T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/745 Esas
KARAR NO: 2024/279
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 07/11/2022
KARAR TARİHİ: 09/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde,: müvekkilinin, tekstil sektöründe faaliyet göstermekte olan, uluslararası saygın bir şirket olduğunu, Davalı ile müvekkil şirket arasında 21-25 Nisan 2020 tarihinde düzenlenecek olan ... için sözleşme imzalandığını, imzalanan Fuar Katılım Sözleşmesinde yazılı olduğu şekli ile m² ve birim fiyat konusunda müvekkili şirketin kendi üstüne düşen görevi yerine getirdiğini ve ödemelerini zamanında ve tam olarak yaptığını, Ancak davalı tarafın sözleşme gereği fuar düzenleme işini gerçekleştirmediğini, Fuarın pandemi bahane edilerek 20-24 Eylül 2021 tarihine ertelendiğini ve daha sonra da davalı şirket tarafından tek taraflı olarak Mayıs 2022 tarihine ertelendiğini, Ticari hayatının gelişimini bu fuara bağlamış olan birçok şirket gibi müvekkili şirketin de mağduriyetine sebebiyet verdiğini, davalı firma tarafından yapılan keyfi ve dayanaksız tarih değişiklikleri sebebiyle müvekkili şirketin ve başkaca pek çok firma mağduriyet yaşadığını, Müvekkili şirket, davalı ile aralarındaki sözleşme uyarınca edimini yerine getirdiğini ve sözleşme gereği Hall 9'da bulunan Stant 1 için KDV dahil toplam 72.979,99 TL, ayrıca iç mekan standsız bedeli ve Katılım Bedeli Damga Vergisi dahil toplam 53.727,87 TL ve Hall 1 Stant 2 için KDV dahil 43.421,77 TL banka hesabına havale ve çek verilme suretiyle ödeme yapıldığını, Ödemeler sözleşmede belirlenen KUR-USD 5.44 üzerinden yazıldığını, USD cinsinden yapıldığını, buna göre 31.274,00 USD ödeme yapıldığını, Buna karşın davalı tarafın fuarı tek taraflı iradesi ile ertelediğini Müvekkili şirket; fuarın ertelenmesinin kendilerine uygun olmadığını ve parasının iade edilmesi hususunu davalı şirketin yetkilileri ile defalarca telefonla bağlantı kurmak sureti ile anlattığını ancak bir netice alamadığı için dilekçe ile durumunu bildirdiğini, davalı tarafın, sözleşmede yer alan tarihte edimlerini yerine getirmediği gibi müvekkili tarafından yapılan ödemeyi de iade etmediğini, Müvekkili şirket, ... Noterliğince hazırlanan 22.11.2021 tarihli ... yevmiye nolu ihtarname ile sözleşmenin feshini ve yapılan ödemeler ile kar kaybı talep edildiğini, davalı şirket tarafından dönüş yapılmadığını, Bunun üzerine tarafımızca 09.12.2021 tarihinde ... İcra Dairesi 2021- ... esas numaralı 34.247,66 USD fiili ödeme tarihli ve 101.200,08 TL olmak üzere toplam bu iki alacak kalemleri ile takip çıkışı yapıldığını ve takip başlatıldığını, başlatılan takibe davalı şirket tarafından itiraz edildiğini, takibin durduğunu, davalı yanın itirazının kötü niyetli olduğunu alacağın müvekkili şirkete ödenmesini geciktirme amaçlı olduğunu, yapılan itirazın hukuka aykırı ve mesnetsiz olduğunu, bu nedenlerle;davanın kabulü ile müvekkili şirket tarafından davalıya yapılan ... İcra Dairesi 09.12.2021 tarihli 2021- ... esas numaralı icra dosyasından fiili ödeme tarihli 31.274. USD Asıl alacak, 2973,66 USD geçmiş gün USD mevduata bankalarca fiilen uygulanan azami faizi, 350,08 TL ihtarname masrafı olmak üzere toplam 34.247,66 USD ve 350,08 TL'lik kısımlar yönünden itirazın iptaline, takibin devamına ve % 20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, müvekkili şirketin alacağının salimen tahsili için mümkün ise teminatsız veya uygun görülecek teminat ile ihtiyati tedbir veya ihtiyati haciz kararı verilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkili şirketin; ... bünyesinde yurt içi ve yurt dışında, dünya çapınca çeşitli fuarlar düzenleyen organizatör şirket olduğunu, davalı şirketin ise tekstil sektöründe faaliyet gösteren bir şirket olduğunu, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 21-25 Nisan 2020 tarihleri arasında düzenlenecek ... için "Fuar Katılım Sözleşmesi" akdedildiğini, COVİD-19 salgını nedeniyle fuarın, haklı sebeplerle ileri bir tarihe ertelendiğini, Ertelenen fuarın 10 ile 14 Eylül 2022 tarihleri arasında gerçekleştirildiğini, Yapılan sözleşmede yer alan hükümler gereğince müvekkili şirketin fuarı erteleme hakkına sahip olduğunu, yapılan erteleme ile, katılımcıların hakları aynen korunacak olması, aynı şartlarda fuarın gerçekleştirilecek olması nedeniyle fuarın katılım bedelinin iade edilemeyeceği hususunun da kararlaştırıldığını, fuarın gerçekleştirildiğini, ayrıca davacı tarafından ödemelerin yapıldığına ilişkin iddialarına açıkça itiraz ettiklerini, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, fuarın gerçekleştiğini ancak davacı tarafın fuara katılım sağlamadığını, bu nedenlerle Haksız, kötüniyetli ve hukuki mesnetten yoksun huzurdaki davanın reddine, asıl alacağın %20'sinden az olmamak kaydıyla kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, tüm yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı taraf yüklenmesine, karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememiz tarafından deliller toplanılmış, ilgili belgeler celp edilerek dosya içerisine alınmıştır.
Mahkememizde açılan işbu dava, ... İcra Dairesi 2021/ ... Esas numaralı dosyasına yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
... İcra Dairesi 2021/ ... Esas numaralı dosyasının incelenmesinde; davacı şirket tarafından davalı şirket aleyhine 100.000,00 TL fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müspet ve menfi zararlar, 850,00 TL işlemiş faiz, 350,08 TL ihtarname masrafı, 101.200,08 TL toplam alacak, 31.274,00 USD asıl alacak, 2.973,66 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 34.247,66 USD toplam alacağın tahsilinin talep edildiği, davalı tarafça takibe itiraz edildiği ve icra takibinin durduğu anlaşılmıştır.
Dosya kapsamına bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan raporda özetle;
"Davacı şirketin 2018 ve 2019 yıllarına ilişkin yevmiye ve kebir defterlerinin e-defter olarak elektronik ortamda tutulduğu, e-defter beratlarının Maliye İdaresine yasal süresinde yüklendiği, envanter defterlerinin açılış tasdikinin yasal süresinde yaptırıldığı,
Davalı şirketin yerinde inceleme ortamı hazırlayamaması ve talep edilen belgelerin ibraz edilememesi nedeniyle ticari defter ve belgeler üzerinde inceleme yapılamadığı,
Davacı şirketin davalı şirkete yapmış olduğu ödemeleri verilen sipariş avanslarına devrettiği, 09.12.2021 takip tarihi itibarıyla davalı şirketten 119.567,80 TL alacaklı göründüğü,
Davacı tarafın icra takip tarihine kadar temerrüt döneminde talep edebileceği işlemiş faiz tutarının 717,41 TL olarak hesaplandığı dolayısıyla davacı tarafın taleple bağlılık ilkesi gereği takip tarihi itibarıyla talep edilebileceği alacak miktarının asıl alacak işlemiş faiz (119.567,80 + 717,41) = 120.285,21 TL olarak hesaplandığı,
Dosyanın incelenmesinde, davacı ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin tekstil sektöründe faaliyet gösteren bir şirket olduğu ve ... Fuarı'na katılım talebinin iştigal ettiği konu bakımından uygun olduğu, bu vesile ile firmasının promosyon ve tanıtım faaliyetlerine ticari olarak katkıda bulunabilecek bir faaliyet olduğu,
Yapılan hukuki değerlendirme neticesinde Davalı ... 'a fuar tarihlerini ve yerini dilediği gibi değiştirme, kısmen ya da tamamen iptal etme gibi yetkilerin verildiği sözleşme hükmünün genel işlem şartı olduğundan bahisle TBK 21 hükmü uyarınca yok hükmünde olduğu; aksinin kabulü halinde dahi söz konusu hükmün dürüstlük kuralına aykırı olduğundan bahisle TBK 25 hükmü gereği kesin hükümsüz olduğu; yokluk ve kesin imsüzlük şeklindeki geçersizlik hallerinin hâkim tarafından resen dikkate alınmasının mümkün olduğu,
Davalı ... 'ın Sözleşme ile üstlendiği edimin, 21-25 Nisan 2020 tarihlerinde ... da fuar düzenlenmesi olduğu, pandemi mücbir sebebiyle hukuken imkânsız hale gelen fuara ilişkin olarak Davacı'nın tarih değişikliğini kabul etmediğini beyan etmesi karşısında, Davalı'nın, kendisine ifa edilen edimi -sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca- iade etmesi gerektiği " şeklinde mütalaada bulunulduğu görülmüştür.
Mahkememizce yapılan incelemede; davalı tarafından süresinde sunulan cevap dilekçesinde mahkememizin yetkisine itiraz edildiği, taraflar arasındaki sözleşmenin 32. maddesinde "Her türlü uyuşmazlık durumunda Bakırköy Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir" hükmü ile Bakırköy Mahkemelerinin yetkisinin benimsendiği anlaşılmakla, 6100 sayılı HMK'nın 17 ve 114/1-Ç ve 115/1-2 bendleri gereğince yetki yönünden dava şartı yokluğundan usul yönünden REDDİNE, kararın istinaf yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesini müteakip, bu tarihten itibaren istinaf yoluna başvurulması ve istinaf talebinin reddi kesinleşmesine müteakip iki haftalık kesin süre içinde talep halinde dosyanın Bakırköy Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine dair karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Dava konusu, davacının açtığı işbu itirazın iptali davasında , davalının süresinde verdiği cevap dilekçesinde mahkememiz yetkisine itiraz ettiği, taraflar arasındaki sözleşmenin 32. Maddesinde Bakırköy mahkemelerinin yetkisinin benimsendiği anlaşılmakla, 6100 sayılı HMK'nın 17 ve 114/1-Ç ve 115/1-2 bendleri gereğince yetki yönünden dava şartı yokluğundan usul yönünden REDDİNE,
2-Kararın istinaf yoluna başvurulmaksızın kesinleşmesini müteakip, bu tarihten itibaren istinaf yoluna başvurulması ve istinaf talebinin reddi kesinleşmesine müteakip iki haftalık kesin süre içinde talep halinde dosyanın BAKIRKÖY NÖBETÇİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
3-Mahkememizin yetkisizlik kararına konu talepler yönünden HMK'nın 331. Maddesi gereğince harç ve yargılama giderlerinin yetkili mahkemede değerlendirilmesine,
4-Dosyanın yasal süresi içinde gönderilmemesi durumunda talep halinde yargılama giderleri ve vekalet ücretinin mahkememizce karara BAĞLANMASINA,
Dair tarafların yüzüne karşı verilen kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde İSTANBUL BAM ilgili dairesinde istinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.09/05/2024
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır