T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/389 Esas
KARAR NO: 2023/723
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/06/2022
KARAR TARİHİ: 13/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ TALEBİ :
Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle; Yerleşim yeri İstanbul’da bulunan davalı şirket ile ...’de ikamet eden müvekkili şirket arasında akdedilen ... anlaşma kodlu anlaşmaya nazaran, hasarlı araçlara yönelik yetkili servis sözleşmesinde, müvekkili şirket, davalı sigorta şirketinin anlaşmalı olduğu gerçek/tüzel kişilerin araçlarının davalıdan alınan onay neticesinde hasarını giderecek, davalı şirket de müvekkili şirket tarafından gönderilen faturaları ödeyecek olması hususunda müvekkiline taahhütte bulunduğu, ancak müvekkilinin üzerine düşen tamir/onarım edimi titizlikle ifa edilmesine rağmen davalı şirket ücretleri banka hesaplarında bir hata yaparak müvekkili şirket yerine ... ... adlı şirketin banka hesabına gönderdiğini, hatanın müvekkili şirket tarafından fark edildiğinde durumun davalı şirkete bildirildiğini ve sorunun çözülmesi beklenmişse de davalı şirketten herhangi bir ödeme alınamadığını, bunun üzerine davalı tarafa ... Noterliği’nden gönderilen 21.10.2020 tarihli ... nolu ihtarname ile bakiye borcun 7 gün içinde ödemesi için süre verildiği, çekilen ihtarname ile davalı borçlu temerrüde düşürüldüğü gibi verilen sürede de borcun ödenmemesi üzerine davalı hakkında ... İcra Müd.nün 2020/ ... sayılı dosyasıyla taraflar arasındaki anlaşmaya binaen genel haciz yoluyla takip yapıldığını, davalının 26.11.2020 tarihinde borca itiraz ederek takibi durdurduğunu, bu yüzden dava şartı olan arabuluculuk yoluna başvurulduğu fakat arabulucu görüşmeleri sonucunda da anlaşma sağlanamadığını, borçlu davalı şirketin böyle bir borçlarının olmadığını iddia etmekte ise de; müvekkili şirket tarafından onarılan araçların ve ödemeleri alınamayan bedellerin belgeleri/faturalarının mevcut olduğunu, ancak davalı şirketin üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmeyerek müvekkili şirketin hak ettiği ücreti ifa etmediği ve taraflar arasında imzalanan anlaşmaya aykırı davrandığını, sözünü ettikleri nedenlerle davalı borçlunun itirazının iptalini sağlamak için mahkemenize başvurmak zorunluluğunun doğduğunu, borçlunun icra takibine yaptığı itirazının iptaline, borçlunun takip konusu borcu takip dosyasında belirtilen ticari temerrüt faiziyle ödemeye ve takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVALININ CEVABI :
Davalı Vekili cevap dilekçesinde özetle; 01.07.2010 tarihli sözleşme uyarınca madde 26. gereği müvekkili şirketin sorumluluğundan bahsedilemeyeceğini, haksız ve hukuka aykırı davanın reddini talep ettiklerini, Madde 26.ya göre; “sigorta şirketi, onayladığı onarımlardan her ayın 1. ve 30. günleri arasında tamamlananlara ait ödemeyi müteakip akin son günü servisin 19.maddede belirttiği hesabına yapar” hükmünün yer aldığını, 19.madde de ise incelendiğinde görüleceğini ki servisin iban bildirmediğini, davacı yanın TTK m.18/2 maddesi gereği basiretli bir iş adamı gibi hareket etme yükümlülüğüne aykırı hareket ettiğini, davacı yanın MK. Madde 2. gereği dürüstlük kurallarına uygun olarak hareket etmediğini, yetkili Anlaşmalı Servis Sözleşmesi eski ... Sigorta A.Ş. ile davacı şirket arasında 01.07.2010 tarihinde imzalandığını, müvekkili şirketçe uzun yıllardır dürüstlük kurallarına uygun hareket edilerek ödemeler gerçekleştirilmiş olmasına karşın davacı şirketin sözleşmeden doğan haklarını kullanırken dürüstlük kurallarına uygun olarak hareket etmediğini, bir hakkın dürüstlük kuralına aykırı olarak kullanılması suretiyle başkasına bir zarar verilmesi hakkın kötüye kullanımını oluşturduğunu, TMK’nın 2/1 hükmü herkesin haklarını, toplumda geçerli doğruluk dürüstlük ve iş ilişkilerinin gerektirdiği karşılıklı güven anlayışına uygun olarak kullanmasını emrettiğini, hakkın kullanımı ölçütünü TMK’na göre dürüstlük kurallarının verdiğini, bunun yanında ayrıca hak sahibinin başkasını ızrar kastıyla hareket etmiş olup olmadığını araştırmaya gerek olmadığını, önemli olanın başkasına zarar vermek kastı değil, hakkın dürüstlük kurallarına aykırı olarak kullanılması sonucunda başkasının zarar görmüş olması olduğunu, objektif iyiniyet olarak da tanımlanan ve dürüstlük kuralını düzenleyen TMK’nun 2.maddesinin bütün hakların kullanılmasında dürüstlük kuralı çerçevesinde hareket edileceğini ve bir kimsenin başkasını zararlandırmak ya da güç duruma sokmak amacıyla haklarını kötüye kullanmasını yasanın korumayacağını belirttiğini, müvekkili şirketçe Yetkili Anlaşmalı Servis Sözleşmesi gereği dava konusu hasar dosyaları kapsamında ödemelerin gerçekleştirildiğini, ancak davacı yan ödemelerin doğru ibana gerçekleşmediği hususunda uzunca yıllardır basiretli bir iş adamı gibi hareket etmediğini, bir ticari işletme açmış gibi, ister kendi adına, ister adi bir şirketin veya her ne suretle olursa olsun hukuken var sayılmayan diğer bir şirket adına muamelelerde bulunan kimse, iyiniyet sahibi üçüncü şahıslara karşı tacir gibi mesul olduğu, işbu durumun genel itibariyle ticari işletmeyi esas aldığını, bir tacirin ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesinin lazım olduğunu, basiretin tacirin ticari işletmesiyle ilgili olarak fiili ve hukuki işlemlerde göstermesi gereken dikkat, tedbir ve objektif özen yükümlülüğü demek olduğunu, davacı yanın dava dilekçesinde ödemelerin davacı şirkete değil ... ... adlı şirketin banka hesabına gönderildiğinden bahisle huzurdaki davayı ikame ettiğini, müvekkili şirket nezdinde gerçekleştirilecek ödemelerde sistem iban ile vergi numarası eşleşmediği taktirde ödeme gerçekleştirmeyeceği, ödeme gerçekleşse dahi müvekkili şirket kayıtlarına iade gerçekleştiğini, müvekkili şirketçe ödemelerin gerçekleştirildiği iban bilgisinin araştırılması gerektiğini, davacı şirketin kollektif şirket olduğu birden çok ortağı bulunduğunu, ilgili ibanın şirket veya ortaklardan birine aidiyetinin, servis müdürüne ait olup olmadığı ilgili ibanın süreç içerisinde isim değiştirip değiştirmediğinin araştırılması gerektiğini, ilgili ibanın araştırılmasını talep ettiklerini, davada gerekçeli itirazları doğrultusunda davanın reddine, aleyhe hüküm kurulması halinde dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu tutulmalarına, harç, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ :
Dava; taraflar arasındaki hasarlı araçlara yönelik yetkili servis sözleşmesi kapsamında düzenlenen fatura alacağına ilişkin başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine yöneliktir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
... İcra Müdürlüğü'nün 2022/... E. Sayılı icra dosyanın UYAP üzerinden çıktıklarının dosyamız arasına alındığı, 136.795,90-TL asıl alacak, 42.752,64-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 179.548,54-TL toplam alacak asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek %13,75 oranındaki temerrüt faizi ilemasraf ve vekalet ücretinin tahsili isteminde bulunduğu anlaşıldı.
... İcra Dairesi'nin 2020/... E. Sayılı dosyasının UYAP üzerinden gönderildiği anlaşıldı.
... 'na yazılan yazımıza yanıt verildiği anlaşıldı.
... 'a yazılan yazımıza yanıt verildiği anlaşıldı.
... Odası'na yazılan yazımıza yanıt verildiği anlaşıldı.
Mahkememizce görevlendirilen bilirkişi ... marifetiyle hazırlanan 25/09/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ''... Davacı şirketin 2020 ve 2021 yıllarına ait ticari defterlerinin Yevmiye ve Defter-i Kebir E-Beratlarının oluşturma tarihlerinin süresi içerisinde olduğu, Envanter Defterlerinin açılış noter tasdiklerinin zamanında yaptırılmış olduğu, kayıtlarının düzenli ve muhasebe ilkelerine uygun bulunması nedeniyle ticari defterlerin TTK.m.64 ve müteakip maddelerinde ve HMK.m.222 de belirli kanuni şartları taşıdıkları sabit olmakla davacı lehinde delil olma ve ispat kuvvetine sahip bulundukları, Sayın Mahkemenizin takdirlerinde olduğu,
2-Davalı şirket inceleme tarihimiz itibariyle herhangi bir ticari defter ve kayıt ibraz etmediğinden ve ticari defterlerin yerinde incelenmesi ile ilgili yetki de talep edilmediğinden davalı şirketin ticari defter kayıtları üzerinde inceleme yapılamadığı,
3-) Dava Konusu Sözleşmelerin ;
3.a-) Davacı ... Şti. (servis istasyonu) ile ...A.Ş. Genel Müdürlük arasında 01.07.2010 tarihinde “Yetkili” Anlaşmalı Servis Sözleşmesi” imzalandığı, bu sözleşmenin ilgili maddelerinde ;
Servisin Yükümlülükleri
Madde 19: Servis, bu sözleşmeye konu olan işlemlere ait tutarların yatırılmasını temin etmek üzere T.C ... Bankası A.Ş. … Şubesi … nolu hesabı kullanacaktır.
Sigorta Şirketinin Yükümlülükleri
Madde 26: Sigorta Şirketi, onayladığı onarımlardan her ayın 1. ve 30.uncu günleri arasında tamamlananlara ait ödemeyi müteakip ayın son günü servisin 19. maddede belirtilen hesabına yapar. hükümlerinin yer aldığı,
3.b-) Davacı ... San. Tic. Koll. Şti. (servis) ile davalı ... A.Ş. (sigortacı) arasında da 04.01.2021 tarihinde ... anlaşma kodlu “Kasko Anlaşmalı Servis Sözleşmesi” imzalandığı, bu sözleşmenin ilgili maddelerinde ;
3.2. Sigortacının Yükümlülükleri
3.2.1. Sigortacı tarafından ay içinde “araç teslim belgesi” gönderilen araçların bedelleri, 45 gün içerisinde Servis’in;
Banka Adı: İş Bankası
Banka Şube Adı: ...
Banka Şube Kodu: ...
Iban Numarası: ... nolu hesabına ödeyecektir.
hükümlerinin yer aldığı,
4-) Davacı ... San. Tic. Koll. Şti. tarafından davalı ... A.Ş. adına ... 7. Noterliği’nce düzenlenen 21.10.2020 tarihli ... Yev. numaralı ihtarnamenin keşide edilerek ihtarnamenin tebliğinden 7 gün içinde bakiye 138.879,84 TL alacaklarının gecikme faizi ile birlikte ödemenizi, aksi halde alacakların tahsili için yasal yollara başvuracağımızı, mahkeme masrafları ve vekalet ücretinin tarafınıza yükleneceğini”n ihtaren bildirildiği, ihtarnamenin, e-tebligat ile gönderildiği, muhatabın UETS adresine de 22.10.2020 tarihinde teslim edildiği ve okunduğu,
5-) İncelenen Sicil Kayıtlarında ;
- ... ticaret sicil no.sunda kayıtlı ... San. Tic. İth. İhr. Ltd. Şti. nin tek ortağının ve yetkilisinin ... olduğu,
- ... ticaret sicil no.sunda kayıtlı ... Şti. ... ... ve Ortağı unvanlı şirketin ortaklarının ve yetkililerinin ... ... ve ... ... olduğu,
6-) .... Bankası A.Ş.nin 24.11.2022 tarih ... ... sayılı cevabi yazısında yapılan araştırmalar neticesinde “... nolu hesap ... Ltd. Şti.ne aittir.” şeklinde belirtildiği,
... Bankası A.Ş.nin 10.02.2023 tarihli cevabi müzekkere yazısından davalı şirkete devrolunan ... Sigorta A.Ş. tarafından davadışı ... Gıda şirketinin ... ıban nolu hesabına toplam olarak 136.708,92 TL.gönderildiği ve davadışı ... Gıda şirketine yapılan bu ödemelerin icra takibine ve davaya konu olan aşağıda detayı arz edilen 24 adet faturayla ilgili olduğunun görüldüğü,
7-) Davacı ... Şti. (servis istasyonu) ile ... A.Ş. Genel Müdürlük arasında imzalanmış olan 01.07.2010 tarihli “Yetkili Anlaşmalı Servis Sözleşmesi”nin 19.maddesinde davacı şirket tarafından yapılan onarım işlemlerinin tutarlarının yatırılacağı banka iban numarasının belirtilmemiş olduğu,
Davacı ... Şti. (servis) ile davalı ... A.Ş. (sigortacı) arasında imzalanmış 04.01.2021 tarihli “Kasko Anlaşmalı Servis Sözleşmesi” nin 3.2.1.maddesinde banka ismi, şubesi, iban numarasının belirtilmiş olduğu,
Ancak takip ve dava konusu olan faturaların alt kısmında davacı şirkete ait banka hesap bilgilerinin banka adı, şubesi, hesap numaralarının ve iban numaralarının yazılı olduğu
Bankalardan gelen müzekkere cevaplarından ve gönderilen dekontlarda yer alan bilgilerde :
... Bankası dekontlarından; davalı şirkete devrolunan ... Sigorta A.Ş. tarafından davacı şirketin ... Iban nolu hesabına gönderilen aşağıdaki tabloda dökümü yapılan toplam 20.449,06 TL.nin dekontlarının sunulduğu, bu ödemelerin icra takibine konu olan faturalarla ilgili olmadığı, “B.1” bölümünde yer alan Hasar Raporu’ndaki ödenen faturalarla ilgili olduğu,
* ...A.Ş. Genel Müdürlüğü’nün 21.01.2023 tarihli cevabi müzekkere yazısında; davalı ... tarafından davacı şirketin ... nolu hesabına 22.10.2020 tarihinde “ ... nolu dosyanın ödemesidir” açıklamasıyla 3.854,87 TL gönderildiği, bu ödemenin icra takibine konu olan faturalarla ilgili olmadığı, “B.1” bölümünde yer alan Hasar Raporu’ndaki ödenen faturalarla ilgili olduğu,
Bu bilgilerden 22.10.2020 , 25.07.2016, 28.09.2018 tarihlerinde davalı sigorta şirketi tarafından davacı şirketin banka hesaplarına ödeme yapıldığının görüldüğü,
Yukarıda arz edilen bilgiler ışığında taraflar arasında imzalanmış 01.07.2010 tarihli “Yetkili Anlaşmalı Servis Sözleşmesi”nin 19.maddesinde davacı şirketin banka iban numarasının belirtilmemiş olduğu, ancak davalı sigorta şirketi tarafından davacı şirketin banka hesaplarına 22.10.2020 , 25.07.2016, 28.09.2018 tarihlerinde ödemelerin yapıldığı, bu durumda davalı sigorta şirketinde davacı şirketin banka hesap bilgilerinin olduğunun/bilindiğinin anlaşıldığı,
Ancak davalı sigorta şirketi tarafından takip ve dava konusu faturalara ilişkin ödemelerin davacı şirketin değil, başka bir şirkete ait iban numarasına yapıldığının görüldüğü,
Bu incelemeler ışığında Sayın Mahkemeniz tarafından alacağın varlığının kabulü halinde takip tarihi itibari ile davacı şirketin davalı sigorta şirketinden 136.795,90 TL alacaklı olduğu, takip talebinde talep edilebilecek işlemiş faiz tutarının 38.114,93 TL. olduğu hususlarını...'' mütalaa ettikleri görülmüştür.
Taraflar arasında 01/07/2010 tarihinde yetkili anlaşmalı servis sözleşmesi imzalanmıştır. Yine davacı ile davalı arasında 04/01/2021 tarihinde ... anlaşma kodlu kasko anlaşmalı servis sözleşmesi imzalandığı bu sözleşmede sigortacı (davalı) tarafından ay içinde ''araç teslim belgesi'' gönderilen araçların bedelleri 45 gün içerisinde servisin ... bankası ... şubesi ... nolu Iban hesabına ödeneceği hükümleri yer almıştır. Taraflar arasında gerçekleştirilen ödemelere ilişkin olarak banka dekontları incelenmiş 22.10.2020 , 25.07.2016, 28.09.2018 tarihlerinde davalı şirketçe davacı şirkete ödemeler yapıldığı görülmüştür. Ancak davaya konu edilen faturalara ilişkin ödemeler dava dışı üçüncü şirkete yapılmıştır. Davalı tarafça bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde ödemenin yapıldığı şirketin yetkilisi ile davacı şirket yetkililerinin akraba olduğunu belirterek davacının dürüstlük kurallarına aykırı davrandığı, yapılan ödemelerin geçerli olduğunu iddia etmiş ise de şirket yetkilileri arasında sadece akrabalık bağı olması ticari hayatın birlikte yürütüldüğü sonucunu doğurmayacaktır. Davalı tarafça davacının hesaplarına daha önce yapılan ödemeler bulunduğu da gözetildiğinde davaya konu faturaların 3. kişi şirketin hesabına yapılmış olması basiretli bir tacirden beklenen özenin gösterilmediğinden 3. Kişiye yapılan ödemenin neticesinde davalının davacıya olan faturaya konu borcun ifa edildiği sonucunu doğurmayacağı, ödemenin yapıldığı davadışı şirket ile davacı şirket yetkililerinin akraba olmasının TMK'nın 2. Maddesine aykrılık teşkil etmesi için yeterli olmadığı, davalı şirket ile davacı şirket arasındaki 04/01/2021 tarihli sözleşme ile önceden yapılan ödemeler de göz önünde bulundurulduğunda hükme esas almaya elverişli bilirkişi raporu doğrultusunda davalının itirazın kısmen iptaline karar verilmesi gerekmiştir. Davaya konu alacağın tacir olan tarafların yürüttükleri ticari iş ve imzaladıkları sözleşme kapsamında düzenlenen faturalara ilişkin alacak istemi olduğundan takip tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsili gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE; İİK.67/1. Maddesi uyarınca ... İcra Dairesi'nin 2022/... Esas sayılı icra takip dosyasında ilamsız icra takibine davalı tarafından yöneltilmiş olan İTİRAZIN KISMEN İPTALİNE, 136.795,90-TL asıl alacak ve 38.114,93-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 174.910,83-TL üzerinden asıl alacağa takip tarihinden itibaren takip talebinde belirtilen ve değişen oranlarda avans faizi uygulanarak tahsili için TAKİBİN DEVAMINA,
2-Fazlaya ilişkin talep yönünden DAVANIN REDDİNE,
3-Likit alacağa vaki haksız itiraz nedeniyle İİK.67/2.maddesi uyarınca takdiren % 20 oranında kabul edilen asıl alacak üzerinden hesaplanan, 27.359,18-TL icra inkar tazminatının DAVALIDAN ALINIP DAVACIYA VERİLMESİNE,
4-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 11.948,16-TL ilam harcından peşin alınan 2.168,51-TL nin mahsubu ile bakiye 9.779,65-TL ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
5-Davacı tarafından yatırılan 2.168,51-TL peşin harç ve 80,70-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 2.249,21-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 27.985,73-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
7-Davalı, kendisini vekille temsil ettirmiş olmakla, karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Göre hesaplanan 4.637,71-TL ücreti vekaletin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan 2.052,50-TL yargılama giderinin red ve kabul durumuna göre takdiren oranlayarak 1.999,48-TL'nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, arda kalan 53,02-TL'nin davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
9-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. Bendine göre; arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda anlaşamamaları hallerinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödendiğinde ve bu ücret ve ayrıca adliye arabuluculuk bürosu tarafından yapılmış zaruri giderler de Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılandığından ve bu giderler de yargılama gideri sayıldığından buna göre hazineden ödenen toplam 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin kabul red oranına göre oranlanarak, 1.285,90-TL'sinin davalıdan, 34,10-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının 6100 sayılı Yasanın 333. maddesi ile Yönetmeliğin 207. maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra hesap numarası bildirilmiş ise elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle; hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı kalan paradan karşılanmak suretiyle ... merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak yazı işleri müdürü tarafından iadesine,
Dair davacı vekilinin huzurunda HMK 341/1. ve 345/1. maddeleri uyarınca tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.13/12/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır