T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/374 Esas
KARAR NO :2025/47
DAVA:Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:31/05/2022
KARAR TARİHİ:22/01/2025
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili firma plastik ürünlerin satış pazarlama ve ihracat işlerini yaptığını, davacılardan ... şirketin sahibi ve yetkilisi olduğunu, davalı firma ile de yaklaşık 7 aydır ticari ilişkisi bulunduğunu, karşı taraf firma, poşet imalat ve satış işi yaptığını, müvekkili de davalı firmadan ,verdiği siparişe göre poşet alımı yaptığını, Son alınan ürünlerin tamamının bozuk çıkması üzerine , problemler yaşandığı ve müvekkili şirket yetkilisi ile davalı firma yetkilisi olan yahut yetkilisi sıfatıyla hareket eden ... aralarında yaptıkları görüşme sonrasında , bozuk olan tüm ürünlerin yenisi ile değiştirileceği yönünden anlaşmaya vardıklarını, 22.03.2022 günü müvekkili şirket yetkilisi, faturası da kesilen yeni ürünleri almak için firmanın ... Adresindeki iş yerine gittiğini, Teslim almaya ... plakalı, ... ...-... ... Tır Dorse Nolu Araçla gittiğini, Araç yaklaşık 3 gün boyunca adreste beklemiş ancak bir türlü ürünler yüklenmediğini, Şirket sahibi ve yetkilisi olduğu bilinen ... müvekkili tehdit ederek "eğer 10000 euroyu veya TL karşılığını yatırırsanız malları yüklerim şeklinde konuştuğunu, müvekkili bu arada iş yerinde yalnız olup; iş yerinde o an ... , çalışan Suat ve ...'nın kardeşi ... ve diğer çalışanlar bulunduğunu, müvekkili de tek başına orada olduğundan ses çıkarmadığını, ... zorla müvekkilinin elinden telefonu aldığını ve cep telefonundaki internet bankacılığını da kullanmak suretiyle 10.000 Euro karşılığı 165.101,05 TL olarak, ...ürün.san.tic.ltd.şti. Şirketine ait Şekerbank TR ... iban nolu hesaba kendisi havale yaptığını, bununla kalmayarak ayrıca ... tehdit ve zorla ayrıca üzerinde özellikle , MALEN KAYDI yazdırmak suretiyle 14.04.2022 vadeli 426.000,00 TL bedelli bir adet senet imzalatıp aldığını, Zorla senet alınması üzerine, 07.04.2022 tarihinde ... Cumhuriyet Başsavcılığı 2022/... soruşturma sayılı dosyadan şikayette bulunduğunu, ...'nın faturası kesilen toplam 33 palet poşet malzemesini teslim etmediğini ve müvekkili de tehditle iş yerinden kovduğunu, bu olaya şahit olan tanıklarının mevcut olduğunu, davalı tarafça, zorla alınan senede ilişkin olarak .... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasından icra takibi yapıldığını, davalı daha sonra senede dayanak yapmak amacıyla müvekkili firma ya 21.03.2022 tarih ve GIB ... Nolu Fatura Kesmiş ve ancak şirket muhasebesince bu durumun öğrenilmesi üzerine ... Vergi Dairesi Müdürlüğüne müracaat ettiğin 21.03.2022 tarihli faturanın kesildiğinden 21.04.2022 tarihinde haberdar olduklarını, faturanın daha önce tebliğ edilmediğini işlemin tamamen hayal ürünü bir işlem olduğu gerçeği yansıtmayan faturaya itiraz ettiklerini bildirdiğini, davanın kabulünü, .... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyadan yapılan takibin teminatsız olarak durdurulmasını, Müvekkillerin borcunun olmadığının tespitini, haksız ve kötü niyetli takip sebebiyle icra takip toplamı üzerinden davalının %40 dan aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini, dava masrafları ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Aralarındaki sözlü anlaşmaya göre sipariş edilen ürünün satış fiyatının yarısı üretim aşamasında, yarısı da mal tesliminde olacağını, Ancak, davacılar bu anlaşmaya riayet etmediğini her siparişte çeşitli gerekçeler ile aralarındaki cari hesabın müvekkilinin aleyhine artmasına neden olduğunu, Davacı ... ve ortakları, kendilerine teslim edilen en son siparişin ( yaklaşık 30.000 Euro ) müvekkili tarafından yüklenmesini de, ona paranın yurt dışından havale edildiğini müvekkili, paranın havale edildiği yönünde sahte yahut sonradan geri alınan havale talimatı ile kandırdıklarını ve böylece malı teslim aldıklarını, davacıların zorla ellerinden telefon alındığını, hesaptan hesaba zorla havale yapıldığı, yine zorla senet alındığı iddiası komik ve asılsız olduğunu, davacı ...'ün, müvekkili iş yerinde senetleri tanzim ederken çekilmiş video kaydı bulunduğunu, görüntüler incelendiğinde davacı kahvesini içtiği sırada senetleri tanzim etmekte ve telefonu ile konuştuğunu, Davacı, dilekçesinin bir yerinde müvekkili de tek başına orada olduğundan, ses çıkarmadığını, senedin zorla alındığı iddiasını içeren davacı dilekçesi tam bir kurgudan ibaret olduğunu, davanın reddini, davacılar aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama masraflarının davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLER:
... İcra Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ...E. sayılı UYAP üzerinden mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
... Başsavcılığı'na yazı yazılarak ...sor. Sayılı dosyası mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Davalı şirketin BS kayıtlarının ... Vergi Müdürlüğünden celp edilerek mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
... Vergi Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere cevapları mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Bilirkişi Mali Müşavir ... tarafından hazırlanan 08.11.2024 tarihli bilirkişi raporu mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri tüm deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.
Dava; .... İcra Dairesinin ...esas sayılı takip dosyasına dayanak 14/04/2022 vade tarihli, 426.000- TL bedelli bir adet bononun cebir tehdit ve zorla ile meydana getirilmesi iddiasına dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.
Mahkememizce celp edilen .... İcra Dairesinin ...Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde, alacaklı ... tarafından borçlu ... , ... aleyhine 20/04/2022 tarihinde 427.102,93 TL alacak yönünden ilamsız takip başlatıldığı, borçlunun bu borcu ödediğini, fakat borcunun olmadığının tespiti için mahkememize menfi tespit davası açmışlardır.
Bilirkişi Mali Müşavir ... tarafından hazırlanan 08.11.2024 tarihli bilirkişi raporundan özetle;"... Ayrıntıları yukarıdaki bölümlerde arz edilen davacı tarafından ibraz edilen üderi defterler ve tüm dosya muhteviyatı belgeler üzerinde yapılan incelemelerde; Dava dosyası içerisinde taraflar arasındaki ticari ilişkiyi belirleyen bir sözleşme bulunmadığı, Davacı şirketin 2022 yılı ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin süresi içerisinde yapılmış olduğu, , kayıtlarının düzenli ve muhasebe ilkelerine uygun bulunduğu, ancak Yövmiye defteri kapanış tasdikinin yaptırılmamış olması nedeniyle 2022 yılı ticari defterlerinin takdiri delil sayılabileceği Sayın Mahkemenizin takdirlerinde olduğu, Davalı şirket tarafından inceleme günü ticari defter kayıtların ibraz edilmemesi, yerinde inceleme yetkisi talep edilmemesi sebebi ile davalı şirketin ticari defter kayıtları üzerinde inceleme yapılamamış olup, dava konusu alacağın tespitinde davacı kayıtları ve tüm dosya muhteviyatı belgeler esas alındığı, Davacının ticari defter kayıtlarında davalıya ait cari hesaplarda takip tarihi 20.04.2022 tarihi itibari ile ;159.01-... LTD. ŞTİ. Kodlu hesapta davacının davalıdan 301000,00TL. Alacaklı, 320.A.00-... LTD. ŞTİ. Kodlu hesapta davacının davalıya 96.069,63TL.borçlu olmak üzere Toplam olarak davacının davalıya 66.069,63TL.borçlu olduğu hususlarını, Bilcümle hukuki takdir ve tavsif münhasıran Sayın Mahkeme'nize ait olmak koşulu ile, 12 sayfadan oluşan bu raporumu Sayın Mahkemenizin takdirlerine saygılarımla arz ederim, 08.11.2024..." şeklinde görüş bildirmişlerdir.
Mahkememizce davalı tanıklarının tanıklık beyanı için ... Talimat numarasıyla ... Asliye Hukuk Mahkemesine talimat gönderilmiş olup talimat duruşması sonucu tanık beyanlarından özetle; "....Davalı Tanığı ... Beyanında: konuyla ilgili bir bilgim yoktur, şeklinde beyanda bulunmuştur.
Huzurdaki davada davacılar vekilince davalı ile aralarında poşet imalat ve satış işine dair ticari ilişki bulunduğunu, 22.03.2022 tarihinde davacı şirket yetkilisinin davalı şirketin işyerine gittiğini, kendisinden 426.000,00-TL bedelli malen kaydı bulunan senedin zorla imzalattırıldığından bahisle .... İcra Dairesinin ...esas sayılı dosyasından borcunun bulunmadığı iddiasıyla irade sakatlığı hallerinden TBK 37. vd maddelerine göre korkutularak alındığı iddia edilen senet nedeniyle borçlu olmadığının tespitini talep ettiği görülmüştür.
Bono, bağımsız borç ikrarını içeren bir senettir. Bu nedenle bir illete bağlı olması gerekmez ve kural olarak ispat yükü senedin bedelsiz olduğunu ileri süren tarafa aittir. Ancak senette borcun nedeni “mal” ya da “nakit” olarak belirtilmişse, davacının yazılı borç sebebine dayanmaya hakkı olacağından, ispat yükü bunun aksini ileri süren tarafa ait olacaktır (HMK’nın m. 191/1, TMK m. 6). Eğer yanlardan biri senet metninde yazılı kaydın doğru olmadığını söylüyorsa, buna senedin talili denmektedir. Bu anlamda talil senet metninde açıklanan düzenleme (ihdas) nedenine aykırı beyanda bulunma anlamına gelmektedir ve bu hâlde ispat yükünün kaydın aksini iddia edene aittir. Menfi tespit davalarında da tarafların sıfatları değişik olmakla beraber, ispat yükü bakımından bir değişiklik olmayıp, bu genel kural uygulanır. Bu davalarda da bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran taraf o vakıayı ispat etmelidir. Somut uyuşmazlıkta davaya konu bonoda da malen kaydı bulunduğundan, böyle bir bonoda malın teslim alındığının borçlu tarafından kabul edildiği, bu kabulün aksinin yani malın teslim edilmediğini davacı borçluların kanıtlamak yükümlülüğünde olduğu senedin tehditle alındığı iddiasının senedin talil edildiği anlamına gelmeyeceği anlaşılmıştır. (İstanbul BAM 44. Hukuk Dairesi 2020/414 Esas 2021/736 Karar) Bu kapsamda ispat yükü kendisine düşen davacı taraflarca ... Cumhuriyet Başsavcılığına dava konusu edilen senedin tehditle alındığı iddialarını da içerir şekilde şikayetçi olunduğu, yapılan soruşturma neticesinde ... Cumhuriyet Başsavcılığının ...soruşturma, ...karar sayılı kararında Kovuşturmaya Yer olmadığına Dair karar verildiği, görülmüştür. Yine davacı ...'ün senedin kendisinden zorla alındığı iddiasına yönelik olarak davacı tarafın dinlenilen tanığı ...'nun konuyla ilgili bilgisinin bulunmadığını ifade ettiği, 27/09/2023 tarihli celsede davacının diğer tanıklarını dinletmekten vazgeçtiğini beyan ettiği, davacının dinlenen tanığının konuya ilişkin bir bilgisinin bulunmadığını açıkça ifade ettiği, gerek savcılık soruşturması gerekse alınan tanık beyanlarıyla davacıların senedin zorla alındığı, bedelsiz olduğu iddiasını ispat edemediği, bunun yanında davacı tarafça senette malen kaydı olmasına rağmen karşılığında mal alınmadığının ileri sürüldüğü, ancak davalı tarafın gerek cevap dilekçesinde gerekse savcılık beyanlarında taraflar arasında mevcut ticari ilişki kapsamında senedin kendilerine verildiğini ifade ettikleri davacıların da taraflar arasında ticari ilişki bulunduğunu inkar etmediği ancak dava konusu senedin bedelsiz ve zorla alındığını iddia ettiği, bu hususta tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesine karar verildiği ancak davacının 2022 yılı kapanış tasdiklerinin yapılmaması nedeniyle takdiri delil niteliğinde olduğu, davalının da defterlerini ibraz etmediği davacı borçlular tarafından da bonodaki malen kaydının aksinin HMK 200.maddesi uyarınca usulen ispatlanmadığından ve gerek ceza soruşturması sonucuna gerek dinlenen tanık anlatımlarına ve gerekse dosyada toplanan tüm delillere göre iddia olunan tehdit olgusunun kesin, net ve inandırıcı delillerle kanıtlanamadığı anlaşılmakla, davacı borçlularca davaya konu bononun tehdit sonucunda imzalandığı iddiası 6100 Sayılı HMK'nın 203/ç madde ve bendi, 6098 Sayılı TBK 36-38.maddeleri uyarınca usulen ispatlanamadığı (YHGK 04/03/2015 gün 2014/19-2482 Esas 2015/893 Karar; Yargıtay HGK 2013/19-1622 esas 2015/1238 karar 17/04/2015 tarihli karar) anlaşılmakla ve mahkememizce takibin durdurulması yönünde verilen bir ihtiyati tedbir kararı olmadığından İİK 72.maddesi uyarınca davacılar aleyhine tazminat koşullarının da oluşmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
|H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 615,40-TL maktu karar ve ilam harcından davacı tarafından yatırılan 7.275,02-TL harcın mahsubu ile kalan bakiye 6.659,62TL'nin talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. göre hesaplanan 67.900,00TL ücreti vekaletin davacıdan tahsili ile anılan davalıya verilmesine,
5-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, HMK'nın 341/1 ve 345/1. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 22/01/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır