T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/383 Esas
KARAR NO: 2022/627
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/06/2022
KARAR TARİHİ: 18/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilin ... Derneğinin (...) üyesi olduğunu, ... tarihleri arasında düzenlenmesi taahhüt edilen " ... Fuarı", müvekkilin üyesi olduğu ... Derneği (...) ile ... A.Ş. arasında ... tarihli "... Fuarı’nın Organizasyonuna Dair Sözleşme" ve bu Sözleşme dayanak alınarak imzalanan 20.8.2020 tarihli "... Fuarı'nın Yapımına İlişkin Ek Sözleşme"yle belirlenen fuar tarihinin, fuar katılım sözleşmelerinin pandemi nedeniyle ifasının imkansızlığının tespiti ile bu sözleşmelerin Borçlar Kanunu uyarınca uyarlanması istemiyle açılan ve davalının kabulü nedeniyle konusuz kalan davalar sonunda, yine davalı tarafın tek yanlı iradesiyle belirlediği ... tarihleri arasına ertelendiğini, ancak bu sözleşlemelerin ... tarafından Fuar Koordinasyon Komitesinin yetki ve sorumluluğunda olan ve her biri gündeme alınmak suretiyle değerlendirilmesi gereken fuar süresi, fuar öncesi ve sonrasında tarafların yetki ve sorumluluklarında değişikliklerin, fuar katılım ücretlerinde uyarlama gibi bir çok hususun davalı tarafın tek yanlı irade açıklamalarının olmasına rağmen, davalı tarafın Fuar Koordinasyon Komitesi toplantısının yapıldığına, gündemine ve toplantının sonucuna ait tutanakları imzadan kaçınması suretiyle Fuar Koordinasyon Komitesini işlevsiz bıraktığı, davalı tarafın fuar yerini yine tek yanlı olarak " ... ", fuar tarihini ise ... tarihleri olarak değiştirdiğini, bu durumun ise davalının bünyesinde bulunduğu ... resmi web adresinde ilan edildiğini, bu durumun müvekkil davacının üyesi olduğu ... tarafından ... Noterliği nezdinde düzenlenen ... günlü, ... ve ... yevmiye numaralı e-tespitler ile tutanak altına alındığını, davalı şirketin ilan ettiği yeni fuar yeri ve fuarın ifa tarihlerine ait tek yanlı değişikliklerin hukuksal geçerliliği olmaması nedeniyle fuarın 19-27 Şubat 2022 tarihleri arasında gerçekleştirileceğini ispatlayıcı mahiyette ... A.Ş ile ... A.Ş arasında imzalı kira sözleşmesi / yer tahsisi belgesi ile desteklenen ... A.Ş. kanuni temsilcileri tarafından imzalı garanti taahhütnamesinin ...'e iletilmesinin noter aracılığıyla ve ihtarnameyle talep edildiğini, bu ihtarnameyle davalı tarafa tebliğ olunan hususların da yerine getirilmemesi üzerine bu defa ... tarihleri arasında yapılması gereken fuarın süresinin kısaltılarak, hatta önceki deneyimlerle sabit olduğu üzere fuardan faydanın yoğunlukla sağlanacağı ... Pazar gününün fuar süresinden çıkarılıp, fuarın ... tarihlerinde gerçekleştirileceğinin duyurulduğunu, bunun da sözleşmeye aykırı olduğunu, müvekkilinin fuara ait amaç ve beklentileri ile hiç bağdaşmayan durumlar karşısında "fuardan çekilme hakkı" kullandığını, davalıya ihtarname ile bu durumun bildirildiği ve 50.732,94 TL'nin ihtarname tebliğinden itibaren 30 gün içinde müvekkiline iadesini talep etmiş ancak ihtara yanıt verilmediği gibi tahsil edilen katılım bedelini de iade etmediklerini beyanla tüm bu maddi ve hukuki duruma göre, davalı tarafın tahsil ettiği katılım bedelini müvekkile iade borcu bulunmayıp, davalı borçlunun haksız ve mesnetsiz olarak takibe itiraz ettiğini, haksız itirazının iptali ile takibin devamına ve davalı borçlu şirketin %20 icra inkar tazminatı ödemesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle yetki itirazlarının olduğunu, yetkili mahkemenin Bakırköy Mahkemeleri olduğunu, dava konusu fuarda müvekkilinin fuar tarihini değiştirme hakkının bulunduğunu ve bu hakkın katılımcılara sözleşmeyi fesih ve ödenen bedelin iadesi hakkını vermediğini, müvekkilinin pandemi nedeniyle devlet tarafından alınan kararlar ve yayınlanan genelgeler nedeni ile fuarı ertelemek zorunda kaldıklarını, belirlenen tarihte yurt dışından misafirlerin pandemi nedeniyle katılamayacak olmaları nedeniyle fuar katılımcıları tarafından ertelenmesinin talep edildiğini, bu ertelemelerin davacının belirttiği gibi keşfi sebeplerle yapılmadığını, dönemin gerektirdiği tedbirler kapsamında müvekkil tarafından tüm dünyada da alınan tedbirlerin uygulandığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava; fuar katılım sözleşmesi ilişkisinden kaynaklı alacak talebi ile başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davalı vekilinin kanuni süresi içerisinde ibraz ettiği saptanan cevap dilekçesi ile yetki ilk itirazında bulunması ve yetkili mahkemelerin Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemeleri olarak belirtilmesi üzerine işbu itiraz HMK'nın 117. maddesi uyarınca dava şartlarından sonra inceleme konusu yapılmıştır.
Davacı vekilinin bila tarihli dilekçesi ile davalının yetki ilk itirazının kabul edildiğini, dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesi talebinde bulunduğu görülmüştür.
Somut olaya uygulanması gereken mahkemelerin yetkisine ilişkin kanuni düzenlemelerden olan HMK'nın 6/1. maddesi; "(1) Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir." şeklinde düzenlenmiş olup HMK'nın 19. maddesinde belirlenen süre ve yöntemle yetkisizlik itirazında bulunulmaz ise davanın açıldığı mahkemenin yetkili hale geleceği, Kanun'un 19/2. maddesinin; "Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz." hükmünü içerdiği, yine HMK'nın 17. maddesinde; "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır." hükmüne yer verildiği, böylece yetki sözleşmesi düzenleyebilecek tarafların, yalnızca tacirler veya kamu tüzel kişileri olarak belirlendiği görülmektedir. Anılı kanuni düzenlemeler ışığında somut olaya bakıldığında; davanın her iki tarafı da tacir olup icra takibine konu alacak isteminin taraflar arasında akdedilen fuar katılım sözleşmesinden kaynaklandığı, anılı sözleşmenin 32. maddesi kapsamında Bakırköy Mahkemelerinin yetkili kılındığı, davalı yanın yetkili mahkemeyi usulüne uygun olarak Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemeleri olarak kanuni süresi içerisinde ibraz ettiği cevap dilekçesinde belirttiği anlaşılmakla; HMK'nın 17. ve 116. maddeleri gereğince mahkememizin yetkisizliğine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: yukarıda açıklanan gerekçe ve nedenlerle;
1-Mahkememizin HMK'nun 17. Maddesi uyarınca YETKİSİZLİĞİNE, bu nedenle DAVANIN USULDEN REDDİNE,
2-HMK'nın 20/1. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden itibaren 2 haftalık hak düşürücü süre içerisinde taraflarca mahkememize başvurularak talep edilmesi halinde dava dosyasının yetkili İstanbul Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine, aksi takdirde mahkememizce ek karar ile davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine,
3-HMK'nın 331/2. maddesi uyarınca yargılama gideri, harç ve vekalet ücreti hususlarında yetkili mahkemece karar verilmesine, mahkememizce ek karar ile davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi halinde yargılama gideri, harç ve vekalet ücreti hususunda da karar verilmesine,
Dair, tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/10/2022
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza