmüştür.
Huzurdaki davada uyuşmazlığın; nakliyat sigorta emtia poliçesi ile sigortalanan emtiada taşıma sırasında meydana gelen hasar nedeni ile yapılan ödemeye istinaden 6102 sy. TTK md. 1472 uyarınca sigortalının haklarına halef sıfatı ile rücuen tahsili isteminin yerinde olup olmadığı noktasında toplanmıştır. Yargılama kapsamında toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda dava konusu taşımanın CMR hükümlerine tabi olduğu, taşıma sırasındaki kaza nedeni ile meydana gelmiş bulunan hasarın sigorta sözleşmesi teminatında olduğu, davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödemiş bulunduğu zarar tutarını halef sıfatı ile rücu etmesinin mümkün bulunduğunun tespit edildiği, mahkememizce 13/03/2022 tarihli kök raporda davacının alacağının kalmadığı yönünde rapor tanzim edilmiş ise de itirazların tetkiki için ek rapor tanzimi istendiği ve mahkememizce alınan rapor yeterli görülmemekle, kök rapor ve ek rapor arasında da çelişki bulunduğu anlaşılmakla ikinci ek rapor alınması yönünde ara karar tesis edilerek asıl alacak ödemesinin yanında faiz masraf ve vekalet ücretine yönelik ayrıştırıcı hesaplamalar yapılması hususunda rapor tanzimi istenilmiştir. Tanzim edilen 30/01/2023 tarihli bilirkişi 2. ek raporunda ''Davacının davalıdan talep edebileceği asıl alacağın davacının da kabulü ile 13.206,49 TL olduğu, 13.206,49 TL asıl alacak üzerinden 14.11.2019- 29.07.2021 tarihleri arası işlemiş faizin 3.426,18 TL olduğu, takibin 3.426,18 TL işlemiş faiz, 183,80 TL icra giderleri, 2.447,387 TL olmak üzere toplam 6.057,85 TL üzerinden devam etmesi gerektiği, taleple bağlılık ilkesi gereği takibin 3.399,26 TL işlemiş faiz, 183,80 TL İcra Giderleri, 2.447,87 TL olmak üzere toplam 6.030,93 TL üzerinden devam etmesi gerektiğini'' mütalaa ettikleri görülmüştür. Başlatılan icra takibi kapsamında davalı tarafça kısmi ödemeler yapıldığı dosya kapsamı ve dava dilekçesi ile sabittir. CMR 17. ve 3. Maddesi kapsamında davalı tarafın sorumluluğunun bulunduğu, davacının rücu etme hakkının bulunduğu ve hükme esas alacak yeterlilikte olan bilirkişi raporuyla da takibin 6.057,85 TL üzerinden devam etmesi gerektiği belirtildiği ancak taleple bağlılık ilkesi gereğince 6.030,93-TL bakımından takibin devamı istenildiği anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; .... İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile yapılan ödemeler ve taleple bağlılık ilkesi gereğince takibin 6.030,93 TL bakımından devamına,
2-İcra inkar tazminatı talebinin şartları oluşmadığından reddine,
3-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 411,97-TL ilam harcından peşin alınan 59,30-TL'nin mahsubu ile bakiye 352,67-TL ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 59,30-TL peşin harç ve 59,30-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 118,60-TL' nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 6.030,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 2.425,60-TL yargılama gideri davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333. maddesi ile Yönetmeliğin 207. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. Bendine göre; arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda anlaşamamaları hallerinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödendiğinde ve bu ücret ve ayrıca adliye arabuluculuk bürosu tarafından yapılmış zaruri giderler de Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılandığından ve bu giderler de yargılama gideri sayıldığından buna göre hazineden ödenen toplam 1.360,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, HMK 341 maddesi gereğince dava miktarı itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.27/12/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır