T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/297 Esas
KARAR NO: 2023/661
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 27/04/2022
KARAR TARİHİ: 28/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile dava dışı ... Tic. A.Ş arasında ... no.lu ve 16/03/2021 - 16/03/2022 tarihleri arasında geçerli olan Nakliyat Abonman Sözleşmesi düzenlendiğini, bu sözleşmeye istinaden ... no.lu Nakliyat Sigorta Poliçesi göre (Emtia - Uçak) ile 16/04/2021 yüklenme tarihinde Fransa'dan Türkiye'ye taşınacak dava dışı ... A.Ş'ye ait emtianın sigortalandığını, 27 kg ağırlığındaki iş aleti emtianın taşıma esnasında kaybolduğunu, kaybolan ürün ile ilgili dava dışı sigortalı ve davalı arasında yazışmalar yapıldığını, buna ilişkin "yukarıda konşimento numarası belirtilen gönderinizi 16 Nisan 2021 tarihinde ... / Fransa'dan ... A.Ş /Türkiye adresine gönderilmek üzere teslim alındığını teyit ederiz. Söz konusu gönderinin tarafınıza teslim edilmediğinin iletilmesi üzerine aktarım merkezlerimizle koordineli olarak yapılan yoğun ve ısrarcı araştırmalara rağmen gönderinizin akıbetine ilişkin olumlu bir sonuca ulaşılamadığını bilgilerinize sunarız. Gelecekte benzer bir durumun oluşmaması için gerekli tüm aksiyonları alacağımız konusunda sizi temin eder konu hakkında üzüntünüzü paylaştığımız bir kez daha belirtmek isteriz" şeklinde ikrar ettiğini, yapılan ekspertiz raporu ile meydana gelen hasarın niteliği ve miktarı yönünden tespit yapıldığını, sigorta poliçesi kapsamında sigortalı bulunan mezkur emtianın hasar bedeli 5.500-EUR + 550 EUR %10 ek bedel olarak hesaplandığını, poliçe kapsamında 07/09/2021 de sigortalıya 6.050,00-EUR =58.058,50-TL ödeme yapıldığını, poliçede 1 EUR = 9,6470-tl olarak tespit edildiğini , ödenen hasar tazminatının 5.500-EUR=53.058,50-TL için TTK m.1472 hükümleri uyarınca sigortalının haklarına halef olunduğunu belirterek, alacağın tahsili amacı ile ... İcra Müdürlüğü'nün 2022/ ... takip sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını ancak davalının itirazı üzerine takibin durduğunu ve işbu davanın açıldığını beyanla , davanın kabulüne , takibin devamına, takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana hükmedilmesine karar verilmesini arz ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Her ne kadar davacı taraf, TTK madde 875 uyarınca davalı şirketin zarardan sorumlu olduğunu iddia ediyor ise de bu iddiaya itiraz ettiklerini, taraflar arasındaki uyuşmazlığın , dava dışı sigortalının gönderisinin Fransa'dan Türkiye'ye taşınması şeklindeki uluslararası hava taşımacılığından kaynaklandığını, kabul anlamına gelmemekle, Montreal Protokolü'nün 01/10/2010 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanıp yürürlüğü girmesinden sonra , kargo (yük) taşımalarında taşıyıcının zarar verme kastıyla hareket etmesi halinde dahi sorumluluğunun sınırlı olduğunu, konvansiyonun 22/4 maddesi uyarınca, "taşıyıcının sorumluluğunun sınırlı olduğu miktarın belirlenmesinde dikkate alınacak ağırlık, sadece ilgili paket ya da paketlerin ağırlığı olacaktır", ifadesi ile bu doğrultuda müvekkilinin sorumluluğu en fazla kayıp gönderilen brüt kilogramı başına 22 SDR ile sınırlı olduğunu, müvekkilinin en fazla 27 kg *22 SDR olabileceğini, ... Türkiye firmasına yapılan ödemenin gratis ödeme olduğunu, sigortacı tarafından rücu imkanı bulunmayan , hatırına istinaden karşılanan zarar bedeline ilişkin yapılan gratis ödemenin hiçbir şekilde müvekkili şirkete rücu edilemeyeceğini belirterek davanın usul ve esas yönünden reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana hükmedilmesine karar verilmesini arz ve beyan etmiştir.
TAHKİKAT, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava; dava dışı sigortalıya ödenen hasar bedelinin rücuen tahsili istemi ile başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkememizce celp edilen ... İcra Müdürlüğü'nün 2022/ ... takip sayılı icra dosyasının yapılan tetkikinde; takibin davacı tarafça davalı aleyhine faizler dahil toplam 56.295,07-TL alacağın ticari faizi ile birlikte tahsili için yapılan ilamsız icra takibinden ibaret bulunup davalının vekili marifetiyle yasal süre içerisinde sunduğu itiraz dilekçesi ile; ödeme emrine, borca, ferilerine itiraz ettiği, takibin durduğu ve davanın yasal süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce deliller celbedilerek kusur hasar hususlarında bilirkişi raporu alınmıştır.
Bilirkişiler ... tarafından düzenlenen 14/04/2023 tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak;
''..Sayın Mahkeme görevlendirmesi kapsamında yapılan inceleme ve değerlendirmelerde, hukuki takdir ve tasnif Sayın Mahkemenize ait olmak üzere;
1.Davacının sigortalısına halef sıfatı ile takibe girişmekte haklı olduğunun değerlendirildiği,
2.Davalının taşımaya aldığı emtiayı alıcısına veya her hangi bir yük ilgilisine teslim ederek taşımayı tamamlayamadığı, yükün taşıma sürecinde tam zayi olduğu,
3.Meydana gelen emtia zararının gümrük kıymet beyanına göre 5.500 Euro olduğu ve bu miktar zararın somut olaya uygun gözüktüğü,
4.Davalının Motreal Konv.m18 ve m.22 hükümlerine göre kargo taşımasında mutlak uygulanan sınırlı sorumluluk esası gözetildiğinde 594 SDR karşılığı 7.034,97-TL ile sınırlı sorumlu olduğu, sorumluluktan kurtarma delili sunmadığı,
5.Davalının temerrüt tarihi belirlenemediği için işlemiş faiz hesabının yapılamadığı,
6.Dava konusunun zarar, kusur, sorumluluk hususları yargılamayı gerektirdiği gözetilerek sair taleplerin sayın mahkeme değerlendirmesini gerektirdiği,
Sonuç ve kanaatine ulaşmış olup, nihai takdir ve değerlendirme Sayın Mahkemeye aittir "şeklinde mütalaada bulunmuşlardır.
Bilirkişiler ... tarafından düzenlenen 05/09/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda sonuç olarak ;
''..Sayın Mahkeme görevlendirmesi kapsamında yapılan inceleme ve değerlendirmelerde, hukuki takdir ve tasnif Sayın Mahkemenize ait olmak üzere;
1.Davacının sigortalısına halef sıfatı ile takibe girişmekte haklı olduğunun değerlendirildiği,
2.Davalının taşımaya aldığı emtiayı alıcısına veya her hangi bir yük ilgilisine teslim ederek taşımayı tamamlayamadığı , yükün taşıma sürecinde tam zayi olduğu,
3.Davalının Montreal Konv. m.18 ve m.22 hükümlerine göre 594 SDR karşılığı 7.034,97-TL ile sınırlı sorumlu olduğu, sorumluluktan kurtulma delili sunmadığı,
4.Davalının temerrüt tarihi dikkate alınması halinde işlemiş 344,71-TL işlemiş faiz ile sorumlu olacağı,
5.Davacının sigortalısına yaptığı ödeme tarihinin faiz başlangıç tarihi olarak kabul edilmesi halinde işlemiş faiz tutarının 409,34-TL olarak hesaplandığı,
6.Dava konusunun zarar, kusur, sorumluluk hususları yargılamayı gerektirdiği gözetilerek sair taleplerin sayın mahkeme değerlendirmesi gerektirdiği,
Sonuç ve kanaatine ulaşmış olup, nihai takdir ve değerlendirme Sayın Mahkemeye aittir "şeklinde mütalaada bulunmuşlardır.
Yargılama kapsamında toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda; Uyuşmazlığın konusu olayda, dava dışı sigortalıya ait emtianın 06.04.2021 tarihinde Fransa'dan Türkiye'ye hava yolu ile taşınması sırasında taşıyıcı davalının sorumlu olduğu zaman diliminde kaybolduğu, 20.04.2021 tarihinde alıcısına teslimi gereken emtianın davalı taşıyıcıya teslim edildiği ancak, emtianın uçağa yüklenmeksizin taşıma işlemi
gerçekleştirilmeden kayıp olduğunun ve teslim edilmediğinin 03.05.2021
tarihli mail yazışmalarında davalı şirket yetkilisinin gönderinin Türkiye ye hiç ulaşmadığı ve
araştırmanın devam ettiği beyanı ile ve davalı şirket tarafından davacının sigortalısına hitaben yazılan 28.05.2021
tarihli yazıda, emtianın göndericisinden teslim alındığı ancak, gönderinin tüm aralamalara
rağmen bulunamadığı ve alıcısına teslim edilmediği beyanı ile sabit olduğu, uyuşmazlığa uygulanması gereken Montreal Konvansiyonu m.31 uyarınca, davalıya yapılması gereken ihbarın taraflar arasındaki yazışmalar uyarınca süresinde yapıldığının anlaşıldığı, Montreal Konvansiyonuna göre davalı taşıyıcının verdiği zarardan madde 22/3 uyarınca her kg. İçin 22 özel çekme hakkı ile sınırlı olarak sorumlu olduğu, taşınan ve kaybolan emtianın 27 kg. Olduğu, buna göre mahkememizce alınan bilirkişi raporlarında hesaplandığı üzere davalının 7.034,97 TL hasar bedelinden sorumlu tutulabileceği, davacının dava dışı sigortalısına 07.09.2021 tarihinde ödeme yaptığı, takip tarihinin 20.01.2022 olduğu ve davacının arada geçen zamanda 409,34 TL işlemiş faiz talep edebileceği anlaşılmakla davanın 7.034,97-TL asıl alacak, 409,34-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 7.444,31-TL üzerinden kısmen kabulüne, ne miktarda emtianın zıyaa uğradığı ve Montreal Konvansiyonu hükümleri gereğince sorumluluk şekli belli olduğundan, özel çekme hakkı, Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankasınca ilan edildiğinden alacağın likit olduğu kabul edilmekle, ödeme emrinin tebliğ edildiği tarih itibariyle özel çekme hakkı ile sınırlı olarak davacıya bir ödeme yapılsa idi, davacı yanın alacağına ulaşması gecikmemiş olacağından davacı lehine %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine dair açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile,
... İcra Müdürlüğü'nün 2022/ ... sayılı takip dosyasında, takip tarihi itibari ile davacının davalıdan 7.034,97-TL asıl alacak, 409,34 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 7.444,31 -TL alacaklı olduğunun tespiti ile bu miktara vaki itirazının iptaline, takibin diğer kayıt ve şartlarla aynen devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,
Alacağın % 20'si oranındaki 1.488,86-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Davacı tarafça peşin yatırılan 679,90-TL harçtan, kabul edilen dava değeri üzerinden hesaplanan 508,52-TL karar-ilam harcının mahsubu ile bakiye 171,38-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafça yapılan 4.901,00-TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre hesaplanan 647,91-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı taraf yargılama gideri yapmadığından bu hususta bir karar verilmesine yerolmadığına,
5- Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 7.444,31-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya ödenmesine,
6-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden, reddedilen talep üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve taktir olunan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
7-Taraflarca yatırılan avansların kullanılmayan kısmının, karar kesinleştiğinde, istek halinde ilgili tarafa iadesine,
8-Davacı tarafça peşin yatırılan başvurma harcı 80,70-TL ve peşin harç 508,52-TL, toplam 589,22-TL nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
9-Devletçe karşılanan 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin, davanın kabul oranına göre hesaplanan 206,23-TL 'sinin davalı taraftan, bakiye 1.353,77-TL'sinin davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydedilmesine,
Dair, tarafların yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.28/11/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır