T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/129 Esas
KARAR NO: 2024/531
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 24/02/2022
KARAR TARİHİ: 11/09/2024
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... ... A,Ş ... ... Sok. No: ... /Adana adresindeki ... nin yatırımcısı olup dava dışı ... A.Ş ise bu AVM'nin yönetim hizmetlerini yürüttüğünü dava dışı ... Ltd. Şti. İse davacı müvekkilinin Adana AVM 'deki kiracılarından biri olduğunu, kiracı ... kira borçlarının karşılığında ... lehine 4 adet, yönetim hizmetlerinden doğan borçları karşılığında ise ... lehine 2 adet çek keşide ettiğini, müvekkilinin İstanbul'daki şirket merkezine göndermek üzere ... kargoya teslim ettiğini taşıma sırasında bu çeklerin kaybolduğunu, bu nedenle .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/... E. ve .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/... Esas sayılı dosyaları ile çek zayi nedeniyle iptal davaları açtıklarını, ödeme yasakları aldığını, kaybolan çeklerin sahte kaşe ve sahte imzalarla ciro edildiğini, bu çeklere ihtiyati haciz ve icra takibi başlatıldığını, sahte kaşe ve imza içeren bu çek ile ilgili olarak .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/... değişik iş dosyası ile ihtiyati haciz kararı alındığını, ardından davalı tarafından bu çek ... İcra müdürlüğünün 2021/... esas sayılı kambiyo takibine hukuka aykırı olarak konu edildiğini, ihtiyati haciz kararı ile dosya kapsamında müvekkiline ait çok sayıda ve değeri alacak miktarının üzerinde olan menkul ve gayrimenkuller üzerine haciz şerhleri işlendiğini ek olarak yakalama kararı alındığını, müvekkili haciz baskısıyla dosya borcunu ödeyerek işlemleri durdurduğunu, takibe dayanak yapılan çek müvekkili tarafından imzalanmadığını, kaşelenmediğini, cirolanmadığını, müvekkilinin çekin arka yüzündeki şirketlere ticari ilişkisinin olmadığını, sahteciliğin söz konusu olduğunu hukuka aykırı olan bu çeklerin işlemlere konu ve dayanak edilmesinin mümkün olmadığını, Factoring Şirketinin alacak kambiyo senetlerine dayalı olsa dahi kaynağının araştırma ve dayanakları inceleme yükümlülüğü olduğunu, davalı tarafından gerekli araştırmalar yapılmadan alacağın kaynağı ve ciro silsilesi incelemediğinden türlü işlemlere konu edildiğini, bu açıdan davalının yapmış olduğu işlemlerin hukuka aykırı olduğunu, ... İcra Müdürlüğünün 2021/... esas sayılı dosyasında müvekkilinin borçlu sıfatına haiz olmadığını, bunun tespitini, haciz baskısında ödemek zorunda olduğu 23.795,87 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faiz ile birlikte istirdatını, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dışı müşteri ... ile müvekkili şirket ... A.Ş arasında 16/07/2021 Tarihli ... müşteri numaralı faktoring sözleşmesi akdedildiğini, dava dışı ... Acentelikleri tarafından 30.09.2021 tarihli ... seri numaralı 20.000,00 TL bedelli çek keşide edildiğini ve davacı borçlu ... A.Ş'ye ciro edildiğini, davacı borçlu ... A.Ş ise dava dışı ... Ltd. Şti. 'ne ciro ettiğini, ... Ve tic. Ltd. Şti. İle ... arasındaki ticari ilişkide faturalandırılan mallarının satın alınması sonucu bahsi geçen çeki dava dışı ... 'e verdiğini ... 'ün ise bu cirolu çeki müvekkili olduğu şirkete verdiğini, söz konusu çek bankaya ibraz edildiğini, ancak tahsil edilemediğini, bu durum nedeniyle ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/... değişik iş sayılı dosyasından ihtiyati haciz kararı alınıp ... İcra Müdürlüğünün 2021/... esas sayılı dosyasından kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takibin yapıldığını, davacının itirazı sonucu itirazının reddedildiğini, istirdat davasının koşullarının oluşmadığını, bu nedenle davanın usulden reddini, mahkeme aksi kanaatte ise işin esasına girilerek müvekkili şirketin iyi niyetli ve yetkili hamili bulunduğundan borçlunun müvekkiline borçlu bulunduğunun tespiti ile davanın esastan reddini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana bırakılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
....İcra Müdürlüğü 2021/... E. sayılı dosyası mahkememiz dosyası içerisine alınmıştır.
.... ATM'ye yazı yazılarak 2021/... değişik iş esas sayılı dosyasının mahkememiz dosyası içerisine alınmıştır.
Davacının tacir araştırması için ... ne yazılan müzekkere cevapları dosyamız arasına alınmıştır.
... Cumhuriyet Başsavcılığın'ın 2021/... soruşturma nolu dosyasının mahkememiz dosyası içerisine alınmıştır.
Davacıya ait imza örneklerinin bulunduğu evrak asılları mahkememiz dosyası içerisine alınmıştır.
Bilirkişiler Adli Tıp ve Belge İnceleme Uzmanı ... , Adli Tıp Kurumu Belge İnceleme Uzmanı ... ve İmza, Yazı ve Belge İnceleme Uzmanı ... , tarafından hazırlanan 23/01/2024 tarihli bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri tüm deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.
Dava, ... . İcra Dairesinin 2021/... E. sayılı takip dosyası dayanak çek üzerindeki imzanın davacı şirket yetkililerine ait olup olmadığı, imza inkarına dayalı menfi tespit istemine ilişkin olup, takip dosyasına ödendiği beyan edilen 23.795,87-TL'nin ödeme tarihinden itibaren ticari faizi ile birlikte istirdadına karar verilip verilemeyeceği istemine ilişkindir.
Mahkememizce celp edilen ....İcra Müdürlüğü'nün 2021/... E. takip sayılı icra dosyasının yapılan tetkikinde; takibin davacı tarafça davalı aleyhine fatura alacağına istinaden faizler dahil toplam23.795,87-TL alacağın ticari faizi ile birlikte tahsili için yapılan ilamsız icra takibinden ibaret bulunup davalı şirketin yetkilisi marifetiyle yasal süre içerisinde sunduğu itiraz dilekçesi ile; ödeme emrine, borca, ferilerine itiraz ettiği, takibin durduğu ve davanın yasal süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Bilirkişiler Adli Tıp ve Belge İnceleme Uzmanı ... , Adli Tıp Kurumu Belge İnceleme Uzmanı ... ve İmza, Yazı ve Belge İnceleme Uzmanı ... , tarafından hazırlanan 23/01/2024 tarihli bilirkişi raporundan özetle;"...İhtilaf konusu çek arkasındaki davacı şirket adına atılı borçlu/Ciro imzasının, kimlik belirlenmesi için elverişli olmayan basit bir işaretten ibaret olması nedeniyle, davacı şirketin imzaya yetkilileri olan ... , ’dan birine ait olup olmadığının belirlenmesi mümkün bulunmamaktadır. Saygılarımızla..." şeklinde görüş bildirmişlerdir.
Dava dosyasının .... İcra Dairesinin 2021/... esas sayılı takip dosyasına dayanak 30.09.2021 tarihli ... Şubesi'ne ait 20.000,00-TL bedelli çek yönünden imza inkarına dayalı menfi tespit ve 23.795,87-TL bedelin istirdadı istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
Davacı yanın takip dosyalarına dayanak çeklere vaki imza inkarında bulunması kapsamında ilk olarak imza incelemesi yönünden değerlendirme yapılmış olup, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 06/06/2001 tarih ve 2001/12-466 E. - 2001/483 K. sayılı kararında da belirtildiği üzere; ''Herhangi bir belgedeki imza veya yazının, atfedildiği kişiye ait olup olmadığı hususunda yapılacak bilirkişi incelemesinin, konunun uzmanınca ve yeterli teknik donanıma sahip bir laboratuvar ortamında, optik aletler ve o incelemenin gerektirdiği diğer cihazlar kullanılarak; grafolojik ve grafometrik yöntemlerle yapılması; bu alet ve yöntemlerle gerek incelemeye konu ve gerekse karşılaştırmaya esas belgelerdeki imza veya yazının tersim, seyir baskı derecesi, eğim, doğrultu gibi yönlerden taşıdığı özellikleri tam ve kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlenip karşılaştırılması; sonuçta imza veya yazının atfedilen kişiye ait olup olmadığının, dayanakları gösterilmiş, tarafların, mahkemenin denetimine elverişli bir raporla ortaya konulması; gerektiğinde karşılaştırılan imza veya yazının hangi nedenle farklı veya aynı kişinin eli ürünü olduklarının fotoğraf ya da diğer uygun görüntü teknikleriyle de desteklenmesi şarttır.'' Anılı içtihat ışığında davaya konu, imza inkarı yöneltilen asıl davaya konu çek aslı getirtilmiş, davacı şirket yetkililerinin uygulamaya elverişli imza asılları, davaya ve imza inkarına konu çekin düzenleme tarihinden önceki dönemlere ait mukayeseye elverişli belge asılları, yine çekin düzenlenme tarihinden önceki dönemlere ait davacı şirket yetkililerinin resmi kurumlar önünde atılmış imzalarının içerir belge asılları celp edilmiş ve mahkeme huzurunda imza örnekleri alınmış olup grafololji uzmanı bilirkişi heyeti marifeti ile inceleme yapılmıştır. Bu kapsamda anılı izahatlara uygun olarak yapılan inceleme neticesinde, asıl davaya konu çek üzerindeki imzanın basit tersimli olduğu davacı şirket yetkililerine ait olmadığının açıkça tespit edildiği anlaşılmıştır. Bu hali ile imza incelemesinin hukuki düzenlemeler ile uyumlu olduğu, davaya konu çeklerle ilgili olarak davacı ... ... şirketinden sonraki ciranta görünen ... ve İhtiyaç Maddelerinin ... İcra Hukuk Mahkemesi 2021/... Esas, 2022/... Karar sayılı dosyasında imzaya itiraz davasında alınan bilirkişi raporunda da imzanın ... şirketi yetkililerine ait çıkmadığı aynı çeke ilişkin olarak alınan raporların birbirini teyit eder nitelikte olduğu, sahte imzalarla ciroların mevcut olduğunun anlaşıldığı mahkememizce alınan raporun da gerekli usul ve esaslara uygun tanzim edildiği, mahkememizce yapılan gözlemle de imzanın basit tersimli olduğu kanaatine varıldığından mahkememiz gözlemi ile de bilirkişi raporunun uyumlu olduğu anlaşılmış olup usul ekonomisi ilkesi gözetilerek yeniden rapor alınması yoluna gidilmemiştir. Böylelikle çekteki davacı şirket adına atılı imzanın davacı şirket yetkililerinin eli ürünü olduğu hususun tespit edilemediği sabit olmuştur. Sahtecilik iddiasının mutlak defi olması ve herkese karşı ileri sürülebilecek olması nedeniyle davalının iyiniyetli hamil olduğu iddiasının sonuca etkili olmadığı, imzanın basit tersimli olması nedeniyle davacı yetkilisine ait olup olmadığının tespit edilemediği, imzanın davacıya ait olduğunu ispat yükünün davalı alacaklı üzerinde olduğu, davalı tarafça bu hususun ispatlanamadığı,(İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. HD 2021/1625 Esas,2023/878 Karar) çekteki imzanın davacı tarafa ait olduğunun ispat edilememiş olması karşısında başkaca araştırılacak hususun bulunmadığı, (İstanbul BAM 16. HD., 2022/786 Esas, 2023/1925 Karar) anlaşılmakla davacının davalı taraf aleyhine açtığı menfi tespit ve istirdat davasının kabulü ile .... İcra Dairesinin 2021/... esas sayılı dosyasında davacı tarafça yatırılan 23.795.87-TL'nin ödeme yaptığı 14/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, davacının ... İcra Dairesinin 2021/... esas sayılı icra dosyasında borçlu olmadığının tespiti ile davacı tarafından ... İcra Dairesinin 2021/... esas esas sayılı dosyasına yatırılan 23.795.87-TL'nin ödeme tarihi olan 14/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 1.625.49-TL karar ve ilam harcından, davacı tarafça peşin olarak yatırılan 406,38TL harcın mahsubu ile bakiye 1.219,11-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye gelir KAYDINA
3-Davacı tarafından yatırılan 406,38TL peşin harç ve 80,70-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 487,00-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı kendisini vekille temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan 17.900,00 -TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-Dava tam kabul ile sonuçlandığından, davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesine YEROLMADIĞINA
6-Davacı tarafından yapılan 4.083,00TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara İADESİNE,
8-Yargılama giderlerinden sayılan 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak Hazineye GELİR KAYDINA,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nın 341. Maddesi gereğince miktar itibari ile KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/09/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır